Caesar in Gaul, with introduction, review of first-year syntax, notes, grammar, prose composition, and vocabularies

211쪽

cognovit missas legationes ab non nullis civitatibus ad Germanos invitatosque eos ut ab Rheno discederent, omnia quae postulassent ab se fore parata. Qua spe adducti Germani latius iam vagabantur et in fines Eburonum et Condrusorum, qui sunt Treverorum clienteS, Pervenerant. Principibus Galliae evocatis Caesar ea quae Com erat dissimulanda sibi existimavit, eorumque animis permulsis et confirmatis, equitatuque imperato, bellum cum Germanis

gerere constituit. e Germamen F asis Caesarsor lanius in Gaia

. Re frumentaria comparata equitibusque delectis, iter in ioea loca facere coepit quibus in locis esse Germanos audiebat. A quibus cum paucorum dierum iter abesset, legati ab eis

Venerunt, quorum haec fuit ratio: Germanos neque priores populo Romano bellum inferre neque tamen recusare, si lacessantur, quin armis contendant, quod Germanorum Con Issuetudo sit a maioribus tradita, quicumque bellum inferant, resistere neque deprecari. Haec tamen dicere : venisse invitos, eiectos domo; si suam gratiam Romani velint, posse eis utiles esse amicos vel sibi agros attribuant vel patiantur eos tenere quos armis Possederint: sese unis Suebis oconcedere, quibus ne dii quidem immortales pares esse possint; reliquum quidem in terris esse neminem quem non

superare possint.' Caesar refuse andi res them to leave the muniv8. Ad haec Caesar quae visum est respondit; sed exitus fuit orationis ' Sibi nullam cum his amicitiam esse posse, Ss in Gallia remanerent; neque verum esse, qui Sum fines tueri non potuerint, alienos occupare neque ullos in Gallia care agros qui dari tantae praesertim multitudini sine

212쪽

iniuria possint; sed licere, si velint, in Ubiorum finibus ConSidere, quorum sint legati apud se et de Sueborum iniuriis querantur et a se auxilium peiam hoc se Ubiis imperaturum

s s. Legati haec se ad suos relaturos dixerunt et re deliberata post diem tertium ad Caesarem reverSuroS interea ne Propius se caStra moveret, petierunt. Ne id quidem Caesar ab se impetrari posse dixit. Cognoverat enim magnam partem aequitatus ab iis inliquot Hiebus ante praedandi

Io frumentandique causa ad Ambivaritos transmosam missam; hos exspectari equite atque eius rei causa moram interponi arbitrabatur. e Meus and Me Rhine

10. os profluit ex monte Vosego, qui est in finibus Lingonum, et parte quadam e Rheno recepta quae appelis latur Vacalus, insulamissicit Batavorum, neque longius inde milibus passuum LXXX in Oceanum influit Rhenus autem oritur ex Lepontiis, qui Alpes incolunt, et longo spatio per fines Nantuatium, Helvetiorum, Sequanorum, ediom tricum. Tribocorum, Treverorum mitatui fertur et rubia Oceano adpropinquavit, in plures defluit partes multis ingentibusque insulis effectis, quarum pars magna a feris barbarisque nationibus incolitur, ex quibus sunt qui piscibus

atque vi avium vivere existimantur, multisque Capitibus in Oceanum influit. e enuos rerum ore far Finguo gain timeas 11. Caesar cum ab hoste non amplius passuum XII milibus abesset, ut erat Constitutum, ad eum legati revertuntur;

qui in itinere congressi magnopere ne longius pigrederetur

213쪽

Orabant. Cum id non impetrassent, petebant ut ad eos equites qui agmen antecessiSsent praemitteret, e6Sque pugna prohiberet, sibique ut potestatem faceret in Ubios legatos mittendi; quorum si principes a senatus sibi iure iurando fidem fecisset, ea condicione qua 1 Caesare ferretur Se SuSuro ostendebant ad has res conficiendas sibi tridui spatium daret. Haec omnia Caesar eodem illo pertinere arbitrabatur, ut

tridui mora interposita equites eorum qui abeSSent reverteremtur tamen sese non longius milibu paSSuum III aquationis Iocausa processurum eo die dixit huc postero die quam frequentissimi convenirent, ut de eorum POStulati cognoSceret. Interim ad praefectos qui cum omni equitatu antecesSerant mittit qui nuntiarent ne hostes proelio lacesserent; et, si ipSi lacesserentur, Sustinerent quoad ipse cum exercitu propius is

12. At hostes, ubi primum noStro equite conSPeXerunt, quorum erat V milium numeruS, Cum pSi non amplius DCCC equites haberent, quod .ei qui frumentandi causa erant trans Mosam nondum redierant, nihil timentibus nostris, quod zolegati eorum paulo ante a Caesare discesserant atque is dies indutiis erat ab his petitus, impetu facto celeriter noStros perturbaverunt rursu hi resistentibus, consuetudine sua ad pedes desiluerunt, subfossiSque equis Compluribusque nostris deiectis, reliquos in fugam coniecerunt, atque ita asPerterritos egerunt ut non prius fuga desisterent quam in conspeCtum agmini nostri veniSSent.

214쪽

emole deaes of Piso and Ais bracter In eo proelio ex equitibus nostris interficiuntur IIII et x in his vir fortissimus, Piso Aquitanus, amplissimo genere natus, cuius mus in civitate sua regnum obtinuerat, amicus ab senatu nostro appellatus. Hic cum fratri intens cluso ab hostibus auxilium ferret, illum ex periculo eripuit, ipse equo Volnerato deiectus, quoad potuit, fortissime restitit; Cum circumventus multis volneribus acceptis cecidisset, atque id frater, qui iam proelio excesserat, procul animadvertimet, incitato equo se hostibus obtulit atque interfectus est.

Casar decides that Me siluation demand sum meusurrato 13. Hoc facto proelio, Caesar neque iam sibi legatos audiendos neque condiciones accipiendas arbitrabatur ab eis qui, per dolum atque insidias petita pace, ultro bellum

intulissent exspectare vero, dum hostium copiae augerentur equitatusque reVerteretur, Summae dementiae esse iudicabat; is et cognita Gallorum infirmitate, quantum iam apud eos hostes uno proelio auctoritatis essent conSecuti, Sentiebat;

quibus ad consilia capienda nihil spati dandum existimabat.

e arreus the German hiems in come as in a truce

His constitutis rebus et consili cum legatis et quaestore Communicato, ne quem diem pugnae praetermitteret, Oppoma tunissima res accidit, quod postridie eius diei mane eadem et perfidia et simulatione usi Germani frequentes, Omnibus principibus maioribusque natu adhibitis, ad eum in castra Ven runt simul, ut dicebatur, purgandi sui causa, quod Contra atque esset dictum et ipsi petissent, proelium pridie Commias sissent simul ut, si quid possent, de indutiis fallendo imp trarent. Quos sibi Caesar oblatos gavisus illos retineri iussit;

217쪽

ipse omnes copias castris eduxit equitatumque, quod recenti proelio perterritum esse existimabat, agmen subsequi iussit.

ne rem mahes a quiest maremon the German via, anisur iusta

14. Acie triplici instituta et celeriter VIII milium itinere confecto, priui ad hostium castra pervenit quam quid ageretur

Germani sentire possent. Qui omnibus rebus subito perterriti, et celeritate adventus nostri et discessu Suorum, neque consili habendi neque arma capiendi spatio dato, perturbantur, copiaSne adversus hostem ducere an castra defendere an fuga Salutem petere praestaret Quorum timor cum fremitu et concursu significaretur, milites nostri pristini diei perfidia io incitati in castra inruperunt. Quo loco qui Celeriter arma capere potuerunt, Paulisper nostris restiterunt atque inter carros impedimentaque proelium commiserunt; at reliqua multitudo puerarum mulierumque - nam cum omnibu Suis domo excesserant Rhenumque transierant Iassim fugere scoepit ad quos consectandos Caesar equitatum misit. The Germans are thoroughI demoralised animav seri 15. Germani, post tergum Clamore audito, Cum suos intemfici viderent, armis abiectis signisque militaribus relictis se ex Castris eiecerunt, et cum ad confluentem osae et Rheni pervenissent, reliqua fuga desperata, magno numero ointerfecto, reliqui se in flumen praecipitaverunt atque ibi timore, lassitudine, vi fluminis oppressi perierunt. Nostri

ad unum omnes incolumes, perpaucis Volneratis, ex tanti belli timore, cum hostium numerus capitum CCCCXXX milium fuiSset, Se in castra receperunt. Caesar eis quo in castris 3

retinuerat discedendi potestatem fecit. Illi supplicia cruciatusque Gallorum veriti, quorum agro VeXmerant, remanere

se apud eum velle dixerunt. Mi Caesar libertatem concessit.

218쪽

ese Rhine 16. Germanico bello confecto, multis de causis Caesar statuit sibi Rhenum esse transeundum quarum illa fuit iustissima, quod, cum videret Germanos tam facile impelli

ut in Galliam venirent, suis quoque rebus eo timere Voluit, cum intellegerent et posse et audere populi Romani exembrum Rhenum tranSire. Accessit etiam quod illa pars equitatus Usipetum et enostrorum, quam Supra commemoravi praedandi frumentandique causamosam transisse neque proelio interfuisse, post fugamio suorum e trans Rhenum in fines Sugambrorum receperat seque cum ei coniunxerat. Ad quos cum Caesar nuntios

misisset qui postularent eos qui sibi Galliaeque bellum intuli sent sibi dederent, responderunt 'iopuli Romani imperium Rhenum finire; si se invito Germanos in Galliam transire

Is non aequum existimaret, Cur ut quicquam esse imperi aut potestatis trans Rhenum postularet λ' Ubii autem, qui uni ex Transrhenanis ad Caesarem legatos miserant, amicitiam fecerant, obsides dederant, magnopere

orabant ut sibi auxilium ferret, quod graviter ab Suebis

a Premerentur; vel, si id facere occupationibus rei publicae Prohiberetur, exercitum modo Rhenum transportaret id sibi ad auxilium spemque reliquΙ temporis satis futurum. Tantum eSSe nomen atque opinionem eius exercitus, Ariovisto pulso et hoc novissim proelio facto, etiam ad ultimas Germanoas rum nationes, ut opinione et amicitia populi Romani tutieSS POSsent. Navium magnam copiam ad transportandum exercitum pollicebantur.

219쪽

e derides Imbri e Me miser 17. Caesar his de causis quas commemoravi Rhenum transire decreverat; sed navibus transire neque satis tutum

PONS A CAESAR IN RHENO FACTUSaa, tigna hina sesquipedalia; bb, trabes bipedales ec, fibulae ae derecta materia longinriis cratibusque constrata; ee, sublicae ad inferiorem partem fluminis pro ariete oblique actae ira, sublicae supra pontem immissae; g, castellum ad caput pontis positum

esse arbitrabatur, neque suae neque populi Romani dignitatis esse statuebat. Itaque, etsi summa difficultas faciendi pontis proponebatur propter latitudinem, rapiditatem, s

220쪽

II TH GALLIC WAR BOOK IV altitudinemque fluminis, tamen id sibi contendendum aut

aliter non traducendum exercitum existimabat.

e flamos Me Did Rationem pontis hanc instituit. Tigna bina sesquipedalia paulum ab imo praeacuta, dimensa ad altitudinem fluminis, intervallo pedum duorum inter se iungebat. Haec cum machinationibus immissa in flumen defixerat fistucisque ad

gerat, - non Sublicae modo derecte ad perpendiculum, sed prone ac fastigate, ut Secundum naturam fluminis procumberent, - eis item contraria duo ad eundem modum iuncta 1 intervallo pedum quadragenum ab inferiore parte Contra Vim atque impetum fluminis conversa statuebat. Hae utraque

insuper bipedalibus trabibus immissis, quantum eorum tynorum iunctura distabat, binis utrimque fibulis ab extrema parte distinebantur; quibus disclusis atque in contrariam

is partem revinctis, tanta erat operi firmitudo atque ea rerum natura ut, quo maior is aquae se incitavisset, hoc artius inligata tenerentur. Haec derecta materia iniecta Contexebantur ac longuriis cratibusque consternebantur ac nihilo setius sublicae et ad inferiorem partem fluminis obliqueao agebantur, quae Pro ariete Subiectae et cum omni opere coniunctae vim fluminis exciperent; et aliae item supra pontem mediocri patio, ut Si arborum trunci sive naves deiciendi operis causa essent a barbaris immissae, his defensoribus earum rerum i minueretur, ne pontiis erent. Cresar mones the bridie and invades Germava 18. Diebus x quibus materia coepta erat comportari, omni opere effecto, exercitus traducitur CaeSar ad utramque a

te pontis firmo praesidio relicto in fines Sugambrorum contendit. Interim a compluribus civitatibus ad eum legati