장음표시 사용
281쪽
DE ANGINA a67branisque affectis expiscati, anginam distinxerunt in odnanchen , par Fnanchen: Unanchen, para nanchen. Quas tamen Voces, ne Tyronum mentem incaseum
defatigemus, sutius hic exponere omisimus, quum,
si quis plura de iis adhuc deiideret, Lexicographos qua so adeat. Anginae signa diagnostica ex ipsa definitione satis emergunt. Ratione cauis; quae pleurit idem , & peripneumoniam suscitant, ea sane anginam producere valent , dummodo humor peccans membranis , musculis, ac faucium glandulis inhaerendo es-ficiat, ut vel alterutra, Vel singulae ex partibus praefatis inflammatae intumescant
Ratione prognosis; quicunque ab angind liberantur, his adpulmonem vertitur, ct in sepsem diebus p reunt si τerὸ has e gerint jussuramur ex Ilipocrate se) . Angina est morbus acutus, & peracutus, quiquameitissime , & ante diem quartam utplurimum jugulat : in exordio nimirum, & horis 26. nondum exta etis. Vera longe pejor, quam notha , quae Dierunque sine periculo . Attamen, si saliva per os inspumam evanescat, in notha quidem , Ob maximam saucium angustiam , suffocationis quandoque imminet periculum . Iccirco in angina ubi Ialis spuma ex ore in bullas distracta intumuerit, indicium semper fuit lethale , . Tumor saucium ex angina non raro suppurat; hinc abscessus , qui si rumpatur infernε , ea , quae deorsiuiri delabitur sanies, Iaryngem ingressa, repente non semel sutacavit. Caeterum angina, hisi aut solvatur, aut ei to interimat, in pleurit idem , peripneumoniam , vomicam, necnon etiam in empyema sacessit. Sanguinis fluxus sponte vel ex naribus, vel ex haemorrhoidibus in maribus, vel ex pudendis in staminis em nans anginam quam saepissimh discussit. Enim vero inq
282쪽
aer caeteros ex Foresto faJ, mensibus erumpentibus - anginam felicissime solutam habemus.. Nil inter ea, quae anginam solvunt, presentaneum magis occurrit , quam sanguinis prompta , larga, at que opportuna emissio; quem bis, ter, & quater uno , eodemque die, quum id necessitas exegerit, educito. Ex brachio primum, mox ex cervice, & sca pulis alis scarificatis, ex vasis inde sublingualibus; postremo , ubi faucium angustia invaluerit, re ex partibus infernis . Sanguine prius educto, gargarismata, humectantia, emollientia, & blande resolventiaco veniunt. Conveniunt item et ejusdem generis cat plasmata ex cassia praesertim, melle, ac oleo sauci-hus extrinsecus apponenda . FOtus quoque emollien-Ies, parti affectae etiamsi foris admoti, , faucium inflammationem evincunt. A nihilosecius si invalescat asse
ctio, &ad suppurationem inclinet, cum suffocationi me tu , tum quamocissime aptiori, quam fieri possit, ut commode pus educatur, loco, tumorem secabis. Victum , quum vera angina perquam acutus fit mo bus, perquam tenuem propinare oportet. Sorbitio nes, quum id fieri datum sit , uberrimae ingerantur, eaeque tepentes, earum haud absimiles, quas pro e randa pleuritide consecimus . . .
ginae medendos praestare consuevimus , H- Rotia declara.
Unius quidam Cajus Eques Romanus insignis .
qui tertium, & i trigesimum nondum .exegerat aetatis annum , temperamento calido, sccoque praeditus , bile plurima. videlicet scatens ; macileum tus licet, venustus, alacris, & vegetus; mense Ianuario, postquam armis in palestra plurimum lusi G. I l set
283쪽
set, insudans , austro flante per sudum noctu prose-.ctus , ad multum temporis subdio incedens , ac varia passus incommoda, tabernam subinde una cum sociis ingreditur . Laute coenat, vino, aliisque sorbitionibustum gelidis, tum calidis enormiter indulgens. Postridie, rigoribus per ambitum corporis universum hinc , atque illinc praeeuntibus, febri re cepit. Febris intenditur , anxius sit, atque acriter sitiens, potio nes , quas vehementer appetit, deglutire vix potest. Tu me fiunt intus fauces inflammatae; Sadeo intume scunt, ut respirationem quasi praecludant. Pulsus durus est. Intumescunt quoque, & rubore suffunduntur genae . Splendent oculi, ac dolore quodam peracuto identidem torquentur tempora . Rudis, & inpera prae nimia siccitate evadit lingua . Urinae, quas egerit parce, sunt rubicundae; & ita incalescunt, ut inter mingendum meatum prope adurant. Nos igitur,
qui in ejusmodi circumstantiis Iunium tractandum fusi cepimus, enemate ex aqua simplici hordeacea salit 1 prius indito , ac vena in brachio soluta, sanguinem, ad libram circiter statim imminuimus . Sanguis, qui 'cum impetu profluxerit, crassius erat, glutinosus, sine sero, atque atro plurimum saturatus colore. Sanguine edueto potionem hanc A, humoribus in faucibus concretis discutiendis, tepentem sit mendam praescripsimus . Praefata potione hausta, decoctionem B pro
gargarismate, necnon etiam cataplasma C faucibus extrinsecus apponendum consecimus. Potestatem interim facientes, ut et aquam tum nucerianam , tum
hordeaceam, tum avenaeeam , tum cornu cervi, tum
glycirrhyzae, tum florum rhoeados , non frigidam tammen, ad sitim explendam pro lubitu, modo potuisset, hauriret . At quoniam:morbus adhuc invaluerat, sub'esperam altera sanguinis libra ex brachio adverso e.
284쪽
a o LIBER II. SECT. III. CAP VI. tracta, & cucurbitulis cervici , scapulisque seariscatis prius infixis,mox venis sublingualibus seetis,sanguinem iterum , atque iterum imminuimus. Ad haec, ut pedes , qui eatenus friguerant, spongiis aqua tepente madidis jugiter foverentur, curavimus. Hisce peractis facilius spiritum ducere cepit Iunius, & commodius deglutire . Hinc jusculo simplici, in quo cum ovorum
vitello recenti, margaritae praeparatae ad drachmas duas solutae suerant, in reseetionem ingesto, placidueon Epitus uberrime insudavit, urinae copiam excrevit , atque angina penitus evanuit. - Α Sserm. cet. OV.hircin. praes. Gna drach ., eamph. gr.iij., ol. o g. si c. rec., ct s. ign. extraes.
id fuit penes Ngina, quae, quoniam sine febre corripit, notha, pituitati. I x ut diximus , Vocitatur, admodum rara est, a
que ab humore quodam lymphatico, qui glutinis ad instar in glandulis saucium concrescens, eas, quin in-uammet , tumefacit, utplurimum sit . Hinc non modo citra febrem, verum etiam citra veram inflammationem invadit. Id anginae genus Majores exponentes , a pituita quadam ob cerebri frigidam intemperiem, in sublimioribus capitis regionibus collecta. atuue ad fauces inde elapsa exoriri tradiderunt. Talis
285쪽
angina, tametsi longe minus hibeat periculi, per vicacior tamen esse sole i, & ad dies plures produci; quam quandoque, sanguinem educendo, potius exasperavimus . Eam contra alvum blande solvendo, cutim universam defricando, sudorem, aeque ac urinam lenuter ciendo, necnon etiam, quum adhuc restiterit , pe-
diluvia, ac sinapi sinata adhibendo, felicissime discussimus . Et nihilo cius si ne cessierit quidem, decoctionem , quae insequitur A, optimo cum successu pro gargari sinate sepe pius in die tepenti adhibendo . ad eam postremo e vincendam praescripsimus. 3A R. Sars partu. Ut. S. A. incis., bcirr Z.ana
ALUE ANIMADVERSIONES AD PATHOL., . ET SEMIOTICEN SPECTANTES.
UΤ in reliquis universis inflammationibus tum e lui phanaterioribus, tum interioribus, ita et in ipsa aω dum sie de reu-gina , modo legitima sit, sanguis emissius, atque in , vase stagnans, superscietentis ita utplurim sim concr stit, ut crustam eam duram , livescentem , ac tur dam , quae sanguinem foedat, quamque favum pisuriticum appellare consueverunt Clinici, producat. Id adstantibus tanquam contractam sanguinis labem purulentam,sive putridam,Galenici quondam indicabant. Crustam praefatam nos frequentissime concretam vid, mus et in sanguine sanorum educto, ex plethoricis p tissimum , atque edacibus. Ea praecipue Hispanisquωque,quibus sonticulorum abusiis humores sertasse coi quinavit , solemnis est . Num autem elusinodi sun g ia concretio ob fluidorum corruptelam extet . . Nun
286쪽
a a LIBER II. SECT. III. CAp. VI. congestio quaedam sit potius chyli nondum subacti, quia reliquo sanguine secretus , atque ob levitatem insublime provectus in gelatinam densetur . Num sit lympha crassa, & glutinosa, quae ab aere circumfuso coagulum sibi nacta , fluorem amiserit, atque ibi constiterit. Num sit aliquid aliud , quod refrigerato sanguine in gluten coactum , talem , ac tantam sibi compararuerit duritiem, nobis non aperth hactenus innotuit. Id tamen ea in re proferre liceat, pleuriticos sere omnes, in quibus praesitam crustam iungosam sanguis
compegit eductus, prout hactenus observavimus, a morbo propediem evasisse. Caeteros contra , quorum
sanguis nullam vel levem in pleuriti de pra tulit istius
apparentis corruptelae notam, aut nunquam , aut ad ' modum raro convaluisse .
ANIMADVERSIONES AD THERAPEUTICEN SPECTANTES.
Quid Iudiea Piritus vini, licet depuratus, vel aqua Reg. Hung.& abusu spiritu, S pro gargarismate an angina admota , & pro collyrio ophthalmia oculis adhibita, & pro unctionerandis . sive pro sotu erysipelati , aliisque inflammationibus extrinsecus apposita , quam sepissime, ix ad punctum quasi temporis affectionem plane discussit, non alia ex causa, nisi quod particulae eius volatiliores spiramenta cutis ingressae humores in tubulis concretos , qui in flammationem fovebant. penitus, ut opinor. dissipaverint. Id autem toties selicissime successit, quo 1ies humor stagnans, & sicile λlubilis fuerit, &, ut ita dicam, homogenem: quoties t videlicet partes il- Iius componentes ubique sibi limites per spiritum vini concitatae, motum ab impellente aeque omnes facile exceperint, atque omnes aeque solui aut in auras eva-
287쪽
nuerint , aut per venas in gyrum una cum reliquo sanguine , aut alio quovis pacto intus refluxerint . Uerum contra ubi spiritus vini, qui violenter egit , ex
tumore inflammato , quicquid ibi volatilioris, fluidiorisque extiterit, sibi duntaxat abripuerit, tum materia crassior , insolubilis, quae in tubulis restitit, magis magisque concrevit, & longe pervicacior evasit. Hi ne id praesidii genus , ut tales interdum aegritudines mirifice selvere potuit, ita non semel eas
adeo exasperavit, ut in anabiles Omnino evaserint . Quamobrem hisce in casibus spiritu vini solo aut nunquam , aut raro admodum utor, di s quandoque ut solus apponatur rationi consonum videatur , partem affectam prius, aut aqua tepenti, aut decoctionibus emollientibus fovere iterum , atque iterum consuevi, ut humores peccantes concreti, attenuati, subacti, rarefacti, atque, ut ita dicam, macerati facilius moveri, .& cedere queant
ALIAE ANIMADUERSIONES AD THERAPEU-ΤICE N SPECTANTES.
AD nimium in vera ana in saucium ardorem le- . Ol rep'sca
ctis , ad alias non semel longe minus volatiles , quin- Rx1 dx si simi M. immo et ad subacidas quandoque opus fuit confugere . Quo in cassi tum intus, tum foris & nitrum depuratum, & sal prunelle , & succum limonum aqua bene dilutum Optimo cum successu adhibuimus. At pro gargari sinate imprimis , aut posca mellitum, aut insuliones, & decoctiones nitratas , aut alio quovis pacto acidiusculas , ita ut legitur in A , quam siepissime prascripsimus. Ea si quidem pluries in die gargarizando tepentia ad guttur intus revocata fauces inflam- Tom. IL Mm malas
288쪽
a 4 LIBER II. SECT. III. CAP. VI.
matas abluunt, & detergunt, nimium earum aestum blande compescunt, materiam peccantem leniter solvunt&c;modo tamen in minima dosi ad ij ciatur acidum; secus enim constiparet potius , & adhuc magis incenderet a A Aeet. rosae. unc. iij., meli. hisp. unc. ijsq.
hord. libr. D. M. f posca mellitum pro gargariymole
289쪽
De Hepate, Liene, Pancreate &e , deque iis , quae ratione partium istarum in corpore humano vitam habente, tu nsecundum, tum praeter naturam exoriri possunt . - CAPUT I.
De Hesate , O folliculo flui .
Epar . si ve iecur est glandula Demiblita Η conglomerata , mole omnium P maxima , in imo ventre ad epigastrium in hypochondrio dextero proxime sub dia-phragmate sita. Adhaeret ventriculi lateri dextero , ut bilem a sanguine secernat. C Iorem habet in corpore humano rubicundissimum , ad obscurum tamen vergentem. Hepatis figura se peri tis, qua diaphragmati substernitur, convexa est. Inferius, qua lateri dextero ventriculi aptatur, nonnihil cava . Substantia in tres, vel quatuor magnos lobos finditur , ac partibus finitimis alligatur , ligamentorum ope . Ligamenta membranacea numero tris sunt.
290쪽
Describitur hepatis ligamentum latum, sive suspensorium . Deseribitur li.
Describitur hepatis substantia,& Glisioni, capi ita s
a 6 LIBER II. SECT. IV. CAP. I.
Alterum umbilicate. Tertium , eoquod nomine eam reat , iunominatum.
Ideo suspensorii nomen sibi vindicavit ligamentum hepatis latum, quia per illud diaphragmati su
spenditur hepar. Provenit a peritonaeo, idest a tunica diaphragmatis inferiori. Exinde explicatur Uer-stis hepatis faciem supernam giboam , quam non m do leniter attingit; verum etiam intime subit, perque eam hinc , atque illinc varie immittitur . Ligamentum umbilicate nihil aliud esse videtur, quam vena umbilicatis in ligamentum compacta . Pr fiet scitur ab hepatis fissura , ex facie hepatis cava inferiori, aes nitque in umbilicum. Ligamentum hepatis,quod nomine caret, productio est tunicae hepatis exterioris , quae ab hepatis confinio undequaque explicatur ad cartilaginem mucronatam , cui hepar suspenditur . II patis substantia prorsusparene mairca habebatur a Majoribus nostris: concreta videlicet ex sanguine quodam si XO, compactoque . Perperam tamen; oculis namque testibus , pluribus coagmentatur lobulis glandosis rotundis , tunica obductis communi, item et propria, qui vasis praeterea irrigantur peculiaribus. Tunica hepatis communis exterior, est tenuissima, & pellucida. Producitur a ligamento suspenserio , ideoque ab ipso peritonaeo . Ηepatis substantiam undique vestit. In hepatis facie cava, ad vasorum nimirum ingressum , intus reflectitur . Una cum vasis ipsa quoque dirimitur , vasorum propagines in fasciculos collectas vestiens ad iobulos usque; ubi iterum explicatur, ac iobulos ipsos obducens, conficit Iobulis sngulis tunicas eorum peculiares , quibus intercedentibus mutuo nectuntur lobuli. Membrana