장음표시 사용
91쪽
Aut seseuplex est Goth. aut sescuplum. Alio quoque modo tempora tri δ) GOlli. a. q. m. ut tempσ-
Nam est ex brevi ct longa Goth. nam es s brevi ta longa.Rythmo lindisterens eist, dactylusne ille priores habeat breves an sequentes. Tempus enim sonum metitur&e. Goth. Othmo indifferens, daeditus ille priores habet breves an sequentes. Tempus enim solum metitur. Recte omnia nis quod habet positum pro habeat. Puto enim indisserens es noluisse dicere Fabium, quod est in voce intcrs, quae proxime praecedit, latet. Ceterum male editum : tempus solum metitur. De rythmo enim sermo est, qui solum h. e. tantummodo tem. pus eiusque quantitati metitem.
Ad positionem iisdem sit spatiis pedum. In versu pro dactylo Goth. Λdpositionem iisdem spatiis. Proinde alia ad dimensi
nem versuum pro dactinis. Paean eadem ratione) Goth. penes eandem rationem. Quomodo eoeperant) Goth. q. ceperant. Transitum in aliud genus rythmi) Goth. transsum. Id in aliudgenus rythmi. De μεταβολῆ vel transitu, considendi seri .ptores rei Musicae. unde Vocem illam mutuati sunt Rhetores. Ubi tempora etiam a. m. Goth.-ubi t. e. a. m. Inde τετρασημον, πεσάτη κον GOth. ini τε ζασημειον, πενταση aῶον. 'Tempus est unum in compositione) Goth. tempus es. Vnde
Et contra nihil est prosa scriptum, quod non redigi possit in quaedam versicu lorum genera Gotb. contra nihil quod Irma seriptum non redigipossis in quadam vorsiculorum genera vel in
Sed in adeo molestos Goth. sed tam immodestos. Lyri eorum quaedam carmina Goth. Lyricorum quoruuodam carmina. Non necessaria videtur hic medela , quam Cl. Burmannus huic loco quaerit. Nam potest & carmen lyricoma molesto Grammatico, versus modo extendente, nodo contrahente, modo transponente etiam, in Varias mensuras cogi. Dissiligod by Coosl
92쪽
positione ad fiuem usque decurrunt) Goth. ad positionemuIque decurrunt.
Id quod Cicero) Et quae Cicero Goth.
Ut magis non αρυθμeν Goth. Vt magis non crythmum,quod esset institum atque agrise, quam rythmum Non pu to ve roconsentaneain Regii coniecturam , qui ρυθμί, s. ryllimo substituit ευρος Ην. 'Eυρυθμίαν in oratore non repudiat Fabius, qui ct eoi poris decentem motum lib. I. c. IO. ευρAμιαν appellat, eamqtie vel maxime requirit. Repudiat vero ρυυον h. e. numeri studium nimis apertum,quale poetae prae se serunt. Esse nolumus, tamen esse nolumus Utrobique Goth. vo
Quid sit igitur potius quam numerus & oratorius num rus Goth. O . i. potius numerus f oratoris numerus. Ubi eunque iam dixero) Goth. ubicunque dixero.
Iam probata & eleela Goth. jani probata S educta. Nam vel dura inter se commissa Nam velut dum intereommissa Goth. Sed & figuras mutare ) In Goth. deest s.
Etiam sine numero Goth. Et sine numero. Mox & dio sine to major post vocem poscit. Ceterum exempla illa vitavisse vel vitasse, deprehendere vel deprendere, S coitum svllabaarum complectuntur. Cur igitur Fabius inox tanquam novi quid allaturus : coitus etiam Syllabarum non nexabo ρ An stii tuendum transposita illa esse ' Quanquam & particula nam excidisse potest, ut per eam haec connectantur luperioribus. Miror id neglexisse Regium, rigidissimum ceteroqui textus censorein. Aut eloquentiae non nocebit Goth elocutione elucebit, ut Vos. See. & Vallae liber , quod non esse de nihilo putat Cl. purmannus. Nobis haec lectio praeserenda videtur alteri, inrua eloquentiae vox prorsus alieno loco posita est, quando none eloquentia universim, sed de elocutione Fabius disserit. Quod quoque loco verbum. Goth. quod quoque loco veroborum.
93쪽
orationis compositio nisi varia est & offendit) Goth. o. e. nisi sarias Ostiendit. Ceterum ex hoc ipso loco , ubi Fabius
versuin tibi tempei senilein esse dc una ratione decurrere, orationis compositionem variam esse debere contendit, mani. sessuiu est, non sana esse superiora : Dthmi, ut dixi, neque Fnem habent certum, nec ullam in contextu varietatem, sed quata erunt sublatione ac positione ad senem usque decurrunt. Verba: neque finem habent certum, ad orationis compositionem haud dubie spectant; at de ea qui dici potest : nullam habent in contextu varietatem sed una eademque sublatione ae pnintione ad finem usque decurrunt. Aut si id verum . cur variatam hoc loco compositionem pos hilat Fabius 3 Existimem igitur, rythmos eo loco opponi orationi, quam non descendere ad strepituiti digitorum mox affirmat. ix significare rythmos vel rythmum poeticum,unde S patet,cur μον esse nolit compositionem in sequentibus. Hoc si ita sit. pro neque seri henduin foret: σ, ita ut legatur: RPthmi ut dixis suem habi ut eertum nee ullam se. Certe alia ratione locus ille . quem commentatores intactum praetermisere, loeo. de quo nunc agimus, vix satis conciliabitur. Sed haec hactenus, reliqua proxime Supplein.T. VII Sectioni XI inserentur.
FILII PONTE DE RAE, IN P AT AVI Ν ο
Gymnasio Bolanices Professoris, AnIologia, accetavit ejusdem Dis errationes M.
Patavit, apud' Iohannem Mansie ' I7χλ . Alph. 3 plag. I 8 Tab.aen. I 2. VItae lationem clarissimi Pontederae , Ordinemque . quo omnes plantas dividere solitus est, explicuimus in his Actis Anni i7i9 Mense Januario pag. 2ς. ubi ejus Compendium Tabularum Boiani cartim relatum dedimus. Posquam igitur haud vulgarem in rebus Bolanicis perii iam. in detestamque industriam suam Augustissimo Senatui Patavino satis superque probavit, iactum est, ut Anno II I9 ei Bolanices in horto pii. blieo tradendae munus fuerit decretum. Quam spartam, ut ex
94쪽
merito ornaret, publicis non solii in lectionibus perfunc tus, sed& Bolanicas peregrinationes aggressus est, haὀque per aestatein& autumnum usque ad brumam produxit, sed di si abseeuta hysme praesentem Anthologiam, illustribus Gymnasii Moderato. ribus nuncupatam, conscripsit, prout in dedicationa ipse te.
Continet haec Anthologia III Libros,in quorum I quaeritur, quid sit flos,quae ejus partes,& quis earum usuPin II quorundam philosophantimn placita de plantarum Decundatione apicibus attributa sub examen vocantur, & in III ea, quae in flore Bota-nicorum more tractanda sunt, quo maxime modo floris si-guram contemplantes in plantarum cognitionem adduci possint exponuntur. Et quoniam in Tournesortiana methodo, cujus vis tota sere ex floribus pendet, multa deficere deprehendit, nonnulla addenda judicavit Autor Clarissimus, ante Oinnia, quia in singulis circa Bolanici hujus sententiam monendum sit, non minus exponit, quam singula exemplis pluribus illustrat. Flo- ν,- grem desinit Noster, quod sit pars in planta, forma & natura cinteris dissimilis,embryoni semper si tuba instructus sit flos, vel adhaerens, vel quam proxime affixa. cujus usui inservit; si vero tuba careat ut in sterilibus nulli embryoni adhaerens.De partibus dum et r. loquitur, calicem ad fructum potius quam ad florem spectare dicit, & floris basin esse ae sulcimentum , suaque corporatura soliorum staminumque exortum fovere, quin oc ipsorum progressiim plerumque cooperire eum Malpighio pronunciat. Hinc omnes plantas in quatuor distribuit classes. quarum prima eas complectitur, quarum calyces embryonibus subsunt. altero, quae florem de sui imo embryone serunt, tertia,quae calyee gemino vel trigemino donantur, & quarta, quae calyce privantur. Receptaculum corpus dicit quoddam Mura dissim, assile, atque varium, cui flamina ct petata semper adhaerent , si in quod tum apicum, tum petalorum succus corrivari solet. quia receptaculo sensim embryoni subministretur: illudque inodo embryonem excipere, modo ipsi imponi perhibet. Quicquid enim inter embryonem & calycem, aut deficiente calice inter crassam ct extremam caesis ramulorumque partem , quam L sint γDiuili do by Corale
95쪽
thalamum nuncupat, reperitur in illis stirpibus, quae de media ct interiori floris parte fructum producunt, di plerumque annulum reseri, receptaculum VOcal. Inque hujus naturam tam
in floribus conglobatis, quam umbellatis seorsi in atque sedulo Invelligat, ae liquoris conditionem manifestat, qui ex eo manans circa embryonem colligitur, huncque mollem servat, dc inungit, quo facilius ejus partes explicentur atqΗe distendanis p 4 1 tur. Pergit inde ad petatum, quod est solium, sorma habitu. que insigne, constans utriculis octenuisti in is fibrillis , in quae a peculiaribus vasculis succus partium exilitate nobilis, quae insceeundis floribus primum embryonis colliqua mentum inserunt, derivatur. Estque vel simplex, vel flosculosum; illud appellatur, quod vel planum est, vel, si complicetur , eo tamen extremo, quod complicatur, semper clausum remanet; hoe vero, quod tubulatum existit, utraque parte, si a receptaculo dividatur, apertum : illud florem polypetatum, hoc inonope- talum constituit; illud nunquam soliura storem format, hoe semper solum, si illos flores excipias, qui flore pleno dicuntur. Sequitur tuba, sive pistillum, quod est corpus quoddam oblongum, canaliculatum, summo utero affixum, cujus appendix est, quod altero extremo ad fructus cavitatem pertingit, altero multiformi extrinsecus patet. Hancque tubam Autor pro prima & praecipua floris parte habet, quia sne calyce. staminibus, apicibus, & petatis etiam semen nutritur, crescit, ct maturitatem acquirit, Verum sine tuba nequaquam, eumque in finem formatam dicit, ut per ipsam aer in fructus cavitatem delatus contentos succos in motum cieat . quo facilius complicati seminis partes subire valeant. Cui muneri in flosculo.s; tubis adhuc aliud accedit. Cum enim hae in plures rImusculos explicentur, quod in illis floribus, qui petatis dotantur, non occurrit, in huiusmodi tubarum parietibus succiis, qualis in expanso petato subigitur, ct ad fructum desertur, colligi.tur. Explicata sic tubae natura dividit florem in saeeundum renerilem, illum dicendo. qui tuba semper infruitur; hunc . qui tuba privatur, petatum autem minimum habet , hincque modo embivone penitus privatur, modo, si vel minime taleinpositis Disiti Coos
96쪽
possideat. ad maturitatem tamen nunquam perducit. Stami- pag. Q. num natura cum varia & multiplex sit, ideirco quidquid api-ees sustinet, stamen dicendum et se videtur Clar. sutori. Apices vero vocantur utriculorum congeries, qui peculiarem suem in excipiunt, ct deinde per stamen ad receptaculum trans. mittunt , a quo embryoni porrigitur. Quemadmodum autem ingens itaturae solertia in flaminum positione est depraedicanda, ita non minori laude artificium ejusdem celebrandum venit, quo apices in quam pluri inis planiis ab externis injuriis defendit; quale etiam quoad studium non minus in genere. 22. quam in floribus papilionaceis & conglobatis seorsim admiratur Noster. Sed nec papporum usum intactum relinquit,qui 99 uores partim, partim lemina respicit. Floribus enim inservilint, palydis loco eos suffulciendo, sustentandoque: tum ne alter cum altero conjungatur, ac ut facilius sese explicare & extendere queant, pressuralia excipiendo; seminibus vero qtiau- Iam multi sariam plurimum conserant, quicquid tamen praeant, ad hoc unum fere reducitur, ut semina facilius de ilia, lamis egrediantur, atque seminentur. Monendum hic insimul, 'de florendi stirpium ratione diversa& modo quasdam alieere conjecturas Clarissimum Pontederam, In Libro II primum Io8.
de apicibus agit, examinataque circa illorum naturam Totiris nesortii sententia. illam ante omnia quaestionem, quae hac aetate x et maxime celebratur, nitin liqiror apicum ad embryonis scedundationem necessaritis sit, dirimit, ct negando ad earn respondet; quatenus scilicet hi in nonnullis, qui fructum serunt. non reperiuntur , Ic plurimae plantae, quibus innascuntur,steriles sunt & infructuosae, ac denique, quia, quamvis adsint, non praestant id.quod prae si ire dicuntur. Hinc horum intuitu plantas in quatuor dispescit classes, quarum prima eas complecti. tur, quae eidem receptaculo, cui ct embryo, insidentes apices per stamina gignunt; secunda, quarum apices in eadem stirpe
longe a fructu nascuntur; tertia, quarum aliae in eodem genere stamina apicesque serunt tantum, aliae sine apicibus fructum; ultima, quae, cum apicibus staminibusque careant, fructum tamen producunt, nulla alia cognata apicum succuin praebente.
97쪽
In his itaque omnibus hoc agit, ut, siue apicum munere ere. pag. I 42. scere dc persei fructum, clarissime ostendat. Et quoniam Pal. marum genus origo & sui lamentum habetur, ex quo stirpes omnes per marium pulvisculum allici creditum suit, eius sce-I o. cundationem seorsim explanat , hancque hypothesin eo ipso deficii it. Cumque caprificandi ratio tum ad soris naturam clarius explicandam spectet, tu in ea, quae de Palmis retulit, st. mili exemplo confirmet, uberius de hac disserit. Est autem caprificatio, cum caprifici, sive scias sylvestris poma, quae grossos vocant, sativis scubus suspenduntur,ut culices,qui gros lis innasci solent, ad salivarum poma delati iis se institient,& ad matu.
ritatem cogant. Hancque tam ficus, quam palmae caprificationem ob peculiaris cujusdain regionis quidem, non autem ob 178. sirpium naturam necessariam judicat Noster. Postquam igitur ostenderat, plantas apicibus carentes a cognatarum apici
bus nequaquam asset, tandem concludit, in illis succum a peculiaribus vasculis ad embryonem deserri, cujus portiuncula per tubas diffundatur. dc seminibus explicandis interviat. In I 88. Libro III duo florum genera constituit, quorum altero florem imperfectum, altero perfectum complectitur. Impersectum illum vocat, qui tuba tantum plerumque constat, sumino em bryoni affixa petatis autem, aliquando etiam flaminibus apicibusque caret, semperque saecundus est; perfectum vero, qui minimum vel petatis & tuba ornatus en, s seeundus, vel pe- talis tantum, u sterilis fuerit. Imperfectum in filamentosum& vetatum .,b tubae discrimina distinguit, squidem illius truba silai neniosa sive simplex, sive ramosa, hujns soliosa aut instar eo lumellae crassa existit. Persectum vel monopetallina,vel polypetatuin esse dicit; illum, cujus petatum unicum & tubiformam repraesentans, singulis floribus insidet, hune, ubi plura petata ad singulos flores disposita sunt; hocque signo unum 233. ab altero distingui posse contendit, quod in monopetalis Ilamina assigantur petatis, in polypetalis soluta receptaculo in- a 3 8 sideant; haeque pariter ratione nos inonopetatus ab impersea AO. ctis solibus separatur. De eetero adhuc monet Autor, in generum disributione non sterilem, sed Decundum florem esse
attendendum. Di Disitirco by GOrale
98쪽
Dissertationes huic libro adjectae sunt ex illis,qii.is Clari Pontedera in Horto Publico Patavino Anno i i 9 habuit. In harum prima & secunda stirpiuin principia proponit . floris, fructiisque partes, quibus Tournesortiana methodus innititur. diligentius explanando. In tertia Ordinem, quo plantarum historiam traditurus erat. breviter commemorat, re quo plenius auditoribus suis satisfaciat, quantum ejus a Tournesortiana me. thodus disset, adjicit. In quarta multa de stirpiuin iacultatibus disputat, & in septem reliquis soris flosculosi, quem conglobatum vocat, ceteri vero Botanici compositum. rationem exponit. Sub calce denique addidit generum Tourne sortianis generibus adjunctorum, stirpiuin minus cognitarum , reruin magis notabilium Indices, dc Tabularum explicationem.
Hi . d. Doct..Practici Lignicenses, Sisesa jubterranea.
CVm a prima aetate singulari studio Autor ad invenigationem
re in natura absconditarum serretur, ct a Patre Bolanices peritia ab aetatis anno is imbutus esset, id consecutus est , ut 3otanicum opus ab eodem patre asseebim, & quinque voluminibus tunc constans, ad X tomos producere non dubitaverit, quibus omnia comprehendit, quae ad penitiorem plantarum 1 cientiam pertinent, nomina quippe ungularum plantarum, notas generum & specierum, Vires, & chymicorum operationes, & mechanicos usus explicans, & ut in nulla parte studiosos salleret, earum imagines, suo penicillo coloribus prinpriis depingens. Hoc vero exant lato labore, ad ingenium quas suum propius rediit. & perquirendis terrae suae intimis se totum dedit, di omnis generis fossilia Silesiae sumina indu-
99쪽
stria inspexit& rimatus est, ct septies non minus summos moret . tes aliendit & emensus est, valles percurrit.&in fossas prosun diores le demisit, non siae periculo dc rei suae detrimento: idque ideo, quoniam haec talia plenius cognoscere . in primis ad mediet partes sacere credebat : qua vero industria . dum omnia propius contemplatus est, ut majorem laudem consecutus est, ita ct certior fides autori merito tribuitur, quando. aliorum motus exemplo, in suae patriae finibus confluit, ejusque thesauros altius defossos julla opera eruit conspiciendos. que exhibuit, quo de patria egregie meruit, ct eruditos, hariun rerum amantes, aristius sibi devinxit. Neque deterreri se passus, quod jam ante Selimen cliseidus fossilium Silesiae catalogum consarcinasset , cum minima pars hic deleripto in & repertorum in eo compareat. Vernacula lisus Autor est, iit ab
iis intelligeretur, quorum maxime interest, i c quoriun praecipue in gratiam calamum arripuit. Hunc vero in scr. bendo servat ordinem, ut capite I de gemmis agat, quae, Autoris sententia, ex duplici principio originem trahunt. ex alba cristallina terra. qua: corpus quasi constituit, ct ex puro fixo sulphure, quod est vice animae, quae juxta eum exhalationibus mineralibus unitur corpori, unde colorum virtutumque est varietas.
Singulas speciatim describit Cl. Autor, & omnium feracem esse Silesam praedicat,etsi pretio cum aliis non omnino contendi debeant. Caput II exhibet lapides vulgares, marmor,gVP um, ςalearium lapidem. tophum & similes, quorum copia ei ditur in Silesia, ct inprimis jolithi, laudatae virtutis, largus proventus est. Capite III recensentur lapides, qui vel ipsi figura sua aliquid externum reserunt, vel quibus alieni corporis figura impressa est, qui magno numero, forma indole que,varii ex Silesiae sedinis proseruntur. & tanqualia certa infinite persecti
auctoris,& universi diluvii, veritatis testimonia allegantur, diversaeqtae eorum species recensentur , quorum pars non minima : quoniam vero in cryptis subterraneis formantur, Antor
occasione arrepta,Silesiacas cryptas describit amplius. Caput IUsistit ligna & vegetabilia reliqua, cum sicilibus oc starctibu , petreis sta, quae pariter ab universi diluvio omniumque colluvie
100쪽
derivat Noster , quanquam ct singulares eluvies quandoque saetas esse,& nostra aetate fieri, non plane it inficias. Non exigua in autem copiam petres actorum gremio suo concludit Silesa,
iliae Autor laudanda industria collegit , dic in varias classes per pecies digessit, quo pleraque vegetabilia , quae lapides facta sunt, ex propriis notis, Vel lignorum vel foliorum, vel fio. rum . vel fructuum, dignoscamur quod rarae Autoris diligen. tiae ct Bolanices non vulgaris peritiae argumentum est. Inter reliquas e terra etailas plantarum partes merito laudatur folium vel ramus optantiae majoris, cujus descriptionem Autors. 28 hujus capitis. α iconem tab. X uirin. t exhibet, quod omni parte integrum servatum in lapidem duratum est, ct ex alia orbis remotiore parte in Silesam delatum esse, Autor minus
vane conjicit. Nec minorem attentionem videntis meretur medio diffisus lapis arenosus, non multum minor, cujus utrique internae superficiei inscripta est filix ramosa mas, pinnulis o tusius mucronatis, illa quidem integra cum catile & soliis, servato etiam subinde colore viridi, ea disserentia, ut, quod alterius plani sulcis ereptum est. alteri adhaereat: deleribitur illa p. Io 7 fig. 2 tab. XI. Corallia vulgo ad vegetabilia reseruntur, quod pariter ab Autore factum est. & haec non pauca numero ex fodinis Silesiae egeruntur, & pro marinis per diluvium universi eo translatis, vendi tantur. Nec se actibus suis ea. rent cryptae Silesiacae, quod Autor hoc capite. 6 p. II9 pr batum dedit, ct tabulae XXII incidi euravit, ubi conus pina strialpini repentis di coni laricis leones & aurantii mali in primis notandae sunt. Animalium partibus in lapides conversis dives es terra Silesia, quod capite V pluribus evincitur, atque intereetera descriptae exhibemur magnae moles Osseae , quae vulgo gigantium partes esse creduntur, sed, quod Autor putat belluarnm marinarum sunt reliquiae; inde marinorum N aquatilium non exigua copia recensetur. Ad ossa animalium glossope. trae, trochitae, entrochi, asseriae, belemnitae similia reseruntur de ab Autore describuntur, quae . etsi hactenus in Silesia rarius reperta sunt, Autor tamen certo credit, nihil inveniendis deesse, nisi indagatorum industriam; conciliis . Vero, cum vulvalvibus