장음표시 사용
321쪽
RUFINUs . minutos de Graeorum faenis piscisulos legere, in altum, frater Hera-Lky V VII. eia , laxare vela compellis , relictoque in libros X. opere , quod in tronys ferendis Immitiis senis damantii babebam, suades , ut nostra voce quindecim eius volumina, quibus epistolam Paulii ad Romanos disseruit. explicemus i in quibus ille dum seliatur Apostoli sensum, in tam profundam pelagus estertur, ut metus ingens fit iuue eum sequi , ne magnitudine sensuum , velut immanitate opprimar undarum. Deinde nee tiaud a pleis , quod tenuis mihi es Diritus ad implendam ejus tam magni am dieendi tabam. Super omnes autem di uitates est, quod interpolati sunt ipsi libri; desunt enim fere apud omnium bibliotheear c incertum sane quo easu θ aliquanta ex ipso corpore volumina:-hae adimplere in latino opere , ct integram eonsequentiam dare, non est mei ingenii ; sed, ut tu eredis, qui hae exigis , muneris Drtasse divini . Aridis autem, nequid laboribus meis desit, ut omne hoe quindeeim voluminum eo ur , quod Graecus sermo ad quadraginta fere, aut eo ampliusmiuia versuum prodaxit, abbreviem , ad media, si fisei potes, spa-eia eoarctem . Dura sane imperia, ct tanquam ab eo , qai ponris operis brius seire nolit, imposita . Aggrediar tamen, si forte orationibus tuis , quae mihi , tanquam Φomini , impossibilia videntur, adspirante Domino , pinbiIta fiant. Sed ipsum jam, si videtur, Origenem , qualiter
praefationem suscepti operis dirigat, audiamus . Hactenus Rufinus, cuius in hoc Iabore sinceritatem ac bonam fidem laudat Tillemontius to. HI. Pag.ss8. Vir pius disertim fatetur, se in transferendis hisce homiliis libertate usum addendi, & lacunas de suo supplendi. Theophilas Salodianas ordinis Fratrum observantium, ut vocant, de quo in scriptoribus Minorum silet Lucas Naddingus , origenianum opus in Fesulani monasterii bibliotheea Hieroumi interpretis nomine, cum blattis S tineis pugnans , ab se repertum , soras emisit Venetiis apud Simonem de Luere A. D. i so6. infosio , nuncupavitque Alexandro Portensi Vicetino, equestris ordinis viro , quasi ob inventum thesaurum prae gaudio exsiliens . Istud postea opus ibidem recudit Hernardinus Tenalius A. D. Isia. in folio, suaeque Origenianoriam operum collectioni tomo II. pag. 4ss. editionis Gonaei, inseruit Erasmus , Hiero mi quidem nomine in fronte relicto, cui tamen in censura tomo I. praefixa , opus abiudicat, Rumnumque interpretem carpit. Sed ipsummet Erasmum audire praestat rhie , inquit, Librarii magnifice perfrieuere frontem in praefatione Oin peroratione , pro 'Rufino Hieroumum supponenter , hoc est vitrum pro gemma Dictori obtrudere conantes , σε hactenus sane fefellerunt ἐπ- cautos ἔ num praefatio poterat utcunque videri Hierondimi ; sed in per ratione quas sorices suo se produnt indicio . Inde ex eadςm perora tione subjungit quae Rufinum auctorem patefaciunt, quanquam Hieronmum pro Rufino assutum gerunt. Hoc prodit codex Thuanus , cuius verba recitat Cotelerius in Iudicio de libris Recognitionum Clementinarum inter opera Sanctorum Patrum , qui temporibus Apostoli-
322쪽
cis floruerunt pag. 484. editionis II. anni 1698. Ea verba huc libentius ' adseram , quod non uno in loco vulgatam editionem emendent : post hoe Vii fune voeat nos opus , quod olim quidem injunctum est , sed nune a Teato Gaudentio episeopo vebementius perurgetur ἔ Gementis feHieet Romanὼ episcopi, postolorum comitis ae successoris , de Recognitione libri, at in latinum vertantur r in quo opere bene novi, quod laborem labor, multiplicata sorte, suseipiet. Satisfaciam sane in eo amicis meis . Dabo titulo nomen meum, auctoris nihilominur vocabulo permanente , uam Ru
fui Gemens inseribetur . Mox subiungit, se ad cetera Origenis opera transserenda aggressurum: quod si me Dominus implere permiserit, redibimus ad ilios , e, ad taa desideria, ut in Numerorum , in Deuteis ronomii libros, leo permittente, aliqua dicamur . Hac enim solum vobis de Pentaleaebo tel de reliquis Apostoli 'Paulli epistolis,quae possumus,
Domino protegente debemus . In margine huius perorationis pag. 634. editionis Gonaei hoc monitum exstat: vel hine eouigi potes qaos Origenis libros Τί sinus latina eivitate donaverit. Recte quidem ; omnia enim ab se versa & vertenda, singulatim enumerat. Rufinum Vero Clementis opus reapse in Latinum vertisse alibi audiemus. Iterum sic scribit Erasmus : hic locus erat eradendus , si voluissent nobis persuadere , hujus operis interpretem esse Hierondimum : consat euim tum ex Gennadio, tum ex ipsius Rufini proatione, qaod Rufinus verterit Gementis Recognitio. num libros, non Hieronymus , e, ad hunc Gaudentium alias quoque seribit Rufinus . Nihil igitur agunt Librarii , toties inculcautes nomen Hieroumi, immo haec inealeandi sedulitas a et suspicionem Dei. Inde ex Rufiniana peroratione laciniam ab Librariis depravatam prostri, in qua Rasinus loquitur , sed sub Hieroumi nomine , per falsarios asscto. Hoc non animadverso Io. Carolus Novius in praefatione ad Gementis Consitutiones Apostolicas latine editas Venetiis apud Fordanam nutum A. D. is63. in 'R Franciscus Turrianus in protegomenis Graecis ad easdem Constitutiones, Graeee editas, apud eundem typographum eodem anno & sorma,pag. . ipsum Hierondimum, non alium, loqui reapse Crediderunt, S propterea cet stigantur a yaeοho 21serio in Dissertatione de Ignatii epistolis cap.vii. Verba Pseudo-Hieronymi, sive haec sunt Pag 634. Hunt enim mihi : in his quae scribis , quoniam plurima tui operis habentur, da titulum nominis tui,'seribe: Hieroumi c lege Rufini ) verbi gratia, in epistolam ad Romanos, explanationum libri. Et post nonnulla r satisfaeiam sane in eo amicis meis . Reliqua iam adduxi . Sed es e, illud, inquit Erasmus, nonnihil argumenti , quod in gratiam Ursaeii, cujus jussu suscepit hunc laborem, vertit Regulam Ea i , e, in gratiam Gaudentit, eujus hie meminit, vertit Gementem. Quod Erasmus ali de Ursaeio, est memoriae lapsus in viro non semper. accuratissimo . Heraelio enim, non Ursaetis opus illud Rasinus inscribit, qui neque Ursaeio , sed Ursdo Regulam Sancti Basilii nuncupavit. DUacius vero, si e Ursatius, fuit Rusivi notarius, ipso teste in Prologo IJo- miliais Disjtigod by Corale
323쪽
RUFINus. miliarum in Numeros , quem , uti iam dixi, Donati nomine praenotavit. Heraesium tam prologus, quam peroratio, in universiis editionibus ex..hibent, ne excepta quidem Erasmica . Adstipulantur codices manu exarati , Vaticanus Urbinas 62. sol. 96. & in Catalogo MSS. Angliaeto. I. pag. 68. codex ia 4 . Guillelmi Laudi, ubi recensetur epistola Rufini ad Heraelium, quam a prologo , de quo loquimur, diversam non credi. mus . Ut in pauca reni contraham, Umi ani inadverso hac in parte verissima est, neminem unquam objecisse Hieronymo, quod ea , quae verte Tat , truncarit, inverterit, immutarit, & ex alieno opere seum fecerit:
quod tamen Rufinus in loco superius adducto , S per Librariorum fraudem Hieronymi perperam credito , sibi objectum fuisse prodit. Sed Eras. mus hoc etiam animadvertere debuit, Rufino haud modicae profecto laudi potius, quam malae sideri tribuendum videri, quod eum nequaquam puduerit, palam fateri, sed id praestitisse quotiescumque id praestitit;
neque enim Romanos lectores vir probus fallere voluit, quasi nimirum fidam S simplicem Graecorum interpretationem latinam iis venditaret, sed, ut veracem & religiosum hominem decuit, eosilem candide monuit , se ex Graecis Lucubrationibus , quae alias per omnium manus tunc volitabant , quasdam veluti decerptiones & compendia rogatu amicorum extraxisse . Neque profecto aliud quam decerptiones S compendia fuisse oportuit tot opera ex Graecorum scriptis raptim deducta , quae in Italiam redux , decem annorum spacio cum Latinis populis communicavit praeter alia, quae illo eodem tempore de proprio conscripsit . Quare hoc ipsum, quod Rufino a recentioribus criticis vitio vertitur, laudi vertendum est. Non debuit ergo Erasmus ita escandescere , ubi inusinus in peroratione Commentariorum in epistolam Paulli ad Romanos ingenue fateturde Homilias Origenis in Genesim, Exodum, O maxime in Leviticum sie immutasse, ut quailis aedificandi studio populariter dixit, ipse explanandi speeie transtulerit: quae Erasmus obelo ita percellite argute vero disinxit aedi eationem ab explanatione , quas non explanatio Defiet aedificationem auditorum . Uerba Rufini haec sunt in peroratione pag.6s . Hactenus uobis in episο- Iam ad Romanos , prout potuimus, dictantibus, plurimo-Iabore tempore desudatum fit; fateor naπque, Heraeli, frater amantissime , quod dum tuis desideriis satisfacere eupio , oblitus sum pene mandati , quo pra-cipitur : ouus supra vires tuas ne levaveris t quanuis nobis nee in ceteris , quae, te insistente , immo potius pensum diurni operis exigente, is latinum vertimus, defuerit plurimus labor, dumsupplere eupimus ea, quae ab Origene in auditorio ecclesiae extempore non tam explanationis,
quam aedificationis intentione perorata sunt, sicut in Homiliis, stie in ratiunculis in Genesim , ct in Exodum fecimus , O praecipue in librum Levitici ab illo qnidem perorandi siti dii lata , a nobis vero explanaudispecie translata sunt et quem laborem adimplendi quae deerant, ideireo D-scepimur , ne pulsata quaestiones O rellitae, quod in Homitiatico dicendi
324쪽
genere ab illo saepe fieri solet, latino lectori fastidium generarent. Nam RUFINUS .
tua , quae in Iesu Nave ,hin Iudicum librum, in XXXVI. xxxv I i. e, xxxviri. Psalmum scripsimus, simpliciter expressimus, ut invenimus, O non multo eum Iabore transtulimus . -nvis ergo in ceterIs , quae
Iupra diximus, laboratum nobis sit in supplendis iis quae omiserat; in hoo
tamen opere episeolae ad Romanos pro bis eaussis, quas in praefatione eomprehendimus , immensus nobis edi inaestimabilis incubuit labor . Sed dele-Habit indulsiste laboribus , si modo, non ut in aliis experti fumus, male.oce mentes vigiliis nostris contumelias reddant ,s non studia obtrectationia Bus, edi labores remunerantur insidiis. Novum quippe apud eos eulpae genus sebimus . Munt enim mihi. Reliqua superiusrecitavi. Hueusque Rufinus, qui prosecto ob hujusmodi verborum sententiam ab immiti Erasmo vapulare non debuit. Miror amplius,non solum Erasmum, sed, illi etiam adstipulantem Huetium, virum ceteroquin summe laudandum, lib. III. cap. i I.
Sect. Ii I. g. xv. pag. 2s3. in Rufinum irasci, quod illud idem opus alibi decurtaverit, alibi etiam suppleverit. Et tamen Rufinus in prologo ad HeraeHum disertim affirmat, eos libros in codicibus Bibliothecarum , quos ipse consuluit, suisse interpolatos , mutilatosque et quae est caussa,
cur eosdem ipse contraxerit, atque suppleverit. Huc insuper accessit votum Heraclii postulantis , ut quindecim volumina coarctans , in mediana
partem redigeret. Et tamen Erasmus , hoc ipsum addidisse , impudentummum vocat. Nescio quo pacto fieri potuerit, ut Iohannes Martianaeus hunc Rufitii prologum ad Heracsium Hieronymi esse crediderit, cuius epistolis ab se novo ordine digestis illum inseruit tomo IV. num. c Ur I. pag. 8o8. Τillem Ontius tO. XII. pag. 3o8. hunc Heraeiaum minime diversum ab Heraelio Diacono putavit, quem memorat Sanctus Hieronymus in epist. c. alias xxx I II. ad Castructum . Verbis ipsis Pisti, quae superius jam dedi, candoris , pietatis , S modestiae plenissimis , satis superque Erasmi censura refellitur , ut nihil interim dicam demetio, qui Erasmi censurae de suo addit, non quidem recentiores librarios , sed I. Anum ipsum suam hanc interpretationem Origenianam Hieronymo supposuisse , dum astu, ct invidia, ut ipse ait, ad declinandam fasti invidiam c male quidem audiebat Origenis nomen ) ct in Hieroumum, a quo saepe Origenismi ea sa exagitatus fuerat, refundendam , nomen suum non apposuit. modestia fuissumsimulans , quod malis artibus actum erat. In his diluendis horas diutius non teram , quum haec improvide scripta
recitasse, eadem resutasse sit, praecipue quando etiam antiqui codices Mst. supra laudati, non Hieroumi, sed Rufini interpretis nomen reserunt: &Gsiodor; diserta auctoritas ea p. vi II. de Institutione divinarum literarum his verbis nobis adstipulatur: epistolam ad Romanos orlaenes vlaiu- 'ti libris Graeeo sermone declaravit: quos tamen supradictus RUFINUS , n decem libros redigens, adhue copiose transtulit in latinum . Ouid clarius adversus Huetium dici poterat λ Nihil omnino . II. Hactenus dicta ostendunt, Rufinum inique proscindi a recentio
325쪽
RUFINUs . ribus criticis , quando ei, de ecclesiasticis literis apud Latinos praeclareiad.V, C VIII. merito pro contumeliis gratiae reserendae essent, proptereaquod ejus potissimum cura S studio post deperditas Origenianas plerasque lucubrationes , Graece scriptas , illae saltem , quas ipse latinitate donavit, quasi pauculae ex magno naufragio superstites tabulae ad nos pervenerint. Exhant insuper tomo i I. operum Origenis pag. 42s. Homiliae X. quas a uinctor editionis Erasmus', se ex variis locis in unum collegisse testatur . Incensura, quasdam esse ait, nou orlaenis , sed hominis latini , reliquas a Rufino impudenter eo utamivatas. Sed quaenam sint, neutiquam prodit. Ex his I. III. IV. v. v I. VIII. & ix. sunt in Matthaeum, i I. in Iohannem, x. est de IMaria IIaedalena , ν iii. est de Dibania Ῥοmini. Ne quid praeteream , Iohannes Dallarus , ct David Bion delius, num Origenis quoque Homiliarum in Lucam interpretem faciunt; sed uterque refellitur a Pearsonio in Vindiciis Ignatianis Parte I. cap. IX. pag. l IS. Illas enim vertit Hieroumus , quanquam in cod. 6s. Uaticano Urbinate, R Uo tribuuntur. Huic rei fusus immorari non opus est , quandoquidem Hieronymus translationem pro sua agnoscit, 'Rυ-nus , ut Hieronymianam, carpit; quod Pearsonio accurate observatum.
eem opuseula ab se latine reddita, Aproniano inscribit . II. Nonnulla de his Grexorianis Iucubrationibus proferuntur . III. Rusiuas Stati etiam 'thagoriei sententias in latinum sermonem translatas ad Apronianum mistis , lamaesorori donandi n. IV. Sixti aetas, religio , pretium apud antiquos . V. Rufinus ob Sixti translationem male habitus , non tamen superstes . VI. Cur Sixtinus liber a Geluso I. rejectus inter apoc pha . De eo variorum sententiae expositae. VII. Sixti didesa a Graecis passiim adducta . Etiam a Latinis . VIII. Ejus codiaces , atque editiones .
I. D P ur, qui in Urbe degens, origenis Homilias in Psalmos, Aproniani rogatu , latinas secerat, postmodum Aqn Iluae constitutus , in aliorum etiam interpretationibus laboravit, ut ab eodem amicissilia oviro gratiam iniret. In his primo loco memorantur Homiliae v i I i. Sancti Basilii Caesareensis Episcopi, quas idem Rufinus libro xi. Hist. suae
Ecclesiasticae cap. ix. testatur , se in latinum vertisse : ex quibus c Gregorii S Basilii monumentis nos DENAS fermesimhulartim oratiunculas transfudimus in latisum. Basi dii praeterea Iustituta monachorum . Ait denar FERME , quia denas quidem Nagian Icni, sed Basilii OEG tantum - orationes in latinum transfuderat. Lah heus in tomo iΙ. de Scriptoribus Ecclesiasticis pag. 3io. y ex eo Caveus, generatim dumtaxat loquuti ,
nonnulla a Rufino versa in antiquis Operum Basilii S Nazian reni latinis
326쪽
editἰοuibus reperiri tradiderunt. Basilii tamen , praeter Regulam mona-ehorum , ego nihil vulgatum ex Rufini versione reperire potui. Sed Bi- ' 'bliotheca Vaticana membraneum codicem Urbinatem 67. mihi submini- .stravit, ubi sol. aol. Homiliae VI II. Basilianae a Rufino conversae cum Prologo ad Apronianum leguntur . Haec postea Iulianus Garnerius exeodicibus regio & Coibertino vulgavit Parisiis A. D. t aa. cum operibus Sancti Basilii tomo II. pag i 3. Rufinus ad Apronianum in prologo haec scribit: aliqua in latinum verti OLIM popineeras, Aproniane Mi eari me di quod ct ex parte aliq*a feei in prasenti dum in urbe essem : Iednune aliquantum addidi OCTO ergo beati Bussit breves istos homelltteor
transtuli Iibellas . Procul ab Irbe haec scripsit Rufinus , nempe in patria . Octo ergo , non deeem Basilii homilias , transtulit. Saeculis Rufino posterioribus dum apud Latinos haec Basilii scripta laudantur, ea ex Rufini versione laudari, minime dubito . Ita Origenem , Eusebium, Nicaenos canones , Nazianzenum , Xystum , pariterque Basilii Regulas , ex Rh λtranslationibus passim laudari, manifestum est. In nowa editione Opeiarum Sancti Augustini post initium tomi iv. exstat Sancti Basilii praefatio ad Commentarium in Psalmos , olim Sancto Augustino attributa , quam novae editionis auctores interpreti in risino transcribunt, quod fieri video etiam in codice Bibliothecae Thuanae tona. II. pagina Haec est praefatio Homiliae I. Sancti Basilii, a Rufino latine translata e eam piae memoriae Cardinalis Thomasius praeposuit utrique Psalterio editionis I.
Post Basilium proxime aceedit Gregorius Naesianzenus. Hujus opusula ab se latinitate donata , Rufinus Aproniano suo pariter nuncupavit , qui eorum interpretationem ab amico, Aquilejam abeunte , flagitaverat , ipso Rufino teste in epistola , quae Apologeticum praeit, ubi sic Apronianum alloquitur: pro scenti mihi ex Urbe magnopere injunteis has , fili earissime, ut tibi, absens quoque , aliquid operis impenderem, nee nos a eo uetis studiis necessitas mea profectionis inbiberet. Petebar Gregorium Nugianzenum tibi in latinum verti. Ira Rufinus, qui in Historia dea tu Gregorii oratiuueulas, ut iam dixi, se in latinum sermonem transfudisse memoravit. Has Johannes Adelphus Mulingus edidit Argentinae A. D. i so8. hoc titulo praenotatas : Hi sunt in Me eodiaee libelli x. disi Gregorii Nagianzeni. I. pologeticus Hher La. De Diphaniis, serie natali DomMI. I. De luminibus, quod es seeundis epipbantis . 4. De Fide liber f. s. Me Neaena Fide , de Fenteese ct Spiritu Sancto .
6. De semetipsio ex agro reverso . . De ditiis Hieremia , praesente Imperatore .
8. De reconciliatione unitate monachorum. o. Se krandinis Pastatione.
327쪽
RUFiNus, io. De eArianis , quod non liceat semper publiee de Deo
Hi libelli, seu potius orationes, in tomo I. Operum Nagianzeni editionis Parisiensis G. L. anni i63 o. apud Carolum Morellum , sunt I. XII.
XU. XVII. XXVIII. XXXIII. XXXVIII. XXXIX. XLI v. S L. pag. I. I9O.
224. 26s. 4 a. y29. 6 II. 624. 7os. 727. 736. non tamen Rufino, sed Iacobo Billio interprete . Ex his falli constat Iulianum Garnerium iapraefatione tomi II. operum Sancti Basilii pag. Lxxxvii. ubi ait : hodie neque in impressis neque in veteribus litris ptas septem aut octo exstare Nagianaeni orationes , a Rufino conversas . In sine editionis Argentinensis haec prostant. Expsicit Iiber B. Gres rii Naaianaeni, tνanslatur a quodam Rufino, impressur Argentinae per Iobannem Knobisneb au-no Domini m VIII. in V. Editionis auctor delptas librum dicat Georgio Bohem , Moguntinae, & Johanni Flamingo , Boppardiensis ecelesiarum presbyteris, quibus palam facit, se Iohanni Francisco Pico , Mirandulae Comiti, necessitudine iunctum, seque scripta Rufini in lucem serre , ne tandem pereant. Labbeus , ut vidimus , nihil de hac Pi fui editione speciatim promit, sed nec de altera, quam cam aliis Nazianzeni operibus ex interpretatione Petrι Mosellaui; & Silibaldi Fireheimeri , dedit Lipsia A. D. isa a. in 8'. Hic nos moratur Petrus Haneiseus G petius, qui in Vindiciis Vigilii Tapsensis pag.s . quartum libellum de Sis, tantum latine superstitem , Naaianaeno abjudicat: qua in re suffragatorem adsciscit Frideri cum Morellum tomo I. Operum Naaianzeni editionis Parisiensis A. D. i6o9. in notis ad orationem XLIX. pag. 26. ubi Morello neutra oratio, de fide, & Nicaena Fide Gregorii scelus videtur ; at neque ullius auctoris Graeei , sed Latini, tametsi
antiqui, proptereaquod scripturarum versionem Italam ex Graeca LXX. interpretum expressam citet . Andreas Rivetus censuram Morello sunsuratus pro sua venditavit cap. xxi. libri III. Critici Sacri . Haec serme sunt, quae Chimetio, licet codicum MSS. auctoritate veterumque testimoniis destituto , facile persuaserunt, neutrum opus , de Pide S canam de ad Gregorium pertinere . Immo hinc factum putavit, ut in codice Divionensi, qui Gregorii libros a Rufiuo versos complectitur , prologus ad Apronianum uni Apologetico praefigeretur : quem prologum Chimetius ex eodem codice edidit . Haec tamen ratio viri docti haud magni fit. Universis enim Gregorianis opusculis ab Rufino tran Statis, simulque compactis , unicum, non plures prologos praefigi decuit. Hoc recte animadvertit Theophilus Raynaudus de Malis S bonis libris Partit. I. Erotem. X. tomo. XI. Operum pag. 269. col. a. ubi tamen hunc librum de Fide Grego rio Nyssino , quasi ex Cassiodoro , falso adjudicat. Ad haec in eodem Rufini prologo, qui Apologetico, opusculorum pri mo , praeponitur , non unus Apologeticus , sed generatim Gregorii scripta memorantur: petebat , Grexorium Maianzenum tibi in latinum
328쪽
xium obfque ulla prorsus lexe serupulo . Qui Gregorium nobis dare se Rin IN S .
profitetur, non unum eius , sed & alia opera sub uno &eodem prologo nobis dare dicendus est. Quare licet Gennadius in Catalogo cap. xvi I. generatim tantum affirmet , Rufinum Gregorii Nazianzeni eloquentissimi seminis seripta latinis dedisse ; facile tamen est definire, quaenam opera dederit: scilicet ea omnia , quae in editione Argentinensi eidem prologo subjiciuntur . Haec enim denario numero, quem ipsemet, Rufinus in Historia expressit , egregie respondent . Disertim
testimonium Rufini prae omnibus codicibus HSS. nedum Nicolai Fabri Se Divionensi , habendum est , in quibus , teste Chimetio , quartus &quintus abest Gregorii libellus de Fide , ac de Fide Neaena, ita ut otio
ibi, non sint libelli, interpretis nomela praeserentes . Hi vero in editione Morelliana sunt octo Orationes eo , qui subsequitur , ordine I. XXXVIII. XXXIX.κLIU. xv II. XII.xv.xxv III. Libellum de Fide meaena
Iacobus Usserius in Diatriba de Romanae Ecclesiae symbolo pag. 3 o. ait, ab aliquibus Athanasio tribui, & quamvis in Nagianaeni operum collectionibus MSS. Rufino interprete , recenseatur , unam tamen a Patricio Junio sibi ostensam , in qua illud opusculum deerat , quod Usserius propterea factum putat, quod neque a Gregorio scriptum , neque a Rufino Latine .ersum suisset. In Bibliotheca Passionea exstant opera Sancti Gregorii Nazia naeni , Latine tantum , Nasiuae edita apud Io: Hervagium A. D. isss. in solio cum notulis M Ss. Latini Latinii , qui pag. 3 9 a. adoram tractatus Fide, Rufino interprete, ita scripsit: hae quae ante epistolas, adjecta ex Rufino sunt, in Graeis eodicibus non leximus hodie, idest is excusis ante annum isso. Notula videtur amplecti etiam tractatum de Fide Nieaena , Rufino interprete , exstantem pag. 4 3. quem Nagian geni epistolae subsequuntur . Sed magni non refert , hosce libellos Graece scriptos non reperiri, ut eos Gregorio abjudicemus; multa enim a Rufino , aliisque Latine expressa reperiuntur, quorum tamen codices Graeci nusquam supersunt. Ei iisdem ponderis est quod opponitur , . in quibusdam codicibus plures , in aliis pauciores Rinnianos Gregorii libellos exstare ; sussicit enim in aliquibus omnes exstare , denor nimirum , totidemque exstitisse in codice, quo Adelptas suam editio.
nem expressit. Robus loca Sacrae Scripturae ex xxx. Interpretum editione , tunc omnium manibus trita , non ex vulgata Hieronymi, quam reprehenderat, in translationibus suis usus est. Sic enim Graeci xxxvirali Bibliorum versione utebantur ; eorumdem ctiam Latinos interpretes xxxvirali versione uti docuit. Hoc ergo , quod Morellius contra Rufiniunam versionem adduxit, pro eadem facit.
II. Hae Rufini versiones apud occidentales tanti fuerunt, ut ex illis testimonia passim adducerentur . In horariis Ecclesiae precibus die festo in honorem Sanctissimae Trinitatis Lectiones II. tertii Nocturni ex libello de Fide hoc titulo recitantur . Homilia Sancti Gregorii Naalangeni iurraLiatu de Fide. Hic idem tractatus, quem sub Gregorii Orientalis
329쪽
L RUFINU - nomine laudat Augustinus Epist. cxLUIlI. alias cXI. cap. II. Io. in uni- Φη V C Vin versis operum Sancti Ambrosii editionibus, atque etiam in codicibus MSS. nonnullis, sub ejus nomine latuit, hac opigraphe insignis : de Fide orthodoxa contra Arianor , alias de Filii di Unitate consultantialitate . IIoc movit novae editionis auctores , ut in Appendice tomi II. Pag. opusculum interpreti adscribendum non dissilerentur, avulsumque ex illa fragmentum , quod irrepsit in opera Sancti Hilarii, actutum libro de Patris S Filii divinitate pag. ii 4. editionis no Uae, interque sermones Sancto Augustino adistri pios , illi, qui nunc est cxlia. in Appendice operum editionis novae tomo V. Parte II. pag. 2o6. At Godefridus Hermannus in ellicidationibus ad Vitam Sancti Ambrosii pag. 3o. S Que ellus in Dissert. xiv. q. v II. ad Leonem Magnum , Gregorio Baetico opusculum de Fide adscribunt. Contra Caspar Barthius in Adversariis lib. xii r. cap. v III. alium Baetici librum facit, pridem editum , ct a Faustino quopiam interpolatum . Sed de hoc jam satis . Nunc ad reliqua progrediar. Leo Magnus in Epist. cxxxiv. alias X UI I. ad Leonem Augustum cap. IX. ex versone libellum II. Gregorii Na- etian Zeni laudavit, nempe Homiliani sive orationem xxxv IlI. de Epipbania , alias de Nativitate e cujus laciniam ex eodem interprete aissertVigilius Tapsensis lib. v. contra Eutychetem cap. XXIII. pag. 79. Hinc facile adducor, ut credam , Gelasium Pontificem A. D. 49 . in Concilio Romano opuscula Gregoriana ex versione Rusiui indicasse, dum ea in wecreto de Libris Sanctorum Patrum recipiendis designavit his verbis :item opuscula Beati Gregorii Nazianzeui Episcopi . Nazianaenus plurima scripsit. Gelasii tamen aetate apud Latinos opuscula x. a Rufino conversa circumferebantur. Quare Gelasius uiniculorum appellatione haec una indicavit, paullo antea Leone eius decessis re laudata . vero magna laus est, ejus Iatinam versionem a Summo Pontifice in Concilio Romano probatam fuisse. De Rusiui Gregorianis voluminibus MSS. aliqua etiam proferamus . Vaticani codices 42s9. R sas 9. exhibent opusculum seu Librum II. Gregorianum Rufino interprete.Is est de Natali Do- mini. Urbinas a. Apologeticum una cum prologo ceterisque opusculis comprehendit, non tamen de meaena Rue deque Arianis. Palatinus s66. Apologeticum quoque cum prologo. Hic libellus etiam servatur in Bibliotheca Sanctae Crucis in Agro Sesibriano post regulam pastoralem Sanis cti Gregorii eod. io V. Exstat pariter in Bibliotheca Bodleiana inter MSS. Io: Scideni num. 342 3. In codice Norvicensi 93II. cetera opuscula sub prologo ad e ronianum habentur . Haec didici ex Catalogo MSS. eius. dem Bibliothecae . Philippus Labbeus in Bibliotheca minori , supplemento VIII. pag. 274. ait, in codice regio 3 i p. haberi aliquot Gregorii ora-ιiones ex versione Rufini . Rufiniana Narian reni opera biSS. in solio nuper exstabant in Bibliotheca Balugiana , ex ejus Catalogo tomo III,
pag. 24. Postmoduin transierunt in regiam .
III. Praeter libros hactenus recensitos , T suus Stati etiam Pytha
330쪽
gorici sententias , ab se latine redditas, Aproniano inscripsit, sorori RUFIms . donandas , quam aeque ac Apronianum , ad Christianam religionem ipse L η V. VIII converterat. Rufinus enim in prologo AIiam vocat, cujus nomen, quod in vulgatis editionibus deest, prodit auctor libri de Vitis philosophorum cap. cx. ubi e amam vocat. Quare in prologo Mifini
interpretis pro religiosa filia mea , legi debet : religiosaflua 'ama . Sed prologum ipsum ex editione B. Rhenani subjiciamus . Rufinus Aproviano suo S. P. P.
Scio quia Hut grex ad vocem proprii pastoris libeuter accurrit ,
sta ct religiosus auditor vernaculi doctoris admouitionibus gaudet .
euia emo , carissime Mi Aproniane , religiosa Aia mea c lege fama fror jam in Chri tua , poposcerat me , ut ei aliquid , quod legeret, tale componerem, ubi neque laboraret in interligendo ; aperto Ofatis plano sermone Sixtum in Latinum verti : quem Sixtum ipsum esse tradunt , qui apud vos idem in urbe RomaFa Sixtus vocatur , episcopi mar ris gloria decoratus. Hunc ergo quum is erit, in inveniet tam brevem , ut videat singuΓs versibus ingentes explicari sensus ς rum vehementem, ut versus sententia ad totius possit perfectionem vitae Dincere ς tam manifestum , ut nec Usipeus quidem legenti puerulae, exspertem se intelletius esse caussetur ἔ omne autem opus ita breve , ut de manu ejus nunquam possit recedere , totus hie liber ibi pristini aHeujus pretiosi obtinent ouuli locum . Et revera aequum videtur , ut cui pro verbo Dei terrena ornamenta sorduerant , nunc a
nobis ad vicem verbi edi sapientiae monilibus adornetur . Hunc ergo interim habe tu manibus pro uulo . Liber paullo post vero in thesaurum proficiens, totus fervetur in corde , sermones disciplin e ct 'honorum actuum communio uis de intimo furaesurus arcano . Addidi est electia quaedam rellais parentis ad filium , sed breve totum , ut merito omne opusculum , vel Euobiridion Graece , vel Latine Anulus appelletur . Vale. Thomas Gale, qui hunc Sixti Anulum , sive Euchiridion copus enim utroque modo in scrinium habetur J inseruit opusculis mythologi- Cis , physicis , atque ethicis ab se Cantabriyiae editis apud H es A. D. I 6 I. in octa νο, E postmodum elegantius Amstelo mi apud Henricum Uvesenimn A. D. i 688. in octavo . In his tamen , aliisque editionibus , hoc per indiligentiam in studiosorum commodum peccatum est, quod sententiar numeris ad oram positis distinctae non sunt : quas Marga rinus Bigneus ad editionem Ludovici Hillessem ii recte distinxerat tomo III. Bibliothecae Patrum editionis I. Parisiensis anni Is s. Rusini prologus , apud Galeum S alibi passim , desideratus : quod & aliis non paucis ejusdem Rufini proloqis pariter contigit, ob eius nomen , ab Hieronymo in invidiam adductum, avulsis, totus exstat in primationes