장음표시 사용
71쪽
Accidui cunctis illum stipantibus, intus 33s Qui fuerat manibus sacram portatus in aulam Martyris, aeger xbi sancto pro limine latus Corpore proiecto, & complexis postibus haerens Oscula figebat supplex, fletuque lauabat, Seque recognoscens proprij caput esse doloris,gψo Tales sese ipsum dabat accusando querelas. Hic ego qui talem merui detumere paenam. Factus & inde miser, qua si miser adueniat quis , Essieitur felix e Sed iustum , parque maligno Me fateor merito exitium cepi isse, patique, a s Ut reus ipse inter modo limina puniar ardens Exurente pedes simul, & stringente dolo , lii In quibus heu demens oblati munera voti Fraude fidem violans conuerti in damna salutis: Est tamen, est aliquid , fateor , quod dicere pessim Iso Iam mihi mutari grata vice tristia laetis, Atque ipsas animo iam prosperiora tuenti Infractis caepisse malis dulcescere paenas,
Ex quibus haec nunc ipsa mibi bene gratia venit, Quod
Ecclesiae prouentibus alebantur, testante id can. Io3. Conc. Carth. 4., Apost. Constit. lib. 3. cap. t.2.3.&c. Balsam e in cap. I 8. dc 24. Epiit. Basilii ad Amphiloch. Inter alios audiatur S.Idier. in Isai. cap. a. Vec Ecclesiasticis vidua fustentatur alimentis, my qua LX. annorum est.
Templum Christι sumus. Itaq; templi vestibula, ct aditum ostulamur, quum alis alios osculamur. An non cernitis quot ι Mu homines etiam buiusce templi vestibuιis osculum figunt,partim inclinato capite , partim manu tenentes , atq; ori manum admouentes Haec quidem de Templo Dei mystico, quod nos sumus, interpretari liceat; sed clarius id exprimi e
Prudent. in Hymn. a. s. Laurent. περὶ νεφανοῦν.
Ipsa σ Senatus lumina Quondam Luperci, Flamines . Apostolorum, ac Marurum Exostulantur limina . Piura
72쪽
Quod factum mihi nunc, ut tam cito tangere rursus ass Limina Felicis misero veneranda liceret. Nam mihi si nullus, vel si leuis iste fuisset Casus , ut adreptum possem pertendere cursum, Tunc magis infelix de prosperitate fuissem, Mansisset mihi culpa nocens , neque vulnus adactumi si Intus in ossa animae sensissem carne rebelli; occultasset enim meriti discrimen iniqui Corporis inlaesi vigor , & vinxisset inertem Mens durata reum, nisi lapsum paena ligasset. Ergo potens medice in Domino tu nomine Christia 63 Felix, iam satis hoc tibi sit, Dominoque potenti, λιQuod non ira mihi, pietas sed amica saluti Supplicium peperit , deum tam ut corpore culpam
Solueret ecce malum , seruumque , fugamque Voracem Iure retraxi si i. Iniectis pro crimine vinclis 37o Debitor infelix teneor , constringor, aduror, Propositus cunctis diuini forma timoris. Mentibus haec trepidis omnes adtendite, quae nuac Me miserum reliquis documento ferre Videtis.
Numquid enim hoc errore carent aliqui λ Sed in uno 173 Exemplum fieri placuit, quo sit mea piana,
Et praeiudicium quibus emendatio non est . Sed iam parce tuo , misero, precor, optime Felix , Parce libens , succurre sauens , dolor vltimus urget Clamosas iterare preces, festinus adesto,iso Ne mors praeueniat medicum testina morantem.
Sed Icio quod Domini manus haec, quae verberat, & quae Parcet more suo. Mihi tantum tu modo fesso , Iamque fatiscenti propera laxare catenam,t Quam
Paulinus insta. ,-- Dum postibus haeret in ipsis . . Felicis Sancti, lambenset; per oscula territ. Idem Natal. VI. dixemat. Sternitur ante fores , O possibus oscula figit. Et lacrymis rigat omne solum, pro limine Sancto Fusus humi --
V. rs'. Mansi et . Legebatur in bis. Mansistetq; mibi. illud que supprs
73쪽
inam tu Sancte vides, ego sentio ; Sicut operto 18s Clam tacitus vinclo fugitivi membra ligasti, Sie inuisibili medicina solue reuersum. Talia clamantem , dum postibus haeret in ipsis Felicis Sancti, lambensque per oscula tergit, Adtonitis illum pia turba & cernit, & audit Iso Caelibus. Ipse iacens etiam nunc erigitur spe,
Increpitatque moras omnes , & Iuda suorum
Obsequia, adierri porcum , totasque iubet mox Pauperibus reddi partes , sibi viuere tantum Concedi petit, atque inopum saturamine pasci. ips Certatim socij cito iussa fidelia curant. Itur ad hospitium notum , deponitur illic
Sarcina iumento, carnes in frusta secantur. Et diuisa coquit lymphis spumantibus ignis, . . Cocta importantur patulis numerosa catinis. 2to Exsaturata fames inopum gratantia reddit c- Uerba Deo, & veniam petit, Ut placata datori Nec mora et Confest i m voti ratione soluta Debitor ille intus meritae compage catenae Solvitur, & pedibus Domino miserante refectis.1o3 Tamquam liber equus , Vel ruptis cassibus ales Evolat , & cerui salientis imagine currit. Mira fides oculis obtenditur. Omnia gaudent Tam facili pietate Dei, tantumque valenti
Felicis merito, ut coram adsit Christus in illo , xio Pro meritis hominum moderans in utroque potenter,
Vt resipiscenti medicus sit , & vltor iniquo. Cernite enim quantae fuit illa iniuria fraudis, Qua miser ille prius diuiserat inter egentes, Seque, suem, atque istic ubi totum reddere votum xis Debuerat , solum caput, intestinaque porci Carpserat , S reliquum toto sibi corpore partem Fecerat imprudens, atque improbus, ta tamςa ipsa,
Qua miser extiterat, factus mox fraude beatus Commutante Deo pietatis verbere culpam. 2io Talis enim censura Dei est. Sic temperat alti
Pondera iudicij Deus arbiter , & Pater, di Rex,
74쪽
Omnibus ut tacitam moderato examine libret Iustitiam , & leuior mixta bonitate potestas Ante reos moneas, stimuri quam fulminet ullo, , t si proluerit praemijs , sine verberis ictu Salua salus hominis redeat compage remissa. At si quis lacri monitus terrore fagelii Noluerit sentire plagam , incuratus Albit, :Seruatusque neci perfectam sentiet iram. 23o Ille igitur miser ante, dehinc mox ipse beatus Tali sanatus carnemque animamque medela, Sed quia cognouit causam , agnoscensque iacentem xc nituit, meritum curae sibimet simul ipse Repperit, inque breui est expertus utrumque , quod omne 233 Iusta lege maaet Diuinae pacis & irae Ius & opus, maneat vindex uti iure superbos xaena reos, pietas seruet miserata fatentes. Ergo relaxatis alacer vestigia vinclis Idem ex iocolumi cito debilis, di cito liber Mo Ex modo captiuo , laeta cum voce redibat, Inlultans velut ille olim, quem matris ab aluo laudentem in verbo Domini Petrus , atque Iohaanea Iullerunt validis in saltum exurgere plantis . Dignus & hic pauper Speciosa: limine portae , Quem Deus ipsi Petri Deus , & Felicis, eadem Tunc verbi virtute sui sanauit apud nos Excessu claudum modo, qua sanauerat olim Ex v tero claudum. Ista nunc ope laetus abibat, inique preces maestas pro Vuluere fuderat intus,2so Ecce foris sauci reddebat corpore gratcs. Quid-V. 232. Sed quia . Mihi magis arrideret: Se quia cognouit., -- 'G- ς si ς a V2ς ς ii ciJudicantem . Vox certe noua , neq; mi
lino digna, de quo ait S. Hieron. Ep. i 3. ad eumdem seribens Si cu ria extrema manus operι tuo Induceretur, nibit dulcius, nihil; Latmius tura haberemus voluminibas. An scribendum 1 audentem e t Iistoria nota eli
75쪽
Quidnam ego Felici possim redhibere patrono e ,
Quas illi referam pro tanto munere dignas Tam cito de tanto sanatus vulnere grates e
Non pretium statui medico, aut fastidia lecti Tristia sulimui, neque per scalpella, vel ignes, Aut male mordaces vario de gramine succos, Saevior & motbis de vulneribus medicina In corpus grassata meum est, velut accidit illis ἰQuos humana manus suspecta visitat arte, 16o Semper de incerto trepidos solamine palpat En ego per breue nunc spatium perlatus ad ipsum
Felicis sancti solium , de proiectus in ipso Limine tam gelido quam duro in marmore fractus. Atque dolens iacui , & solus mihi sermo precandi, i Sola fides medicina fuit. Nullum adscite vidi, Et sensi medicum . Quisnam hic medicus nisi Christus Ipse , vel a Christo Felix de nomine Christi,
Et virtute potens Neutrum illo in tempore sensi, Et tamen ipse fuit praesens in utroque, velut mea To Peccantem argueret citci, sanaretque dolentem. Par modus in specie varia mihi castigantis , Parcentisque fuit Domini. Sanator , 6c vltor Luminibus latuit, paena atque medela refulsit Nunc ego iam pleno perfectis ordine votis 27s Ibo domum gaudens medico , totusque Patrono
Eternum Felice , nec amplius ulla verebor x Occursura mihi, velut anto, pericla viarum ,
Namque periclum aberit, quia causa ell nulla petieli Non resoluta fides tamen et alliget, Oro , tuus me 28osem V. 1 4. Non pretium statui. Celebres admodum sunt Plinij senioris
cap. I. lib. 9. in Medicos querimoniae; neq; minorem plausum alIeqitutus
est Leonardus a Capua prestiisimus nostri aeui latrosophista in lib. de Medicinae, ac medicamentorum incertitudine, quem annis praeteritis interdictum vidimus, ac dolemus. Huic addere lubet Bernardinum Rama ΣZinum V. C., & de Medicini optime meritum, qui in disy. de Constitutioniabus amor. I 692.93. 9 . num. xxv. crudelibus Medicis subiraicitur, incertamque eorum in medendo methodum et anter castigat,gentem ru-
76쪽
18o Semper amor Felix , istam mihi necte catenam Qua tibi me nunquam nec mors , nec vita resoluat Verum omnes quicumque meos videre dolores , Inque tuo merito magnis insignibus altam Conspexere manum Christi, cognoscere debent,
Quantum illis mea paena boni prouiderit, ut iam Praecaueant de terrenis sibi parcere rebus , Et, lucra dum captant, adquirere damna salutis Nam si de vili pecudis mihi carne alimentum Pauperibus fraudasse malo fuit , & quid in illis, 1 o Qui male diuitias vano amplectuntur amore Defossisque suo pariter eum corde metallis Incubitant , atque haec latitare superflua produnt, Quae proprio longE secreta tuentur ab usu Quid iacient, quidnam pro se tibi Christe loquentur , xys Tantorum qui partem inopum invasere , nec ullam Apposuere sibi de re superante salutem
Vnus abit missus. Nunc mensae grata secundae Fercula ponemus, sed quamuis rursus eandem es Diuerso carnem conditam iure feremus. 3ω Namque aliud vobis iterum, quod de sue mirum Lusit opus Felix , mira nouitate retexam. Tempore res prior est, sed nostris ante libellis
Praeterita in praesens tempus seruata canetur.
Nec refert , quod opus quo sit sub tempore gestum, etos unu) erit quoniam varijs operator in annis, Qui diuersa facit Sanctorum in laude suorum Omnibus in terris rerum miracula Christus. Agri
Eruditissimus quoq; Haruaeus non ita pridem dissertationem emisit de .
Medicorum dolis, mendaci sebe. S. Bernardus in Ep. 42 r. ad Fratres de S. Anali assior Propterea, inquit, minimE competit religioni vestra medicinas quaerere corporales, sed nec expedit saluti. ibidem ad remedia spiritualia, quibus maior quam humanis inest virtus, confugiendum potius docet. Hunc Doctoris mellifliti locum frustra Io. Molanus in suo Diario cap. 24. mitigare nititur . Refert etiam S. Hier. in Hilarion. vita adductam ad hunc Sanctum fuisse mulierem, quae omnem substantiam in Medicos se erogasse querebatur, cui Hi larion. Si qua Medicis dando perdidissi, pauperibus elargita fuisses, cur φ te verus Medicus Iesus Chrisus.
77쪽
Agricolae quidam de nostiis longius oris 1 e
Apula trans urbem Ueneuentum rura colentes D3io De grege seligero multis a talibus unum ιLnstea adhue tenero pulsantem suiuina rostro Excerpsere sibi , & curatum tempore multo .Pauerunt in vota suem, & caepere paratum Ducere sancitam Sancti Felicis ad aulam, ia is Corpore de magno ut multos mactatus egenos i l Pasceret , di saturo gauderet paupere Martyr . ii Siad graue sagina porcus superante pedumque Non potuit se terre diu , primoque viarum Limine succubuit sibimet, neque deinde moueri 32o Voce, manu , stimulis potuit. Liquere iacentem, Hospitibusque suis commendauere relictura Maerentes Domini. Mens anxia nutat in anceps, Nam voti reuocare viam pia pectora nolunt,
Rursus Felicis veneratum limina longe
. V. 3Ost. Veneventum. Beneuentum, quod alias Maleuentum dicebatur .
Ptolomaeo vocatur Henebentus . Paulinus noster recentiorum more Graecorum V. consonans pro B usurPal.
V. 3I1. Pulsantem sumina. Sumen, inis, mamilla a sugendo dicitur. Lucii. Satyr. lib. q. apud Non mum.
Quod si nulla potere mulier tam corpore duro
Esse, tamen tenero maneat succulia lacerto, Et manus uberior lactanti in Iumine sidat. Lamprid. in Alex. Seueri viti: Iust, ne quis suminatam occideret, nequis lactantem. Casaubonus in notissuminatam pro Iaginatam explicat, ita tamen ut meliorem sensum arbitretur, ii textum corrigat se legendo: Ve quis suem summatam occideret. Revera sumen de suillis mammis proprie ultirpatur, α ex illo quoddam farcimen efformabatur Plinio, ac Martiali saepe memoratum . Salmasius ad eundem Lampridi i locum Suminatam censet pro scroma intelligendam, de lactantem esse teneram porculara, rectem de ad genuinum vocabuli sensum. Plin. lib. I i. cap. 37. Sumina olim sub abdoaunis appellatione venisse affirmat, quem consule
V. 3 In tantios mactatus. Oblationes votivas in pauperum subsidium conferri solitas non semel repetit Paulinus, quia inartyribus id admodum placebat. Et sane in Eccletia laudabilis olim fuit Agaparum vias, quo nomine pia intra Ecclesias convivia distinguebantur . In iis auiatem Pauperes ex diuitum menaa P rticiPabant, dc charitatis ardor Que
78쪽
31s Ire pudet vacuos devoti muneris . Ergo Ambiguis talis sententia mentibus haesit, Et totidem lectos eadem de grege minores Ad sua vota legunt, quot erat prouectus in annos
Ille sua pressus qui mole manebat ii plus. 33o Quod deuota fides obstricti debita Nil
Maturare parans tali ratione putauit, Pluribus ut modicis unum pensaret opimum Ergo sacrum huc venere locum, votisque patratis Hospitium rediere suum non cominus illinc ,
33s Nam tum forte domos, quae circa Martyris aulam, Implerat solitis densata frequentia turbis; Propterea procul hinc secreto in rure remotam Contenti subiere casam , qua mane parabant Ad reditum proferre pedem, cum prima ruberet 3 o Parturiens Aurora diem ; tuguri forte aperti Hospes homo egreditur tecto, notumque suem vir Conspicit ante fores mirando adflare paratu, Tamquam se missum Domino loqueretur adesse,N - Atque: Datur. Sed quum inde musta ineommoda suerent, Agapae e Chri stran
rum caetu sublatae. Oblationum tamen usus aliquatenus permansit , ea Sin Martyrum honorem faex s s. Aug. memorat lib. 8. cap. 7. de Ciu. Det, in quarum partem Pauperes etiam vocabantur. Quaecumq; ait ille, exbibentur religiosorum obsequia in Martyrum locis, ornamenta sunt Memoriarum, non Sacra, vel Sacrificia mortuorum , tamquam Deorum. Ouia
eumq; etiam epulas suas eb deferunt Auod quidem a ciristianis melioribus non sit, ct inplerisq; terrarum locis nulla talis est consuetudo) tamen quicumq; id faciunt, quas cum apposuerint, orant, ct anserunt, ut vescantur, vel ex eis etiam Indigentibus largiantur , janctificari ιbi eas volunt per merita Martyrum in nomine 'Domini. v. 327. Eadem degrege. Mendum graue inest. Aliis emendandum relinquo V. 36. Implerat solitis. Qtiant agens ad S. Felicis venerationem coiret , saepe monuit P. ulinus. In Nat. III. postquam multos enumerauit Populos Nolam idcirco confluentes, addit: Vna dies cunctos vocat, una o Nola receptat,
Totaq; plena suis, spatiosaq; limina cundiis,
credas ιnnumeris ut maenia dilatari
79쪽
Atque saluta dii similis vestigia lambit a s Gaudentis Domini , & gestu subgrunnit alumnose Blandus, & olfaciens motando dat oscula rostro, ii Seque quasi Votum debere agnoscat herile Ingerit , & tardos inuitat gutture cultros. Quo duce, quaeso, vias ignotis finibus egit,sso Quosve pedes , tam longε ut posset currere , sumpsit, Qui breuibus spati, in primo fine viarum
Desecit fluidae depressus mole saginae Certe nulla manus tantum pecus aggere longo Nec sinus aduexit , nec mens sua tam spatiosam , di 3II Ignoia regione viam penetrare subegit, Quando homines etiam & mentis ratione vigentes, Perque ignota regi faciles interprete lingua, Si tamen hi careant duce , quo via luceat illis, Caecus in extremis regionibus implicat error. 36o Quisnam igitur direxit iter suis unde voluntas , Qua Dominos sequeretur, ei, vel sensus, ut esset Conscius ad votum se longa aetate paratum e Vnde haec cura fuit pecori, quae rara fideles Excitat, ut, tamquam proprio culpabilis asta 363 Pigra remansisset uncto sus cincta timore, Contractam remanendo sibi veniendo piare Curaret culpam , oc vitium pensaret inertis Desidiae, quamuis sero comitata profectos Obsequio Dominos e Patet admirabile monstrum 37o Caelesti ditione datum . . . suis auso Solus ut iret iter longum ; tantoque fuisse Ingenio porcum, ignotis ut tramite recto
Digereret spatijs; quod & hoc quam grande quod illum
Trans Ueneuentanis huc finibus aduearentem
37s Publica stu medij se strata per aggeris audax
Milesit, occursus numquam caepere frequentes ,
V. Subegit. Nonne maris arrideret: penetrare coegit V. 37s. Publica seu med . Viae olim strata appellabantur, unde nomen Italicum strada, eo quod silicibus sterni rentur. Hinc Pauli n. Nat. XIII. cum tacita injpirans curam mibi mente iuberes
Muniri, sterniq; viam ad tua ἔcua forentem. Idem
80쪽
Siue per occultos igitur vestigia saltus Nulla manus ferro , fera vel fuit obuia morsu Quae solum duxit manus, aut protexit euntem '38o Nempe oculos aliqua celatus nube fefellit, Aere vel raptus vento mage quam pede venit,
Et subito hospitium Domini delapsus ad ipsum Constitit ignoto pro limine quadrupes hospes Dicam aliud prope vicini mirabile signi; 383 Nam genere abiunctam pecus armentale iuuencam Quidam homines aeque longinqua hae sede profecti
Secretam primo lactentis ab ubere matris Nutrierant nostris votivo munere pactam
Pauperibus , magna quos ilia plebe coactos 3po Larga ope multorum Felicis gratia pascit. Ergo ubi iam membria vitula exultabat adulti
Idem Sanctiis in Carm. ad Cyther. de via Appia: Post bae ct ad nos perpere incaeptat viam, . Qua sternit a gerem silex, . cui manitor Appius nomen dedit. Tibullus quoque ad Messal. scribens: Namq; opibus congesta tuis hic glarea dura
Sternitur, bis apta iungitur arte silex. Propterea procopius lib. 2. de Belio Per s. pag. s. ait: πιάτα ς ς - δεατe νων καλ- αι φων'. Strata Latino sermone via vocatur plicιbus constrata . Neque hoc inferiorum seculorum inuentum fuit, sed ipsos melioris seculi Latinos vocabulum illud Auctores habuit. Virgil. r. AEneid. Strata viarum ait. Lucretius quoq;
Strataq; iam 8edibus populi detrita viarum
Saxea conspicimus u-Hinc noster Nat. XI. --- vitabat strata viarum.
Α Α ita habetur . obsit ut nos instructionem via publica, pontium . stratarumq; operam ιnter sordida munera numeremus. Vide Gothois adu nium in GlOd. tat. -- Hlar. l. IIl ud nullo su Itineri video, quid si legamus: Sine per occultos regeret vestigia fastus e 3, 3 1. -υ υri raptus. ita scripti. in bib. est aera. I V. s.
