장음표시 사용
611쪽
Quo potissimum argumento ad duerpotest' populus ad diligenter seruarsudum hoc praeceptum 3 CONCLUSIO UNICA.D hoc plurimum valet istu τt populus scilicet latebligat ac pia perspicia quam iustum ac rationi corasonumst nos certos quosdam dies habere, quos totos diuino cultui tribuamus, Dominum1 nostrum, a quo summa, cti 1iumerabili bene ia accepimus, agnoscamus, colamus, ac veneremur. Si enim iussisset nos quotidie religionis cultibibi tribuere; nAmeprosuis erga nos benefici,s, qua maxima ct infinita sunτ, omnis opera danda Esset, utprompto alacritanimb eitu dicto audientes essemus ' nunc veris paucis ad eius cultor in nito tis dieb ιι, non e t cur nos 'egligeres atqj dq γciles in eius osci unctionesimus, quis megros una culpa statermittere nonpossimus. Est Catech. . Ad hoc plurimum valet. Poterunt Parochi & Catechistae certos quosdam locos sibi comparare, unde rationes alias & ar gurdota sumant, quibus populo illud maximὶ persuadeatur, ut huius praecepti legem, summo studio accura. taque diligentia seruet.
ASST O XI. E; POST RE M s. . Quod est peculiare en conatum eorum qui hoc praeceptu seruantὶ Et contra. Quod vituperium illud transgredico N
612쪽
Est Catech. . Demonstret deinde parochus, &c. sic qui festa Mosaicae legis Hierosolymis legit, inh obse uabant, in conspectum Domini venire ducebantur,Exod. 23 & sq. & Deuter.IO. Confirmatur & explicatur. Nam & precibus Ω-ciendis Dei maiestatem contemplamur, & cum eo colloquimur : & Concionatoribus audiendis Dei . voce accipimus, quae ad aures nostras eorum opera perii enit qui de rebus diuinis pie sancteque concioinnantur: tum in altaris sacrificio praesentem Christu Dominum adoramus.
Ex his apparet quanta sit huius praecepti virtus &utilitas; Qui enim hoc praeceptum diligenter seruat, illi maximis ijs quae iam recensuimus bonis maximε
SI UA ALΤERI PARTI quaestioni S. QVi pr cepta Dei transgrediuntur, si cum Deo ct rcclesiae non obedi ni, merito Dei σsanctarum legum hostes dicuntur. Est Catech. . Qui vero hanc legem, &c. Probatur conci usio duobus argumentis. Primo enim Dei hostes esse animaduerti potest eo, quod praeceptum hoc ei usinodi est, ut nullo ida . labore
613쪽
labore seruari queat. Cum enim Deus labores non imponat, quos Vel dissiciliores eius causa suscipere deberemus , sed quietos illis diebus sestis a terrenis curis liberos esse iubeat; magnae temeritatis in dicium est huius praecepti legem recusare. Secundo, ex eo,quod Deus grauissima sepplicia sumit de illis qui hoc praeceptum violant, i vi ex libro Numerorum cap. ID - licet colligere. Haec sussiciunt pro explicatione tertii praecepti.
614쪽
P R AE C E P Τ Ο Honora Patrem tuli, dc Matrem tuam, ut sis longaeuus super terram, quam Dominus Deus tuus dabit tibi. N Υ Ε explicationem huius praecepti quatuor notanda sunt; Primum, tria prima praecepta Docalogi bono orgine reliqua septem praecedere, & optimὶ inter sς con
Secundum, merito haec decem praecepta a Deo descripta suisse in duabus tabulis,quarum priori tria prima continerentur, reliqua posterioli. Tertium, magnam esse doctrina inter praecepta primae & secundae tabulae. P ostremum, cognitionem quarti huius prςcepti, quod est primum secundae tabulae, magnum usum &utilitatem adferre. d ad primu attinet, dicimus tria prima praecepta Decalogi, reliqua septem bono & conuenienti ordine praecedere,& inter se optimE cogruere. Nam illa finem', qui Deus est c5tinuo spectat: haec nos ad proximi charitate erudiui, etsi longius progressa, ad Deum, id est,illud extremum, cuius gratia proximu
615쪽
h DE CALOGI Deinde optime j iter se congruunt Nam utraquet dilectionem prscipiunt:Tria priora dilectione Dei,
Septem posteriora dilectionem proximi. Q iam obrem Christus Dominus praecepta illa duode dili- gendo Deo & proximo similia esse dixit Matth. 12. Probatur & hac ratione. Nam obseruatio postq-riorum septem praeceptorti, signum est ex quo priorum praeceptorum obedientia & cultus elucet: stu enim non diligit, inquit D. Ioannes r. suae epistolae q. fratre itum quwm videt, Deum quem non videt quomodo pote I diligeret. Ad eundem modum, si parentes quos secundum Deum diligere debemus, non Veneramur di colimus,cum nobis in conspectu fere semper sint, Deo summo pareti, qui nullum sit b aspectum cadit,
quem honorena quem cultum tribuemus'
od ad secundum, dicimus iusta quoque doc usa haec diuina Decalogi praecepta fuisse Deo d*stripta in duabus tabulis, quarum priori tria quae
Deum spectant continerentur, reliqua quae concer nunt proximum posteriori quemadmodum a Sanqdiis Ecclesis Patribus &Doctoribus accepimus,Cle' 'ente Alexandrino lib.6. Stromaron D. Augustino iin Exod.q.7I. epistola li9. cap. II. Magistro in s dist. 37. & scholasticis ibidem: Et D. Thom. I. 2. q. IOO art. . Nam quicquid in sicris litteris iubetur,aut Ve' latur,ta duorum generu oritur ex altero; Auten in lerga Deum, aut erga homines charitas in omnicio spectatur: & quidem charitatem in Deum stipe' l
iora tria aecepta in prima tabula descripta doceti l
Vero ad hominu colundi ionen i de Ecietatςm lper inet,id reliquis septem preceptis in altera i bula
IRiu ςsa de causa eiustaodisiqi est distinctio, '
616쪽
E L v co D A T I Ο. ut alia praecepta ad priorem,alia ad alteram tabulam
Quod ad tertium dicimus etiam magnam esse dodrinam inter praecepta primae & secundae tabulae: Nam superioribus tribus praeceptis, de quibus dictitest, quasi sibiecta materies,quam tractent,est Deus, id est summum bonum: Caeteris vero proximi bo- nu; illis summus, his proximus amor est propositus; illa finem, haec autem ea quae ad finem reseruntur, spectant.. Praeterea charitas Dei ex ipse pendet:Deus enim per se, non alterius rei causa, summe diligendus est: Charitas autem proximi, a charitate Dei ortum ha-bG , atque ad eam tanquam ad certam regulam diri genda est: Nam si parentes charos habemus,si dominis paremus,si dignitate antecedentes reueremur id ea re maxime faciendum est, quod eorum procurator est Deus eosque alijs pretesse voluit, quorii opera caeteros homines regit ac tuetur: qui cum nobis auctor sit ut eiusmodi per nas revereamur,idcirco id praestare debemus, quia a Deo hoc ipsb honore dipnantur. Ex quo fit, ut honor, quem parentibus lia. mus, Deo potius, quam hominibus haberi videatur. Sic enim apud Sanctum Matthaeum est cap. IO. cum de obseruantia in superiores agitur: recip:t vos,vle recipit. Et Apostolus in epistola ad Ephesios cap. 6 seruos instituens: Serui inquit obedite.dominis carnalibus cum timore, O tremore insimplicitate cordis vestri , δε- ι Christo, non ad oculum seruientes, quas hominibus plaqcentes ed quasserui Christi . . Accedit quod Deo nullus honor, nulla pietas, nullus cultus satis digne tribuitur,in quem amor au-
pr infinite potest: proptereaque nostra
617쪽
ns DE CALOGIeharitas In dies fiat ardentior necesse est; quem eiu
iussu, ex toto corde,ex tota anima,ex totis viribus a mare debemus. At charitas,qua proximum comploetimur,suis finibus circumscribitur.Iubet enim Durninus proximos diligere sicut nos pses. Quod si quis eos fines egressus .fuerit, ita ut parem Deo&proximis amorem tribuat, is maximum scelus admittet. inquit Dominus Luc. I ao non odit Patre uum, ct Matrem suam, ct uxorem,ctflloi, atres,ct sorores, adhuc autem 2 animam sua, nῆpotest meus esse Discipulus. In eandem sententiam etiam dictum est Matth. 8. Sine ut mortui sepeliant mortuos suos: cum quidam primum humare Patrem vellet, postea Christu sequi. Huius rei dilucidior illa apud S. Matthaeum cap. Io. explicatio est: Qui amas Patre, aut Matremptusquam me non est me distilus. Nulla dubitatio est, quin parentes vehementer a mandi, pbseruandique sint; sed ad pietate in primul necessarium est Deo, qui pares est & effector Omnivi, praecipuum honorem,& cultum tribui: ideoq; mortales parentes amari, ut ad caelestem sempiternumqi
Patrem tota amoris vis reseratur.
infod si interdum parentum iussa D ei praeceptis
r 'pugnent, non dubium est quin liberi paretum cu' pisitati, Dei voluntatem anteferre debeant, diuinae illius sententiae memores Act. 1. Obedire oporter D qm os quam hominibus. od ad postremum attinet,manifestum quomine dicimus cognitionem & in ruantia huius prae cepti latisiimum usum & utilitatem habere ;Na cum μ' parentes, tum eos qui nos genuerunt, tum etiam 3,quos fretum loco, vel potestatis,vel dignitatis,
utilitauhvel praestantis alicuius muneris &officii
618쪽
3LvCIDATI α μην omine colere debemus, pertinerat curare, ut filii quos habent in sua potestate recte, &diuinae legi co. guenter Vivant, erit cura haec perfacilis, si omnes intelligant Deo auctorς & monitore, situm hcmorem parentibus tribui oportere. His ita praenotatis & expositis, ad explicationem rhorum praecepti veniamus. QV aE ST IO L
CONCLUSIO LHonorare est de aliquo honori is sentirco qua id
Hii Catech. M Atq; illud primum honorare quia
sit. Et D. Thom.2. a. q. ICI. art. I. Honori haec omnia coniunct a sunt, amor, ob seruantia , obedientia, & cultus. De quibus vide D. Thomam 2. 2. q. Ioo. Vsque ad Ios. D I F F I C V L Τ Α s V N I C A. Quare in praceptoposita est vo honoris,non aute amoris, aut metu ,cumsicut honorandi, is etiam amandi θmetiari
sint parentes' Dicedum scite hoc saetam esse; Etenim qui amat
non semper obseruat& veneratur: qui metuit, non semper diligit: que vero aliquis ex antino honorat, item amat ac veneratur
AESTIO IL i nomine parentum veniunt im
619쪽
'o E C A L o G lNT E resblutionemqugstionis scienduli est , quod etsi hoc praeceptum de ijs p tridibus, ex quibus geniti sumus, pr*cipue loquatur,tamen ad alius quoque hoc nomepertineat,quos etiam complecti lex videtur, quem admodum ex pluribus diuidae scripturae Iocis facit est colligere.
P Rater iros igitqr qui nos genuerunt, patrum nomine primum veniunt intelliged ecclesia prasi es,pastoresi acerdotes. Est Catech. M. Ac primum Ecclesiae praesides. Et
Patet ex Apostolo, qui ad Corinthios scribens r.epist. q. cap. Non quid ut confundam vos hacfribo, sed vi filios meos chari os moneo.Namst decem milia pamdagogorum habeatis in Christo sed non multos patres 'on in Christo Iesuper Euangelium ego vos genui Et in Ecclesi nico cap. scriptum est: Laudemus virosgloriosos parente ostiros ingeneratiqnesua.
CONCLUSIO ILDSin te is, quil us aut imperium, ut magistratus, aut potesta: commissa est,qui rempub gub nant,patres
Est Catech.M. Deinde ij.Et D.Thom. sup. art. a. Sic Naaman a famulis pater vocatur 4. Regum
620쪽
Est Catech. . Praeterea patres.Et D. Tho m. sip. Hac ratione Eliam desilissum filii Prophetarum
CONCLUSIO II ILVOHrenio patres dicimus, seves ct nate confectos,
quos et am vereri debemus. D Est Catech. M. Postremo patres.Et D.Thom. sup
STIO III., inibus de causis potissimum honor di sunt parentes ex quibus nati sinmus3 Et: Quibus modis illos hono-sere debemus ςONCLUSIO LP ς' ς φη νibui nati sumus, iis potissimum de causis
a Mois bonoradisum, quia sunt immortalis Dei quasi quadam id cra, inq*χ ortus nostri imaginem intuem*r: ab νs nobis vita data est: qs Deus usus est, uti nobis animum mcntem B impertiret, ab ijs adscramenta deducti, adreligionem, ad humanum cultum, citulemi instituti, ad mora integritatem ct sanctitatem eruditi sumus. hoc in parochi praeceptis. Et D. Ora. 2 λ. q. IOI. art. 2. &est per sie fatis clara.
.d opus fuit c patris nomine, etiam matris nome in pracepto exprimere 'Merito nome matris in hoc praecepto expressum est,Vt eius beneficia & merita erga nos cosideremus, quanta Videlicet cura, quantaq; siollicitudine nos in