장음표시 사용
321쪽
CuraVerat. Ne tamen ulla levissima in toto corpore phlogosis. Erat quidem exstillati aliqua copia in Venire; erat etiam nonnihil ruboris ad intestina passim et peritona eum; Sed in carne integritas perstitit. Nunquam cum simili foeditate uterus in
RSpectum Venit, neque obvenit forte alias. Internam superfi-
Ciem ex fusco Viridis tenax ichor operuit, qui prehendi et Sustineri Volsella poterat. Tota soliditas ad dimidium pollicis penetrata Spha celo , nigra, flava, Viridis, Omnique alio colOTum genere Variegata. Penitus corruptum uteri collum. Bestitit adhuc lactis portio. Vesica felle a naturalis. Aegra con- alescere credita, sedere in lecto coepit, potare veluti Sana, edere, Obambulare in cubili. Undecima die subito obit. Die 2. Aprilis. Ante quatuor et viginti dies mulier aliqua Pene S NOS peperit, sueto modo, et cum facilitate. Salubre Quam puerperium, juxta intensam modice febrem lacteam. Alias ex sanissimis puerperis erat et moderatissima in tota domo, quam undecimo die post partum reliquit. Dimissa in Hospitium expositorum, quia tantum Valere Videbatur, internutΓice S TOcepta, ex more natis duobus ubera dedit. Qua cura undecim dies suncta queri de dolore capitis et languore
Virium coepit. IUOx translata in nos Oeomium est. Sub Sequo
dic post partum igesimo et quarto) exstinguitur. Notabilis
in Ventre concretae, partim dilutae, copia materiae, Subviridis tamque aeris, ut Vellicaret, et bruneo colore tingeret digitos. Saniel etiam Volatilissimus et infestus foetor. Quid mirum igitur, inflammata, et, Sicut erysipela S, maligna rube-dino offusa intestina fuisse 8 Non obstante destillati copia, Iactis in mammis turgor erat, ut exprimi ad multa cochlearia Potuerit, probo candore, at limpidius, imo jam in mammis
discretum . Uterus in justa spatia coiVerat, adeo tamen iners, ac putriduS et resolutus, ut ne hamulo, quin lacerare tui', nec Volsella potuerit sustineri. Quinimo contori se inter digitos facile patiens erat; intus Omnino CorruptuS, ΡeΓ Omnem am bitum ater, et ad multas lineas in ipso Solido corrosus. Die 13. Aprilis ignotae puerperae apertum cadaver. Et ista, quantum a fomenti pulvere et venarum punctura judica--
322쪽
ximus, antiphlogisticam curam Subiit. Erat etiam aliqua viscerum inflammatio, et contaminata leviter omenti pars in vicinia citra modum dilatati mollisque adeo et resoluti uteri, ut laceratu aeque ac Scissu facilis fuerit: pessimo simul coloro tetro ae livido, ac Si inhumatum jam aliquamdiu Viscus fuisset. Nigrum quoque , et ex putredine tumidum collum. Ca iam uteri, sicut aSSOlet, saxam Saniem continuit. Soluta sphaceto OVaria. Lactis adhuc in mammis indicium. Vigesimo quinto Aprilis in camera jam dissectum cadaVOPpuerperae Ostendimus. Aegra, finito in urbe partu, in D OSO QOmium recepta fuit. Conspecta in abdomine et phlogos eos et
congestionis Vestigia. Ut erus ad inhumandum cum Caeteris rejectus, testante Sio quidem VeSpillone, Vulgariter putridus erat. Eodem die aliud ex Z. puerperis exanimatum C OΓΡUS 3Ρeruimus. Vidimus multas cicatrices ex recenti Venae Sectione, relictos herbarum pulveres Super abdomen et to Stam per λ- menti ardores cutem. Post, patefaeto corpo Te, aliqua ex Ventre copia Sexi manat. Nihil caeterum inflammati ; si accida et pallida Verius, quaeque Subtus jacent, aliquantum injecta Sanguine intestina fuere. Praeterea laxus ultra solitum et mollis, et immaniter expan Sus uterus interne fusco ichore et Strato
ex putrida decidua tegebatur. Ad sinistrum angulum jam quidquam arrosa etiam soliditas. O Variis et tubis integra sanitas. Lactis in ubere copia. Haec multa jam narraVimus, quum inutile imo absonum Videatur, perniciem per Scripta olim extispicia demonstrare, quae inde ab ejus tristi inVentione ac excita a nobis in eam
mente non magis nunc ex ratione probatur, quam ubique Satis nimium Visu et odoratu distinguitur. Sin igitur eVenit, ut in urbe, Sive regione quadam, eoque in tempore, pluTe S SO-lito morbi grassentur ; sin illa tempestate intra duos tres Venienses plures quoque graVidae ac puerperae decumbunt, moriunturque, quam aliaS totidem intra annos ; porro, dum idem moΓbuS eadem ratione, eoque semper ipsis ex cadaveribus Coia Spicuo manifestissimoque modo necem infert; potestne disceptari ultra, an epi domi cum vel populare malum sit 3 Dein-
323쪽
Ceps, nonne a medicinae exordiis arti Summum hocce maximumque proponitur, ut quidquid corpori corruptum Vitaeque inimicum ine St, quocunque modo abigatur, prae Sertim, quod inter Vitam ac mortem judicat et dirimit. Quae quidem satis
intellecta Supponimus, ut non Solum omnem medicum, Sed neque, dum homo est, nec bruta mente, quemque alium sugiant. Aut fortassis nOVa tantum sunt, et in Solentia, ut ignovare talia nullus pudor siti Cel. Leake in Observationibus circa febrem puerperarum Sequentia notat:
-Η3 eme anni 1 46 dirus epide inici genii morbus in puerperas saeviit'). Incessit fluxa alVO, subsequis mox doloribus Ventris. Lochia non ex ordine; abdomen durum, tenSum, et dolens valde. SuperVenit capitis dolor et per Vices tussitatio. Tertio, Vel quarto a parturitione die, turgentes nunc plerumque mantinae mox Vacuae et si accidae fieri ; dein quinto aut
Septimo die secuta mors. is Absolutae in nos Ocomiis partu paupere S maxime Sue Cubuerunt, tantaque, praesertim Cal. Februarii, hujus morbi malignitas et epide mica strages erat, ut inter aegras Viginti ViX una evaderet. Sectis cadaVeribus coactum lac, quod ajunt, intestinis adhaesit, serique lactis copia in abdomine, in quibusdam etiam pauxillum in pectore erat. Ventriculus , intestina et uterus inflammata; in non paucis morbosa, et Partim
is Quam perniciem ex Vitiata quadam uteri assectio no ortum duxisse, probabile est; quapropter etiam cum morbo, quem mihi nunc describendum sumsi, haud confundi debet.
Atqui talia compertissima exempla uberiuS explanaVimus, quum certus quidam, medicum Se OStentanS, quin Sit, moΓ-bum a nobis primo descriptum unquam exstitisso abneget ' ), quamquam idem morbus in puerperis, quas ipse in curatione habebat, instituta ad foeminarum numero S Comparati Ono, multo majorem in Suis Stragem, quam in puerperis no Stri S
324쪽
3io LIB. VI. NOTIT. EX SCHOLA OBSTETRICIA.
fecerat. Sed postquam in suo complexu audacteΓ ac Sine vu-bore mortes celaVerat, eo facilius quoque et necessario occulit morbos, eorumque Officiosus fit defensor, mites omnino
eos et tractabiles praedicans. Audiebat certe passim, mori SuaS puerperas; sed nescius et incurius unde, conquieVit, incredita a se onteritide, depletam ipsis diligenter Venam et probe expurgata vi Scera suis Se . Neque miramur, quum palam Sit, quod a Viginti annis ne unam quidem sibi in puerperio mortuam per anatomen indagaverit. Sed dissecuerunt alii, illa Sque ipsi S Simas mortuas, quae sub sua cura peribant. Abliinc demum perVulgata notissima pernicies et tonsoris medicastri inscientia et improbitas e St. Interim non me serit solum, sed lacessit etiam ut imbeciuies taxat medicos pariter Omnes, quicunque febrem puerpe-ΓaUum unquam Observavere, Vel ubicunque de illa scripse
runt modo. Quid igitur hominis Lucilius iste, qui medendi to
tam scientiam uno tractu radicitus exscindit 8 Neque, dum in Sapientiam suam credimus, talis morbus unquam exstitit. Quinimo nomen ipsum febris puerperalis videt, et odit absurdum et frivolum sibi. Sed quinam, sodes, mollis assectus et insonsa apuit Suas puerperast Quare is Sas morte S confutaΓe, neces Nequiter Silere, cum dolo Obtegere, si puri sumus aete- Tum, quonam in angulo, quibus in tenebris quaque sordida scheda alius sua salsimonia excudat, parum curamus. Verum in iam quotidianis et rebus notissimis si quis mendax praerupta fronte ambulat; quaenam erit confusio, obscuratio, et horrovin aliis patratis, quae ad morbos in uniVersum et ad curas et obitus occultius pertinenti
Quid si nunquam a leo foedis . adeoque pudendis Utimur exemplis. ut non Pejoxa SuperSiut.
325쪽
Quid fieri soleat, quid i oporteat, in universum et mandari et scribi polost; tales Consilium non solum absentibus, sed otiam posteris datur. Illud alterum, quando fieri debeat, aut quemadmodum, ex longinquo nemo suadebit, cum rebus ipsis deliberandum est.
In gravidis menstruum Solito cessare, Vulgaris notitia est. In aliquibus tamen per aliquot periodos repetit; ac licet tum meatu, aut aliter aliquantum declinet, est tamen Saepe , ut initio vix satis pateat, utrum men StrualiS, an morbo SuS Sanguis Sit. Attamen novisse hoc discrimen multum refert. Quodsi enim graviditas Subest, ac Sanguis per naturale S Via S et menstruus decedit, intempeste et xi Olenter eum cohibere, peri-Cul OSUm foret. Quando autem ex morbo fluit, incuria simul aut perperam curata aegra, frequentiSSime abortus Sequitur, aptissima quandoque ObserVatione haud praeVertenduS. Ut igitur profluvii genus et prosapia cum aliqua Veri Si- militudine dignoscatur, Oportet ante Omnia speculari, num 5anguiS CODSueto tempore et modo quoad copiam, indolem, et alias mutationes prodeat; numque ad VerSitas Sine praegressa occasiono, aut forte ex manifesta Ossensa oriatur. Mulier ubi non primum gerit utero , si priori graviditate menstruare desiit, Vix manationem Sine errore censeas. Inte-
326쪽
rim res nondum extra dubitationem est; quapropter, si neque copia prosuVii, nec aliud periculum urget, cauta diagnosis et prudens haesitatio sit. Namque licet in illa momenta
Curate re Spe Cte S, raro tamen perfecta exinde cognitio advenit , impotranda Solum per explorationem genitalis. Menstruum Sanguinem citra graViditatem maxima parte prOVenire ex ipso utero, frequens inspectio docuit; num Vero ex arteriis Vel Venis, Vel ex utrisque Scaturiat simpliciter, Vel medio texturae, nondum finitum est. Neque amplius Scitur, quemadmodum res cum menstruo in gra id is habeat. Quamis i S enim Vix aperiatur, quatenus, ex eaVO Uteri Sangui S Veniat, non tamen rem ad impossibilia referas. Ego saltem exempla habeo, ubi circa quartum praegnationiS mensem, longe mOTaet ad plures libras effuso, et in grumos Coacto Sanguine, Bevgris jam proximis morti, haud per abortum, Sed praegre S Salicet horribili jactura, postea stato tempore ege Stus a natura foetus est. Quare igitur aliquae unciae tanto facilius naturaliter et sine noxa stillare nequeant 8 Tunicae Hunieri munimen, et Orta inde glutinosa, quae primis mensibus collo uteri inest, materia, simili assectioni haud strenue contrariatur; certa modificatione res imo explicationem admittit. Uti Vero OVentus rorum pertinaciter definimus, doctrina videlicet aspectui et inceptis nostris famulante , ita quidem in graVidis monstruum Venire ex uteri caVο multi infitiantur; nitamen quia negare res Vetat, etiam in praegnantibus idem haud cessare interdum, sanguinem hoc caSu Supra EX Vagina et exterius ab uteri infimo segmento deriVare, perfacile cedit. Sed non admodum probata est alternatio ista; quum Veri
haud absimile sit, ejusmodi quidquam vel in non gravidis
aliquando contingere. Manans statis epochis ex illis partibus haemorrhois, saltem ceu abnormis Valitudo, neutiquam ad raritates pertinet. Unde Varia dubitatione in re tam mutabili Prima cognitio premitur, ipsa saepius exploratione nequaquam
dirimenda. Quapropter in tali nutatione summa consilii in hoc
Ertitur, ut rebus cunctis inter se comparatis moderamine
utamur, et affectui, ut ambiguuS ipse est, ambiguam quo quu
327쪽
Curam Opponamus. Ea Gue certe insons ratio est; fluxus quippe,
quamdiu nihil portendit, ne heroica etiam Opus auxiliatione habet. Ubi Vero casus premit, Vel in pejus nutat, quam is ab
origine assectio ad naturam menstrui accesserit; nequaquam porro talis est habenda, sed morbum constituit, qui tractationem aptam eamque propriam desiderat.
Equidem in omni haemorrhagia prima et perpetua indiseratio est, fluxum compescere; Sed oportuisset, regulam ita scribere: Stringite sanguinem, quemadmodum in calamitate molliter, caeterum ad passiones ac praecipue illarum ad consequentias fieri opportunissime potest. Simplex praeceptumae evidentissimum; attamen in obstetriciis et medicis vel in chirurgicis, quoties contra ossenditur 3
Ex dictis liquet, in haemorrhagiis gravidarum simul procurandum esse, ut fluxus tali subsidio arceatur, quale pro conservatione cietus in utero recte ad maturitatem u8que prosi-Cuum , Vel omnium minime nocens est. In qua duplici indicatione manendum, quou Sque di Scrimen conce S sevit. Ut autem profluvii ex graVido utero minus ObscuPa scientia sit, juvat primo fabricam et naturam partium cum diligentia respicere , deinceps comminisci, quo modo placentae
et Velamenta laetus utero adhaerescant. Do quibus licet intractatu de valitudine graVidarum ample colloca erim, attamen Sine aspecta SaepiuS natura Vix impetrabitur, ut dunta-Xat quatenuS ad primOS usus, perpensa eadem et intellecta habeantur. Quare perpetuo neceSSarium est, Scrutari cada-Vera , et inquirere morbos; alias nemo quispiam nec doctus per experimenta medicus erit, neque habilis Obstetricans. Donec Vis Cora matris Cum partibus, quae graViditatem Si-Stunt , et noxias eorum et reciproca Communio illibata sunt, ut inter se nihil separetur, haemorrhagia, qualis hic tractatur, Vix locum habet. Quin tamen affectum pure ad mechanicam fingamus, aut Volimus explicare. Pleraque enim, quoniam partes Vitam habent, et animali organismo Constant, ortum et Oxitum profluvii, praesertim ox utero, aliter modificant,
ac nos simplici aestimatione ad physicam nobis imaginamur.
328쪽
Ita duos casus memini , ubi ex pleno utero, cujus labia otcervix, a longo tempore Scirrhosa, et in dubie ex cancro erosa suerant unde quoque intra graViditatem, atque ante, graVeSet lethales paene haemorrhagiae oriebantur) , paucis post assultus hosce hebdomadis, citra Omnem expectationem partus naturalis nee mole Stus, quodque majus est, Sine omni profluvio, prodiit, praeterquam, ut in quaVis puerpera Solitum ex natUΓa e St. Tum quatuor Se XVe a partu Septimanis , iidem dolores cum jactura redierunt; morbo nune CeleriuS CuΓΓente,cte fune Sto exitu, qualem carcinoma communem habet. Quid potissimum hic mirari 3 Mulierem simili valitudine citra casum Sanguini S concepisse , Vel Sine haemorrhagia parturire UniVerSae corporaturae , aut singuli membri vel laxitas, vel rigor, item Vitiosa infantis, quaeque attinent, partium ad uterum relatio 7 morbosus in genitali, seu in aliis membris stimulus ; commissi in rebus, quas Vocant, non naturalibus ΕΓΓΟ-xes ; fortes affectus animi; calor, Susceptum frigus ; Vehemens vel lenis etiam, at insuetus corporis motus; uniVeI Sale S, ΡΓRe Sertim cum gravi febre decurrentes morbi; topicae in utero, illiusque confiniis vitiositates; turbatio in excretionibus, illarum ΡΓaecipue , quae per Viscera urinalia , item ex intestinis fiunt; illatae deforis injuriae; immodica et rudior Venus; fastidium , etiamque ex parvis, ad haemorrhagias cauSam praebent. Praeterea certis mortalibus adversa opportunitas in prOsuVia ex natura inest, cujus causam et indolem licet nescia-mUS, pro certo tamen habetur, ubi pronitas haec abest, a Vi Olentissimis quandoque offensis nihil sanguinis concitari; e di- Vel SO , illa praesente, a minima interdum occasione fieri di-Serimen. Multum etiam a genere vitae et consuetudine regitur, ut in gravidis saltatricibus et in aliis foeminis , quae See nae SerViunt, Sed praeprimis ex Vulgo cernimuS, quae exercitae usu difficillimos labores innoxie moliuntur et peragunt.
Attamen Observatio ista non perpetuo conStanS e St. Nostro nunc aevo crebe Prime ceu haemo hagiarum cauSa,
quae in universo habitu sit, debilitas inculpatur. Profecto omnis jactura majore damno ac frequentius exiles corporatu'
329쪽
DE HAEMORRHAGIA UTERI GRAVIDI.
ras in stat, in iisque graVius habet, ac persanatur, quam
in aliis robusta compage . Neque tamen negamuS, haemorrha'giam Sine aserta extranea causa passim et in gravidas incidere, qua S nec universali, nec topica, sive directa debilitato fixe in directa laborare dices. Verum rariuS istis es Se proslusextum , id quidem probatuΓ.
Universim, quo pejus nutrita, Vel ex natura Vel humanis violiis defecta, gra id a languet, eo proclivi OP ea erit in haena Or-xhagias, eo difficilius curatur; eoque magis in tractatione ab omni re, quae debilitat, Oportet abstinere. Quin imo, etiamsi alias Vegeta et Succi plenissima aegra Sit, ΡοStquam cruoris aliquam jacturam passa est, breVi citiusque plurimum, quam multi medentes opinantur, id faciendum, ut Stimulis, et robo
xantibus remediis, recte sustentata SerVetur. Nimirum nau-SBOSa ac perluens Stomaehum , ex limonio Vel amygdalis, parata potatio , uti, reVul SioniS praetexta causa ex adverso loco instituta Venae secti O, tum porrecta simul de Orsum purgantia miseram omnino conficiunt. Huul quae singularis mortali do Vita et sanguine suo adscita idea est. Possunt quidem foeminae in Omni gestationis stadio haemorrhagia pati, sed saepis Sime ea inter Secundum mensem et tertium affligit. Tardius, nisi ex errove deforis Concitetur, plerumque septimo Vel octavo incidit. Interim profluvia, quae non a graVi Occasione Oxtrinsecus irruunt, ad sinum foetui aerarius , quam a principio Ob SerVantuΓ Quo maturius haemorrhagia in graViditate Oritur, eo minus plerumque discrimen pro matre habet. Hoc tamen incommodi est, similes jacturas mechanicam opem et subsidia exinterna aegrius admittere, quam qui ultimo stadio fluxus in se Stant. Interea rarissimum est, primo praegnationis tempore foeminas ex haemorrhagia perive, licet aliquando satis labe- fiant et in periculum adigantur. Alioqui mulierum SeXUS, PTO-priis praecipue sibi assectionibus, absque pari damno majus,
quam Viri, ex Sanguine dispendium sustinent. Verum tamen non ex ipso solum fluxu princeps et omne periculum computemus: Sed patientis simul. et temporis, quo
330쪽
sanguis stillat, instituenda ratio est. Quo enim brevius intra spatium certa copia defluit, eo major increscit metus; ac facta jamjam notabili dispendio, deficiens in vasis nobilibus, vel Superans, unica forte uncia Idus dirimit, quam ab initio casus aliquot ferme librae. Multum quoque interest, num aD 1licta ob sanguinem ea felici constitutione utatur, ut BPOω-sius aliquanto flumen pati sine summa mox Os sensa ValenS Sit. Quod beneficium haudquaquam ad robur corporis et forin Secus torosam fabricam ubique et generatim commetiam uΓ. Tenuissimi homines magnam saepe profusionem aequabiliter sexunt, quum Valentissimus copia multo minore interdum ener- Vetur, Ot concidat. Ex toto paucissimae foeminae, quae in haemorrhagia moriuntur, ex haemorrhagia moriuntur. VCI um,
quia finitu difficile est, quantumnam cruoris aegra, et inti a quod tempus impune perdat , quum porro , quo ParciuS QSt dispendium, eo minus quoque damnosum sit; hinc tota in ObserVatione maxime respiciendum, ut tempestiva quidem, Verum tamen nunc et in consequens accommoda medicatio fiat. Re en Semus nunc, quales in Viscere, unde sanguis fluit, principaliter mutationes ex alieno fiant. Atqui primum id Ρο- test e SSe, ut Separatio quaedam placentae accidat, antequam salubris in reliquo uterus ex natura contrahatur. Vel etiam
uterus ipse a laesione soliditatis patitur. Ad primam assectionem placenta Sive in utero residens est, quin illius cervicem attingat; si Ve huic ex centro Varia plaga et tenacitate inhaeret , ut OS Obtegat. Est demum etiam, ut uterus Solus, Vel illius vagina, vel utraquo lacessita cruorem fundant. In quibus omnibus simplex et eadem indicatio Valet: Substringere Sanguinem. Verum multa et Varia ad hoc adminicula, et diversa positione , Speciatim accommodanda praesidia sunt.
TRACTATIO HAEMORRHAGIAE, PRAESERTIM A DI-
Nullum dubium est, quin casus haemorrhagiae primis gem Stationis Septimanis rarius, multo accideret, nisi numori S