장음표시 사용
311쪽
ce seritatem aqliae per GAI exsilientis non assumen d imesse eam, tiae debetii alii tudini a litae silpra Or.mien, GA, sed pro quolibet calu F X perimentis inquirendum csse in celeritatem realem, quam aqua effluens actu ipsi, habct quod per Mechanicae regula temper fieri potest. Deinde amplitudinem venae assii mendam esse non eam, quae aequalis sit amplitudini foraminis, sed quae
aequalis sit amplitudini venae contractae aut cro, Cuitandam es e hanc contractionem , quod fit, si aqua non
per solum foramen vi, sed per tubulum I sor mini Gra insertum, essivit.
His praemismis appellat CyIlindrum queEm correctum eum, cuius basis cst amplitudo venae contractae; nisi scilicet, haec contractio venae, immissi, foraminitii bulo, impediatur et cuius altitudo est ea, quae debetur celeritati reali et actuali, quam Vena que moX post m. ixum suum habet, et u et in quolibet casu peculiari Experimento deterii inanda est. Tandem Vero statuit, vim venae queae ' tubuliam YE in planum
OP incurrentis, aequa lam csse duplo ponderi huiu cylindri aquei correcti. Vt igitur in hanc Theorinna X perimentis inquirerem, assumsi vas ligneum ABCD quadratum, cuiu, tus est B pedis Londinensis, et altitudo et pedum. Huic vas inserui tribulum E, e orichalao
consectum, interne bene politum, ut aqua eo liberius eruere possi. Deinde in parte nitariori Vasis dupla-ui edt ira TV, e ligno uercino confectum sit an
gulo recto inflexum, et circa H)pomochlium H liber
312쪽
lumes, ex quo dependebat Linc , pondusculiSineranda, et quae ope annuli facillime hinc et inde moueri supra brachnim potenti. In parte seriori vero huius vectis assigus erat orbiculus P rotundus, et ligneus tubulo YE directe oppositus, in quem vena incurreret. Ο- tu vero hic vectis inflexus nullo pondere in I oneratu8, persectam aequilibrium seruabat. Vasi ligneo Dinferne adiuncta est illa etiam lignea R, in cuius stando damplitudo L iactus liberi, quem Venaaque sibi relicta eiceret, obseruari potuit. Tandem vero semper curaui, ut undus hic M in quovis E perimento esset persedi hori Zontalis, et vectis infleXus, plane iam oneratus esset in exactissimo aequilibrio dum nempe semper cffeci, ut brachium V esset perpendiculo proxime applicato parallelum Ili ita praeparatis,
die et Iunii 1 a s ubi primum obseruaui, quam
amplitudinem vena que libere remoto nempe Vecte, emuens eiceret; et inueni, in Scala Geometrica accuratissime consecta, distantiam LII 3 2 partium a lium , qualium OO quamproxime eiciunt pedem Lon
dinensem, qua mensura in sequentibus constanter utar demissi nempe a fine tubuli perpendiculari Z infundum istae adiunctae Ipsa vero haec perpendicula ris et, cuius initium e medio tubuli sumsi, erat zOI part pro amplitudine iactus liberi autem assumsi distan-
313쪽
distantiam L, itoniam vena XL in X incipit a
rubolam laetus sui describere. Ondia lanci S cum a nubi et lamentis sinati criit a Granorum, pondus vero , lanci adhuc impositum, erat et O r. ita ut
pondus totum , aequilibrium cum vi enae aqueae erum
penti, producens, fuerit 3 9 r. Porro inueni ΗΙ a I part. X, cuius initium a recta per medium brachium ST transeunte silmsi, II 2218 pari. Denique V pondu aquae, qua a repletum erat, deprehende rem, impleui eadem aqua cylindrum, cuius diameter
est 6 s pari altitudo autem 683 , cuius voluminis aquei pondus, detracto pondere vasis, deprehcndicia III Gr. Di ameter M erat 9 pari. Igitur pro altitudine celeritati muXus liberi debita , notum est, quod haec altitudo, stipponendo semitam venae ita erumpentis esse Parabolicam, sit m ij, X hi sequitur, altitudinem celeritati actuali, qua aqua per ramen X erumpebat, debitam finis et sue pari. Erat autem altitudo ipsa aquae silpra iramen in a se, Λ IIIa a pari. Vnde apparet, quod alia cognitum est, quod celeritas actua ii aquae erumpentis plane non rc spondeat altitudini aquae supra lumen. Quoniam nunc indagari debet pon dus culindri aquei correcti, hoc est cylindri aquei, cuius basis est area GM, ob euitatam per tubulum
Vena aqueae contractionem, et altitudo ues , sit hunc in finem vas, cuius aqua repleti ponduS Xaminavi, g risura atque erunt pondera, quae in hoc vase conteutae, et aquae cylindro correcto comprehensie, inter se uti vo lumina horum cylindrorum C densitatem aquae Vir
bique eandem, hoc est, xti γ' κα ad M'κ et sue .
314쪽
Ex qua analogia inuenitur pondus cylindri aquei co recti Sso Gr. et huius duplum I OI. r. quae est, ex Theoria, is Venae aqueae contra orbiculiun ΟΡ incurrentis. At vero datum ii pondus totale, quod
vocabo, sustinet, in statu aequilibrii, impetum in
factum aequalem ΤάκP Vnde ex obseruatione colligiatur hic impetus 1 O Gr. X quo sequitur, Theoriam excedere pondus in Xperimento obseruatum 298 Granis. Caeterum in hoc Experimento, et reliquis,
obseruaui etiam, quod orbiculiis ΟΡ, brachio S nullo
pondere Xterno onerato foramini admotus, eidem quasi affixus maneret, ita It aquae motum sere omnem sisteret. Fuit etiam prominentia ubi Xtra a maius,
nempe GYzzz I part atque distantia orbiculi OP ab extremo tubuli cita a s pari.
institutum sui d. a. Iunii, atque in eo vas maius, leniter aquam semper affundendo, constanter plenum fuit cruatum, tubus vero Y tranque breuior factus est. Tum inueni distantiam L A so pari. YZ et os 8. pondus totale in I appensum Is 9 r. HI EO9s, GII 89. pondus vero aquae cylindrico vase et, contentae retinui, quale illiad heri repereram. Ex his itaque fit altitudo debita celeritati aquae in XeXssilienti et 3 9 pari pondus cylindri aquei correstim raso Gr. et huiu duphim I a Gr colligitur vero ex obseruatione impetus in orbiculii rei liter fictus Ita 1 6 Gr. unde Theoria rursus pondus in Experi mento Obseruatum exceditos Granis.
315쪽
feci . . Iunii, vase maiori constanter pleno se uato, ubi ero prominentiam a lime abscindi curaui, retinuique ilam GE. Atque tum inueni cistantium L sue part MN e medio foraminis risum tam 'a Osa, pondus totale in I appensum os sGr I et Ia . II 86. pondus aquae, cylinc rico vase alio contentae, cuius diameter est sa, altitudo deprelaendi 19 Graia E quibus Oritur altitudo debita celeritati qui in I exsilientis et sapari pondus cyliladri aquei correcti ta et sim et huius duplum 16sa r. Colligitur autem X obseruatione impetus in orbiculum realitc fictus I 8 Gr. unde Thcoria denuo pondus ab Experimento indicatum eXcedit 16s
institui . 18 Iunii, praes hiate et iuuante ClarissEuhro nostro et auari vase rursu constanter pleno sese uato, pc continuam lenem affusionem aquae, inuenimus
distantiam L ues pari. N 2O ponduS Ο- tale in I appensiim 16O Gr. IIII 928. M 88. TX et Ia pondus aquae cylindricae, cuius diametcr 686, et altitudo III a erat Gr. Ex quibus emergit altitudo debita celeritati aquae in GM exsilienti as 3 pari pondus cylindri aquei correcti mox Gr. et huius duplum 6O Gr. Colligitur autem ex obserti uione actuali, inpetus in Orbiculum factus I ox Gr. unde Theoria adhuc pondus ab Xpcrientia indicis tum excedit οὐ Granis.
316쪽
sumtium est ab ipso Clariss . Bernoullio, et in au datissima ipsius Dissertatione descriptum, cuius circumstantias ad meam Figuram reseram. Erant itaque L 9O part quarum O faciunt pedent Parilinum Y Z o pari pondus in I appensum dicitur suis e paulo maius quam Oa Gr. sumam ergo Ioa Gr. Erat autem in vecte ipsi adhibito Ι TX, M I part pondus aquae cylindricae cuius diameter ae altitudo a pari erat a Drachm. Vel aeto r. Ex his emergit altitudo debita celeritati aquae libere exsilientis metas part pondus cylindri laquei correcti s a G. huius duplum O 2. Obseruatio vero ipsa dedit impetum aquae in orbiculilm II IO et Gran. hinc Theoria etiam tum pondus ab Experientia indicis tum excessit si Granis Denique
sumtum sui et Febr. 1 a , et repetitum . Febr. praesente Ithyin Praside, et plerisque Membris Academiae. Inuenta autem fuit distantia Ni m 469 et o Is pondus totale in I appensum 13 9 r. I 198a , M
86, X et I 88 pari pondus aquae cylindricae, cuius diameter Ia , altitudo 2 8 pari erat 19 Gr. E quibus emergit altitudo debita celeritati aquae in II exsilientis Ima I part pondus cylindri aquei correcti S Gr. et huius duphim: Is et 8 Gr. Colligitur autem X Obseruatione actualis impetus in orbiculiim 'fictus I Oa r. unde ill siti Tlheoria pondus ab eXperientia indicatum excedit 1 a Grani S.
319쪽
CAnales vitrei angustiores viilgo tubtili capit ireSTabb. XII. dicti, trinque aperti, quando alieni tui extre Υ Π mitve superfici cm a tu te utingunt, vel illi im merguntur, a lita in illis ad altitudinem satis motabilem alcendit Hoc Phaenomenon ab Xperientibu ade manifestum et constans deprehensiim est, ut, postquam inter Physticos innotuit, nullum dubium te illo sit relictum. De caussi autem ascensius non aeque conuenit Indagarunt illam multi egregii et solertes Viri, in vias diuersis. imo saepe plane contrarias deducti. cim, in lac nostra quoque Academia haec ipsa quaestio olim agitata sult ii quidem Excellentissi inus Bul nymis plurima hunc in finem Experimenta instituit, et praecipua antecesso rum sententias neruos excussit. - Spes quidem subnata erat ex dii sertationis eiusdem Iaragrapho ultimo. foreali lorando, ut Vir Excellentissimus singularem theoriam Kl a conde-
320쪽
conderet sed in notis responsioni Cel mini ad dubiasti datae annexis Comment Torn. III. p 29 I. in LX-plicatione uriniana se adquiescere famis est. item e go decissem et veritatem in aprico positam putare S. Finteor autem, cum in enodandi quaestionibu quibu dum physiologicis occupatus inopinato ad tuborum capillarium actionem deflecterer, varia mihi ubnata esse duba, quae e principiis hactenus stabilitis solui non poter Pint unde fiet ina est, ut ran solit m animum ad hanc materiam paullo studiosius appellere, operae pretium esse iudicarem sed et simul quaedam adia inicula detegerem, quae imprimis doctrinae huic ab attractione petitae maiorem lucem a Gudere videbantur.
Explicatio autem Iurimana, quemadmodum illa in Transueb Angl. r. ass. et assa atque in his disse itationibus seorsim impressis proponitur. haec 'stes , qua
in tubul, capillari sustinetur supra Vibellam e V nimae lilia supersole te uis annularis tubuli internam, clii jumma aquae suspensae superscir cohaeret et contigua est Nam las la pars tubi es, qua re sura sit aqua inter de Iomst v et proinde syla illa es, suae v attractionis suco basionis, aquas descen impediat Non animus
est hanes sententiam. fauorabilibu Xperimentis munitam, et cui veritas, sed non siti depurata, immixta es specialiter nunci examinare. sed iussicit genera liter indicare quamui S caussam ius pensioni S quodammodo explicare videatur, illam tamen moi sitisficere Phaenomeno ascensus, qui certe non tam ficile ex cista
stibilita thesi sequitur; tu in cim, ipse Celeb. Iurinus, ut inscensium effectui daret, partim ueliquos rannu Ios