장음표시 사용
391쪽
DE THERMOMETRIS CONCORDANTIBUS. aa a
diim ni stram poni nati, aequabiliter diffunditur, quia mutati ne vel leuillima calori Alercurii ficta, itrum similiter
mutatione iri filam proportonaliter patitur. f. O. Secundo loco, quia nondum cognitum, eandem grauitatem specificam esse omnium aquarum , c. gr.
Vistulae, M laeni. Sequanae. Tagi. Tiberis, lgae, Lenae, quae est fluuii euae, dubitandi caussa subnalcitur an per eundem calori et frigoris gradum ebullitio
vel conge Litio harum aquarum effici possit unde niuersilitati nacthodi multum decederet Equidem, quamuis metum hunc vanum esse putauerim, si sermo est de aq iis dulcibus luminum magnorum, et quae non e so lis torrentibus aut sontibus mineralibus confluunt tamen, quia huius nodi ohitio unice ab experientis dependet; Operam dc di, o diuersis in locis Xperimenta Thermo- metris nosti is instuerentur uita propter ante omnia CLDn Gmelinavi de hac re certi irem ieci, et petii. Vt Thermometris istis, quae ab Academia accepit, AEXploraret, quinam gradu, calori, te manifestarent in aquis tracto tum septentrionali iam citi itineres suo Occurrentibus. si adsit sit te accideret, differenti ne quaedam de mohs rubila Grirentur, mulla helior afferri medela potest, quam Obseruator, qui li,ce ac bus incumbit et dele-etitur, eadem methodo qua egimuS. in rationcmgri uitatis specificae, quam Mercurius iub diuerso volitiamine in diuersis graci . ias caloris i .arum suarum ieruant, in Plir. 't, et secun luna illam thermo me ira sibi con
ficiat Cognit i autem cista ratione . diis rentiae quoque thermo metrorum faciles inter se combinari ci ad cinani mensuram reduci poterunt.
392쪽
sa DE CIRCI LATIONE SANGUINIS CAP. III.
Postquam in capitibus antecedentibus ')non sollam motum fingit inis in genere, sed et potentia moltim istum producente contemplati sumtlS: natura rei ipsius poscit, ut animum quoque ad inclut rendum in quan titatem huius motus adpellamus. Hoc en m Omnis cognitioni physicae scopus est, xt non solium causi is et effcctus rerum intelligamus, sed i quantitatcs illori metiam mensurare discamus: quidem ad eo maiorem perfectionis gradum scientia corpori an iri ali euehitur; quo accuratiu phaenomena eiu et proprietate determinate valemus. Merito igitur quaer: tur: liantus si motus jan gli sἶ tuae quaestio tui paucis mi Verbi e nunciata, adeo late tamen diffinditur, ut mites eius circumscribere atque adaequatam responsionem dare dissicillimum sit. Solutionem igitur huius problemati impraesentiarum nec ausus sum dare, propter maXim .im, Ua laboram DS, datorum seu conditionum praecognitarum inopiam atque incertitudinem neque etiam necessarium iudicaui, cum in
iis, quae post Iacobuia vilia n. Cel. .inus limatissimo iudicio
c. id Commentar Ionia VI cap. I. pag. 276. et Tom. VII. c. II, P. 25s'
393쪽
DE OVANTITATE MOTUS SAX INIS. Ias
iudicio determina iiii, concessis quibusdam postulatis facile
adquiescere pollimus, donec maiores progressu in prae- liminarium propositionum acquisitione ope anatomicorum atque hydraulicorum Xperimentorum ac principiorum secerimuS. Sed hoc tantummodo agere propositum mihi est, ut in naturum tam quaestionis quam responsionis inquirendo, normam et cautela aliqua detegam, iuχta quas vel mihi vel aliis circa hanc materiam versituris progrediendum erit, ut ad pleniorem problematis solutionem olim perueniamuS.
f. a. Ad problema igitur blitendum ante omnia requiritur, ut recta methodo illii aggrediamur, deinde, ut
certa quaedam data, seu conditioneS, quae necessario cognitae esse debent, iuste determinemus. Methodus alitem in eo consistit, ut, quemadmodum in omni motu, consideretur tam mast: fmguini mollenda, quam Velocitas eius, quae e spatio dato tempore percurs b, aestimari debet. Hic autem motus cum inguini non sit insitus, nec ortuito generetur, eo ipso malauducimur ad indagandam quantitatem motu sanguini e corde dato tempore prorumpenti S, et porro ad scrutandam mensuram
potentiae cordis, quae isti sanguinis portioni motum imprimit. q. a. Recte igitur omnino egerunt isti bini Viri ingeniosissimi, ut separatim primo de celeritate sanguinis
in vasis suis moti, et de quantitate uiu motu egerint, tum vero in potentiam cordi inquisiilerint, quae motum positis istis con litionibus, producere posset ' quamuis te qtie iam ab altero diuersam incesserat. Cum autem,
ut et Iarinas opti: ne iudicat, et nos Cap. II. quodammodo
394쪽
a16 DE CIRCULATIONE SANGUINIS CAP. III.
attigimus, vix speranda sit determinatio virium cordis a priori eo miniis assensium sibi comparabunt illi, qui pro definienda vi cordis, quam ignorant, velocitatem sanguinis
ut datam assumunt, Ilam tamen adhuc quaerere debebant id quod a petitione principii parum abludit.
q. . Per quantitatem motu autem non intelligenda est illa, quae aestimari solet X massii, quamlibet arteriae sectionem data velocitate datoque tempore tran cuiate. Sed considerari debet motus totius massae sim-guineae, quatenus in vasis suis omnibus iunctim sium tis data celeritate progreditur, plane ii et Iurinus rem adgressus est. Illa enim velocita tantum relativa est atque ab hac necessirio dependet. Vnde non uiscit dicere, Velocitates esse in ratione sectionum reciproca, sed determinare oportet e aliis principiis, quanta alterutra et imprimis haec posterior esse debeat. f. s. Porro, quia Velocitas finguinis intra vasa aquantitate motu surguini e corde dato tempore pro rumpentis dependet huius portionis velocitas methodo Miliana minus recte tamquam rei edtiua determinari mihi videtur per spatium e quantitate dato tempore 1 Crumpente per orificium ortae diuila ortum. Haec enim abso ita potius velocitas esset. Multo melius igitur, meo quidem iudicio, Cel. Iurinus motum totius tangunai determinauit permas importionis una systole prorumpentis, duetam in celeritatem qua eodem tempore totam canalis singuine longitudinem percurrere potest. Qilippe motu sanguini naturalis id requirit, ut non solim Vnica portio proiecta per spatium
a Milio indicatum progrediatur; sed et tot massi sanguinea Odcm tempore in motum iri et per spatium simile
395쪽
DE IM TITATE MOTUS SANGUINIS. a a
progredi debet, unde idem effectus orittar, ac si soli portio proiecta per totam canalis inguinei cohaerentis longitudinem progressio sitisset id Cap. I. l. c. q. 2 s.f. s. Recte etiam a Cel Ilfrim animaduersium est, velocitatem fmguinis non assumi posse aequabilem, id quod partim generationi motu, partim ipsit X perientiae
auer itur. Hinc ipse in indaganda potentia cordi velo citatem uaguinis x variabilem considerauit. Huiu inaequalitatis leges dissiculae inuenientur, nisi actio cordis, hoc est, tam potentia eius quam adplicatio ad certos limites resti ingatur, qui calculo subiici possint. Ita . g. corposset considerari tamquam vas aqua plenum cum assi X tubo laterali, cuius orificium sit chiusium, Vt aqua quiescat. Aperiatur enim repente hoc orificium, aqua incipiet siluere celei ita minima, quae vero dato tempore maXima euadet, quo facto iterum minuetur ex quo castu similis variatio velocitatis sanguinis ex corde prorumpentis quodammodo posset determinari. Site. g.
vas cylindricum EF V, initio usque ad V repletum, 'ia: quod anneXum habeat tubum origontalem DC. o natur vasis verticalis altitudo V a, origon talis longitudo C b asis verticalis amplitudo scia sectio in Uxel AB in sectio ubi CD n. Durante quae ei fluxu in tubo verticali iam subsederit aqua 1 Squc in AB, sitque, posita BF t, altitudo debita celeritati ua aqua hoc momento in D emuit ita ut sit et critas aquae Suentis ut cis haec celeritas quoui momento
396쪽
11s DE CIRCULATIO SANGUINIS CAP. III.
seqttitur, celerit item aqme initio, cum est tia, esse o subito autem crescere Sque ad certum terminum, quem cum superinierit, iterum decrescere. X quo etiam definiri poterit altitudo aquae F in vase verticali, cui celerrimus emtaxus respondet quemadmodum haec omnia
ex principiis a et Bernotιssio in Hydrodynamice Sech. III. stabilitis facile deducuntur Reperietur autem altitudo
g. . Non autem sussicit, ut hanc velocitatis variationem assignare valeamus, nisi etiam simul demonstremus, quousque illae in tot arteriarum et venarum tractu simul locum habeat oportet igitur prius sitisfacere illis quaestionibus, quas in Cap. ΙΙ. de massii mouenda propositi an totus sanguis arterioso, venosus vicordi, in motum agatur an Vero arteriosus solus et porro an inguis arteriosus omni simul an vero successive moueatur pro diuersitate enim responsionis diuersissimae quoque Velocitati et quantitatis motus aestimationes producentur. Si enim, quod mea sententia est, solus singuis arteriosus tempore systoles vi cordis mouetur tum in mensura motus Ilirimana loco canalis arte-rioso-Venosi sola arteriae substitui debent. Si porro iste singuis arteriosius solus quidem, sed tamen simul eodem tempori momento moueatur tum etiam supponere licet, quod velocitatis Variatio in omnibus arteriis quoque aequaliter dispersi et simultanea sit. Qtio concesso vera maneret propositio eisiana , quod, si summa sectionum tranSuertarum ramorum, qui ex arteriis ori-
397쪽
DE OVANTITATE MOTUS SANGUINIS. aas
oriuntti ad sectionum truncorum bique eandem rati neni haberet, posita ratione diuisionum IIA: B, et nunὶero diuisionum n velocit is in prima diuisione ad elocit uena in ultima foret A B '. Et in genere, posita ratione diuisionum et sectionum quacunque: foret adhucdum codcm cmpore velocitas sanguinis in ram quocunque ad elocit item in orta, uti est sectio a ortae ad summam scistionum Omnium amorum in iisdem ab orta dili uuiis. crum etiam ac firmum e st. iret ininia iam illii Corollarium, quod datis quibuscunque arteriis binis aequalem sanguini molem trant mittentibus maior impetus languinis suturus sit in arteria a corde remotiore quam in propiore quod omnino paradoxon videri illis debet, qui contrarium statuunt. Qiuodsi autem ne solus quidem arteriosus languis in singulis arteriis eodem tempore, sed successive, intra unius systolas moram tamen, moueatur tum non solum omnes hae propositiones si non conciderent, pluribus tamen dissi cultatibus ac restrictionibus obnoXiae sorent, sed et ne canon quidem ille generalis hydraulicus, quod elocitate fluidi intra canalem moti eodem tempore in ratione sint scistionum reciproca, in oeconomia animali locum haberet. f. . ilia autem non solum Cel Itirinus in literis suis humanissimi, ad me datis me monuit, iterum tertimque perpendam, an non tempore systoles aliqua salicm portio ex arterii in cnas proiiciatur; sed et sorte alii de hac re nondum plane conuicti erunt: non possit ira, quin praeter ea, quae iam in Cap. I. et II de hac et altera quaestione in medium attuli, ad sententiam meam roborandam hic adiun-Sam considerationem phaenomenOrtim , quae partim in O
398쪽
a o DE CIRCI LATIONE SANGUINIS CAP. III
tu Anguinis maximo, hoc est, in vigore febris, et in motu minimo, nimirum in articulo mortis occurrunt. In illo enim sanguis non solum in ultimas arterias sed et in vasa se- rosa impellitur in hoc autem pulsint licet corde, nequidem in arteriis mu)imis pulsus sentitur id quod manifesto est iudicio, posse impetum sanguini e corde prorumpenti nunc maiori nunc minori massae sanguineae imprimi,
dari igitur terminum aliquem medium , ad quem motu mediocri, seu naturalis perueniat, et probabile esse , hunc ter minum circa conneXionem arteriarum et venarum inueniri, Unde sequeretur, in motu naturali non modo solum sanguinem arteriosum vi cordis propelli, sed et hunc ipsum motum tantummodo successi te fieri, tu interuallum temporis minimum sit, nec rationem assignare valeamus distantiarum,
secundum quam ista successio fiat.*9. Quod denique ad quantitatem actionis cordis attinet, omnis res eo redit, Vt iusta et commoda f. 6. applicatio huius potentiae inueniatur, quae ad natin alem actionem cordis in finguinem quam proxime accedit. Cel Iu rinus actionem cordis ita animo concepit, quasi illa tota in num ictum concentrata est; quae methodu quemadmodum aliorum institutum, qui actionem cum pressione Onderis alicuius comparant, multis paralangis Intecedit, tpote ad concipiendam atque aestimandam motus generationem multo fauorabilior ac certior ita multo persectior euaderet, si ad successivam applicationem laterum cordis sese contrahentium et in sanguinem accumbentem impingentium reduci
Posset, quemadmodum in Cap. II. f. a. indicaui quippe quae considerati cum actione naturali propius conueniret.