Venerabilis servi Dei d. Bartholomaei a Martyribus ... Opera omnia quotquot reperiri potuere nunc primum in unum collecta, pleraque hactenus inedita, & ex autoris hausta scriniis, alia e Latio reddita ad pleniorem Tridentinae Oecumenicae Synodi notit

발행: 1735년

분량: 485페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

261쪽

ασο DOCTRINAE CHRISTIANAE

& invenies misericordiain apud Dominum , de quo Paulus et lain i. ad Corinth. 2 l.

v. ai. dicit, si nos ipsos dijudicaremus non utique judicaremur, dum judicamur

autem a Domino corripimur. Isaias autem cap. 3o. v. 17. tam severi judicis adve tum verbis hisce portentoss exponit: ecce nomen Domini venit de longinquo , --

dens furor ejus , e gramis ad retandum talia ejus repleta sunt indignatione, ει lingua ejus quasi ignis devorans ad perdendas gentes in nibilum. Ecce , inquit

Malachias Prophcta cap. . v. i. Dies veniet succensa quasi caminus, oe erunt

omnes superbi, oe omnes facientes impietatem stipula , oe inflammabit eos dies

veniens. Dicit Dominus exercituum quod non derelinquet eis radium, oe germen . Nobis itaque peccatoribus optimum , sanumque consilium erit imitati Hi

ronymum , qui de se ita loquitur, & fatetur: quoties ego comedebam, S bibebam, vel quoduis aliud agebam semper auribus meis insonabat , oe clangebat vox ilia, terribilisque buccina, quae cunctos ciebat, oe vocabat dicens: surgite mortui ,

venite ad Iudicium. Eli quippe multum essicax haec,& urgens cogitatio, quae torporem excutiat, & evigilet nos , ut bonum operemur, nostramque fraenet illa , Vecordiam , ac modum imponat, ut non peccemus. Ab his inquit Chrysost mus in psalmo i 27. circa medium hoc est post mortis imaginem deinceps transmitte tuam cogitationem adfuturum Hem ilium terribilem ad babendas de te

quaestiones, oe reddendas rationes, adsupplicia, quae nullum omnino babent f Iatium, ubi nemo te defendet, oe bis omnibus , veluti quibusdam carminibus ,

seda tuas animi perturbationes. Novissimum hominis tertium est infernus tantis acerbus crueiatibus, ut fingi nihil possit se atrocins, & intolerabilius . Ideo Scriptura Sacra variis nobis expressit acerbitatem figuris: aliquando dicit ibi sore Matthaei 8. v. Ιχ. fletum, stridoremque dentium s Alibi futurum ignem Isaias 66. v. 24. , & Marc.9. v. 43. inextinguibilem, & conscientiae vermem, qui non morituri, Nunc Daniel. . . O. igneo fluvio, rapidoque similem licit: modo Apocal χα v.9. stagno ardenti ignis , & sulphuris Latque idei eo nos ipse monet Iudex Lucae cap. I 2. v. 3, osten dam υobis , quem timeatis e timete eum, qui postquam occiderit, habet potestatem mittere in gebennam . ita dico vobis: hunc timete. Vetum ut Chrysostomus

ait epist. ad Philippen. cap. I. cruciatus istos sensuum. ignisque gehennam Ioa ge superant spirituales, quas ex privatione visonis beatis , Angeloruinque consortii patiuntur angustiae. Has qui sacere reeogitet ,& expendat haud dubie tristius quid , & immensum acerbius, intolerabiliusque facile perspiciet aeternum ineffabili divinitatis arceti, & eκulare consortio , atque prauentia, quam alios quoslibet, quantumque velis. acerbissimos & eorpore, & anima , quibus addicuntur, inserno sustinere , patique dolores & erueiatus. Haec ergo cum ita sint, quid etiamnum ita despis, ut peeeare audeas, levique & momentanea delecta ei uncula tantorum jacturam facere gaudiorum , aeternosque hos mercari dolores Demum.& spreto caelestium inenarrabili consortio Angelorum cum horrendis Per petuo, quod eligis versari Daemoniisl Qui tam horrendis trium hominis novissimorum non emendantur malis, quod minis frangi neleiant, propostis sorte regni cin tum , di paradis , qui novissimorum est hominis quatuor ultimum inenarrabilibus . aeternisque flectentur deliciis, quibus certe bonorum omnium, & Optabilium,

vin re longe quam & optati possit,& intelliti summa eontineturi Etenim hic scire

ussiciat, eam esse felicitatem a Deo paratam , & eonstitutam amicis suis. qua quantum illi licuit, eos cumulate & sapientia, vetis, purisque saturentur oblectationibus. Vae tibi certe , si nec tantorum comminatione malorum, nec aeternorum hac sima pol.

262쪽

Ilieitatione bonorum, oc gaudiorum adduceris, ut Deo tandem te dedas & o sequaris. Qitae tandem ultra tibi spes fuerit emendationis, ut ultra non peeees.' &ertata praeterita corrigas, quando nec servus irati vereris heri comminationes nee filius aeterni patris tui ecelestis haereditate leniris ,& moveris P veternum hune eis Cute, ae vel saltem obstrictus, & vinctus imminentis Domini flagellum time. Tum ultra progressus aliquid . & devotionis adde, sicque erumpent in corde tuo desideria haee gloriae caelestis, suis quam Deus promist filiis, ardentissima. Tandetria amore filiali, timoreque proficiens ad integram, persectamque mandatorum patris tui intimi ,& amantissimi siti praecordiis, &affectu deveniens observantiam una dumtaxat eis ratione instans & animo, sanctissimam ut ejus impleas voluntatem, quod se ab aeterna jussum est bonitate, se illa voluit, se placuit illi, cui proinde reverentiam omnem , amoremque debes, & obedientiam . Denique quantum &attenta haec novissimorum hominis horum quatuor ad coercendos, continendosque Peccatores meditatio prost & valeat, aperte declarat Sapiens EccI 7. dicens : me. morare novissima tua , S in aeternum no peccatis : de iis verti, qui haec memi misse despieiunt se loquitur Μ ,yses Deuteronomii 32. v. 23. gens absque consilio est,

G sine prudentia. Utinam saperent, oe intelZigerem . ac novusima pravn

tiarent .

Finis Tractatus Sexti.

263쪽

isi DOCTRINAE CHRISTIANAE

TRACTATUS SEPTIMUS

De Sacramentis Ecclesiae.

CAPUT PRIMUM.

De Sacramentis in genere.

l ostquam superius tres jam doctrinae Christianae partes expolutismus, quibus fidei, spei, & charitatis exercitamur operibus :de atticulis scilicet fidei prim lim , tum de divinissima illa otλ- tione Dominica, qua spei plurimum erigitur, di innutriturs virtus, quaaeumque vel sperare debemus, & optare per illam a Deo postulare docti: demum & de praeceptis Decalogi , quibus integre praecepta charitatis implentur: superest jam ut Et de Sacramentis Ecclesae, quae ceu pharmaca nobis instituit es cacissima, praesentissimaque remedia medendis animis, & emundandis , peccat rum sordibus, praedictatumque fimi, spei, dc chatitatis virtutum sublimiori cum

sequendo culmine. . .

Sunt autem haec Sacramenta septem , totidem , & sacra Spiritus Sancti gra tiae sgna , quae per illa cunctis consertur digne recipientibus. Quare non nuda illa putanda sunt, & vacua, quae per ea consertur gratiae signa; sed ipla etiam imstitutione divina causa, ceu spiritualia quaedam amuleta curandis animabus, s a nandisque spiritualibus animorum infirmitatibus opportunissina. In eis est enim , α operatur Christi Redemptoris nostri Iesu passionis, & sanguinis pretiosissimi vis omnis, re energia: suntque illa nobis, ceu tubi, ovibus ad nos usque sanguinis ejus virtus derivatur, & ut infinitae potestatis ejus instrumenta . quibus mi a Ope tur in nobis ejus gratia. bonitatisque ejus, & eharitatis suavissimos delibamus fru ctus: sunt haec pretiosissima septem . quae sponsae suae contulit Christus Ecclesiae mo nilia , quibus illa mundior fieret ,& venustior in oeulis ejus, quae dc nobis esse m Voluit ejus, quam promist nobis, suturae selicitatis, & aeternae glori deO-que haec ipse septem, nulliusque alterius adminiculo instituere Voluit . . . Obses andum tamen hie, septem horum extrema duo Sacramenta , acri FI

dςliςςt Ordinis, & Matrimonii , nulli singillatim hominum ad salutem esse no ςς δ i/, sed generatim , & ineommuni tantlim universo humano genςx ,'piodo necesse eis omnino ut eonnubia celebrentur, di nuptiae , quo ζg-p pgδxi ne servetur integer, & perseveret orbis, sintque sacerdotes, p y irituali servientes, & addicti animarum tegimini qui Dei Vesta xient, sacramenta ministrent , Deoque pro illis offerant sacrifici , q'Pquinque nullius omninti singulorum D R s ''' 'φς it '' thii, instituit si

norum incrementum , & salutem : metitoque quinque illa nec

ει incolumitatem . Baptisma videlicet, Confirmati. De - ri

Domini venerabile Saetamentum , Paenitenti/m ν VP ebheu L M ad temporalem hane ineundam , servandamque nobi qmq

264쪽

Eunt totidem dc nobis alia quinque vitae spirituali consequendae necessaria sunt.&Comparandae ; Ad vitam enim corpoream obtinendam nasci necesse est, & erela re, ac comedere, & bibere: pravorum autem ingruentibus, invalescentibusque humorum intemperiis purgatione opus, aut enemate , quorum evacuentur ' de abigentur erexitia , vel phlebotomia , qua putridus eliciatur sanguis , ac nocivus: pravis autem ejectis humoribus, reficiendis exhaustae naturae viribus, de corroborandis opus est alimentis: adeoque nobis haud aliter sapientissimus ille, peritis musque animarum medicus haec deesse quinque non tulit animae valetudini neces.saria: per baptismum utique spiritualiter nascimur, confirmationis chrismate roboramur , di crescimus, tum pane illo c esti, qui sanctissmo altaris exhbetur Sacramento spiritualiter pascimur, de nutrimur: peceatis vetb lethaliter ubi laboremus, & aegrotemur poenitentiae medicina sanam ut i hymili, laboriosa, & assi.

et iva confestione latentis intus iniquitatis venena seras eruct intes. 6c evomentes. Quod autem ad vitae exitum, Ac in mortis articulo magno nobis opus sit esse animo , maximaque nitere munditia debeamus, ceu cum Diabolo tum maxime contra nos sortius instante , dissicillimumque, ae fortunatissimum simul hunc nostrum ita ccelum ascensum , dc transitum insidiante , dc praepudiante diu acturi: idcircb Sacramentum unctionis extremae, quod mortis periculo laborantibus duntaxat i m. penditur instituit Dominus. Quod libet verti Sacramentum sua uti dicemus infra , cum de singulis agemus, de materia e leseit. dc Arma r quod utique breviter, ocsuccincte peragetur a nobis, quod hie non sacerdotes erudire contendimus , sed plebem, cujus dc necessitati studemus de captui, ideoque quae ad ejus instructio nem aliqua tantummodo sufficiunt, di necessaria sunt hic a nobis attingentur.

De Baptismi Sacramento . .

OMnium Ecclesiae Sacramentorum caput, & primum est baptisma sanctum. ac janua , quod de ideli fidei Sacramentum jure vocatur, cum eo Christi fidem prosteamur, essiciamurque Christiani. Hoc scilicet in Christo Spiritu generamur , dc naseimur filii Dei, regnique caelestis cohaeredes, Zc participes: per ipsum oc insulis in nobis virtutes omnes morales, atque theologicas accepimus. Hoc autem materia constat, de forma Sacramentum , illa quidem aqua est elementalis omninb, dc a natura fluens; haec verb verba sunt ab ipso aut hore Christo constituta : videlicet: Ego te baptiss in nomine Patris, S Filii, ει Spiritus Sancti: quae nec prius, aut postea . sed dum ipse baptizandus immergitur, aut intingitur

aqua, quod advertere summopere debent obstetrices, At Laici omnes Sacramentum 'hoc aliquando, qui ministrare coguntur, sectas enim ipso breviter aberrarent a salutis limine ; Quare omnes omnino eonvenit, haec apte scire proferre verba Christianos sive masculos, sue foeminas, ut cum alius ab ipss nullus adsuerit, qui Ba ptismi Sacramentum urgente neeessitate ministrent debite tum ipsi persciant. Hoc quippe sacramentum illud est, quod lavacrum esse renovationis, dc re generationis Paulus ait, in sanguine Christi; Per hanc enim aquam vere regene ramur filii non veteris Adam illius, sed Dei. novaque facti sumus in Christo crea tura . cum autem ab hae extrahimur aqua spiritualem in vitam a mortuis resurgi mus cum Christo, di innovamur mundati , justifieati, di in similitudinem De reformati, inque novam transformati creaturam omnis reatus macula j m, P 0M

que Dissiliaco by Cooste

265쪽

i- DOCTRINT CHRISTIANAE

que liberam ad imaginem, di beneplacitum Dei, qui s rum antequam alia nos peccati macula Ledaret e vita migraremus nullo interjecto obice mox ad perennem gloriae felicitatem introduceremur, meritis haud quidem ex propriis , sed Chri--hi Jesu, quae per baptismum ita conseruntur nobis, & exhibentur , ut vere sint, dieanturque nobis propria. Per hoc vero sacramentum cum ea, quae nobis insum ditur gratia signum quoddam , & character in anima spiritualis imprimitur, quo Christi servis, & Ecclesiae suae membris aggregamur, caeterisque illius amodo sa. cramentis participare conceditur. rQuo circa baptietato Domino Spiritus Samstus in columbae specie visibi Iiter a paruit, ut intelligeremus eum, qui baptismatis aqua regeneratur, novum feri Sancti Spiritus habitaculum: quo certe mysterio sic mutuo inter se convenire , p ei seique videntur Deus, & baptizatus, ut Deus Filium eum habeat, lanctumque baptiχato largiatur spiritum suum, donans ei propter amorem Filii sui Domini Iesu Christi omnia delicta sua, vicissimque baptiZatus abrenuntians Satanae, mundos& pompis ejus totum se Deo dedat, aeternumque illi se tradat obstrictus amodo eiu rem Domini portare jugiter in corpore suo, carnis desderia mortificatione comprimere , totisque viribus peccati regnum, & tyrannidem, carnis scilieet conueu piscentiam evertere. Quare convenit omnino Christianis initum hujusmodi eum Deo pactum ob oculos habere assidue scrutantes apud nos, num sicut cum ipso pe pigimus ita corde,& opere compleverimus securi certae retributionis si perfecerimus

Apostoli verbis ad omnes, qui baptismatis lavacro sunt regenerati ad Coloss. 3. si consurrexistis eum Cbristo per baptismatis aquas spiritualiter regenerati, qua furosum sunt quaerite, quae sursum sunt sapite , non quae Iuper terram . Recordare si quit Ambrosus Lib. i. 2 quae tibi ante baptisma sunt postulata; memineris & reseponsi promissonisque , quam fecisti: Dixisti te renuntiate Diabolo, & operibus

suis , mundo, & concupiscentiis delectationibusque suis: recordare ergo eorum , quae dixisti, nec obliviscaris eorum , quae promissit. Porrb jus est omnino necessitatis, hocce Sacramentum, ut recens natus puerunis pro Christo per martyrii palmam in sanguine suo Iaureatus absque eo salutem adipiscatur. vae itaque illi cujus errore vel negligentia ab utero matris ad mortem transens eo caruerit infans, & creatura aliqua rationalis, nec qui rationis usu in adepti possunt etiam absque suscepto revela baptismatis sacramento salvari, vel sal

tem sine illius fide, & voto sulcipiendi. CAPUΤ TERTIUM.

De Sacramento Confirmationis.

Qui per Baptismum regenerati jam , factique Filii Dei, & membra Christi

sumus, gratia demum , & sortitudine Spirituali erescere nos convenit, quo tentationes omnes sicile superare , hostiumque nostrorum, mundi videlicet. carnisque nostrae , & Diaboli, quibus nihil aliud est offeti, quam ut assidue nos ad P candum inducant, & ad aeternae perditionis viam adducant, assaltus innumeros, di continuos impetus comprimere valeamus, atque inter potiora, 'uri nobis im-mς nis Dei contulit, excogitavitque misericordia, nobisque ad id praelii genus portuna remedia, vel arma desiensva loeum obtinet principem chrismatis hoc λς mentum, quo firmiores , altioresque radices agit, augetur, & crescit in anima nostia virtus , di gratia Spiritus Sancti, quo tentationibus obsistamus, fidem- quae

266쪽

LIB. I. TRACT. VII. CAP. III.

que ubi tulerit occasio, sertiter ,& alacriter etiam in faciem inimieorum eius profiteamur. Quare sicut per baptismum nascimur in Christo , & regeneramur

'per confirmationis gratiam milites ungimur Christi, armaque illivi induimuean hu)us mundi castris, & acie posti, ut adversus omnes , qui sdem eius reamorem in nobis extinguere vellent indefesse praeliemur, & dimicemus. Atque . Idcirco , quando quem ungit Episcopus f cujus unius est munus, & opus hocce ministrare chrismatis Sacramentum 2 baptizandi frontem in crucis modum . quae Regis nostri signum est, saero signat & ungit oleo, ut ex eo teneri se Christianus Intelligat, crucis tenere, profiterique mysterium , vitamque seam ad illius instituere modum, carnem suam crucifigens eum vitiis, & desderiis suis, omnibusque, quae se ab amore crucis , & mortificatione quaererent avellere, fortiter o sistens ratus omnino Chrilliani nomen aliud senare nihil & professionem , nisi Hrenuum Domini pugilem in hujus acie seculi media postum , qui adversus intentos Dei hostes irreconciliabile bellum praelietur, & assiduum , omnesque pro Illo quantumvis gravissimas alacriter, sertiterque sustinere paratus sit injurias. 5 Contumelias; In quorum certe fidem , atque memoriam confirmati maxillam , alapa percutit leviori tunc Episcopus, quo jam meminerit amodo si Christi fides; re honor exigat non alapas dumtaxat, sed verbera, Iaminam, & mortes ipsas plurimas esse sustinendas , unaque se percussum alapa , alteram inseper per- Cutienti se maxillam exhibere teneri. Hoc etiam in anima chrismatus accipit Sacramento spirituale sgnum, invi- ibi Iemque characterem, qui militaris est Christi tessera, quam nec unquam abjicere debet, & amittere. Cum autem ipse , qui militem accingit, & ad bellum provocat eidem , & victoriar spem facere videatur indubiam . Idcirco recte viri

tis, di spei Sacramentum hoc , uti fidei baptismus appellatur. CAPUT Q U ARTUM.

De Sanalis o Euebaresiae Sacramento. I lavacrum spiritualiter regenerati sumus, & per confirmationis sacra mema- tum uncti , conscriptique spiritualis vitae propugnatores, & athletae Christi huic fovendae. sustinendaeque jam omnino opus, & quo vivamus alimento; neque enim arma tractare, praeliaque valet, cui vita descit, annona negatur: proinde tertium h adjungitur Ecclesiae sacramentum corporis, & sanguinis Domini nostri Iesu Christi, qui verus ipse panis, animaeque cibus, di potus est. Sacramen torum istud omnium caput est praeexcellentissimum caeteris, quippe Christi dumta xat exhibetur virtus, & gratiae effeacia . Hoc autem non jam excisa Dei virtus;& energia; sed Deus ipse realiter, substantiaIiterque factus homo, bonorum omnium author, sens, & seaturigo gratiarum exhibetur. Nobis certe scrutari emriosius hie illicitum , qua tandem id arte tantum ipse Iibuerit patrare miraculum, aut quomodo prolatis, quae ipse constituit, divinis hisce verbis ad Sacerdotis vocem in veri corporis sui substantiam transeat substantia panis, inque sanguinem suum vini substantia commutatur; sed mirari in amoris extasim, & glatiarum actiones largius abundare ob acceptum tam insgne beneficium ob immensam iritus hanc gratiam , ob amoris ejus excessum , quo tandem adductus ille , com pulsusque carnem suam in cibum , & sanguinem etiam in potum nobis propinare, quo jam dudum ille eadem in ara erucis redemptionis nostra litrum obtulerat cmc

267쪽

, σε DOCTRINAE CHRIsTIANAE

Hoe ergo maxime interest, re a nobis exigit Altillimus fide, snceraque devotione, eordisque nostii intimo amore divinissimum hocce veneremur, prosequamurqueo mysterium simissime credentes, his ipsssimis hostiae consecratae speciebus, atque is figuris verum adesse . continerique Christi corpus, subque vini , quae oculis objici. tur imagine & smilitudine sanguinem ejus exhiberi . verumque illud animae nolitae pabulum esse, & sacrificium pro peccatis nostris osterri quotidie consuescimus omninti nihil alienum ,& aliud ab eo, quod in ara crucis a Christo palam oblatum est: hoc ipsum scilicet invisibili modo quotidie Sacerdos in aris opertum ropetit , & obvolutum hisce panis, di vini smilitudinibus, ac speciebus, ut citra nauis 1 eam, & horrorem illud & sorbere , & comedere valeamus, atque se ab illo

emundemur, illuminemur, inflammemur, tandem in eum transfundamur. Sci

bat utique Christus moκ usque verbis, & auditu moveri homines tactu , & gustu rideoque nec satis illi fuit mysterium hoc sanguinis, passionisque suae litteris commissum voluisse, vel ab Apostolis praedicari, & lingua gentibus, & populis annuntiati , insuper & manibus ipss voluit a nobis contrectari, palpati, dentibus, & ore

comminui, intimisque thoracis recessibus contineri, nostru in in se quo vehemen. tius amorem provocaret, tantaque animas suavitate pelliceret , dc latiaret.

Adeoque hoc a nosis illle maximopere quaerit, & optat, ut ad illud frequen. ter accedamus, fruamur ut hoe epulo, ut ad sanctissimi, pretiosissimique eompotis ejus participationem digne nos ,& saepissime componamus, & praeparemus. O seeuli coicitatem l O temporum horum ingratitudinem , quisus vix in anno semel ad hoc ineffabile Domini convivium plerique Christianorum accedere satagunt, & solenti Proh miserit Hoc si bonum omne haberi putas, & credis animae tuae hinc salutem tibi pendere , cur ab illo tantopere fugis y Quis tandem abhorret a vita Quis non optat vivere λ Vitam ergo tu s concupiscis, vitae tibi sons hic & scaturigo perennis est ab hoc sacramento divino: s juvat, aut lubet ardere amore, vel satiari habes hic inexhausta flammarum incendia, puriores s titil-Ient, spiritualesque te deliciae, habes hic immensum, & altissimum aeternae felicia talis pelagus gaudiorum , vis a eulpis omnibus eximius fieri, mundarique S liberari λ Ecce tibi Agnus Dei vivi, qui tollit omnia metata mundi. Deficis adversis tibi ingruentibus, concutientibusque tentationibus quibus te parem velles, ocsuperiorem λ En tibi exercituum Dominus omnipotens victoriarum Deus. Si quis nostrum t ait Bernardus sermone in eoena Domini γ se vel irae, vel invidiae, luxu riaeve , vel cujuspiam alterius vitii Vi se impeti, vexarique deprehendat, Corporis ,re sanguinis Dominici , cui participavit, sacramento gratias agat. Etenim si mulier a fluxu sanguinis, quo vexabatur in eorpore, mox ut smbriam tetigit vestimenti Domini Iesu liberata narratur, ut in Evangelio, quanto cessaverit in te facilius turpis concupiscentiae fluxus, ejusdem si Domini carnem ipsam , & sanguinem non semel tantlim , ut illa devote tetigeris, sed in pectus ipsum , & animam tuam induxeris, & reposuerisὸ Age nunc anima, corque sylveum, num tu tandem hisee Domini verbis in ultima coena tibi prolatis eum divinissimi Sacramenti mysterium istud ab eo fuit institutum emollietis, & eliquesces Accipite & comedite:

boe iacite in meam commemorationem , amore mei scilicet r ac si diceret, tanto Q. ego complector amoris assectu , ut carnem ipsam , & sanguinem meum in cibum , ac sacrificium animae velim tradere cogar, & relinquere: quas: sacrificium istud in tanti erga vos amoris mei memoriam curate quam frequentissime, quaeso, Π 3gere, ac renovare, spiritualemque cibum hune esurire, atque idcircb Sacramentum istud charitalia sacramentum est, & nuncupatur , haud secus ac bapti G

268쪽

tmum supra jani diximus fidei sacramentum; chrisma vero , sive confirmationem spei sacramentum , quod in se vim habeat escacissimam jugem in nobis exei tandi passionis Dominicae memoriam : vix enim , eo dempto, vigeret in nobis illae quippe comprobatum ipsa nobis est experientia, longe nos in admirationem ite facili lis ,& amorem rapi cum intelligimus, & credimus, Christum Dominum Dei filium unigenitum ad altaris aras etiam nunc immolari quotidie pro nobis, di osserti sacrificium, quam si nude quondam ante annos plus minus supra mille . quingentos, & amplius in ara Crucis semel pro nobis oblatum, & immolatum au diremus : efiicacius namque praesentibus excitamur, & movemur objectis, qubruabsentibus, aut praeteritis; idemue necesse omninb suit divinissimum hoe a Chliis sto condi mysterium, quo perennem in nobis excitaret , & vivam passionis suae

memoriam, & amorem , delictorumque veniam ab eo consequeremur uberiorem.

nam ei plus dimittitur, qui plus diligit, uti Christus ad Magdalenam ait: remittuntur ei peccata multa, quoniam dilexit multum . Luc. 7. v. 7. atque haec prima ratio, cur charitatis illud dicatur sacramentum & habeatur.

Altera vem ratio est, quod charitatis illud invicem mutuae, totiusque sit Ecclesiae Catholicae signum unitatis ,& argumentum , arctissimumque illius vincu- Itim ; ut enim habet Augustinus, ideo sub panis, & vini symbolis institutum hoc

a Christo Domino suit sacramentum , ut indicaret nobis, quod sicut ex multis tritici granis unus panis essicitur, & ex multis uvis, ac racemis vinum conssuit: scunum corpus multi sumus , & esse debemus in ipso per hujus esca iam sacramenti, fidei se ilicet, & spei, & charitatis unitate . Quamvis autem Ecclesa gravior,hus , urgentibusque omnino de causis usum calicis in Coena Dominica non sicile concedat Laicis, caeterisque non celebrantibus , sed unum illis exibeat panis symbolum ; non ideo se sanguinis Dominici participatione fraudatum autumet. Qui enim Domini corpus suscipit, & ipsum ejus accipit sanguinem , nec enim hic exangue Domini corpus, uti nec separatum anima; nimirum quia non ibi mi-ntis , quam in caelo vivus: adeoque & in calice corpus adest, & anima cun ta sanguine, quia nec a corpore sanguis, unitaque pariter de corpori & sanguini divinitas ad eis; sic pani ut calici praesens. Itaque , charisti mi, paratos nos habeamus omnes sincera peccatorum consessone , quo frequentius ad hoc ineffabile convivium accedamus; sed s singulis non liceat hebdomadibus, & Dominicis, saltem mensibus singulis, vel certe diebus per annum sestis principibus. Dic, quaeso hoc ita s constitutum seret a Domino Iesu Christo, unus ut Romae Pontifex Maximus ab eo potestatem accepisset haec Domini mysteria peragendi, & ministrandi; quantis non eb contenderes laboribus, & impendiis tam sublimi, tamque Divino participaturus, & adlaturus epulo λ Quam ardenti animo, & reverenti gessi res huic interesse sacrificio λ cum ergo voluerit ille diebus singulis, ac ubique terrarum haec divina celebrari misteria, nullis ut possint omnes eo frui benescio laboribus, prosecto videtur indignum , ut a tanta illius facilitate , & liberalitate ingratitudinis ansam accipias, tibique erga divinissmum hocce sacramentum.& mysterium, unde augeri debeat, intepescat amor, devotioque minuatur, atque reverentia. Atque idcirco sicut omnes ad hoc invitat epulum peccatores, utique 'nitentes, atque paratos; sc induratos ut ab eo fugiant areet, & inquinatos, quia sicut ani mae nihil utilius communione praevia cum dispostione, suorumque contrit ones di consessione peccatorum accepta , se nec ullum eidem noxius, praesentiusque venenum ea cum conscientia peccati lethalis, nulloque emendationis, & paeni

tentiae proposito recepta . Dic o Iuda proditor, qua tu fronte Christum oscularis Τ

Κk Quid

269쪽

α18 DOCTRINAE CHRISTIANAE

Quid illum in os tuum , faetensque pectus tuum excipis , quem nec diligis λ Quando prae illo tu mulierculam, & delectatiunculam eligis, quando sic legem ejus conculcas, & despicis, dic , siti Belial, & Sata uar membrum, unde tanta tibi ero tersia, ut ad altare Christi praesumas accedere , divinaeque ejus assidere mensae δ. Vae tibi cette sacrilego corporis, & sanguinis Christi, contumelioloque, & impio susceptorii An sorte quod hians te mox non absorbuit terra pendentemque capiti tuo nondum expertus es ultionem, se tranquillo animo vivis ,& alacer tibi, in quam, o infelixi Melius tibi foret utique, si nefandi tui ausus illico poenas dedisses, si tibi mox oculos eruisset, aut excaecasset Satanas, aliove quovis modo corpore cruciasset, quini in ejus potestatem incidisse animam tuam, atque imperium, uti illa incurrit, ut in quaelibet impulerit ille , vel libuerit, crimina , nec sentiens ultro devolvaris. Charissimi Fratres, oro vos, nullus ad communionis Dominicae nam indignus accedat, unusquisque vestrum antequam se ad hoc caeleste convivium accingat,conscientiam suam examine diligenti discutiat, peccata sua confiteatur ingenue , & integre cum sneero dolore cordis, & compunctione; tu neque fidenter ad hanc summi regis mensam , & securus accedat, nec satis sibi esse putet ad haec digne sumenda , peragendave mysteria sincero corde doluisse de peccatis suis , nis & eorum actuali consessone , dum sacerdotis adest tibi copia obtentisacultate deleveris, uti sacrae constitutum authoritate Synodi Tridentinae; qui vero contraierit lethalis peccati reus, & sacrilegii erit. Sed & oportet omnino te prius reconciliari fratri tuo, quem laeseris odiumque ponas e corde tuo, quod sacramen tum istud , uti supra diximus. unitatis est sacramentum & vinculum charitatis; His ita compositis securus aecede, Domini eique corporis, & sanguinis mysteria sacrosancta suscipe fide certus indubiam te peccatorum indulgentiam accepturum,ae s propriis eundem in cruce pro te pendentem , delictorumque tuorum veniam offerentem , & pollicentem , demum & ad effus pro te sanguinis, α pastionis suae meritorum participationem invitantem intueris oculis.

De Sacramento Paenitentia, sive Confessone. OΜnia sufficiunt ad observandam , servandamove spiritualem animae vitam tria, de quibus jam supra egimus Ecclesiae sacramenta, Baptismi scilicet, Chrismatis, re Eucharistiae : nee ad eam alio nobis opus est , s vellemus , iacramento , pulsanti gratiae s tenuere nollemus, & obniti, si non eam a nob: s abigeremus , animaeque compelleremus excedere, si quos sacramentorum ope collegimus immensos, & assequii sumus, frui, setvareque vellemus gratiarum thesau Tos: at vero quia ex quo baptizati jam ex ignorantia , vel infirmitate , vel ma litia frequenter in lethale peccatum ineutrimus, quo simul & a Domini gratia excedimus, comitibusque illi denudam ut donis, atque & virtutibus deturpatur anima, faedisque tota conspurcatur, insciturque sordibus: immensae placuit omnipotentis clementiae & misericordiae , etiam in his occurrere nobis, aptumquem to parare pharmacum , atque remedium , paenitentiae videlicet sacra-mςntum . Non enim ille vult mortem peccatoris, sed ut convertatur ab iniquitate tua , & aeternum vivat: ae licet ultionem in fontem nulla, si liberet, injuri statim exercere posset, eumque in profundum inferni detrudere gratiae suaedς ςctorem hominem, qui sponte cadens, & a tutissima baptismatis innocentiae

rate

270쪽

tate prosiliens, qua lubricum, & procellosum hujus seculi leniter, & pro eiu

navigare pelagus, & ad salutis aeternae portum appellere potuisset, in altissimas se proiicit, caecasque peccatorum aquas, & voragines cum merito suffocatum aquis submergere posset in profundum etiam illi naufrago tabulam , qua post enatate Iiberarique concedit, & aptat. Hae verti tabula post naufragium , sanctorum ut scripta docent Patrum . , confessionis sacramentum proprio scilicet factae sacerdoti . cui animarum cura commissa vel commendata, cui vices, & commisit suas, authoritatemque coni

lit Christus a sibi consessis omnibus absolvendi delictis, cum ille se ad discipulos

dicit: quorum remiseritis peccata remittuntur eis, s quorum retinueritis retenta sunt. Ioann. 2o. v. 23. iterumque alias ad eosdem e quaecumque alligaυeritis --

per terram, erunt ligata in caelo : S quaecumque solveritis super terram erunt soluta S in caelo . Matthaei i8. v. i8. Quam ergo tulit hic ab absoluta tui consessione Consessarius caelo probata manet fit sententia, qua dixit: ego absoDo te ab omnibus peccatis tuis: quibus videlicet hujus constat forma sacramenti, uti & ejus dem materia, quae tu consteris errata, atque delicta. Hanc porro ratam haberi sententiam in caelo, s modo prudenter, & ex ordinatione Dei fuerit a Consessario lata : hanc enim ille s tulerit absolutionis sententiam in pertinacem reum , dc impaenitentem , omnino nulla est, & irrita, nec coelo probatur, quando & comita supremi judicis, legislatorisque Christi leges , dc instituta Vieariis suis, sive . Confessariis commendata profertur. Quare operae pretium fuerit praecipuas hic asserte , & exponere consessionis legitimas circumstantias, & conditiones , quibus utiliter, dc fructuose promereatur absolui reus, & paenitens. Prima quidem eii , ut accedat examinatus, hoc est ut peccator, antequam ad Consessarii provolvatur pedes se ipsum probet, conscientiamque suam excutiat, & prioris vitae delicta serio revocet in memoriam, ad quod examen eo majori illi opus otio. quo longius antea diuturniorique tempore non consessus: hujus vero desectu discussionis, de examinis, ubi lethale quid oblitus sua culpa suerit, haud integra, validaque confessio censenda est, sed ex integro repetenda. Si quis autem, quid hoc intellige dum putemus examine diligenti: hunc ego puto paenitentem examinis onus implevisse diligentis, qui quod aequalis sibi conditionis , dc status homines in usu habent integritate vita commendati, vel certe qui tantum impendit operam revocandis in memoriam prioris vitae culpis, quantum quis hominum solet in eo, quod sua summe referre putet, negotio; Quaestorem puta , vel quemlibet alium rationibus obnoxium , quibus totus insudat componendis, computandisque, quos in rem Domini sui, vel ejus causa, mandatoque contulit sumptus, ne quid in Domini

damnum, aut periculum excidat a memoria . Secunda consessionis conditio est, ut integra si, nempe ut ita si animo com- . paratus, qui ad constendum paenitens accedit, nullum ut volens omittat aperire

Sacerdoti commigiam , sve reatum , nee enim aliquid valet, & prodest ei, qui ad consessionem accedit, si quicquam eorumquae sbi conscius, ae tum meminit in ea reticet, aut dissimulat; teneturque sic a se factam non modo repetere consessio nem ex integro , pressamque apud se se iniquitatem, sed insupet & gravissimi, quod sponte reticens, & occultans admisit, ae irretivit se sacrilegii reum accusare debet, dc integra seri consesso . Quoad lethalium cujusque speciei numerum peccatorum , quem , ut reus exacte teneat, di meminerit haud illi levis esse cura debet. Sed de ad ejusdem spectat integritatem consessonis, ut graviores etia m peccati circumstantiae detegantur; In peccato carnis videlicet, & sensualitatis: an

SEARCH

MENU NAVIGATION