장음표시 사용
41쪽
dieit Insta, surgentes testes iniqui, quae ignorabam seu nunqnam cogitaveram, juxta hebr. haec rogabant, seu imponebant mihi. v LNIAT ILLIS LAQUEUS &e. Sieut ait Augustinus si quis veneni calicem praeparet alicui , de oblitus bibat, vel si quis sodiat foveam, ut inimicus ejus in tenebris in eam cadat, Ec ille oblitus quod sederat, ambulans illa via prius
cadat. OMNIA OSSA MEA DICENT die. Carnes meae Iacerentur, tamen vires omnes clamabunt dic. Miratur Augustinus ardorem istius verbi.
RETRIBUEBANT MIHI MALA PRO BONIS ORBITATEM ANIMAE
MEAE. Secundum Hebr. idest extinctionem dc mortem. Augustin.,dc HieronIm.exponunt , quod cum Christus attulisset Iudaeis saecunditatem omnium bonorum, ipsi attulerunt ei sterilitatem omnium bonorum corporalium privantes eum etiata . vita.
EGO AGEM CUM MIHI MOLESTI ESSENT &e. Idest inimicis me persequentibus, ego non solum non vindicabam, imo dabam bona pro malis faciendo poenitentiam pro illis, orando pro illis, nam oratio mea in sinu meo vertebatur pro illis, idest diligenter vaeabam orationi pro eis, vel oratio in sinum meum convertatur, idest aquillo me venia Θ que re a Deos ped a pro eAles Sic Vatabi J Augustinus, ic Hieronymus exponunt de Christo, quod pro suis inimicis induit se cilicio carnis mortalis, jejunavit. & oravit. QUASI PROXIMUM, ET QUASI FRATREM &e. Idest quasi essem illorum sater, di amicus, se in omnibus bonis conabar eis complacere, de non eonversabar cum eis in superbia, Ac supercilio, sed potius humiliabat coram eis. quasi homo contristatus, & in luctu manens; se Christus. ET ADvERSUM ME LAETATI SUNT &e. Dederunt mihi multa flagella, dc ego ignorabam causam. s intelligas de David, vocat tribulationes flagella . DISSIPATI SUNT NEC CONPUNCTI. Cum anima illorum tot sceleribus intus dissiparetur tamen non habebant stimulum compunctionis conscientiae ob inveteratam malitiam. ODERUNT ME GRATIS, ET ANNUUNT OCULIS. Idest oeulis, de vultu simulant amicitiam, seut etiam verbis simulabant amicitiam ut statim sequitur, quoniam mihi paeisest loquebantur. Alii glossant certo quodam modo dedar como qui dieitur nimie, quod est signum quo ostendimus exultationem n stram ex malis alienis eonceptam . prima est August. IN IRACUNDIA TERRAE LOQUENTES . Hebr. contra mansuetos term vel die, quod illi inimiet aliquando pacifice loquebantur, aliquando verbis ostendebant iram suam de odium contra me, Et quando viderunt me in tribulatione constitutum , dicebant insultando He He, jam viderunt oculi nostri quod desiderabant. Sie keerunt Iudaei Domino in cruce pendente. vel ut Augustinus glossat ironiee dicebant, viderunt oeuli nostri , idest tam manifestis signis vidimus ipsum esse filium Dei, ecce in eruce est. nec potest se salvare . Ut DISTI DOMINE NE SILEAS. Christus vel Propheta ad Deum convertit sermonem
42쪽
DIXIT INIUSTUS UT DELINQUAT. Idias ut dicit AugusU In ani
mo statuit delinqnere, ac vivere ad libitum : & quare in semetipso hoc decreviti quia non timet Deum. esto coram hominibus velit apparere bonus. QUONIAM DOLOSE EGIT &e. idest. Et quoniam sic dolose egit ante . oculos Dei habendo tam detestandum propositum , factum est, ut iniquitas ejus non esset digna venia , di misericordia , sed odio aeterno. INIQUITATEM MEDITADIS EST IN &e, o dulcis uxor Sapientia Dei,due illam quia nullam habet amaritudinem conversatio illius, quiesce cum illa, non te inde ejiciat sumus malae conscientiae, ut dicit Augustinus. DOMINE IN C ELO MISERICORDIA TUA. Exclamat Propheta,o Domine nonnisi in Caelo manifestatur misericordia tua vera,idest,solum eum illis misericor diter agis, quos ad caelestia bona praeparas, nam misericordia,quam communicas in terra talibus peccatoribus dando eis terrena dumtaxat, non est vera misericordia. imo severa justitia,sed debita peccatoribus, vel die quod Propheta prorumpit in admirationem divinae misericordiae, dc justitiae, quarum utraque est maxima, & ideo comparat justitiam montibus, & dicit judicia sua circa derelictionem precat rum , dc attractionem electorum sunt abyssus inscrutabilis. Et loquendo de miserieordia praesentis seculi, subjungit, quod Deus salvat homines, dc jumenta; qui utrisque dat temporalia beneficia, juxta quod dicit in alio Psalmo, quod Do. minus parat escam catulis Leonum , & filiis Corvorum, & de hac etiam misericordia terrena dixit in alio Psalmo, misericordia Domini plena est terra, at hic dicitur multiplicata ad homines, & iumenta. & quia tam justi, quam injusti fruuntur hae misericordia, ideo etiam per homines intelliguntur justi, per jumenta peccatores , quia homo cum in honore esset, non intellexit dic. at quia
justis, & electis servat specialem , & aeternam misericordiam, imo de illis subjungit , filii autem hominum &e. quia istorum est in sola divina bonitate fidere, di requiescere sevi pulli gallinae sub alis ejus. o dicit Bel nardus P nolo illam misericordiam , de qua per Isaiam dicit Dominus misereamur impio, & non discet facere justitiam . Hunc sensum innuit Augustinus. NON vENIAT MIHI PES SUPERBIAE dce. Superbi non invadant me . praevalentes mihi, ac commoventes me, quin potius illi, qui pedibus, & manibus veniunt contra me, cadent in eam foveam , ct in ea mala , in quae conam tui me impellere . Augustinus exponit de sugiendis exemplis, & suasonibus superborum.
NOLI AEMULARI IN MALIGNANTIBUS. Admonet, ne torqueamur tristitia , esto videamus in hoe mundo malos prosperari, quia selicitas ter rem nihili aestimanda est , & eito perdueit ad aeternam infelieitatem. Hie tractat Augustinus quomodo in omni professione hominum sunt aliqui ficti, & mali, dc
tractat illa verba unus assumetur, Ec alius relinquetur.
REVELA DOMINO VIAM TUAM idest c juxta Augustinum Indic 4.,
43쪽
rejice super eum onera tua, di tuae vitae dispositionem & eonfide In eo , & ipse omnia tua ad optatum finem perducet. ET EDuCET QUASI LUMEN IUSTITIAΜ TUAM &e. Quia justitia fidei transbit in lumen gloriae, ut exponit Augustinus, impii autem in tenebris eo licelaeni, vel judicabit te de impiis, qui persequebantur, & apparebit claritas causae, & innocentiae tuae . DESINE AB IRA, ET RELINQUE FUROREM. Id est eeta jam an, mo indignari. & aegre fetae, quod impii prosperentur tu hac vita. Quid turbaris contra persequentem tel Si tuum corpus premit adversias , il. Iius animum putrefacit iniquitas: Augustinus, & dicit quod pro aeterna felicitate aetemus labor sustinendus eget, at quia non perveniretur ad requiem dat Dominus
GLADIUM EORUM INTRET. Hebr. Gladius eorum transverberavit cor ipsorum , dc arcus eorum confringetur. M uABITuR PECCATOR ET NON SOLVET. Hieronymus transtulit, Linus aecipit peceator & non reddit . ApUD DOMINUM GRESSUS HOMINIS. Heb. Α Domino gressus h minis iusti dirigetur. & via ejus grata erit et . NON v IDI IUSTUM DERELICTUM. Augustinus. Quia convincitur sa-tetl quod multi justi egerunt pane corporali, ut Paulus &c. glossat de pane verbi Dei, quo fuit satiatus jullus noster Christus, ct omnes ejus veri Christiani. Hoc modo exponit Hieronymus . IN EQUE DAMNABIT EUM CUM IUDICABITUR ILLI. Id est ei triarausa justi suerit deducta ad judicium non permittet Dominus quod justus dam. netur ob calumnias contra eum confictas. CONSIDERAT PECCATOR IUS M. Hebr. observat impius justum,& quaerit ut oecidat eum. SUNT RELIQUIAE HOMINI PACIFICO . Quare etiam si mortuus suerit vivet. Augustinus. In fine hujus psalmi dicit Augustinus pulchra in eos, qui objiciebant ei vi.
tia praeterita ante conversonem.
DOMINE IN FURORE Tvo &e. David profugus ab Absalone postulat . quod Dominus non puniat illum juxta sua peccata , & est typus Christi in
laboribus. QUONIAM SAGITTAE TUAE. Per sagittas intelligit Augustinus omnes concupiscentias, & inordinatas passiones, quae procedunt ex semiae. Sunt enim ρογna peccati originalis, & etiam poenalitates corporis , quae etiam inde processerunt
Q NIAM INIQvITATES MEAE TRANSCENDUNT CAPvT . A'plicando psalmum ad Christum quando loquitur de peccatis loquitur in persona membrorum suorum , ut in principio psalmi 13. PVTRUERUNT, ET CORRvPTAE SUNT &e. Vatabl. Sic vertit, computruerunt, & sanie diffluunt ulcera mea propter stultitiam meam . Augustinus legit, pntruerunt livores mei. Ο dicit Augustinus quis non novit hos saetores invita humana habeat aliquis sanum olfactum animae, sentiet quomodo puteant
44쪽
peccata . cui putori peccatorum contrarius erat odor ille, de quo Apollolus, Chrisali bonus odor sumus in omni loco ,& unde hominibus talis odor λ quia post odorem unguentorum tuorum o Domine Iesu currimus, & avertimus paulisper olfactum a putoribus nostris convertentes nos ad odores tuos, & se aliquantulum respiramus. Et ideo nisi senseris saetores tuorum ulcerum , numquam senties odo.
res Chtisti. MISER FACTUS SUM ET CURVATUS SUM. Vatabl. Incurvus incedo,& depressus admodum se ilicet pondere fascis peccatorum meorum non me possum erigere , nisi tu erigas, sic ergo, Domine, in me, quod fecisti in illa muliere de
qua Luc.23. quae t 8. annis curva incedebat, neque se poterat erigere. Heu quia corpus, quod corrumpitur, aggravat animam &c. Sapienter ergo curvus incedo tota die, tota vita usque in finem idest mortem . o Domine erige cor meum ut v, deam caelum . Augustinus.
Tota die contristatus sive maestus obambulo postquam novi Deum , & quam abominabile est ab eo recedere postquam desderia caelestis patriae urgent me, non possum non maestus incedere tota vita: augent hanc tristitiam quia video quotidie
scelera increscere in mundo, extinctam charitatem , cupiditatem ardentem. Campensis se vertit: Peccati pondere depressus supra modum humiliatus sum, toto die habitu Iugubri obambulavi tristis, vel omne tempus mihi fastidiosum erat. QUONIAM LUMBI MEI IMPLETI SUNT ILLUSIONIBUS. Quid sunt carnales concupiscentiae, nisi illusiones ad phantasticas, & falsas voluptates hiantes λ Texti Augustinus habet, Anima mea impleta est illusonibus, quod exponit
de phantasmatibus corporeis quae molestant orantem.
AFFLICTUS SUM, ET HUMILIATvS SUM. Non solum ob peccata , sed etiam ob exilium , unus titulus hujus psalmi habet, Psalmus David in reme. moratione diei Sabbati s quod de Sabbato aeternae quietis exponit August. Haec nos facit gemere & lugere , ut dicit Augustinus. Igitur gemamus ut ipse dicit c gnoscamus ubi simus , recordemur Sabbatum , & patienter expectemus, quod ille promist, qui in se ipso nobis patientiae exemplum demonstravit. RUGIEBAM, non
a gemitu carnis, non ob carnales causas, seu jacturas, ut homines putant quando audiunt aliquem exulantem. Sed rugio duntaxat a gemitu cordis, quem solus
Deus cordis mei videt, qui a gemitu carnis gemunt, & ipse ab hoc gemendi sunt, ego autem non gemo nila desiderio gratiae, & visionis Dei mei. DOMINE ANTE TE OMNE DESIDERIUΜ MEUM &c. o tu Pater, qui vides in abscondito, non me frustres desiderio meo, non confundas me ab expe
Ipsum desiderium tuum ait hie Augustinus oratio tua est; & si eontinuum desderium, continua oratio, de qua dicit Apostolus sine intermi ne orantes, nam de oratione interiori ait quutus est, non praecepit quod sne intermissione genua flecteremus, & manus levaremus, sed quod sine intermissione oraremus in teriori oratione, seu desiderio. Quiequid aliud agas, si desideras Sabbatum dictum , non intermittis orare. Si non vis intermittere orare, noli intermittere desiderare . Continuum desderium tuum , continua vox tua est: tacebis si amare
desideras, sicut tacuerunt illi, de quibus dictum est , quoniam abundavit iniquitas, refrigescet charitas multorum : Digus charitatis flentium eordis est : flagrantia charitatis, clamor cordis est: s semper manet charitas, semper clamas, si semper clamas semper desderas, si semper desideras requiem recordaris, & semper ad eam gemis: nam quamdiu durat desiderium, durat & gemitus; nam esto aliquando E v,
45쪽
videas servum Dei ridentem, non putes mortuum esse ejus desiderium. ac gemi. tum , ante Deum gemit, non semper pervenit ejus gemitus ad aures hominum , nunquam tamen recedit ab auribus Dei.
COR MEUM CONTURBATUM EST &c. quod est oscium carnis .& Satanae nis jugiter conturbare spiritum servi Dei tentationibus DERELIQUIT NE FORTITUDO MEA. pugna namque accidiarum remittit vigorem spiritus, Ecobfuscat lumen contemplationis, quod s per mortale a gratia cecidit, tunc vere .
in tenebris manet absque robore objectus hostibus animae, non valens vitare novos casus quandiu non resurgit ab uno . . .
AMICI MEI, ET PROXIMI MEI&c. Amici mei conjurarunt contra me , & propinqui mei recesserunt a me. Augustinus exponit ex persona Domini in passione in qua fuit desertus ab Apostolis qui juxta ipsum erant, & traditus a Iudaeis qui erant proximi, & amici jure sanguinis. ET FACTUS SUM SICUT HOMO NON HABENS &c. Uatabl. similis factus sum viro nihil audienti, & non habenti in ore suo quod pro se respondeat seu consutationes. Sie se habuit Dominus in passione . QUONIAM IN TE DOMINE SPERAVI &e. Hinc disce quod esto non habeas qui causam tuam defendat, imo omnes opprimunt te salsis tellimoniis, si tamen
tu innocens es, consolare, quia non cades a causa lua coram judice aeterno.
ET DIXI NE QUANDO SUPER GAUDEANT MIHI &e. Idest destinavi perseverare in patientia ,& humilitate cognoscens hoc esse mihi utile, ne is sorte , s non sic fecero supergaudeant mihi inimici mei scilicet mihi praevalendo. Deo sic permittente ob meam superbiam qui quidem inimici, si commoventur pedes mei paululum esto a rectitudine , statim cristas erigunt, & insultant mihi loquentes magna contra me quasi dicentes.Iam actum est de illo,jam offenditDeu in suum , persequimini, & comprehendite eum, quia non est qui liberet eum . Campenss vertit. Nam istud postulo, ne inimici mei meo malo gaudeant, neque lapsa
QUONIAM EGO IN FLAGELLA PARATUS SUΜ. Vatabl. Quia jam
ita comparatus sum , ut claudus vivam , & dolor meus a me nunquam recedat ἀAugustinus exponit, quod omnis homo natus ex Adam , ad hoc nascitur ut flagella susterat, quia nascitur de patre cui flagella debentur, in se & in filiis: quod si aliqui minus flagellantur hic, eli quia desperata est intentio illorum , at vero quibus parata vita sempiterna necesse est ut hie flagellentur. Ideo enim scri tum est, fΓ ne descias in iusciplina Domini, neque fatigeris cum ab eo increparis , quem enim Hligit Dominus, corripit: flagellat autem omnem filium, quem recepit. Pater enim etiam dum flagellat parat haereditatem flagellato, & non extraneo non flagellato, etiam filio in quo non fuit peccatum non pepercit Deus. Et dolor meus in conspectu meo semper. Et quare dolebat non quia fiageliniebatur ait Augustinus sicut dolent carnales in suis tribulationibus, sed ob causam ob quam flagellabatur, scilicet ob peccata , & ideo subjungit , quoniam iniquitatem meam &c. dolebat ergo de vulnere peccatorum non de medicina fi
Hic arguit Augustinus parentes, qui plangunt filium inorientem, & non plangunt peccantem; cum magis deberent plangere viventem in luxuria, quam morte ponentem finem luxuriae .
COGITABO PRO PECCATO MEO stitieet sanando. Augustinus legit: Curam gesam pro peccato meo, idest dabo operam , ut sanetur scilicet Iachirmis,
46쪽
eleemosynis dic. ut dicit Aug. Gaudet egens de dato tuo, ut tu gaudeas de dato Dei. Si vis quod Deus non contemnat tuam egentiam, non contemnas tu egentiam illius, qui eget tua ope .
1Ni MICI MEI LAETANTUR VIVUNT. Non gemunt ut ego I loquitur l. ao. de carnalibus, de quibus in psal. : Promptuaria eorum plena Sc.
DIXI CUSTODIAM VIAS MEAS. Argumentum de brevitate vitae, & v nitate studiorum hum morum . Posui ori meo custodiam sve capistrum, aut fiscellam juxta hebr cum consisteret peccator ariersum me. Chrysostomus dicit, quod hic peccator suit Semei, qui maledixit David fugienti a faeie Abia.
IOn eo tacente : fluit enim tunc David etiam a bonis verbis : poterat enim David respondere ei bona verba , & rationabilia, sicut bt Dominus respondit percutientiis: sed neque bona voluit dicere: & ex hoc silentio renovatus est dolor: unde jurata hebr. habetur, dolor meus incrudescebat, & incalescebat cor meum intra me, 6 S dum mecum immurmuro, ignis in me exardescebat Sc. Dicit Augustinus quod plus dolet aliquando vir plus quia siluit a bonis non arguendo peccantes, quam dolet, quia aliquando loeutus est , quae non debuit.
LOCUTUS sUM IN LlNGUA MEA idest ut dicit Chrysostomus Esto s. s.
maledicenti mihi nihil responderem , tamen ad Dominum converti verba mea r gans illum, ut fgnis caret mihi finem vitae meae, quia valde desiderabam mori. Augustinus exponit de Mentio Christi in passione, & de servore, re dolore sanctiaeeli domus Dei . quo intus comedebatur. SUBSTANTi A MEA TANQUAM NIHILUM ANTE TE. Hebr. AEuum 6. . meum sanquam nibilum. Ecce mensurabiles. Hebr. tanquam palmos . VERUMTAMEN IN IMAGINE Ste. Chrysostomus exponit, quod homo ν' 9'vivus, & homo pictus nihil disserunt quoad temporalis vitae durationem , quia uterque aeque s nitur . Hieronymus, & Augustinus glossant, quamquam homo stad imaginem Dei, tamen frustra die. Alii glos pertransi quali phantasma noctu γ
OPPROBRIUΜ INSIPIENTI idest Semei, ut Chrysostomus . QUONIAM S TU FECISTI idest, quoniam tu jussisti Semei, ut malediceret mihi, spectacuis ε' ὀ'lum mundo derideor ab amatoribus vanitatis. Augustinus. Amoυe a me plagas tuas . Tu Domine quia jam flagellasti me, cessa jam flagellare , di amove plagas, quoniam in increpationibus sive castigationibus tuis ego deseci, idest vehementer s. i . dolui ob sortitudinem manus tuae flagellantis, quod tamen ut experior ex magna misericordia faeis, videlicet ad sanandam iniquitatem latentem in homine : te enim dulci medico flagellante sanies occulta educitur, & marcescit homo scut aranea
educto veneno, & esto medendo crucies, tamen sanas , quae omnia mecum cor, tans, clare video, quod vane conturbatur omnis homo pro rebus momentaneis. Vatabl. & Campen. vertunt, tabescere fecisti velut a tinea quae vestem perdit ubi nos habemus aranea. AMPLIUS NON ERO idest Non revertar ad hanc vitam obnoxiam inte. u. I. ritui. Chrysostomus. Campen. vertit, abstine paululum a flagellando me , ut vires prillinas recipiam priusquam emigrare cogar numquam rediturus huc. AugustinuS exponit: Remitte mihi peccata, ut refrigerer exonerata conscientia ab aestu.
Augustinus perlabescere, intelligit intus humilitate colliquescere, attenuari, &E χ ad
47쪽
ad nihilum redigi se ut se i pluin anthi labat Petrus cum diceret, eri a me mismine , di alius, Domine non sum dignus &c. Sicut aranea paulatim collique icendo corrumpitur dum ex suis visceribus telam texit, sic homo cognita lanie tui peccati, intus extenuatur,humiliatur, & assi igitur. Ideo etiam. vidi praevaricantes,se tabesce inham, id est intus tristitia discruciabars me sava comendo comigo. tabescere me iacit Zeluse vel propter peccatum Adae omnes morimur, e nos de aetemos trafarilmente
me se eisaga Ma arantagoris , ut innuit Augustinus psalm.i 43.
EXPECTANS EXPECTAVI DOMINUM. Chrysostomus exponit de David
in suis tribulationibus, & de Christo agente gratias ob sui liberationem , vel ex parte Ecclesae agentis gratias pro redemptione . Iuxta primum sensum fecessunt variae tribulationes, & per canticum novum, hymnum dictum pro gratiarum actione de receptis beneficiis. Iuxta secundum Ecclesia loquitur petens adventum Christi, per laeum feris intelligitur cultus idolorum, & itatus culpae, & per hymnum novum, gloria in excelsis Deo , & per petram libilitas aeternorum bonorum , per lutum feris carnales voluptates apud Augustinum. & per petram Christum exponit, vel dic quod hymnus novus est, Verbum caro factum est. Expessans expectaυi ex Diabl. cum diu sollicite expectassem Dominum . , tandem attendit ad me , & eduxit me de puteo illo calamitoso , re denso luto , quo intelligitur secundum Augustinum) prosunditas iniquitatis ex carnalibus concupiscentiis, de quo etiam dixit, De profundit clamavi ad te Domine: felix, qui inde educitur, cum scriptum sit, quod peccator, cum venit in profundum
BEATUS VIR CUIUS EST NOMEN DOMINI SPES EIUS . Non do.
na Dei , sed ipse Deus, est res sperata , neque respexit ad fastosos, re ad eos , qui ad mendacia deflectunt. AURES AUTEM PERFECISTI MIHI. Iuxta quosdam : hebreus habet; Aures perfod i mibi in signum perpetuae serv itutis . ut in lege. At textus Chrysostomi, & Augustini habet: corpus autem perfecissi mihi, re intelligitur de corpore Christi tam vero , quam mystico . . IN CAPIΤE LIBRI. Hebr. in volumine libri. Et hunc sequitur etiania Chrysostomus, & dicit, quod dicitur volumen , quia Iudaei non habent scripturam , nisi in quodam volumine rotundo compostam , & complicatam . Augnstinus exponit de capite libri psalmorum , scilicet Beatus vir, quod de Christo tu. telligitur . Chrysostoinus dicit de primo capite Evangelii praesertim secundum Ioannem, loquitur enim hic Christus . Vatabl. vertit in pagina libri . ECCE LAR A MEA NON PROHIBERI . Veh qui erubescit consteri Christum coram hominibus. & Evangelicas paradoxas pronnnciare libere . Veritatem tuam fidelitatem , ac veracitatem in promissis implendis 2 dixi. QuONlAM CIRCUMDEDERUNT ME MALA&e. Et non potui videre eorum numerum, quia multiplicatae sunt super capillos &c. Augustinus intelligit de
hebetatione visus spiritualis, quam iaciunt peccata, scut mali humores nocent oculis corporalibus .
ΜULTIPLICATAE SUNT iniquitates SUPER CAPILLOS CAPITISMEt &c. Attende ait Augustinus quia si jam magna peccata cavisti, scilicet
contra decem praecepta , time etiam minuta . Si projecisti molam, vide ne arena obrua.
48쪽
obruatis. Cor meum dereliquit me , idest te ipsum ignorat ob multitudinem pe catorum . Sed germanius videtur, des o, pasmo, multitudinem peccat aum meorum perpendens. Augustinus exponit, cor meum dereliquit me, cor
meum sibi ipsi incognitum es .
BEATvs QVI INTELLIGIT SUPER &c. Chrysostomus, Hieronymus, &Αugustinus per egenum intelligunt Christum , qui pro nobis egenus factus est , iste talis qui toto corde quaerit Christum, etiam in terra facit eum Dominus beatum dando ei mirabiles internas consolationes, & non tradit illum in manibus f.,
Daemonum , ut dicit Augustinus, oe opem feret illi super lectum doloris ejus, idest l. ι.
in infirmitate carnis suae, idest adjuvabit eum intentationibus carnis suae infirmae, di in tribulationibus, & persecutionibus dat ei gratiam Ptientiae , imo gaudii in eis : quod pulchra metaphora describit per versationem strati, porque re Demosa cama, oe battemos os coisboes, pa que o doente missor sosea a tenea . Chrysostomus, de Augustinus per versam, intelligunt, mutast, de sic habetur tria hebreo, quare ille, qui jacebat In strato vitiorum , Dei flagellis c quae hie dicuntur infirmitas mutatur in virum sanctum , ita ut ex corde dicat, ego disi D mine miserere mei m. ET SI INGREDIEBATUR , UT VIDERET &e. hoc est quando ingredie. batur ad me invisendum aliquis inimicus meus, coram me vana, blanda, & sal. a loquebatur, cum non haberet in corde , quod ore coram me dicebat, imo cor erat iniquitate plenum , ut statim indicabat, quando exibat a me, nam curria egrediebatur, soras loquebatur ea ipsa mala, quae corde conceperat, non ipla blanda , quae coram me dixerat, quod de Iuda exponit Chrysostomus. ADvERSvS ME SUSURRABANT . Chrysostomus, fic Hieronymus, Sc Au- S Sgustinus exponunt de Iudaeis conspirantibus ad mortem Christi. vERBvM INIQvvΜ STATUERUNT . Tolle totis, crucifige: sed dicit s.;. Christus, nunquid esto dormiam somno mortis, non adjiciam , ut resurgam
ΕΤ ΗΟΜΟ PACIS MEAE . omnes exponunt de Iuda : imo Dominus ex. ponit, de Iuda Ioan.I 3.
QUEMADΜODUM DESIDERAT CERvUS . Est oratio David pulsi ab A
salone desiderantis redire ad cultum Dei in tabernaculum . Et est typus S delium suspirantium ad c essem patriam. Hebs. gemit, vel glocitat Sc. dicit hie Augustinus, quod cervus serpentes enecat, ct ipsis peremptis majori siti inardescens ad sontes currit. Sic si tu vis desiderare fontem, prius eneca serpentes vitio rum & ponit ibi mirabile , quod agunt in transitu fluminum se iuvantes in sust, nendis larcinis capitum suorum Vatabl. dicit, quod intentio Prophetae est, quod sicut cervi agitati a venatoribus anhelant & inhiant ad aquam, ita sua anima
UBI EST DEUS TUUS Affectus ardentissimus pertingendi ad conceptum Dei, quem hic distinctum, & clarum habere non possumus. Paganus ostendit mihi digito Deum suum , scilicet Iapidem , aut solem, ego autem quomodo possum Diqitiam by Cooste
49쪽
possum ostendere, vel apud me concipere illam infinitam lucem , & pulehtitudi
HAEC RECORDATUS SUM. Idest Quoniam recordor, seu meditor me exulem , Patre, & patria caelesti, effundo in me animam meam, quod est I xatis habenis dolori omnes simul affectus, & aestus, & quasi ipsum mi essundere . Per tabernaculum ad mirabile intelligit Aug., dc Hieron Eeelesiam militantem praesertim coetum sanctorum suspirantium ad domum Dei, in quo tabernaculo mirabilia apparent , in mortiscatione passionum contemptu terrenorum ,& qui in hoc tabernaculo vivunt, non vivunt in tristitiis, sed in voce exultati nis, & laudis, quas vacantes epulis, ubi est musica. Igitur. QUARE TRISTARIS ANIMA MEA Contentate com esse boccari, quete da a i deseus missos , confide quoniam aliquando venies ad epulas persebas. AD ME IPSUM ANIMA MEA TURBATA EST . Quando recordor
mearum culparum, & miseriarum turbor, propterea volvo mentem ad Deum , ut consoler. Propterea memor ero tui de terra Iordanis m. Haerentes litem dicunt.
quod David ambulans in regione trans Iordanem, & juxta Hermoim qui erat mons parvus quae erant loca remota ab Hierusalem , suspirabat ad tabernaculum Domini, quod erat in Hierusalem, & ad hoc stiebat. Hieronymus, & Augustinus coniugiunt ad mystica , hoc est ad baptismum, qui suit sancti scatus in aquis Iordanis, per quem baptismum induimus humilitatem Christi, & anathematim-mus superbiam , & pompas Diaboli, facti montes modici ex magnis. Hermoim
interpretatur anathematizatio.
ABYSSUS ABYSSUM INv AT. Tribulatio post tribulationem , quas in me emittis como battegas sagoa , quas emittis impetuose, quas ruptis catar ctis coeli, idest nubibus aquosssimis. Augustinus dicit , quod abyssus est prosunditas impenetrabilis, S incomprehensbilis , maxime in aquarum multitudine . Ideo per abysum intelligit cor humauum inscrutabile etiam a se ipso t nam Apostolus dicit, quod esto non est i conscius , tamen neque se ipsum judicat quando ergo homo hominem convertit ad Deum in voce cataractarum Dei, idest loripturarum , tunc abyssus abyssum invocat. Vel die quod homo abyssus miseriarum . invocat Deum abyssum misericordiae . OMNIA EXCELSA TUA. Hebreus textus habet omnes procelis tua. Hieronymus transfert, omnes gurgites tui. IN DIE MANDAVIT DOMINUS &e. Declaratis tribulationibus explieat confidentiam , quam habet divinae consolationis, dicens in die mandavit Dominus m. quasi dicat, esto tantis procellis adversiarum premar, cerib confido, quod veniet dies divinae misericordiae, & tunc nocte canticum ejus erit mecum , ut habetur in hebreor quas dicat habebo materiam canendi, praecipue nocte cessantibus occupationibus, ut Isaias, anima mea de eraυit te in nocte, & subjungit orationem , quam liciebat in medio suarum tribulationum , scilicet. APUD ME ORATIO DEO vΙΤ E MEAE DICAM DEO PETRA MEA ES ut hebr. QUARE OBLITUS ES MEI; mare contristatus incedo dum affigit me inimicus, S dum ossa idest vires animae meae mea confringuntur , fatigantur . & conturbantur, & exprobrant mihi inimi ei mei dicentes mihi per singulos dies , ubi es Deus tuus P Tota haec oratio uno spiritu est legenda , conti-Duatur enim querela usque ad dicta verba , dicebant enim inimici David , non est salus ipsi in Deo Dusi ut ipse dieit in I. psalmo, actum est de illo , quia Deus suus deseruit eum, neque curat de salute. QUA Disiti oo by CO le
50쪽
QUARE TRlSTIS ES ANIMA MEA&e. Posita querulosa orations con vertitur iterum ad animandum cor suum, oc erigendum in spem divinae miseri. cordiae.
IUDICA ME DEUS &e. Materia psalmi est, homo in tribu Iationibus contriis
flatus petit a Domino illuminari , & juxta ejus promissa consertari. Dicit hic Auguilinus, quod in Ecclesia est duplex genus hominum .' quidam sunt qui proficiunt, qui coelesti civitati ingemiscunt, qui peregrinationem suam norunt, qui viam tenent, qui in desderio illius flabilissimae terrae spem suam , tanquam anchoram praefixerunt: hoc est semen bonum , hoc est humentum Christi, quod genuit inter Zizania idest carnales, qui sunt secundum genus & clamat, o Deus examina causam meam juxta hebr. habetur, sustipe causam meam ) id estne smul tradas me cum peccatoribus Alc. quin potius as insdi is eorum . qui me impellunt ad peccandum libera me , 5c ideo tristis incedo , quia affligit me inimi. cus f Chrysostomus glossat de Diabolo quotidianis tentationibus. EMITTE LUCEM TUAM Ecc. Chrysostomus, Augustinus, & Hieronymus glossant de Christo , qui se dixit lueem, & veritatem, & per montem, &tabet naculum intelligit Augustinus Ecclesam militantem , di per altare, caelum. At Chrysostomus per omnia intelligit Ecclesiam praesentem . CONFITEBOR TIBI IN CITHARA &e. ut dicit Chrysostomus in
mortificatione quae designatur in chordis consectis ex nervis animalium mortuo. rum dc in concentu virtutum .
DEUS AURIBUS NOSTRIS AUDIVIMUS dcc. Chrysostomus exponit de
victoriis , quas habuerunt Machabaei contra gentes , dc etiam de tribulatio. nibus, quas ab eis pertulerunt, ut in libro Machabaeorum narratur; sed melius ciam Augustino, oc Cajetano intelligimus de persecutionibus Sanctorum primit, vae Ecclesiae , cum Apostolus de his afferat ad Rom 8. versum ex hoc psalmo: qu niam propter te mortificamur tota dis . Primb ergo narrat , quae Deus secit in populo veteri. quando eduxit Iudaeos de terra AEgypti, & dedit illis regionem gen. tium . Et in veris . Nunc autem repulisti . incipit describere persecutiones Samctorum novi Testamenti in principio Eeclesiae , & dicit confudisti nos , quia ad orprobitum , de insultationem pertinebat illo tempore , quod aliquis diceretur Chri. stianus, ut dicit Augustinus. ET NON EGREDERERIS DEUS IN VIRTUTIBUS . Seu exercitibus noris juxta hebr. id est Mitisi nos defendere ab inimicis nostris . AVERTISTI NOS RETRORSUM . Idest secisti nos inseriores nostris hostibus. Hebr. habet vertisti nos in fugam coram hostibus nostris. VLNDIDISTI POPVLVM TvvM . Quia aliqui Christiani vendebantur vili pretio, neque grandis fuit commutatio, ut habet Hieronymus. Augustinus legit, non suit multitudo in jubilationibus eorum , quia non poterant tunc Chri stiani libete congregari ad jubilandum simul. Similitudinem gentibus, idest pro- vel bium , idest ita tibi accidat seut illi. Commotione capitis oeci Capitis commotione fit insultatio, & illuso , ut factum est , quando Dominus pendebat in Cruce. ET