장음표시 사용
101쪽
XXIII. Fuisse Dianae podagrae templum in Laconica, ex Mysi is adducit CLEMENS ALEXΛNDRINUS.
XXIIII. Pallas, etiam dea, ex Iouis cerebro , Ut credebatur, prognata , quemadmodum omnium artium patrona, sic medicis potissimum exoranda,
Vos quoque, Phoebea morbos qui pessitis arie,
Munera de vesris pauca referte dea. Eius ope Pericles, quum arcem Athenarum, Mineruae sedem, admirandis operibus eXornaret, restituit operariorum promtissimum et maxime operi intentum,quum is improvide fuisset ab alto delapsus , periculoseque decumberet. Ipsi enim, per somnium visa , hunc hominem curandi rationem exposuit, qua vis feliciter sanabatur. Pericles igitur , ut beneficii memoriam immortalem redderet, P Lu TARCHO teste, posuit simulacrum aeneum cibώas 'Αρηνας, Palladis Hygeae. 3 Fastorum III. subsam.
In Pericle. Ηygeae Mineruae seu Palladis, vi et alterius hygeae, Aesculapii filiae, statuas Athenis sua vidit aetate et commemorauit -' PAusANI As p. sq. Etiam Mineruae Sospitae ara fuit in Acharnana Atticorum curia p. 78. Idemoue auctor seorsim Paoniae Mineruae signum, quod Athenis tuerit, annotat p. r.
XXV. Eadem virgo Minerua demonstrata usum matricariae, quae Graecis , quasi GVinalis, audit, quaeque virginibus feminisque subinde salutaris est, perhibetur: nec reticendum est quod olei inuentionem, ex Graecorum persuasione , Mineruae mortales debeant, euius ad medicinam non exiguus est Vsus. i XXUI. Uel hoc etiam nomine medicinae vindicari Minerua possiet, quod, docente illustri S PANHEMio, credebatur omnium fanorum, in quibus numina colebantur,
102쪽
hantur, κλειδουχ' seu claurum cussos, et apud Iouem p trem hoc honore habita fuit, ut ipsi ad dextram assideat.
eiusque praecepta ad Deos referenda accipiat.' In notis doctissimis ad Callimacbi by . pag. 3 l. et 62. XXVII. Videntur autem veteres, Mineruam medicinae praesidem cum Apolline constituentes, admonere voluisse, ut salutari arri gediti reliquas elegantiores ne asspernentur, sed cum sua coniungant. XXVIII. Si quis fabularum de Diana, Minerua, ut et Apolline , curque tria haec numina medicinae praese-eta sint,euolutionem legere cupit, adeat iam supra indica-tUm MACROBIUM. Summa eo redit , ut demonstret Apollinem esse solem, Dianam lunam , Mineruam autem virtutem et emutata solis et lucis, quae humanis mentibus prudentiam subministrant. XXVIIII. Modo innuimus Dianam esse Lucinam, partus praesidem deam et quod et satis comprobat C A LIMACHus, cui clarissime succinit CA TvLLus: Tu Lucina dolentibus Iuno dicta puerperis. Graeco nomine Vocatur , quod aliquando Latini etiam adhibent. At vero non constant sibi Graeci, quippe qui obstetricium munus saepe ad alia etiam n
mina transferunt. Diserte HESYCHIVS nominat Iunonem Argivam, quae sine dubio erat Iouis coniux , intelligendam sub Ilithyiae nomine. Saepe etiam plurali nu- . mero laudantur Ilithyiae, quae intelligendae sunt Iunonis
filiae, ut ex Η Ο M E R o patet. Ioco, quem s. sto. laudaui, cui adde hami in Dianam vers.
. carmine seculari ad Dianam π. 13. q. Iliad. Λ v. 27o. Mi aperte vocantur , Iunonis filiae, quem locum DIDYHVS, ne aliam, quam Iunonem Iouis coniugem intelligamus, ad hanc restringit additis ver-
103쪽
76 HISTORIAE MEDICINAE bis r διοι is ἔεσι-Dissensus hic etiam inde colligitur, quod Pausanias p. 3s8. seorsim annotat Messenios Lucinam, seorsimque Dianam coluisse. Forte hie dissensus ex Creta, cum aliis in pagana religione controuersis, venite quippe apud hos Gnosiit Lucinam Iunonis filiam perhibuerunt, eodem docente p. 42. Ceterum Lucinae multa apud Graecos templa suisse, ex uno Pausania discas, qui p. s8a. apud Aegienses . t. s9o. Buranum p. 639. Clitorium: et apua Tegeatas templum τῆς ia γοασι, addita historia, p. 698. recenset. Idem auctor p. 76. nobis indicat, apud Eleusinios isse Dianae templum : quod epitheton intelligi posset, tamquam sanum ante portas urbis exstitisset, nisi
faceret , fllud cognominis eo potius respicere, ut significet. Lucinam in inso vitae quasi vestibulo nascenti homini debere succurrere. Cuius beneficii magnitudinem significare voluis. D videntur Elei, qui Lucinam, Sosipolin eognomine dirum, i. e. urbis servatricem, apud se coleiant : iterum teste Pausania. p. sol.
XXX. Quin ipsum Apollinem in partu laboranti
hus succurrere non puduit, Vt patet exemplo Creusae, ab ipso compresse , quam , EURIPIDE teste , fecit ἀνοσον λοχέυm, sine morbosa dissicultate parere.
XX XL Apollini propinquum merito ponimus Bacchum, quem et Dionysum Graeci, Latini Liberum
Patrem, Vocant: quippe, MAc ROBIO iterum teste, unus idemque est cum Apolline, quod ab ipso multis vetustissimorum lcstimoniis probatur. Sed vix ullius dei historia tam obscura et confusa est, quam Liberi patris, non dimente DIODORO sICvLo, ' qui prolixe de eo refert. Nostri instituti rationes non permittunt, quae pugnantia inter se in fabulis traduntur, conciliare velle.
Lib. III. p. icys. et seqq. yidit has dissicuItates Ita denat. deor.II. p. ii 28. qui propterea Liberum patrem Romae consecratum, ab illo Graecorum,Semele nato, caute separat.
104쪽
vitem colere et vinum parare docuerit: culturam etiam ficuum, aliarumque arvorum inuenerit: mox arma per
uniuersum orbem tulerit, artesque has propagarit, si .mulque orgia sua instituerit. XXXIII. Huic itaque Baccho medicinae inuentionem Assyrii Babyloniique, si vera Graeci tradunt, acceptam referunt. Haud dissicile est ad pervidendum,quam haec de Baccho narrata in Osiridcm Aegyptium conu niant: adeo ut non improbabile sit, quod DI ODOR. sic vLvs adserit, omnem Bacchi cultum Graecos per Melampodem ex Aegypto accepisse. Et forte, ne nimis facile origo instituti pateret, Melampus pro Aegy- Itio rege Indum vel Babylonium dicere maluit, quum e fabulam enarrare omnium Utime sibi conscius esset, recteque videret parum interesse de quacunque remotiori gente fabuIaretur. -
XXXIIII. Certe enim non capio, qui potuerint Babylonii inuciatorem suae medicinae aliquem perhibere, si vera sunt, imae HERODOTvs perhibet, in hunc sen 1um : apud Bab lonios etiam haec lex sapientissime laeta est, Qt aegrotantes in forum deportent , quoniam medicis omnino destituuntur. Accedentes itaque ad aegrotum imiter se con ustant, si quis forte ipsi et eodem morso I horauit , arit alium laborantem etidore se meminit. Consutant itisue facere idem, quoi alii ad Kalutem fecerunte nec fas es quemquam tacite praeterire decumbentem. Si nihil aliud tamen de morbo percunctari necesse es.
Lib. I. p. m. I. edit. Cameraris
XXXV. Baccho hedera consecrata est, sertaque ex hac parata in ipsius honorem gestabantur. Cuius rci causam vario modo reddunt diuersi auctores : qua-
105쪽
HISTORIAE MEDICINAErum nulla mihi plausibilior Videtur, quam quod primis instituti auctoribus, ex pluribus plantis temper virentibus, banc eligere placuit. XXXVI. Hermeti seu Mercurio etiam medicinae inuentioniem fuisse adscriptam , nihil est mirum, quum id ab Aegyptiis , ut plura religiosa , acceperint Graeci. Id tantum addo, Mercurium Graecorum et Romanorum, utpote ex Ioue et Maia, Atlantis filia, progenitum, longe este i uniorem illo Aegyptio.. XXXVII. Fuisse autem Mercurio, ob medica beneficia, cultum apud Veteres habitum, satis clare elucet exv AusANi Α, qui de Messeniis et Tanagraeis commemorat, quod Mercurium Coluerint, quoniam urbes a pestilentia liberauerit, circumlato in murorum ambitu ariete. Clarissimus BoRRICHIVs de ariete in Mercurii sacris consulatur.
XXXVIII. Ex cic ERONE discimus eundem
esse Mercurium et Trophonium , apud Boeotios celeberrimum, de quo inferius erit dicendi locus , ubi de Aesculapii templis absoluerimus. ' i
X X X VIIII. Non subiungerem diis Prometheum,
nisi veterum auctoritate mihi licere id tandem compeiarissem. Hic in fabulis nobis sistitur tamquam hominum non solum effetor et artifex, verum etiam omnium artium vitae utilium, et has inter medicinae, inuentor. Fabula apud multos legitur , non iisdem circumia stantiis: sed forte apud nullum iucundius legitur, quam PLATONEM. R Inuenta autem sua multis verbis recitantem Promethea inducit AEsC MYLus
Nam non solum PHURNVTus, in suo de natura Deorum comis mentario, de hoc inter reliquos Deos agit: verum etiam PLATO eundem
106쪽
PERIOD. I. SECT. II. CAP. II. eundem Diis intermiscet, loco mox citando ζ et AEsHYLva in sua tragoedia, quae Prometheus inscribitur, aliquoties θεόε
XXXX. Parum nos iuuerit genealogiam huius Promethei ex poetis nunc referre ; quum manifestum sit huius fabulae auctores , quod hominis veram originem ignorabant, ingeniose tamen expressisse, sollertiam hominis, quae Vitae incommoda quotidie obtingunt, a se amoliri excogitasse: quod autem adsidua cyra et cogia ratio, quae sapientiae deditorum animos detinet, corporis vires minuat et consumat, nec requiescere hominem sinat, innuit in eiusdem Promethei fabula vultur hepar eius depascens.
CAP. II. De herossus medicis, qui Argonautarum tempora itastra erunt.
Aesculapius Apollinis filius. I. a Chirone Centauro educatur. R III. quem vita exitum habuerit. IImrater a ra relatus ophiuchus dici
Uxor et liberi. VI. Qua dignitate vixerit. VII. Divinos honores mortuus consequiatur. VHI. De medicina eius ex Platone. VIIII. Eiusdem speemina ex Homero. X. et Pindaro. XI.
Iacantationaci antiquitas. XILGaleni iudiciam de Aesculapii mediaeina. XIII in XV. Alias Galeni locus expenditur. X XVII. Bagini testimoniam de Aesculapii meridicina. XVIII. Ab Aesculapii morte medici. XIX. Dardanus. XX. Melampus elleborum invenit. XXI. ab eo melampodium dictum effle aia bum. XXII.
N er non malium post inventas est. XXIII. De
107쪽
De atroque elleboro. XXIIR XXV. dcitrer XXXX II. Anti re dae. XXVI. Specimina medicine. XXXXII LDe eueboro utendi modo. XXHL Pellis leonina qua tegebatur. superstitionibus polluto. IXXXIIII. XXoIL XXVIII L - Chironem imitas perimit. XXXIV. Melampus vinum aqua temperare Nodus Herctilius. X XXXVI. ' docet. A XX. De Aristaeo. XXXVII - XXXXIX. Preclara de Melampode relata. De Iasone. L. - XXXI. XXXII. De aureo vellere vad kbos. LI. Eius longevitas et divini hoaves. Argonauta. LII. IXAIIL Aeetas. Hecate , Circe. Medea Filius Throdamas, nepos Pobitas. LIII. XX XIIII. Trahamur hae ad Alchemiam. LIIIL Scripta ad ipsum relata. XXX κtiiron heroum communis praeceptor. - XXXV . Eius peritia medica. XXXVII.
An aliquid scripserit. XXXVIII. Eius filia Hippo. XXXVIIII. Ex disicipalis eminet Hercales. XXXX. quem furentem riti rari saraa ruat. XXX XL
Borrichii argumenta. m. quae examinantur. L VI. De Hecate venesca. LVII.
De Medea. LXII - LXV. De Angitia. LXVI. Orpheus. LXVII. - LXVIII LU s. LXX.
VEnio tandem ad heroas vel medicinae inuentores,
vel scientia eius celebres , quorum plurimi circa expeditionis Argonauticae tempora celebrantur, quos inter praecipue eminet AESCULAPI Vs, Nollinis, ut omnes Consentiunt, filius. Sed de matre dissentiunt, quarn plerique Vocant Coronidem , Phlegyae, Lapitharum in Daessalia regis , filiam : alii Arsinoen, Leucippi Messenii filiam. Videantur de eo veteres auctores.
Instar omnium erit PAusANi As, qui in Corinthiacis Iongo o dine exponit,quae pro natiuitate Aescul apii,apud se olim facta ex matre Coronide, Epidaurii allegauerint. Quo vero pacto Messenii pro Arsinoe contenderint, idem auctor exponit. Ad
mortali editum Aesculapium Phoenices omnino negabant, teste
108쪽
teste iterum ν AusANi A ia Aebaicis p. edit. 14s. Aesica lapium enim aerem esse. omni animalium genera salubritatis praecia puam causam e Apostinem esse solem. Nec immerito patrem Aesic lapsi haberi οῦ quippe si pol temporibas convellientem aerem reddat, salubriatatem hominibus e stare snam.
II. Quoniam autem mater , quaecunque illa fuit. inscio parente compressia fuerat, partu clandestino editus Aesculapius, Apollinis prouida cura sublatus et Chiron1 Centauro educandus erudiendusque fuit traditus. Fabulas multas et inter P dissonas breuitatis studio Omittam. III. A Chirone Centauro , de quo mOX agetur, ubi de Aesculapio absoluerimus,) ad Optimarum artium, sed praecipue ad medici riae scientiam, adeo eruditus fuit. Vt, accedente patris Apollinis beneuolentia, in arte medica unus omnium maxime floreret, eoque mereretur medicinae inuentor celebrari. Talis quum esset, oroem omnem circumiisse et hominibus arte sua succurrisse eum ferunt. Praecipue autem Celebratur nomen eius inter heuroas. qui Argonaliticam expeditionem susceperunt.
IIII. Vitae tandem finem inuenit Iouis fulmine percussus, siue quod nimis se auarum gloriosumque gereret, siue . VI poetae fingunt, Mod inuto suum regnum per artem eius labefactari identidem apud Iouem queiareretur. Sed PLATO' et sv In As honorificentius de eo tradunt: tamque liberalem fuiste hic praedicat, ut et pauperes ab inferis reuocaret: mortuum autem esse sideratione pulmonum, quod ignari medicarum rerum ad siderationem fulminis traxerunt. A quo non minintum dissentit PLiNIvs.
Politicor. HI. p. 39o. ubi Pindarum nominatim arguiti Libr. XXIX. I. ubi fabulis accenset, non sine in nationis significatione, narrationem illam.
V. Inter diuos referri Aesculapius meruit benem
ciis suis humano generi praestitis: inter astra quoque elucet ophiuchi nomine celebris. L UL
109쪽
HISTORIAE MEDICINAEUI. yxorem habuisse ferunt Epionem, ex qua filios suscepit Machaonem & Podalirium : filias autem quinque vel sex, quarum nomina recensentur Iaso, Aegie, Aceso, Hygea, Panacea, Rome.
VII. Ceterum Aesculapium nobis veteres ut illustrissimum virum ubique describunt: et seorsim Η Ο M E- Rus η tamquam rcgulum non exigui territorii in Thessalia, in qua urbes erant non ignobiles Tricca, Ithome et Oechalia, quarum situm nobis describit sTRABO.
VIII. Quantos post mortem honores consequutus sit, quae templa ipsi consecrata sint, quis cultus institutus , inferius amplissime indicabo. Nunc quaeren- qum fuerit, qualis et quanta medicina Aesculapii fuerit: in quo non parum dissona videas ab antiquis auctoribus
UII II. Uidetur autem mihi antiquissimorum temporum vitae generi satis conuenienter iudicare PLATO, quod medicina Aesculapii admodum simplex fuerit, noveritque aliqua ab experientia Comprobata, quibus potissimum vulneratis succurreret O aut, si hominibus cetera sanis, nec luxu nec desidia corruptis, 'morbus quidam forte innasceretur, purgaret corpus morbidumque eliceret: sed illas subtilitates, quas diaetetica medicina deinceps inuenit , prorsus ignorauerit atque neglexerit.
In cuius probationem adfert morem filii Machaoni, ui ad Troiam vulneratus tulit aequo animo sibi, ut et urypylo aeque saucio,offerri praeFrandem calicem vino
Nenum , cui caseus radula comminutus et farina immiscebantu , ut HOMERUS '' prolixe exponit. Hoc au tem posteriorum medicorum neminem permistiirum
adserit, quum se tamen ab Aesculapio Asclepiadas, scilicet Diqitiros by Cooste
110쪽
PERIOD. I. SECT. II. CAP. II. cet et posteros et doctrinae heredes, Vocarent ac profiterentur. Politicor. III. p. 398. Pulcerrimus est locus. Indicat minus
tunc temporis corruptos mores et pauciores morbos et leuiores tulisse. Nomina flatulentiae, catarrhorum, tunc non suisse
audita. Corruptiori deinceps saeculo Herodico opus suisse. qui gymnasticam medicinae innecteret, ut sibi suique similibus Iongam mortem pararet. Sed iterum attingemus hunc Io- eum , si ad Herodicum deducti fuerimus. Iliad. Λ. v. 69o. seqq.
X. Apud HOMERUM certe non uno loco legimus Aesculapii filios, exemptis e vulnere sagittis vel spiculis, ea deinceps aqua frigida lauisse, tum medicamenta dolorem lenientia et sanguinem sistentia imposuisse: quae iterum faciunt ad intelligendum, quod herbas quasdam cabluerint vulnerarias, quas si ab Aesculapio patre edoctos
existimemus neutiquam errauerimus. Hunc autem eas didicisse a Chirone Centauro facile persuaserit PLUTARACH v s, qui probaturus Veterem medicinam plurima ex vegetabili regno accepisse, rituS Vetustos, sua aetate adhuc durantes, adducit : Tyrios stilicet Agenoridae, Munetes vero Chironi, primitias offerre, quippe Vetustissimis eorum, qui medicinam exercere sulceperunt, in sua quemque patria : quippe, inquit, herbaetri radi ces erant, quibus a otis medebantur.
XI. Haud longius artis Aesculapii terminos producit PINDARUS , quando ipsum canit opem tulisse hominibus, qui essent ulceribus sponte natis obsessi, aut qui armis vulnerati essent, aut lanidis iactu contus , aut a frigore vel solis calore ambusti: quos quidcm curauerit vel incantamento , -kπαοιδήσ) vel potionibus medicatis: aliis medicinas exteriores applicuerit, aliosi enique incidendo incolumes reddiderit.