장음표시 사용
121쪽
' HISTORIAE MED CINAEnaria libri, sed pridem, modo Chironis genuini fuerunt, deperditi.
. Biblioth. Gr. lib. I. cap. I.
XXXVIIII. Plura Chironis merita indicat CL MENS ALEXANDRINvs qui nos norro edocet filiam ipsi fuisse , Hippo dictam , 'Aeoli deinceps uxorem factam, quem patriam latentiam , naturae contemplationem, docuerit. De mortis genere inferius dicam.
XXXX. Sed,age,discipulos ordine percursemus,quos inter gloria apud veteres maxime excellit Hercules, cuius vitam et facta veteres omnes diffusa opera tractant: inter quos pracipue videri debet DIODOR vss I C v L vs. Iouis adulterio cum Alcmena, Amphitruonis Uxore, generatus est: et quum regnum inter Persidas , ex Iouis promissis , interueniente Iunonis dolo , Obtinere non posset, , prospexit tamen pater nominis
eius celebritati, ut post duodecim labores ab F urystheo ipsi imponendos, si feliciter peracti essent, immortalium
XXXXI. - Ferunt Herculem tam indigne tulisse quod duro Eurystheo ad parendum,obsequiumque praestandum, addictus esset , Ut prae moerore aegrotaret: qua occasione ri, Iuno rabiem viro immisit. Sed ab hoc furore liberatus est Anticyrae ellebori potu, ut apud
X X X XII. Labores fere omnes eo redeunt, Vt h manum genus a nocentissimis et terrificis monstris liberaret : unde Graecis vocatur. Multi ad sensum verum, sub inuolucro fabularum latentem, eruendum operam contulerunt. Ex his ad rem medicam - spectat
122쪽
cctat hydra tarnaea ab Hercule magno labore confecta, quam LANCI SI Us doctissime exponit de nocentissimarum et pestiferarum paludum exsiccatione,et hincndia aeris circumuicini emendatione , morborumque exstinctione: quo quidem beneficio valde eguisse homines, quum primum regiones a diluuio inundatae, stagnantibiisque aquis superfusae, habitabiles reddendae es. lent, praesertim in calidioribus regionibus, facile intelligitur.
in libro aureo de noxiis paludum esuuiis. L. I. c. 9.X X X XIIL Specimina artis medicae insignia ab auctoribus consignata equidem non inuenio. Interim nomen eius gerit papauer seu meum, Heracleum Dioscoridi et Theophratho dici tim : item sideritis Heraclea, Panaces πάνακες) Heracleum, ex quo opopanax legitur, de quibus consulendi sunt herbariae rei auctores. quin, PLINIO auctore, Herculi eam quoque scribunt, quae Apollinaris, apud Mabes Altercum siue Altercan-geno, apud Graecos Vero hyoscyamus vocatur. Etiam morbus comitialis Herculeus dictus est : incertum quo intuitu: ut et obscura est rario. cur dictae plantae ad Herculem potissi in fuerint relatae.
XXXXIIII. Ceterum de Hercule notum est, quod pingatur pelle leonina obtectus, quam, ut fabula est, detraxit leoni Nemeo, quem primo certamine deuicit. Scd PTOLEMAEvs HEP ΗΑΕsTIONIS perhibet hunc leonem non quadrupedem, sed virum fuisse gigantem, cui a se victo pellem Hercules detraxit, sibique Circumdedit. Adeoque anatomici, dum homines excoriant , non solum Apollinis Marsyam excoriantis exemplo ,' sed insuper hoc Herculis , tueri se possunt.
123쪽
XXX XU. Malam gratiam praeceptori suo Chironi rependit, si verum est, quod DIOD. sic vLVS scribit, ipstim, in pugna cum Centauris commissa, Chiro. nem , quantumuis inuitum, sagittae iactu interemisse.
XXX XUI. Apud pr. INIVM laudatur nodus Herculeus , his verbis : Vulncta nodo Herculis Waligine, mirum quantum o or medicina est. Atque etIam quot, diani cinctus tali nodo vim quandam habere otilem uicumtur , quippe cum Hercules eum prodiderit. Quo pacto nodus hic nectatur, Videri potest apud ORIBAs IvM. De usu Herculei nodi extra medicinam, videatur ΑLE
ANDER ab ALEXANDRO.' hist. t. tib. XXVIR cap. 6. de laqueis cap. g. Dieri genial. Lib. II. cap. R.
XXXXVII. Ut inter Chironis discipulos , aut saltem alumnos, etiam referamus Aristaeum, Apollinis ex nympha Cyrene filium , facit poeta APOLLONIVsRΗo Dius , qui ipsum in Lybia, ubi Cyrenae deinceps
conditae sunt, natum, deinde vero admodum puerum ad antra Chironis delatum , ibique a musis medicinam
et vaticinandi artes edoctum, Canit. DIODORUS SIC MLus ironi nullas in educatione nostri partes tribuit , sed nymphis potius Cyrenaicis, a quibus lactis coagulationem, alvearium structuram et oliuarum cultum edoctus, instar alterius Osiridis aut Bacchi, terrarum multas partes , praecipue insulam Ceam, Siciliam, Sardiniamque , adiit, artesque dictas propagando , et passim morbos profligando, diuinos post mortem honores meruit. in in ipsam Thraciam profectus dic, tur, ibique Bacchum inuenish et ab ipso multa didicisse. Cadmi filiam Autonoen in matrimonio habuisse, regemque Arcadiae fuisse, insuper perhibetur. Longe plura de eo videri possunt, eiusque beneficiis, apud NONN v M.
124쪽
XXXXVIII. Celeberrimus D. D. CLERICUS . scribit ipsi Aristaeo a quibusdam attribui inuentionem Laserpitii, quod et Silphium Uud veteres audit, olimque optimum afferebatur ex Cyrenaica prouincia: sed, praeter consuetudinem suam, omisit , ouo auctore id tradat. Saltem non video qui potuerit Aristarus silphium inuenisse, si vera sunt quae PLINI Us, ad eui Gentissimos Graeciae auctores prouocans , de epocha silphii inuenti et Cyrenarum conditarum, consignauit. Sed quum haec in tempora recentiora incidant; tuncque pluribus de medicina Cyrenaica dispiciendum fuerit: merito nunc supersedemus illo labore ulterioris inquisitionis. histor. medic. parte L pag. 3 I. - Lilro XIX. eap. III.
XXXXU HII. Vix dubito hunc esse illum A mstaeum , qucm auctor introductionis Galeno adscriptae cum Polyido coniunxit , et sequenti elogio mactauit: Euaecunque Arseo, Melampodi et Polyido adsiribuntur, experientiam quandam habuerunt. Sed haec quidem e GrIentia ratIone vacua , nondumque rationalis fuit. L. Inter Chironiae disciplinae alumnos forte clarissimus est post Herculem Iason, quo duce heroes illius temporis expeditionem Argonauticam suscepere. Ipsemet Iason medicinae gnarus fuisse a multis perhib turret famosissima expeditio ad historiam hanc pertinentia quaedam habet: quare nunc ad eam exponendam Venimus.
LI. Scilicet fama erat in Colchide assieruari aureum aliquod Vellus, de quo oraculum rex acceperat tunC se moriturum esse, quum aduenae vellus illud abstulissent. Quare non solum illud arctissima custodia seruabatur: ve-N rum
125쪽
rum etiam omnes aduenae, quamprimum pedem incontinentem posuissent, mactabantur; eo consilio , ut fama inhospitalitatis omnes peregrini ab adeunda hac ter
LII. Sed Iasonem stimulabat gloriae cupiditas ad aliquid audendum, quo memoriam suam immortalem redderet. Quare nauem praegrandem, Argo dictam, in monte Peli lauxit, delectisque ex optimo flore heroum, qui societatem huius periculi excipiabant, LIIII. sociis , omnibus rebus necessariis instructus, eo nauigauit. Dux erat ab omnibus delectus Hercules: Orpheus tamquam vates aderat. Ipsi heroes remigum ossicio pervices fungebantur. LIII. In Colchide tunc regnabat Aeetas λέγει qui in matrimonio habebat Hecaten , exque illa duas susceperat filias, Circen et Medeam: quae tres se minae deinceps erunt describendae. Nunc issiciat annotasse Iamnem , quum ad Colchos naui appelleret, bono fato suo incidisse in Medeam, tunc ex aula profugam, Ut parentum sororisque iram euitaret. Cum hac, pacto prius matrimonio, consilia communicat , eiusque ope cupito vellere feliciter potitur. LIIII. Haec breuis est facti historia , quam aliqui auctores, sed vix saeculo VII. pareS, Vt SVIDAS, E sTATH ivs, aliique recentiores hos sequuti, trahunt ad Alchemiae antiquitatem demonstrandam: aureumque id vellus exponunt fuisse librum de arte aurifice , cuius auferendi gratia tot labores, totuue pericula Iason cum fortissimis Graecis subierint. Multus est in verisimilitudine huic opinioni concinnanda magnus et illum is vir
126쪽
qtis pacto per chemiam aurum debeat parari. Qu ae verba a r o ANE ANTIOCHEN si saeculi vi I. scriptore, Suidam accepisse. eX SAL HAsir exercitationibus Plini is ad Solisum ostendit BoRRICHIus hermet. Nisic. pag. 87.
' Scholiis ad Dion sit Perus M vers. 69 i. pag. 93. H. H. St. Vbi primum ex sua sententia dixerat aurum ex fluuiis pellium ope colligi, indeque fabulam aurei velleris exstitisse, subdit
aliam, quam de Alchemia, explicationem admittere, facile, credo, apparet. Dis . de origine etprogressa chemia. pia. 8 . . et in Hemet. v dic. pag. 8 .seqq.
LV. Argumenta BoRRIcHII huc fere redeunt: Colchos fuisse ab Aegyptiis ortos , relictos in hac terrae regione a Sesostre, quum is victricia arma undiquaque circumferret. Sesostrem hunc vero a Mercurio fuisse institutum. Fieri itaque potuisse, ut ex proceribus ibi relictorum artis aurificis quidam essent conscii. Colchos praeterea habuisse mineram cinnabaris, ex Theophrasti Eretii testimonio liquere : antimonium vero ibidem frequens esse ex recentioris auctoris ἁ-όπτου fide confirmat: adeoque suppetebant mineralia praecipuae Phasidem, Colchidis fluuium, non ferre secum aurum, reiscens quidam auctor , qui Mingrelliam peragrauit, tostatur: ergo verum esse nequit, quod alii ad fabulam explicandam attulerunt, suppetiisse Colchis auri copia am , quod Velleribus victum e fundo fluuii expiscatinouerint.
LVI. Sed ut argumentatio ab origine Aegyptiaca supponit aliam rem facii valde dubiam ; lcilicet an Aegyptii artem aurificem calluerint: sic recentioris scriptoris testimonium de eo , quod sua aetate non Viderit aurum
colligi, vix Valere poterit ad antiquis temporibus illam N a solle
127쪽
sollertiam denegandum: nisi forte velimus eodem modo Hispaniae priscas diuitias in dubium reuocare, quod ibi desitum est ex fluuiis aurum quaerere : nec fodinae a longo tempore iam operae pretium ibi faciunt ; quum tamen, praeter PLINIVM, alii insignes scriptores, proprisca opulentia, testimonium eXCeptione maius dicant. Certe recentissimae relationes de copia insigni auri ex Daria fluuio collecti, et in Rustiam delati, fidem antiquitati faciunt : praesertim quum EUSTAT III us non tam de Colchide propria loqui videatur ; quam ulteriori quadam regione , tunc temporis forte Colchico regno parente. ην Cetera non magis conuincunt, etsi probabilitati sententiae Borrichianae seruiunt , quem virum ipsum adeundum suadeo.
ἔν-ω μα-τως. i. e. , ara Colchos habitare dicantio Noanes, auro abundantes. Auram enim apud illos rivi deferant, quod accola villis colligere norunt.
L UII. Supra mentio facta est trium mulierum,
Hecates , Circes et Medeae, quarum historia subiungi nunc debet. Hecate duarum Posteriorum mater, tamquam immanis et crudelis mulier describitur a D i on o R. sic vLo. Praesertim in mortiferis pharmacis solerter componendis exercitata fuit, et aconitum inuenit. De cuiuscunque Veneni natura et efficacitate ita experimentum cepit , si cibis hospitum illud permisceret: quo infami exercitio magnam consequuta est harum rerum peritiam.' o Libri m p. 248- De aconito multa adfert EusTATHIus ad Dion s. perieret.' v. 79l. Summa eo redite Herculem in illa regione Cimmemriorum, ubi Heraclea posita est, ab inferis reduxisse Cerberum , qui rabie furens saliua sua insecerit plantas, i ue
128쪽
virus attraxisse aconitum. Cum vero incolae in patria, ut pote Megalensium coloni, planta illa sine metu vesci antea consueuerint, magnam inde exortam esse calamitatem, ouum hic, in colonia , idem tentarent. Conuenit cum Eustathio Scholiastes NICANDRI ad Alexiph. υ. II. qui quidem non rabiem Cerberi, sed insoliram solis lucem,caussatur.
LVIII. Circe, iterum verba DIODORI exhibeo' ad medicamentorum omnis generis solertiam conuersa, mirabiles variarum radicum et herbarum naturas et Uires incredibiles adinvenit. Non pauca enim ex matris disciplina hahiserat, sed multa 1uo ingenio studioque eruit, ita ut nihil cuiquam ad excellentiam. artis medicamentariae faceret reliquum. Sarmatarum regi nupta, illum veneno sustulit, postque alia i te crudeliterque gesta , regno pulsa , in Italiam venis Ie, aut in insula, nescio qua, deserta, cum turba mulierum sibi probata, consedive tradituri
L VIIII. In hac Vivssem cum sociis Circen deprehendisse canit HOMERus, Aeneamque VI RGILIVs :κη ubi longo ordine praestigias et maleficia eius licebit recognostere. . Saltem antiquitas persuasionis illius, posse homines in sues, lupos, Veneficio mutari, aut virilitatem incantamentis auferri, inde cognoscitur. Vlyssi autem Mercurius dederat moly, quo gestato tutus ab his m leficiis foret.
LX. Circes filium fuisse Marsum tradunt, a quo gens Marsorum orta, quibus naturalis quaedam vis aduersus serpentum Venenum inesse perhibebatur: de quibus consuli debent PLINivs et sotii Nus.' Fint in Afriaca gens Psyllorum ob eandem siue naturae dotem , siuestientiam celebrata: potestque de ipsis legi CORNELIVsN 3 CEI
129쪽
CEL svs. Alii tradunt Angitiam, Circes Medeaeque sororem, Marsos docuisse artem serpentes coniurandi: qualem etiam in oriente aliquam fuisse cognitam sacrae nos litterae edocere possitnt.' Histor. nat. VII. eap. 2. Pol histor. eap. VIR ' labr. R. eap. 27. 3. Prodit nimirum Celsus Psyllorum non artem, sed audaciam usu ipso confirmatam, aduersus venenatos morsus valere, dum venenum e plaga exsugunt, quod non gustu, sed in vulnere, nocet.
L XI. Illud etiam addimus, poetas Circen facere solis filiam : quod egregiae meditationis ansam praebuit
LXII. Medea, non minus sorore sua Circe, noxiorum pharmacorum gnara, etiam Vtilium .cognitionem sibi parauerat. Ceterum animo erat humaniore, et hospitibus forte aduentantibus, quantum poterat, consulere studebat: quo ipsa suis reddebatur suspecta. Huius consilio et opera Iason potiebatur Vellere , matrimonio prius sancta iuramenti religione promisis et
LXIII. Scribit APOLLONIVs RHODI Us ipsam Iasoni unguentum aliquod tradidisse, quo se totum, arismaque sua, perungeret, Vt humano maius robur ad unum diem sibi compararet, omnibusque armis ac telis impenetrabilis esset. Ipsi etiam alibi scriniolum tribuit pharmacis aeque iuuantibus atque lethalibus repletum: aliaque plura refert ex quibus necromantiae et damnatae magiae rea agatur. Argonautic. III vers. Ios. seq. '' eodem libro vers. sor. LXIIII. Iason vellere optato feliciter potitus in patriam reuertitur, coniugemque Medeam secum abducit. Quo delata illa multa, quae D IODO RVs SIC VLUs refert, patrauit veneficae artis maleficia. Unguentis enim j0itigod by Coo le
130쪽
reparandi. Dehinc ipsius Iasonis domum veneficiis deuastasse, Aegeooue, Pandionis filio, nuptam, cum ibi etiam priuigno Tneseo insidias strueret, ab eo dimissam in Phoenicen abiisse traditur. Concludit DIODORus: A vero propter moUrissas tragoedorum de Medea faΡulas , magna metus Bistoria varietas et discrepantia existi biblistor. lib.m passimsed praecipue paE. 2 3. se N. L X U. Et sane fabulosis plurimis demersam hic esseveritatem ex plurimis patet. Quare multi fuere, qui, demto inuolucro fabularum, eam concedunt herbarum vires quasdam reconditas sciuisse. Ceterum rudi illo taculo Graeciae nonnulla commendasse , ut balneorum et unctionum vim : forte etiam exercitationum, quibus corpora meliorem habitum pulcritudinemoue acciperent : quod poetis ansam dedit fingendi, quod homines in lebete percoquendo, Vnguentisque magicis, posset adiuuentuti parem pulcritudinem reuocare. CLEMENS ALE ANDRINvs totam narrationem de iuuentae reparatione
eo trahit, quod Medea canos senum capillos tingere pruma excogitauerit. - . Stromatam L pag. 3o7.
LXVI. Caeterum sunt qui Medeam et Angitiam,
uuae et Angerona Vocatur, pro una eademque persona habent, ipsique potius , quam Cizae, tribuunt quod Marsi serpentes innoxie tractare possent. Vsque adeo incerta sunt omnia. L X VII. Ex heroibus, qui Argonauticae expeditioni interfuerunt, unus adhuc superest non reticendus Or-Dheus, cuius iam supra mention ' iniecimus : sed nunc propius intueri virum decet. Origine Thracem fuisse perhibent, ceterum musica, astrologia,divinandi