장음표시 사용
71쪽
ΠIsTORIAE MEDICINAEVI. Pix cedria, quam Aeg3 ptii in hoc ncgotio adhibebant , qualis fucrit, et quo apparatu facta sit , describit PLIs Ius: ex quo intelligas modum destillandi per defccnsum esse antiquissimae cognitionis. Quin veteres cx eadem cedria pice oleum seorsim potuit se a quirere, discas eX DIOSCO RIDE , Vbi apparatus a nostro valde diuersus, sed sane curiosus, describitur, destillationis nomine non indignus.
Hist. nat. XVI. cap. II. Lib. I. cap. 89.
V H. Illud nitrum , quod Aegyptii ad polliacturam
adhibuerunt, a nostro plane diuertum fuit, alcatinae indolis, de quo STRABO ' auctor est ultra Momemphinesse nitri fodinas duas , quae plurimum praebeant: unde tota haec praefectura dicta fuit nomos nitriotis. Libro AGILVIII. Praeter Aegyptios etiam alias gentes pollincturae artem calluisse et exercuisse , Videtur extra controuersam esse positum. De Persis rem ex orientalium libris claram facit D' Η E R B E L O T v s, qui refert mumiarum maximam costiam eX spelunCa quadam prope Abim, Persiae stricte dictae urbem , adferri. Sed quae ad nos deferuntur, Aegyptiae potissimum sunt: de quibus consuli possunt eruditorum Virorum Uariae commentationes, quibus hoc argumentum discutitur. Quantum' autem diuersae nationes inter se in modo condicndi conuenerint vel discrepaverint: haud facile quisquam expediet.
Biblioth. Oriental. unoe: Moumta: Ia plus orande partis des δεχη-mies de t Orient se tirent d' vae eaverne qui est asser proche de la boum eade nominee Aia, siluee dans la provisice de Fars, qui est la Persieta ement dite. Hodie etiam mumiae Persicae per orientem,rem haberi, nuper docuit D. D. GOTTLOB SCROBER v s, dissertatiuncula medica appendici ad Acta H φύο - medica Acad. N. C. Hol. I. pa'. I 1o. ssq. inserta. Ex hac autem apparet Mumiae nomen illis in terris hodie tribui resinoso cuidam Disiligod by Corale
72쪽
PERIOD. I. SFCΤ. I. CAP. IIII. cuidam concreto, ambrae nigrae smili, etsi ad balsamationem minime fuit adhibitum , nec amplius ad hunc usum requiri solet. Indicat patriam huius mumiae duplicem. Praeias antissima, et unice in Regiae aulae usum colligenda, prope ciuitatem Laer reperitur: seo uior species circa urbem Loia restan. De tali vero, quam Herdolotus nobis ex libris orienis talium commemorat, mumia nihil fando percepisse videtur in illis Persiae finibus, quas doctissimum viriun peregrinando attigisse video.
VIIII. Sed veniendum est ad disquisitionem eorum, quae de alchemia Aegyptiorum magnifica satis perhibentur. Scilicet Hermetis praecipuum fuisse inuentum a tem ignobiliora metalla in auri naturam perficicndi, non pauci nec modici viri persuasum habent. Cujus traditionis certitudinem si quaeramus, praeter antiquitatem persuasionis,et chemicorum securam adsertionem,parum inuenimus. Nam quod ex Homero , tamquam nomine Aegyptio, BoRRICHIVs' aliqua epitheta Hermetis, ut et tabularum quarundam allegoricum sensum,chemicis laboribus applicabilem, adfert: id nondum euincit Hermetem artem transmutatoriam calluisse et docuisset quum sussiciat ipsum auri ex metallis,seu fodinis et min ris,extrahendi rationem forte praemonstrasse Aegyptiis. Hermet. vindic. pag. s 7. seq.X. Sed allegant et Vrgent Aegyptiorum regum incredibiles diuitias, quae certe non collcctae fuerunt ex mercatura: quippe AegyptUS Olim arcebat peregrinos aditu, nec umquam Ae ptios antiquissimos mercatu ram exercuisse legimus. Magnificentia certe regum Aegyptiorum in tot pyramidibus excitandis, Urbibus comdendis, labyrintho, Moeridis lacu, Osymanduae sepul
ampla et luculenta testimonia perhibent ; et quorum operum hodieque aliqua exstant; dubitare nos non sinit,
73쪽
quod incredibili argenti copia habuerit opus. Aestimare illam vel ex unico specimine iuvabit. Osymanduae monumento , praeter reliqua stupenda, impositus fuisse
legitur apud DIOD. SICULUM ' circulus aureus cubitorum CCCLXV. cuius cramities cubitus unus fuit. Hunc sane circulum si solidum et ex puro auro conflatum fuisse supponamus, tanta ad illum parandum auri copia opus fuit, ut dubitem an collatum totius Europae aurum,postquam tanta quotannis copia aduecta et eruta fuit, lumectura sit eiusmodi circulo fabricando. Bibl. Histor. p. ψ6.
XI. Ut vero non desunt causae addubitandi de veritate facti, quum Graeci, qui nobis traditionis huius auctores sunt, ipsi illum circulum non viderint: quippe diu antea ablatum a Persis rerum Aegypti potitis: ita admittamus sane fuisse eum. Quis vetat autem suspicari non fuisse solidum hunc circulum, sed concauum 8 aut ex materia ignobiliori , auro tantum incrustatum y Hoc certe pacto ab immani eiusdem pretio mirum quantum decedet, Vt ad illam mediocritatem redeat, quae Aegypti regum reditibus facilius respondeat. XII. Neque vero tantopere mirandum est Aegy-ti reges magnifica praestare Potuisse, si cogitemus regibus tertiam totius tam amplae cultaeque regionis partem fuisse propriam ; in milites nihil fuisse erogandum, quippe altera tertia totius regionis parte assignata abunde contentos: nec ministrorum salaria quicquam absumsi se; erant enim sacerdotum collegio, abunde diuiti, adnumerati: tem erantiam reSum, legibus sanctis circumseptam, non si uisse multum inutiliter et profuse absumere : infimam autem plebem ut vitae sustentandae necessaria acquireret, paratam ad labores exiguo pretio acccpto subeundos fuiste : quos saepe , ut exemplo Istaelitarum videre licet, coacti tolerare debebant.
74쪽
PERIOD. I. SECT. I. CAP. IIII. 4
XIII. Haec singula recte considerata docent fieri tunc magna opera sine stupendis sumtibus, longe facilius, quam nostro aeuo , potuisse : adeoque non opus esse aurifiCem artem , necessarium magnificentiae huic neruum suppeditantem, supponere.
XIIII. Et quid opus erat Aegypti regibus, si sa
cerdotes arte facili in templo Vulcani Memphitico con- fcctum aurum suppeditabant, ut, tot hominum calamitate et exitio, aurum ex mineris Aethiopiae conterminis quaererent λ De his autem aurifodinis DIODOR Us SICUL Vsη nos edocet ex AGATHARCHIDE. Et ne dubitemus de Diodori in referendo fide, confirmant nos Agatharchidis amplissima excerpta, quae totidem fere verbis eandem rem proponunt.
XU. Doctissimus BoRRicinus quoniam persuasum habebat aurum apud Aegyptios alchemiae beneficio factum esse, quum multa aci stabiliendam sententiam attulis.set,statuit durum in aurifodinis laborem, politicis ex rationibus, fuisse susceptum, ut dissimularetur ars, cui non defuturos amatores importunos et violentos facile licebat cognoscere et prouidere. Idem quoque dum D ctum ex aurariis percipiendum tantopere eleuat, videtur duo non cogitasse, quae in hac re diiudicanda praecipua sunt, quorum alterum β. XII. attigimus, scilicet regibus promtam fuisse consertiandi fructus et reditus sitos potestatem ; quod de nullo nostri faeculi monarcha facile dixeris e alterum, quod pretia rerum fuerint minima, vilissimoque viuere adsueti Aegyptii. Quod vero Aegypti degenerantis in pompam profusiones incredibiles adducit; a statu degeneris reipublicae ad integrae recteque constitutae conditionem non Valere consequentiam quisquis facile cognoscit.
75쪽
M HISTORIAE MEDI cINAE XUL Plura doctissimus vir erudite congesta adfert , quibus vero simile reddit Aegyptios in chemia non fui ise hospites, et artem χρυσοποιηεικε, calluisse: hinc ad Colchos delatam fuisse artem, quae illuc Argonautas allexit: Graecisque provide arcanum, etiam fama diuubgatum, celantibus, sub fabularum inuolucro, ut exist mat, delituit. Tandem Romanis, aevo' Diocletiani, rumor arcani huius notitiam attulit, qui , ut Aegyptiis ferociendi et aduersus Romam rebellandi materiam succideret, omnes de chemia libros , accurate conquimios , comburi iusserit. Sed quoniam exscribere illum non placet ; nec alchemia ad medicinam neces ario nexu pertinet: mittenda haec existimo , facile passurus , si cui βω-hius persuadere suam sententiam valuit, ut ipsi fidem adiungat. Inferius, ubi ad Colchos et Argonautas temporum ordo nos deduxerit, pluribusque occasionibus, aliqua huc pertinentia interspergemus. XUII. Exotericam fuisse aliquam medicinam apud Aegyptios, scilicet talem , quae non fuerit a sacerdotibus petenda, sed hominibus plebeiis variis occassionibus
Cognita, memoriae mandata, Vrgentemte necessitate mmili repetita, vero admodum simile cit. Huc puto referenda esse illa veterum ' testimonia, omnia in Aeg=pto referta esse medicis et omnes Aemtios ese medicos.
Vix autem mihi persuadeo illam vulai medicinam vit rius esse extendendam, quam quod tibi ad morbos praescindendos vomitibus, aluique per infusa enemata pii gationibus , similibusque supra iam recensitis remediis, consulerint , per se quisque, aut familiae periclitanti Quaestum vero medicina facere, aut illam artem seorsim profiteri, qui sacerdotum collegio adscriptus non es.set, neminem fuisse ausum integra republica existimo ;quum grauissima poena , D I o D o R. o teste, in eos constituta fuerit, qui una plures artes, Pluraue Opimcia, . agitarent. Tale
76쪽
Ouiuis mortalium ibi est medicas de omnibus rebas probe edoctas. Arat enim profecto Paeonia generatio. Notatu dunum locum integrum adscribam ex Lib. I. pag. 68. Aisti circa multa districtum habere mimum artisces , nec in unius dumtaxat rei tractatione, propter avaritiam , pers rere videmus. Alii enim uricu taere manus admovent, alii mereature se immiscent, sunt etiam qui da is aut tres limal artes exercent. Plurimi in eivitat has popularem flatum amplexis, ad conciones publicas evrytantes. detrimentum reip. si vero emolumenta in , per aliorum largitiones comparant. At inter Aeci ptios si quis opificum aut artiscum re . . eapsit, aut plura simul artificia exercet, Favissimas incurrit poenas. Plane conse Diodoro tradit iso CRATES eacom. Borias.
XVIII. Atque haec de medicina Aegyptiorum , pro instituto nostro, sussiciant. Superest ut adhuc di-lpiciamus de aliquibus, quos huius medicinae si non in- Uentores, tamen auctores, perhiberi a nonnullis videas. Ex his primo loco occurrit ABRAHAMVS patriarcha, de quo sacrae nobis litterae testimonium perhibent, quod in Aegypto aliquamdiu fuerit commoratus. Ab eo igitur edoctos fuisse Aegyptios aliqui secure perhubent : etsi omnino sacrae litterae de eo inent.. Genes XII.
XVIIII. Ut autem, quare Abrahamum Aegyptiis praeceptorem dent, melius Cognoscamus, ex oriem talium traditionibus repetere oportet, illos existimare eundem esse Zoroastrem , Chaldaicae et Persicae philosophiae, quin etiam religionis, auctorem : de quo abunde multum fabularum ex orientalium scriptis collegit D HERBE LOTus, quas hic repetere piget, nec tempus Permittit. XX. Porro Ios Epirus Aegyptiis a nonnullis Ob- . truditur, sui tamen ipsi videntur nescire, utrum potius
citidissimi discipuli, an praeceptoris, loco ipsum habere
77쪽
lso HIIT RIAE MEDICINA velint et debeant. Huius occassione medici Aegyptii , et seorsim pollinctores, in sacris' recensciatur, tempus-
rue pollincturae insumtum determinatur quinquaginta
XXI. Stili scripturae sacrae valde ignari, nec parum inconsiderati mihi videntur, qui ad medicorues coni meliam allegant Iosephum seruis suis medicis mandasse, ut patrem liraelem, post quam fatis pie functus fuerat, solito more condirent. Non enim cogitant quoties in Ebraro codice summi summorum regum status ministri eodem seruorum nomine denotentur. Quando igitur scriptura loquitur dc seruis his medicis, tale accipi praedicatum debet , quale permittitur a suo subiecto. Sive igitur Iosephum, utpote summi sacerdotis generum, se incerdotum ordini adscriptum intclligamus, siue simpliciter proregem : pollinctores illi, Utpote de sacerdotum collegio viri, non magis erant Iosepni serui, quam ipse Iosepni socer. Alia res est si de seruis medicis Romanorum, abiectis et aere emtis mancipiis, sermo est quorum conditionem alio temPore videbimus. . , a. X XII. Incertae aetatis medicus Aeguptius celebra- tur Iachen , hierogrammateus regis, oc quo SVID Ascommemorat, quod aduersus dolores et morbos am leta et incantationes praecipue calluerit, et quod morbis icontagiosis et pestilentialibus exstinguendis valuerit prae .cipue illis, qui post canis ortum emicare solent.
. De hoc viro videantur CONRINGIus in heτmetita medic. p . . io8. et excusans ipsum atque defendens o L. BORRICHavs.. is Hemet. vindici p. IIO.
XXIII. Laudatur etiam Necte u rex Aegypti, medicis scriptis clarus: sed quod aetas ipsius in propiora . tempora incidit: mentionem ipsius interius commode licebit facere.
78쪽
summa dicendor . I. Sineorum eruditio antiquissima perhibetur. II. Medicorum conditio. III. Pal tam obseruatio antiqvissma.
Reliqua, quibus attendunt,sgω. κQηίuibus remediis utantur. I I.
De circuitu sanuvinis et stirituum
Huius dogmatis antiquitas. VIII. Pathologia ipsorum saluosa. VIIIL Theoria nasia aut falstlissima, praxia tamen laudata. X. Vade pisi a peti posent. XI. De GRUNDLERI Maiiamricomedico. XII. Institutiones medica Malabarice. IIII. Orto et antiquitas iactata medicia
Theorie absurdae specimen. XV. Medicamentorum summa Eevera. XVI. Grandi ars octo elassibus dissescitar. XVII. XVIII. Silagulis clogibus quod ηmen presideat.ΥAVLLII. I Dei morbi privcipales. XX. Quibus fionis morbos eor inque evereatus cognos ant. XXI. Cura circa medicinas et victum Kr tantium. XXII. XXIII. . Chemia malabarica. XXIIII.
Compostas medicinas plures habent.
Medici Malabares ab Europeis estia mantvr. XXVI. Nouissime ab Europaeis aliqua adsum , serunt. XXVII. ' , Icaria dei medicina et medicis Mai harum. XXVIII. Convenientia cum medicina Aed priorum. XXVIIII. cusatio de Sinensibus et Malaba. ritus. XXX. De Germanorum antiquissima media civa. XXXI. De Druidis et visco quercui lanato. XXXII - XXXIIII. De Most. XXXV. XXXVI. - Quid circa medicinam apud Iudaeos, sanxerit. XXXVII. εLeuitas Iudaeorum fuisse medicos. XXXVIII. .. Moses anfuerit chemicus. Maria δε- . ror eius. XXXVIIII XXXX. De IOD. XXXXI. XXXXII.
79쪽
sa HISTORIAE MEDICINAE' LNon abs re fuerit nunc euagari paulisper ad reliquas
orientis gentes, quippe cum aliis artibus medic, nam apud se antiquissimam iactantes. Sunt autem illae de quibus aliquia rescire licuit, Sinenses , Lapanenses et Malabares: quibus de patriae nostrae antiquissima medicina, ut et eiusdem apud Iudaeos conditione, aliquid subiungam : hacque occasione de Mose et Iobo
II. Sinenses, cum quibus in muItis conuenire videntur Iaponcnses, iactant reges medicinae suae inuent res, quorum aetas diluuii tempora multum superat. Tota natio deditissima est idololatriae , astronomiae et astrologiae: in quo conueniunt cum Chaldaeis et Persis, ipsis quondam finitimis. III. ' Quae medicorum apud Sinenses dignitas arniquissimis temporibus fuerit, . equidem nullibi inuenio: hodie eos, quoad ordinem politicum, exigua esse existimatione IOANNI NI EUHOFIo credo : attamen antiquissimae artis dextro exercitio tantam famam adepti sunt, ut Europaei inter illos degentes libentius fere suam salutem ipsis, quam popularibus suis medicis, permittere
IIII. In morbi cognitionem penetrant obseruatione longa ac taediola pulsuum, quam disciplinam habere se ex institutione cuiusdam Lipe dicti, et mamii regis, perhibent, cuius aetatem indiCaturi annos CII cIIII cxxxxvim. ante Christum natum supputant. U. Praeter pulsum , linguam , oculos et faciem quoque considerant et alia sisna negligunt. uippe nec de statu suo aegrotantem Interrogant, nec Urinam inspiciunt. Cognito autem pulsu morbum indicant et ' praes
80쪽
euoluunt, quaerunt pulsus nomen eique adsignatum remedium.
leui arte parata , ut decocta. Chemica prorsus ignorant: Vt et anatomen omnino negligunt, nec sanguianem mittunt. Ita me docuit o LEUERus fragmenti Operi medici, quod cumstremine medicis. Sivisa prodiit, pag. 72. qui ch3micam , inquit, artem , quae nolitissimas inuenit medicinas, ignoraui. quamvis istius alteram partem, ad investirandum lapidem Rilosophicam, ad aurum et argentum conficientim, ad insaniam aliqui prostqvantur. Sed aliud persuadet epistola secunda de India rarioribus a D. D. ΜΙ-CHAEL E fCHENDO ad Illustrem Academia: N. C. Do. num Praesidem exarata , et appendici ad Asa Phasico medica Acad. V. C. pag. I 24. inserta , qua Sinensibus chemiae pharmaceuticae usus , et cognitio , additis speciminibus, tribuiriar. Nam non solum antimoniaIibus, verum etiam mercurialibus, quin ex ipsb auro praeparatis illos gaudere, examine pastillorum Tanetac comprobat. Profitetur sibi persuasissimum esse antiquum esse chemiae in hac gente v mr quod in medio nunc relinquo, donec certiora ad antiquit rem hanc comprobandam argumenta suppetant.
VII. Circuitum quendam sanguinis et spirituum deuehentium humidum radicate et colorem primigenium , per Venas et vias duodecim membrorum , s acio
xx IIII. horarum, quo tempore quinquagies circumuobuuntur , secundum coelorum per quinquaginta domos conuersionem , sibi confinxerunt : cuius circulationis penitus phantasticae nomen nostrorum incautiores quosdam induxit, ut perhiberent circulationem sanguinis Stinensibus antiquitus fuisse cognitam. VIII. Dogmatis huius antiquitatem CLEYERus indicauit plus quam quater mille annos : videas tamen aliquos quadringentos tantum numerare: quem errorem pronuisse existimo ex eo, quod PΛSCHIUS nu-