장음표시 사용
401쪽
Iurisprudentiae studio. Videtur autem Ius Canonicum professus. quod mag7stri appellatio significat, & quod clericum decebat , qualis erat Gerardus; cui legavit etiam PI alterium . & Ηymnarium suum. Hunc esse puto Mag. Gerardum doctorem Decretalium . qui post medium saeculi XIII. Bononientis Ecelesiae Adichipresbyter fuit. ab Constituit etiam in iis codicillis Bernardus Bolonus de funere scio, & sepultura, quam esse voluit in Cathedrali Ecclesia. ubi sepulcrum iam sibi paraverat prope tumulum Tancredi Archidiaconi. Iuris Pontificii
professione celeberrimi, quem praecep rem habuerat. Mandavit autem, ut illato corpore in sepulcrum, tumulus supra eum locum excitaretur ex marmoreis tabulis antea ad eum usum comparatis. Sed haec melius ex ejus codicillis intelligi poterunt. quorum excerpta in Appendice damus.
XI. posita suit ad ejus tumulum haec epigraphe cum gentis suae insgni-hus in grandi marmore, quod solum nunc superest, bb disjecto jamdiu sepulcro ipso in novis ejus templi molitionibus:
Panci rotus corruptam omnino hanc inscriptionem dedit in hunc modum: Sotionur Cancellarius stadii Bononiensis qui feribit apparatum in decreta ireet hie. Quod hic dicitur Bernardus Bolonus auctor apparatus ad Decreta . adeo manifeste falsum est . ut hinc saltem de tota inscriptionis corruptione suspicari debuisset Panci rotus, & novum istum, atque inauditum Studii Bononienses CaneeLIajium in sciis tenebris relinquere. Etiam Laurentius Schar de rus hunc sepulcralem Bernardi glossatoris titulum exeunte saeculo XV. in suis Italiae monumentis ediderat aliis mendis scedatum , ubi non iam Bernardus. sed Bernardinus V eatur. c Sed Ni laus Burtius. qui de Bononiae laudibus commentariolum seripsit . dicavitque Joanni II. Benti volo Senatus Bononiensis principi , quique Bernardi tumulum videre potuit, uti erat in antiqua Divi Petri Ecclesia, hos ver 1us eidem inlcriptos refert:
nonis hie sitis eis glossator iuris, ille
Quhm elarum sititiιr Gallica Parma virum. Pernamitis fuerat disino munere fultus
Dirino eloquio . aurea dicta ibi. Recitat hoc ipsum Bernardi epitaphium Diplovata ius, primo versa mamcum; sed memoria lapsus extare dicit ad Divi Martini Ecclesiam.
BErnardi scripta nulla esse arbitror . praeter ampla eius commentaria in quin que libros Decretalium . quae non uno tempore prodierunt, Plura enim paulatim adiecit. ob S huic operi perficiendo omne vitae suae tempus impendit . Iis adiunxit casus longos Decretalium , qui seorsim etiam ab au'ctore edi potuerunt ; ita enim sunt cum apparatu glossarum coniuncti, ut separatim etiam existere possint. & ita revera in pluribus codicibus manu exaratis observamur. e Eos etiam habemus seorsim editos, iam inde aban. M CCCLXXVII. , quoium euitionem curavit Andieas Corsetius scholarum Uil. Infra In Gerardo Ανebiρνesb.
da adsitioin apparatui glossarum facias di
402쪽
lariam nostrarum non obscurus professor; O ac alibi postmodum non se. mes vulgati sunt. b) Porro inter pietandis. ω illustra nclis Urit et alibus Ber- nardum ad extremos usque vitae suae annos insLdasse , manifestum est ex iis, quae scribit ad C. qtiod Ilaut. de ineli. . ibi enim loquitur de consecratione Octaviani Ubaldini Episcopi Bononiensis. quae habita est Bononiae anno MCCLXIlI., eb cui ipse intersuit. Obiit auum triennio post, ut supra demo nitratum est. Consilium quoddam magi iri Bernardi doctoris meretolium vidimus in codicemss. bibliothecae Fratrum Minorum Cesenae . scriptum ad calcim Suni aeS. Raymundi, quod in Appendite damus. d) Versatur circa i terp etationem Constitutionis Gregorii IX. ccntra blasph mos: nec dubito. q nBernardus ille sit is, de quo differimus, doctor Decretatum jure appellatus, quod hanc praecipue duris Pontificii partem professus sit . ut supra dictum est.
INter utriusque iuris doctores, qui Bononiae saeculo XIII. floruerunt. Mag. Gerardum Bonum recensuit Aliclosus, canonuum, Sc Archipresbyterum Bononiensis Ecclesiae; eb de cuius vera aetate subdubitans, neque ullum illius iam mini annum adscriptit; eumdemque fuisse ac Gerardum Armitum B.,nonienis sein Episcopum, omnino praeter rationem suspitatus est. At Gelaidus Aleost sante Episcopatum non Archipresbyter fuit. sed Archidiaconus, ut suo loco de monstrabimus: Mag. vero Gerardus Archipre,byter, ac Decretalium dostor
Ionge serius vixit; quippe qui anno MCCLUL. cum esset Mutinae . quibusdam actis in Episcopali palatio interfuit . quae aptio Ughellum in Episcopis Mutinensibus videri pollunt. O In monumentis Ecclesiae Bononiensis altum de illo silentium ; quae ab anno MCCLI. . quo eam adhuc dignitatem obtinebat Bombononius Zoenis Tencararii successor. toto amplius decennio, nullum no bis exhibent Archipresbyterum. Hunc esse arbitror Mag. Gerat dum . de quo supra dictum est. Bernaidi Boloni fratris filium, cui ille moriens libros aliquot Civilis Iuris. & Canonici legavit : g) potuit autem facile Alidosius ex antiquis chartis, quae in illius manus inciderunt . pro Gerardo Eotono Gerardum Bonum exscribere. Quae res si vera esse statuatur, ut certe est veliti millima. dicendum erit. Archipresbyteratu se abdicasse Gerardum ante patrui mortem: non enim ab eo in codicillis Λrchipresbyter nominatur . eamque dignitatem anno MCCLXII. Mag. Sini gardo Λrretino iam delatam fuisse constat, de quo dicemus inter Medicinae proseliores. Hic etiam Gerardus esse videtur, qui una cum Bernardo, scilicet patruo suo , qua nescio in controversia sententiam Bononiae pronuncia vit, ut refert Ioannes Andreae in commentariis Decretalium. h
a Incipitini insus celeberrὶ mi ac famosi
iuris utrius ille doctoris,oc monarchae dia. Bedi nardi Parnietilis , eanonici meseliae Bononiens , ac mirifici glossatoris decretalium, revisi per Iane Antonium Corfectum de Sicilia itaris utriusique doctorem, iura pontificia in hoc vetustinistrio , di Omnium primario gymiraso Bon talenii orditiarie legentem. 1 inpressum Boisoniae per Henrictim Har. lem , Ec Johannem vul ech L,cios, anno MCCCCLXXviI aenultima die Novembris.
403쪽
II Ex Academiae nostrae professis rihus, & alumnis plures ad ordinem Prae. dicatorum commigrarunt, non ibium in primis ejus exordiis, sed etiam multomit, toto sere 1 culo XIII. De hoc numero mit Mag. Gerardus de Valeto doctor Decretorum, qui Bononiae in eum ordinem receptus est an. M CLXV II., vel insequenti. Is, antequam solemnibus votis in eo ordine se obstringeret, coram Episcopo Bononiensi, aliisque primariis viris, testamentum si cit . quod m- diearum habemus in Memorialibus Communis Bononiae. ca Sed quoniam ibi tabulae testamenti minime perscriptae sunt, scd solum indicatae; neque cusas esset Gerardus, nec qua ex gente, aut aliud quidquam Iescire de eo licuit.
SEguti in Pede montio natus est Henricus. Ob Episcopatum Ostiensem, quem
ab Urbano lU. obtinuit. Ostiensis agnomine notissimus; ut merito ridendisnt , qui eum suspicantur Oiliensem appellatum . quod per eum . quasi per ostium , patuit aditus omnibus ad Jurisprudentiam properantibus. b) De eius genere dissensus eii lariptorum ; vix tamen dubito , quin clara ex itirpe editussi. Sunt qai velint natum ex familia, quae de Bartholomaeis diceretur. Sed qui ita scit butit, non admodum antiqui sunt . Guillelmus de Past rei go , Dipi vata ius . Panci rotus, ac ceteri fere e us agnomen litent. Frat Bononiae anno MCCLXXXV. inter scholares Thomasimus de Romanis neros bo. me. Dn. Henrisi olim Card. Hostis . sic enim dicitur in Memorialibus Communis Bononiae. Si hic erat Oitientis ex fratre nepos, hinc ejus familiae agnomen habemus. Adolescens literarum studiis diligenter excultus est; potissimam vero operam Iurispludentiae impendit. In Jure Civili praeceptore ulus est Iacobo Balduino, c)qui in summis aevi sui Ctis habitus est, & Agonem magistrum suum fama Pirpe aequavit. In Iure Canonico, in quo ipse postea principatum innuit, audivit Iacobum Albingaunensem, qui postea Faventinorum Episcopus fuit. do sed hunc Ostientis praeceptorein aliqui Jacobum Λlbanum, alii de Albaico non recte appellant .
I l. Ab his doctoribus in Academia nostra eruditus, docere ipse coepit tant plausu, ut inter profissores Iuris Canonici superiorem habuisse non videatur. Ex Italia in Gallias ab luctus docuit aliquando in scholis Pariliensibus, ce) ac sortasse etiam in Anglia, ubi haud brevi tempore suit, eo, ut opinor, accitus ob vulgatam singularis dos inae opinionem. Cum in Anglia esset, magno in hinnore fuit apud Henricum III. Regem , cujus negotiis gerendis non eκi Su. m Peram contulit, & legatus etiam pro eo ad innocentium lU. proiectus est. C mmendat autem Innocentius eius fidem, ac diligentiam literis ad RVgum datis, quae scriptae sunt Kal. Λugulti anno II., idest an. MCCXLIV. xi In iis lira teristentiatum Bononiae per Magistrox Bernardum B cierat dum Io. Axir. e. as audientiam. de Ciar. aὶ Αα. MCCLXVIII. die III. exeunt. April. Discretus vir Mag. Gerardus de valeto
doctor Decretorum Frater in Ordine Pred .c torum liotidiam proseisus ante professionem sactam a se sanus meiate & corpore sciarum re.
xiam & bonorum ommum Per Presciix Duri cupativum testamentum . . . . fecit . . . . . scri in
tum manu Ranerii notarii & Fraiicisci 'l'h, malini sinum liodie Bononie in s latio vinteri epis otiatus Botionie prcserit. Fr. Iacobo de uisatio de Ord. Predicat. dia. Gerardo archipresb. de Carpo . Mag. Aiehicio vicario diniePucopi Presbytero Alberio de Traiiassa cum ipso drio epi scopo. Exib, Ε ex borum nume, o M. ia epatis vir. illa s. n. c seomdum diium meum Iae. de Bais dui. , quem semiper in legibus dominυm mcumprincipaliter voco. Ita si L ni Summae,&quoniam iis alibi pus , ut obe, ιυι IMilou. din Io. Aair. ia a sit. aI Dee. ia p Mum. D. porro, is v. Bernardus parmeniis. ei Hispanus quidam, qui V ahatur maiagister scholariam, ct a me aiidies at Decret les Parisis. Obli. in Summa ιit. de Aetii. ωμα potest. v. qualiter.
404쪽
teri. Innocentius appellat Henricum Antipolitanum Praepositum ca) & Capellanum
suum . Sed cum Angli hominem alienigenam, quantumvis doctum & celebrem, aegre ferrent multum gratia & auctoritate apud Regem valere, ipse veritus. ivrquid sibi periculi ab invidis crearetur, solum vertendum Censuit; eodemque an
aio Sistaricensis Episcopus in Gallia creatus, oblatam sibi probabilem causam Λngliae vale dicendi non moleste tulit. b
III. V erum Henrico ex Anglia abeunti turpem notam inurit Matthaeus Paris. Narrat, illum pecuniam intervertisse , quam a Rege acceperat ad dejiciendum Episcopum Wintoniensem , qui contra ipsius Regis voluntatem Episcopatum obtinuerat. Itaque illum ait ea pecunia usum, ut Episcopatum sibi acqui. reret. γ Sed Galliae Christianae auctores Henricum illum alium a nostro existimant, & Α uberium reprehendunt, qui tantum crimen ex fide Matthaei Paris Henrico nostro tribuere non dubitavit. do At nihil est causae , cur Henricum alterum hic excogitare oporteat; neC magnopere credendum est Matthaeo Paris. qui & Anglus erat. & nostris saepe se intensum osterulit. Vivebat ille eo iplo tempore , quo Henricus erat in Anglia, & jamdiu manum admoverat suae historiae scribendae; quo in opere . dum summam dicendi libertatem alliciat. saepe se maledicum prodit. Itaqtie vix dubito, quin Matthae L s ipse iccum non in .ifimum mereatur inter invidos Henrici obtrectatores, a quibus, Anglia excedens. sibi cavendum existimavit. IV. Sed absurda narrat Matthatus Paris, quae nemini probabontur . si Hen vicus Segusinus regiam pecuniam suis uiabus insumpsisset, an credibile est . Regem Angliae voluisse iterum huic homini adhibere fidem. suaque ei negotia committere λ At enimvero Henricum . Ebredunensem Ar hiepiscoplam jam Creatum, pro arduis regni negotiis an. MCCI IX. una cum Theobaldo Archidiacono Leodiensi . qui postea fuit Gregorius X. Pontifex Maximus, ad Al xandrum IV. ab Angliae Rege missum esse, manifcstum est . Id habemus ex ip. sus Regis literis ad Pontificem datis postridie Kal Aug. anno regni sui quadragesimo tertici, & ΙV Kal. Jan. anno quadrage limo quarto. e Edmundus Henrici Regis Angliae filius, agente primum Innoc. IU. . deinde Alexandro IU. . regnum Siciliae obtinuerat; atque ob hanc potissimum causam Henricus tam illustres viros apud Sedem Apostolicam suis negotiis tractandis adhibere voluit. V. Pluribus Eceletiasticis dignitatibus aue us eli Henricus noster, antequam Cardinalis crearetur: Canonicata Ecclesiae Viennensis in Gallia, quem tenuit ad extremum usque spiritum : f) Archidiaconatu etiam Parisiens , quem tum obtinebat, cum in ea civitate Decretalibus interpretandis opinam claret. g
c Considera iit igitur haec omnia, de pe- lie me ipso. Parili x XX vlII. Decemb. anno Cimia, quam de Rege rimi minimam ad de- XI.Iv. Extant apud Rymer inter acta pubL Au-3icieiadum Episcopum Wintoniensem accepe--To. l. P. s l. sa. Serisne ar Rex Heaxat, comparavit tibi amicos de mammona iiii - νιμι ante aliquot mi es Pouti sei, nuneia is , sequitatis, de adquisivit tibi cutinam nora com. ρνocuνatores Iuos coustitui se Aacbtepueoptim rar Paravit quoidam in suas partibus Episcopa. duae . , aliosque illust. O Diros. APud V ini. iuri , ta iiiiiicitis eorvo factus si anilis, Ilami. secuncto die Aug. an. XLIII. ibid. p. 4s. ruitri suum Noe defraudanti, nuricium eum ira Di ous totam. nto, quod vuIeatum es in Onere Degotii quod susceperat baiulandum tim GaIlia Chrifliatia ι at ex las ν umeuta Ecclesin Ebr qui tar reliquit im 'erfectuiri, nuc apparuit po- , hae legitii iure Item Eccletiae vieimii ea in regno Angliae, bonis regni plenius fa- Denii, in qua suin cano ictas , CC. libras Vie .ginatus. Matth. Paris at ann. MCCXLIR. nenses relinquo.
405쪽
Anno MCCXLIV., ut supra ostendimus, praepositus Antipolitanus, & Capellanus Pontificius legationim aputi Innocentium IV. pro Henrico III. Angliae Rege obivit. 5e Sistari censis Episcopus renunciatus est . ab Cumque per idem tempus Antipolitanam sedem, propter crebras loci depopulationes, a C piratarum incursus, Grassam transferri placuisset, b Henricus, qui post susceptas Epis Opales insulas, dignitatem, quam in illa Eccletia habebat, aliquandiu retinuit, 3 am non Antipolitanus, sed Grassensis Pra postus appellari coepit. γ) Si. 1 aricentis Episcopatus non semel in suis libris meminit . ac praesertim in celebri
Summa, quae Ostiensis nomine celebratur . Sed praeclarum hoc opus, omnium, quae in iure Canonico prodierint, laudatissimum , nunquam satis emendatum in liacem prodiit. Quare in exemplaribus editis. quae viderim, pro Sistari censi Episccpatu Cisterciensem habemus . aut alio modo Corruptum legitur ejus Episcopatus nomen. Exinde creatus est Archiepiscopus Ebreclunens s , anno circiter MCCL. . minime vero Virodunensis, ut nuper scriptori cuidam excidit. Urbanus IV. anno MCCLXI. electus Pontifex, cum cardinalium col. Iegium ad perexiguum numerum reda tum videret. eo ipso anno labente novem egregios viros in eum ordinem adlegit. Destinavit eumdem honorem Henrico Segusino Λrchiepiscopo Ebredunensi, & Guidoni Grosso Archiepisco. po Narbonensi. Sed erat uterque in Gallia gravibus negotiis occupatus; ac petierat a Pontifice Ludovicus i X. Francorum Rex, ut eos retinere posset in eo regno, quoad pacem conciliassent inter Reginam uxorem suam, S Carolum fratrem, Provinciae Comitem. eb Sed negavit Pontifex, eosque in Italiam re. vocavit. quod eorum opera uti se velle diceret in universalis Ecclesiae regi.
mine. lare Henricum olliensem . & Guidonem Sabinensem Episcopum creavit. g) Minime vero audiendi sunt Galliae Christianae auctores, qui scrip.
serunt. Venticum cum Episcopatu Ostiensi Ebredunensem Archiepiscopatum retinuisse . ch) Etenim statim ac creatus eii Episcopus Ostiensis. successorem habuit in Archiepiscopatu Ebredunensi Iacobum, qui ante fuerat Pra positus Ebre-dunensis. Hunc aliquot eius Ecclesiae Canonici, qui praesentes erant in Curia Romana . quique elestionis arbitrium ab aliis Canonicis acceperant, ipso Episcopo Ollicii si consulente di consentiente, elegerunt. ci Itaque in eo
eonstet de persona per cireumstantias a positas i piat A si ιms intretur contra P. Archidiae. Parilietis erit , beneficiat lim in Anglia, atque Provincia, Iegentem Parisiis in Decreta libiis , de S usia oriricidiam ; is enim iuillus est, nisi ego in. e. Ivper litιe1ra. de Rescripti .
turr Propter quod ii vitr. x eis sub certa sori ira virtute ohe,i,etitiae declinaut hiems ira Prae,
cuPtia, ut ad Priscutiam mitram seu in teraecederent, eollegio Cardiniatum praeci ctae R manae haec lesae per nos solemniter aggrexandi. Et licci lini moram protraxerint hacte. niis in suis partibus longiorem, nos tamen . . . dispendio in dc grave nimis dictae generali Ecclesiae scire providimus eisdem Archie histopis
Ioannis Portui sis Digeos tu ea a Ioanuis , is Philippi, qui ia Iasensioue incii fueraut Abbates ellus Mona, i rii , in qua noni ιuatur Prior S. Joat Dis in Morite delegatus ven. Patris qu. Ebrin dialiensis Archiepiscopi nunc Episcopi Hosti ei iis surigeritis legationis ossicio in Irartibus
406쪽
etiam erratum est ab iisdem auctoribus. quod inter Henricum Segusinum , &Jacobum hunc , quem diximus, Meuhiorem quemdam intruserunt , qui certe locum hic inter Archiepit copos Ebredunenses habere non pote 1 . VI. Multa sunt de praeciaris huius viri gestis apud Ciaconium. & Ughellum in Episcopis Ostientibus; item apud Galliae Christianae auctores, alibi diligenter
perlcripta, quae hic libenter omittimus, ne videamur actum agere. illud reticendum non est, quod illi accidi isse sertur Bononiae. cum esset Apostolicae sedis M. gatus. Dicitur enim reum capite damnatum invitus in hune modum liberasse. Impetravit scelestus ille, ut tibi Legatum alloqui liceret . an loquam ad supplicium traheretur, simulans habere aliquid arcani, quod Legato aperiri oporteret. Sed eum is ad Legatum perductus ambages narraret, nec quidquam in ullam sententiam explicat et, iratus ille, & huius molestiae impatiens. sontem illico ad supplicium rapi jussit. At ille, qui has technas ad hunc finem praeir uxerat, multos clamavit esse irregulares, Cardinalem in eo numero oblique persti ingens. qui contra canonum decreta se ad mortem trahi iussisset. Quod cum Legatus audisset, male precatus eli ei, qui reo hanc fallaciam ostenderat; eumque non
multo postea dimisit. Recitat hanc historiolam Joannes de Lignano, qui se eam ab illustri canonum pioscisore Paulo Leagaro , cum in scholis legeret . audivisse testatur. ab Uerum Legatus ille . cui res tam inopinata accidisse dicitur, haud sane hic noster Henricus Pontificii Iuris explanator esse potuit . ut Felinus. & Panci rotus interpretati sunt. bb Si quis vero fuit, Bertrandus de Podietto Cardinalis fuit, & ipse Ostiensis Episcopus , cui se civitas nothra, im testinis sessa discordiis. anno MCCCXXVII. regendam tradidit. ccb Legatione quidem per universim Lombardiam functus cst aliquando etiam Henricus Segu- sinus: d at nullam iis temporibus iurisdictionem habuisse constat Apostolicae Sedis Legatos . neque in civilibus, neque in criminalibus, sed tantum rerum spiritualium procurationem in sua cuilibet provincia commissam. VII. Viterbii mortem obierat anno MCCLXVIII. Clemens IV. . indictis.
que comitiis ad successorem creandum, tanta continuo inter ipsos electores, S tam pervicax dissensio est oborta, ut non sine gravi rei Christianae incommodo ad tertium prope annum sedes vacaverit. Interea Viterbienses morae pertae si, ut ad properandam Pontificis electionem Cardinales vel invitos adigerent. angusto aedificio, quod legulis nuda erant, ad unum omnes inclusos aliquandiu detinuere. Ibi Henricus gravi & ancipiti morbo implicitus, cum opportune curari non posset, beneficii loco petivit, ut sibi de illo carcere eκeundi potestas fieret; neque aliter impetravit, quam si coram ceteris Cardinalibus iure omni se abdicaret in illa electione suffragii ferendi. ei Ex morbo aliquantum recreatus Hortam divertit, quae urbs Uiterbio XIV. fere millium spatio abest; ibique apud Fratres Minores degens prid. Kal. Maias anni MCCLXXI. ratum habuit, obsisnavitque testamentum , quod ante paucos menses Viterbii
condiderat. D Neque ita multo post in Galliam concessit. Medicorum. ut
a Sed revera iste casui longe antea evinnerat Host. dum esset Legatus Bononiae 3 ubi reus condemnatus petens ut dimitteretur Prius ad Legatum, alioquin de re ardua, cum nihil arduum dixti set, turbatus Legatut dixit: duc lux ad iustitiam. 1llo autem clamante multos esse irregularet, respondit Legatiast maledic tur, qui te docuit, eumque remit m ad ear ceres, postea liberavit. Ita narrat Io. de Lig. ia c. sententiam in I. ne Cle. vel aro. dicens se hoc audivit se a dito P . diam legebat. F Ilin. e. A quando. de Reueripi.
Et eo tempore ut eum mariaιe in se iis nosris
memorat , qui ab Oxea nomen aereperit. Leeem
407쪽
eredibile est, consilium secutus; quo illius caeli, cui diu assueverat, salubritate uteretur . Eventu tamen minus Prospero; quippe eodem anno ad diem Vli I. id. Novemb. Lugduni e vivis sublatus est, & ad aedem Fratrum Praedicat rum tumulatus. ab Hinc apparet, extremo tempore aliquid ab eo immutatum de illis, quae in rei tamento perscripserat ; quo scilicet cautum erat, ut longe a Romana curia. ac ultra montes de vita migranti sepulcrum poneretur in Metropolitana basilica illius provinciae, ubi eum moti accidisset. b) Multa Ecclesiis. & piis locis legata dedit: quod ejus pietatem ostendit. Legavit Academiae nostrae , in qua educatus fuerat, sua commentaria in Decretales, qua nuper Bononiam exscribenda miserat . cc Magistro I haddaeo capellano suo sacrorum Bibliorum volumen legavit, ex quo quotidiana lectio acl ejus mensam haberi solebat: ccl qui mos olim apud Ecclesia ilicos praelatos usitatissimus, vix nunc in religiosorum hominum domibus servatur. vlli. luemadmodum dum viveret, ob doctrinae praestantiam, summo in hinnore habitus uit, eb ad amplissimas dignitates postulatus. Ita poli mortemperennis eius fama fuit, nec unquam ejus memoria extincta est; quod paucis
contigit. Pater canonum. D sons, gb & monarcha juris, O stella .. ib ac
lumen Iucidissimum Decretorum appellatus est. χ) Ut autem qui Medicae facultati operam dabant, Thaddatum Florentinum, scilicet Medicum in s gnem, quIper ea tempora in scholis notiris floruerat, S Medicinam quodammodo restituerat . ita Iuris Canonici studiosi olliensem sequi dicebantur; ut tantundem esset Thaddaeum, aut Ostiensem sequii ac Medicinae, aut Juti Canonico v Care . cl)IX. Non desuere tamen qui aliquid in eius scriptis reprehenderint. Bal eus eum carpit. quod, cum Episcopus esset, Fpiscopolum iura plus aequo ex iu-Ieiit. mb Eum etiam aliqui accusant nimiae Lbtilitatis. n Illud autem credibile non arbitror, quod aliqui tradunt. Ostiensem eo consito commentaria in Decretales scripsisse, ut duras Innocentii IV. opiniones convelleret; quamquam non inficior, studuisse illum aliquas ex Innocentii opinionibus, quae duriores viderentur, emol: ire, ut erat aequitatis magis, quam summi iuris amator: co scd vereor, ne iste aequitatis amor in Iuris Canonici minus laudabilis sit, quam in Iuris Civilis interprete. Congruum quippe est in Christiana republica severitatem legum civilium, si qua in parte mitissimis nostris legibus S moribus minus consentaneα sunt, a quitate moderari S temperare: sed si quis eadem aequitatis regula leges Ecclesiasticas, quae severiores videantur, mitigare velit, facile sublua fundamenta Chiistianae disciplinae, & in doetrina mo.
bὶ ri Tesamento, de quo supra.
408쪽
rum noxias, aut Certe admodum periculosas opiniones inducet. Declarat etiam Ostiensis. quid causae fuerit, cur Iuris Canonici pionulbies Martini Gosae po. tius , quam Bulgari , S Ioannis opiniones sequi consueverint. nimirum . ut ipse ait. Martinus siritualis homo fuit . seundum tempus cytiod tum curre. bat semper divinx legi adhaerebat , contra rigorem iuris cisilis. Joannes autem nou Dpiebat quae funt siritus . sed tamquam animalis mialtiplicationi temporalium , rigori juris civilis per omnia intendebat. Unde iis . Ioquacis sui , qui multi sunt. Birituales opiniones reprehendunt , dicunt , hae es aequitas eapitanea, requitas bufalis. Sed velint .nolint , hanc aquitatem de jure nec se ha-hdnt f qui, tibi agitur de peraculo animarum. ab Molestum est . in hunc Ostiensis locum non incidisse cum de Martino Gosia agebatur; eli enim aptissimus ad vindicandam eius aequitatem. Iantopere invisam aliis doctoribus. Sed alia est ratio aequitatis in moderando jure Civili, alia in Iure Canonico. Illa. dum leges civiles ad nostros mores & instituta attemperat, populum Christianum ab indigno eximit jugo; haec, dum vim antiquarum legum enervat, erioribus &corruptelis viam sternit. Illa aedificat, haec destruit. Sed haec obiter.
O Ct ipsi Henricus Cardinalis Ostiensis commentaria in Decretales, quae sngularem eius do strinam , e& peritiam utriusque iuris demonstrant. Coeperat ille quasdam Decretales seorsim interpretari; in quo cum magnopere Placuisset scholaribus, eum summis precibus impulerunt, ut in totum Dic re. talium volumen commentaria scriberet. b) Sunt etiam qui dicant. Alexandrum I U. stimulos Henrico addidisse, ut id operis susciperei; cc quod
tamen inchoatum fuisse apparet, cum in Parisientibus scholis nondum creatus Episcopus doceret, do rursusque sub vitae eius finem ad incudem reis vocatum: nam 5e inclusionem illam Uiter biensem . & suae valetudinis in. commodum . di alia , quae Clementis IV. obitum consecuta sunt, apμ te commemorat. eb Atque hac commentaria novissimis curis aucta &emendata fuisse putaverim : quorum exemplar per idem tempus Bononiae describi iussit, S Academiae demum nostrae supremis tabulis legavit. Nihil attinet dicere . quam probata ea suerint Iuris Canonici studiosis, quae sci licet eodem in pretio suerunt ac Innocentii IV. S Ioannis Andreae commentaria . Ea non semel typis edita sunt, de manu exarata passim reperiuntur inter antiquos bibliothecarum codices. Vidit Diplovat accius lynopsim quamdam testurae Ostiensis, horum scilicet Commentariorum, ab
anonymo editam , quae nunquam typis edita est.
Sed Ostiensi nihil magis ad famam di opes profuit . quam Summa Decreta. lium . Summa Ostienss vulgo appellata . quae pari fama apud Iuris Canonici studiolas fuit, ac Summa Azonis in Iure Civili: aureum sane opus, quo nullum ante illud tempus utilius prodierat. f) Ei scribendae animum
applicuerat Henricus, cum nondum creatus esset Episcopus. Post autem inchoatum opus incendio absumptum est . Sed tandem . cum esset iam Archiepiscopus Ebredunenss. hanc jacturam reparavit. & summam communibus studiosorum votis iamdiu expetitam persecit. g Itaque cum primum vulgata est , appellari coepit Summa Archie seopi; quam appellatio
nem, usu iam Celebratam, retinuit etiam aliquandiu postquam eius aue or
creatus est Cardinalis, & Episcopus Ostiensis. Edita est saepenumero, di
g Quod in minora ostieio inceperam x
& demum incerutio amiseram , in maiori constitutus ossicio revocavi , curiam consultimavi, iidem seri avi. ita Summam abinit Di te s.
409쪽
magno semper in pretio habita. Guillelmus Pastrengus, qui proximo saeculo post Ostiensem vixit, in Originum libro ita eius Summam laudat: Henri. eus Ostienses mi opus S. R. E. Carrinalis iver libris Decretalium Summam ingentis νolaminis, omnes alias utrisque juris Summas complextis , docentibus scholasticis gratum mtinus exhibuit. ab Idem judicium Panci roli filii de Summa Ostiensis; tantam enim Iuris tum Canonici, tum Civilis erudi. tionem . & do trinam Continet, ut Veluti utriusque Iuris compendium haberi debeat. tb Seripsit etiam ostiensis commentaria in Decretales Innocentii IV., de quibus vide quae in recensione operum hujus Ponti 1icis dista sunt.
INter Decretalium interpretes, qui Bernardi Parmensis aequales. & sectatores fuerunt, celebratur Petrus de Sampsone. γ) Audivit in Iure Canonico Ia.cobum Albingaunensem d) docentem in scholis nostris. ce) in quibus ipse
postmodum proflataris munere fimetus est. S inter auditores habuit Abbatem, quem vocant, Antiquum. f Diplovat accius Petrum quemdam de Saxonia laudat, qui medio saeculo XIII. floruerit. Ait, saepe memoratum a Guillelmo Durantis. & Abbatis Antiqui magistrum fuisse. & Canonicum Narbonensem. Nis indiciis apparet, hunc esse Petrum de Sampsone, librarii, ut arbitror, in. curia. de Saxonia appellatum in Diplovat accii libro. g) Nam Petrum de Sampsone, qui, dum viveret, Canonicus Narbonensis suetat. h) a speculatore me. moratum reperio; Petrum de Saxonia non item. Fuisse tamen Petrum de Samp. sone Abbatis Antiqui praeceptorem , eκ Abbate ipso intelligimus. II. De Petri patria dubitandum non est, quin Gallus fuerit. in Oecitania natus. Nam, praeterquam quod canonicatum in hcclesia Narbonensi obtinuit, suam operam impendit Raymundo Epistopo Nemausensi in scribendis Statutis synodalibus pro sua dioeces; & inter scholares, qui in Academia nostra post medium saeculum XIII. eluditi sunt, alios reperio ex eadem gente, quae de Sampstne. i) aut Sarasone dicebatur, quos Nemausenses, aut certe occitanos fuisse constat kJ In his habemus petrum de Sampsone Canonicum Nemausensem, qui Bononiae fuit ab an . M. CLXIX. ad 11 LXXlII. . quem alterum fuisse a superiore, ac fortasse ejus fratris filium, exiit imat Cl. Montius. Non enim
veri rexIerunt, fuit etIam summa archiepiscopi, qui li ν bovi aliut isse potuit, quam Sur
uJ Puriit runci ec ii ne iudicis auctorita' te, ex quo nullum fiebat praeiudicium. secussi praejisdicari possi, ut in instrumento debiti , ut dixit hic Petrus se vidit se servari Hon
410쪽
verisimile videtur, id aetatis, & famae hominem, cuius scripta iam tum celebrabantur in locupletioribus Bibliothecis, Bononiae inter scholares tandiu vertatum sine ullo dodioris . aut magistri titulo. In Gallia quidem fuisse oportuit Mag. Petrum de Sampsone, quo tempore constitutiones synodales Nemausensis Ecclesiae scribendas suscepit; sed cum ab anno MCCXLII. ad MCCLXXII. Neni ausensem cathedram tenuerit Raymundus Episcopus, neque constet, quo anno illae constitutiones scriptae sint, quandiu docuerit in scholis nostris clarus hic canonum prosetar, nihilo magis compertum habemus.
ΜΕ morantur eius Commentaria in Decretales a Io. Andreae. DipIovata io,& aliis. In catalogo autem librorum, qui ad scholarium Commodum pro- stabant apud Stationarios Universitatis, recensentur Di Unctiones Petri deSan ne . Hae videri possent aliud opus a Commentariis diversum. Sed sunt unum atque idem. Vidimus haec commentaria sub Distinctionum nomine in eodice Vaticano DCLV. Initio libri hic titulus prafigitur: Di inmones Alag. Petri de San ne . Incipiunt absque ullo prooemio: Rιx paeVicus. Ad libri calcem suum nomen auctor apponit in hunc modum . ut antiqui doctores solebant: P. Samp. MCCLXPIL Explietant disinctiones Mag. P r i de Sammona. In Bibliotheca Cervolii Accursi, cuius extat catalogus in Memorialibus Com. munis Bononiae ad an. MCCLXXIII. Praeter Di ne iones Petri Saxonis , se enim auctor ibi appellatur. etiam recensetur Libellas Petri Saxonis se erDeeretales. Eκ titulo ipso facile intelligitur . modicum suisse commentariolum & quasi epitomen eorum , quae in Distinctionibus latius explica.
Lectυνα Petri de Sansione in libris habetur, quos anno MCCLXXXIX. scholares quidam Bononiae creditoribus suis oppignerarunt; ut notatum est in Memorialibus ejus anni. An opus diversum a Distin 'ionibus Scripsit etiam Petrus de Sampsone constitutiones Synodales pro Raymundo II. Episcopo Nemausensi. quas edidit Martene To. IV. Anecdotorum. Habent hunc titulum : Deipit liber suo lis compositis per Magi yrtim Petrum de
Sambone ad insantiam uni Romundi Dei gratia Nemaussis Epycopi. XLIII.
NEC nomen, nec genus, nec patriam hujus praeclari canonum professoris, nec monasterium, cui Abbas praefuit, nosse potuimus. Gallum tamen natione suisse, pro certo habeo, & Provincialem; nam ct Avenione in Gallia foruisse videtur. γ & sic interdum de Provincialium moribus atque usibus IO-quitur in suis commeritariis ad Decretales, quae typis edita habemus. ut homi nem non alienigenam decet. c) Audivit in Iure Canonico Petrum de Sampso ne, ut supra dictum est. & quidem in scholis nostris. ut ex perspicuis indiciis colligimus, quae in iisdem commentariis ad Decretales habemus. Sic enim quas clam Odosredi opiniones, & dicta proponit, ut videatur plurimum in iis scholis vixisse, in quibus claruerat Odo1redus. O Diu celebratus est solo Abbatis nomine. Post autem, cum Nicolaus Tudiscus Abbas Siculus, aut Panormitanus aP-