Ioannis Fernelii Ambianatis Monalosphaerium, partibus constans quatuor. Prima, generalis horarij & structuram, & vsum, in exquisitam monalosphaerij cognitionem praemittit. Secunda, mobilium solennitatum, criticorumque dierum rationes, multa breuitate

발행: 1526년

분량: 83페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

21쪽

iam illa sit elongatio, voluestae maioris dies indicant. Sit itaque ex spli gratia in E B linea. Obseruatimnis nora, patens est arcus A D. Itein Se arcus D C B propter motum sostis cognitum: quare & reliquus aracus A B,distantia solis a meridiano, notus euadet: quotq; gradus aequa

roris, eiusve paralleli quod ide M. dico) intercipiantur. Ex quibus os

inrubus nocturnas horas concludeare, facillimum est. Et si hinc longe Plureis utilitates,quiuis suopte inge

nio excerpere queat, cunctas tamen

in praesens omittimus:quid subsequentibus partibus accommodatior onis nium sese osserat disceptatio. PRIMAE PARTIS, Qv A GENERALIS HORARII TvM COMPOSITIO. TVM VS usAPERIUNTUR, FINIS.

LIVM CELEBRI ΤΑ TvM,TvM CRITI CORVM DIE Rorationes,ex monesosphaerii dorso perpulchr manifestans. PRAEFATIO. Arias astronomicorum quae deprimo mobili suntDraganorum compositiones,attentissima cura antiqui traadiderunt quibus tantae molis regularem,ac sempiterna motum,ex eoq; staturientes dignoscerent utilitates.Inagentium subinde organorum auxilio steti, nullo prope negocio multiplices tabulas quod eas modicis organis conducibiliores aestimarent)posteritati scriptis demanadarunt:quae nullis alioqui rationibus stabiliri poterat. . Hinc ita omnis huius sesentiae doctrina ves demonstratio clut ab uberrismo sonte proficiscitur: sic ut his neglectis,totamq; doctrina prodigiosorum figmentorum loco habere,necessumsit. Caeteris aute Ptolemis altrolabiu, operosa a. certitudine,multique utilitate praeponendum asseuerannopus seia inuem stolabii co torem agacis animi virum fuisse,declarans. Quum tamen eius operosa, lasP0sit Qq borisq; inexhausti,tum in volutat praecisionem,tum tabularum multitudinem sit compositio .Rem utique non vulgariter officiosam,me plurimis cturum aestuna ui,si easdem plureis've commoditates, unica organs facie coequa ne dicam maiori promptitudine complecterer . Quod tandem asse

22쪽

DARS SECvNDA . scutus,ad communem frugem, in aspectum publicum promere compellor. Organi autem ea indicantis,structuram silentii nube obtegere constitui ne, si hane efferam, lectores studiosos diutius remorer. Potcsi nempe composistionis modum Huiuis ex propositionibus primis duabus excerpere qui vel aliquantulu his fuerit exercitatus. Ad rem igitur ipsam ventis per cucta sescundis,properemus oportet:ne in immesum pauxillauni nostrum excrescat exordium.

PRIMA PROPOSIΤΙΟ.Partium monatos aerii situs 3c appellationes,expodite propalare. Toleniri quod dicere solent astrolabium,halosphaerium, quasi sphaeram in area seu planitie exarata, graece dies no uimus. Cuius tamen non unica, sed plures discretae sunt areae. Quippe limbus aranea,tabulae regionum, quas tot esse eouenit, quot regionibus est eius utilitas accomodam W- da. Hoc aute, luod cius unica sit area eadem distincte prese serens, monalolpha risi, id est siphaera in unica area seu planitie exaratam, decuit nuncupare. Quod si quis unius faciei,plana ve astrolabiuiri dixisse maluerit,nequaqua m inficiabor: non enim conor verborum nouitate pus gnare .Partium autem interpraetationes sic deinceps aggredior. Dus in pti. mis toti facies adsunt:anterior, & posterior quae N eius dorsum consueuit appellari. Anterioris circliserentia,limbus vel margo nuncupata,in parteis,so distinguitur,totius aequinoctialis gradibus comparatas. Quarii numes

aei assiduo quinarii excessito dextro latere in sinistrum per summum protena

duntur,donec in idem punctum redeant. Hunc subinde uniuersamq; eius aream,diametri duae se in centro ad rectos atatualesque angulos dispescen. tes,in quartas distingunt:quarum altera a summo per centru in oppositum deicendens,meridiani: altera vero recti horizontis nomen, sortita est. Illa nempe summo extremo meridiem, infimo mediam noctem iudicat. Huius autem dexter terminus occidentis veti index est, sinister orientis. Poriotreis area tota homocetricos amplectitur circulos:eorum qui maxime vicinus est limbo, capricorni circulo accommodatur, medius aequatori: ome niumq; minimus cancri tropicum repraesentat. Eorum autem circulorum

rationes ampliter patebunt, zodiaci situ accuratius perpenso. Eius nempe, qui obliquus est circulus,arietis librae capita aequatori connexa sunt perspetuo. Cancti vero initium in minimo quem denominat: ac tandem capti comi caput in maximo haud secus quam ex primo mobili videre est tu, ter fixa manet. Denuo pars illa quam,ab eius flexione in centru seu mus di polum arcticum, borealem arcticam vel septentrionalem dicut: arietem, taurum, geminos,cancrum eo in virgine praesescit. Altera pars eius, ab aequatore in oppositum centri deuiam, i)ch meridionalis,antarctica, vel australis appellata,sex reliqua signa,malati licet arcu,a libra in capricor.

Dus facies. Limbus. Mendira' Hotiron re

ctus

Tropicus cancri. ιEquator.

capricorni.

Signiferi

situs.

Borealia m

Australia si,

23쪽

DEM OBI Llv M CELEBRIT AT vM R AT I ONEnum, a capricomo in arietem comprehendit. Quorum omnium In suos Ecliptica, gradus sectiones,m couexa suprenisque zodiaci linea quae eclipticam n bis insinuat signatae sunt:eoru numeris, signor imi tum nominibus, tum characteribus ceu steti solitu es cir positis. Qui huc zodiaci situ exactius velit dignoscere,transuersam diametrum quinoctialem colurum esse, altes rosis. Asa r m Vero coluri munus obtinere,intellexerit. In illa siquide inuis Solstitia. noctiorum pucta,in hac solstitia ambo quieta conspicisitur. Meridiani modietas a totius centro ad capricorm principium protensa , in parteis distina guitumquae inter se nequasi aquales sunt :& idcirco earn viaitas quimm Alut dii in xima.quadoquide his latitudines,declinationes,altitudines, circulorum

absistentias, exquisite venamur , a quibus meruit altitudinis linea vocari. A centro quod mundi polus est in squalorem harum partium M sunt,duo plici numerorum ordine decoratae. Ab aquatore rursus in capti mi circus tum 1 3 cum dimidia:quanta scilicet pronuntiatur maxima solis declinatio. Totidem p a tropico cancri in aequatorem esse cospicies,arctiori licet intera Horizontes uallo. Ab hac meridiani medietate origine trahunt horizontes omnes oblis' qui,se eisdem punctis pariter dirimentes:quibus etia recti horizontis, MLpticae,& aequatoris sectiones recipisitur. Quanta autem cuiusuis eorum sit obliquitas,partim gradus lineae altitudinis centrum & horizontem interia centes,partim numeri his appositi dilucidant. Meridiani alteram medietas rem supra centrum costitutam,conveniebat eo prorsus ingenio distinguere Linea sinusi quo eius inferiorem. Quum tamen unius sectio cunctis operationibus abuo de satissatiat,huic parteis εο aequas concessimus, chordarum gradibus acco , modandas. Primusque numerorum ordo a centro egrediens,sinus est recti vel chordae rectae. Duo reliquia capticomi circulo in cetrum,& qui a cen tro in eudem circulum reflectitur,chordae versae parteis numerant: quae ad I qualia 3zo augentur. Ab his, ea quarta quae oriente & meridie clauditur,habes ins horarum M squalium horarum arcus suis titulis declaratos:quorum qui hors sextae est,

ciuis, a. marimam sinibus inquirendis facultatem suggerit. Quadratum praeterea substituit cuius latera in limbo concurrentia, altimetrae sols dicuntur: ea/rum p partes quae v sunt puncta aut digiti. Ab horizonte recto aegredi

tem,scalam rectam,reliqua vero scalam versam esse volui, rationibus posta Sterae, haec declarandis. Passim stellae quaedam cacti sui gentiores sparguntur, suis utique nominibus dignoscenda2quibus etiam planetarum,quorum virtute Pinnulae. donantur,characteres incunstant. Ad rectum horizonta erisuntur tabellae seu pinnulae, foramina horizonti habentes aequidistasia:quibus sane astros Perpendi, rum,omniumque rerum discutiutur altitudines. A centro tandem perpeti

culum. diculum libere pendet, assiduo horizonti perpendiculare: ob eius rei quae Margarita. fili termino alligatur, grauitatem . Filium id, margarita seu nodulus pero ambulatiqui almuti vel ostensor nonnunquam vocitandus est. Quu enim hic caetera fixa sint, lus nodulus aream umuersam,ceu veteris astrolabi, Dranea,percurrit:eosde inque effectus,hic nobis suppeditat.

24쪽

exprimere.

Xpedits facies dorsum postponitur,copletos plureis tum Postreo. homo tricos tum eccentricos habens circulos, diame. sa It tris duabus quadratos:diametri autem his quae iam in faeie productae sunt,adamussim respondent. Primo supream mom circulorum ridine zodiaci Par inecundo earu nua meti,tertio siet in & characteres & nomina re ivtur. Estq; Cacer in parte suprema ad meridie: Aries in dextra, Libra ii sinistra

Ieris lignis sua loca hac ratione tenentibus me o. ω o . 'rum sequelam imitatur, prima a tertio minuto vigesim rimi gradus A metis his temporibus Initium sumente: cuiuis rursus earum,r 2 gradus, D m.

altodiaci debentur Subsequet locum tenent eccentrici quidam cireu'ti,diebus anni esium nominibus,dierumst, numeris decorati ob iddi dies P μ' 'rum ac mensium circula,vsu nuncupantur. Ordinem eorum inchoat Ianua, L. Nui. is iniura Vigin O gradui capricomi subiicitur. Plurimos tadem Mobilia se. hornocetros, quibus aurei numeri alterae dominicales, caetera. mobilibus m indagandas oportuna, plectuntur,haud nos puduit subnecterem uae etsi a nasutis plaeti'; puerilia censeantur hac in repetii res,tum tabulis tum organis,mira diligentia expressere. Ab his, res ipsa sese hie nobis offere commodissime. luella his superinducta,denticulum habet veti loci solis Ostensorem: us circunserentiar,tempus peragrationis seu circuitionis lua

itinctum. Urises, dies indicativi una cum intercidentibus , subiectis titulia insium maperiutur quos sua propositione propcius fuerit discernere. Quum volui la maior non modicam circuloru partem occultet in ea somn-.

um osteisti subtauimus: quo mobilia sina expedite quis valeat intueri oblonta.

Est & alter ostmsor huic superiacens, quoddamve filum a centro egredies: Filum quo locus mansioq; lunae indicatur:ommuinq; libera est circumuolutio. TERTIA PROPOSITIO. Aureum numerum,c Isimve lunarem ex monasios atrii dorso elicere. myclum lunarem id temporis esse pra sinimus,quo lunaso auidem' li Pluries iungitur,eidemq; pluries opponitur: quo tande iuuari expleto,luminarium& coniunctiones & oppositiones,in pristinam formam redeut: dem utpote tum diebus tum CVesorsidis horis quibus antea. Hunc Hippolitus is annorsi condia ulltates. dit.Iulius Cafar, Eusebius,Alexandrim,Romam,Hea

narium. Cyrillus Alexandrinus antistes M annorum solatisi. Theophilus Cyrilli patruus επ. Prosper,Victorinus, Dionysius quingentorum retia c. i. E

Di il

25쪽

DE MOBILIUM CELEBRITAT vM RATIONEgintaduo si ij maiores crediti sunt. Ob has ergo cyclorum varietates, sera centae tum inter Graecos 3e Latinos,tu Aegyptios & Arabes,succreverunt discordiae .Quas sare Theodosius maior,maxims religionis imperator intaque seres,tantae ut disceptationis exterminium assequeretur,curam omnem

.abhil Theophilo mathematico Alexandrino antistiti credidit:anno post Christunatum 3'o .Hic prouincia suscepta cyclum decenouenalem ab Alexandii, nis saepius institutum firmauit. Q uem etsi latini alio supputationis genes in re iampridem imbuti,pluries repuleont:sensim nihilosecius Romana ecclesia,nullam hac exactiorem supputationem deprehendens,in Theophiri do Dionysii cy ctrina prolabi cogitur. Hanc ergo Dionysius abbas Romanus,cognometo hi ' Exiguus mire dilucidans, Romano calendario admiscuit, Iustiniano .peratore, anno Christi σ3x, quam in hodiemum usi die integre obseruanates,Dionysii cyclumvocitare consuevimus. Non parum frugis haec sequentibus sunt allatura:quar tamen solius historiae formam prae se sene piamque Cycli expo sal nocensebunt. Cycli autem ratio ad hunc modum se habet,ut si quopiam si '' anno,quis diem Ianuarii quo primit unium futurum es praviniat item in. Februario alijsq; mensibus.Subsequenti rursus anno,cuiusuis mensis diem primit unii sie& tertio sequentibusq; csteris notauerit quum ad vigesimum annum peruenietur,comperiet indubie luminarium coniunctiones,non a liis diebus quam anno primo fieri. Nec secus vigesimoprimo quam secum do. Et ut paucis complectar, eandem prorsus circuitionem repetere cons .

Propositio euum erit. Ad id igitur quod exposcit propositio regredientes,quanda his

Ru νψμδ' temporibus oportunam radicem praefigamus oportet. Conuenientior vulin sellarius,anni is xs numerus aureus ad cruce constitutus. Sin cuiuspiam sequentis anni,vis aureum numerum indagare,annos a radice inclusiue laspsos attentius con*dera: totidem nempe domunculis a cruce dextrorsum supputatis , omnium nouissima prasentis anni aureum numerum pretineo

bit. Quem simulatque in aliquo mense calendarii repeties,vult Dionysius die respondenti primam lunam apparere. Haud difficiliori negocio num

. rum hunc percontaberis ad annum quenuis elapsum,modo in leuam paratem processeris. Sic re post annos undeviginti,mutata licet radice. QUARTA PROPOSITIO. Dominicalem literam, cyclumve solarem

quouis anno venati.

Olarem cyclum, octo & viginti annis coalescere , omni bus 8c maxime notum,& affatim promulgatum est. Eo nempe expleto tempore,similes prorsus redeunt immobilium sectorum celebritates,dominicalesque literae non dissimiles. Ob id autem cyclu hunc eo tempore perfici dixe/rim Fod bissextus septies,& cum quavis dominicatilis em reperiatur. Septenis utim annis eadem prorsus redi rent,ni bissexti obstaret intercalatio. Cycli huius partes,sunt septe seriarum elementa quater repetita,rursi'; semes in bissextilibus. Hunc solarem apopellitant,quod solati cursu festa regantur immobilia, haud secus quam tu

26쪽

nati mobilia. Porm annuam dominicalium litera um vatiationem,ex anni quantitate deprehedemus: quem Romani Iulium Casarem secuti, ες die rum cum quadrante instituerunt. Ob id ergo quarto quovis anno, dies instercalaris adiectus est ita ut tres primi sedim,quartus autem 366 complescteretur. Distinctis itaque 36s diebus,per τ dies hebdomadae,ad creatoris imitationem, hebdomadae in quotiete prosiliet:ac reliquus erit dies unus A elemento notatus, quod dominicalem literam variare sufficiet, quum ab eo annus incipiat finia it. Eandem rursus mutabit suo anno dies intercal tis,idq; tantum post sextum calendas Martias. Radix aute huic inquisitio, vi accommoda, est A ad crucem huiusce cycli positum: quod anni dominiuis primi post bissextum,dominicalis est litera: anni semper exordio a dolminica circuncisione desumpto.A cruce igitur si annosa radiciat os supa putaueris,cuit domunculae proprium annum inbuendo,electi anni dominicalis litera protinus elucescet. Occurrunt nonnuquam,imo quarto quom anno,duae eadem domuncula constitutataquae tunc annum bifIextiletia sole declarant. Siquidem earum prior,dominicalis fiet ad anni exordium. Ae, cedere vero Matthiae apostoli celebritate,posterior suum sortietur effectum armi residuo. Ob eam diuersitatem procreandam,aliquot rationibus stas tutum est,ut sexto die calendarum Martii, qui Flitera designatur,eo anno duos dies insisteremus: quorum secundo Matthiae celebratur solennitas,ni dominica aduenerit: tunc etenim die psimo celebranda est. In totum ergo Matthiae senum,eiusq; profestum: aut sessum A eius crastinum,in F litera, bissextili anno,constituuntur. VINTA PROPOSITI . Mobilia festa per expositos cyclos,quovis anno discutere. Onducit non parum obilium sessorum,prssertim que paschalis ecle tatis rationem succincta hic inserere: quo& eorum variatio,& origo ex diuinis praeceptis deprom pia censeatur. Leuities in primis M capi. haec habentur. Mense primo,quartadecima diemesis ad vesperum,phaali se domini est: & quintadecima die mensis huius , solennistas mimorum domini est. Item Deuteronomii 16 cap.Obserua mesem nostiarum frugum, Se verni primu temporis, ut facias phase domino deo tuo: quoniam in isto natae,eduxit te dominus deus tuus de Aegypto nocte. Et si hoc idem praeceptum,apud locos plureis reperire sit:his tamen abunde sit,inabitur institutum. Ais cuius agnitionem praenotandum est, Hebraeos sollum lunares seu menstruos menses,in lege nouisiciquos omni cura obseruas hant. Nee uspiam aut vetus aut nouum testamentum solares menses admississe videbis, licet annos habeat solares pro more Grscorum, Persarum,&Chaldaeorum. Caeterum primus mesis is dicebatur, euius luna quartadeseima in vemo a quinoctio,aut prima post aequinoctium contingeret. Luna autem quartadecim no a luminaria coitu,verum a die prima post eorum conuentionem supputada est:qua tamen luminatium es oppositio. Quar

tamdecima enim Theophilus hac exponens censuit videri,quum pleno ora

c. q. Vnde sit Ii.

tcrarum dominicalium variatio . .

Propositi

ius usus. Diuersitas quae ex his.

lexto prosis eiscitur. Leul. 13. Deuter. 6a

uarunt.

Quaena luana quarta.decima.

27쪽

Praeceptu Hebrsorii.

Nequail a stringimur

Hebraeoru praecepto. Decietum conciliom.

Ex tribus

ichalis cese

Propositiosnis illitura.

Duplex er ror celebrastionis Pa

schalis.

Erroneus

est cyclus

decenoues

natis.

DE MOBILIVM CELEBRI TATUM RATIONE bis sui circulo,eodem momento oritur quo sol occidit. Hic ergo iratas priamus nouaru frugu,quo noui fructus teste Ambrosio apud Aeyptios colliguntur.Primus ite verni tepotis,quo inquit Augustinus) sol est in Arie,

iis principio. Eius aut e luna quartadecima a manu Pharaonis liberati sunt Hebraei. Ob idq; prsceptu ut uniuersa multitudo filiorum Israes,agnu masculum,anniculu,tingulis annis immolaret,per singulas tribus,ritia in cras stinuin reseruans: haberetu rq; dies ille in monumentu solennis cultu sempitremo. Sacrosancta haec solenitas audaris tantum in umbra & figura,nobis

vero in luce εc vetitate obseruada est. Non enim nos cogit veteris testamensti praeceptum, quum eius cerimonialia morte saluatoris consummata sint.

Lex* dicet e saluatore non iura,sed adimpleta. Qubigitur luc nostrapas schalis celebritas,a sabbatariorum pascha seret aliena,summi pontifices sancti* patres, iritu sancto angeli relatione illustrati,sacris concilijs decie, uerunt: Ne aliquando nisi die dominica,qua dominus surrexit a mortuis, liceat dominicii paschae celebrare mysterivi seruata tamen luna quartades cima primi mesis. Hic est enim dies que fecit dominus: & inter emeros haec mater dictum est.Perspicuu ita* fuerit, paschalis celebritatis rationem,ex his tribus pendere:verni aequinoctii obseruatione. lunae quartaedecimae seu oppositionis luminarium,squinoctium proximo sequentis,indagatione:&dominicae diei memoria. Quare dominico di qui proxime sequitur plenis Iunisi post verna squinocti si cotingens,pascha celebratu r:huicci; celebratioses,ecclesia dies praefiniuit: quippe ab undecimo calend.Aptilis,in septi,

mum cal. laij. Enimuero vernumiuinoctium fixit ix eat .Rptiles. Usum autem paucis assecuturus,anni cuiusuis Hecti aureu numerum per tertiam

huius suo ordine venare. A quo dextrorsum progredere, lonec in substitu. to ordine,litera dominicalis eiusde anni per quarta deprehela tibi occurrat. Eius quippe domuculae principio,si voluellae maioris oste rem adieceris, per eius foramen oblongum mobilia festa ex titulis protinus apparebunt. Quod si usu veniat dominicalem litera sub aureo numero directe repetiti, non illa,sed proxime sequente tune desumere,iubet Theophili Alexandri, ni antistius δectem ultis sane rationibus comprobatum. Anno subinde bissextili ,ad septuagesimae inquisitione,et ea sempo Matthiae sinu praeueaniat, prima anni litrea dominicali est utendum. Pro reliquis vero quae id

ipsum sequutur,secundam conuenit accepisse. Non ergo poterit quadrage. sima quae nonnum praest,saepius sequitur,liac via immediate deprehendi. SEXTA PROPOSlTIO. Paschalem Mebritatem,non secundum praeceptum, hac nostra tempestate obseruari. N hue hodiemum errorem, duplici eausa compellimur. Prior quidem acyclo decenouenali origine habetiqui liscet canetis sit exactior,nequasi tamen difformitatem omnem respuit. Annus quippe Iulianus , cuius apud ecclosiasticos fieques est usus,dierum est 36s eum quadrante. Eorum ergo undeviginti, dies ε939, εἰ horas i s complo

28쪽

RAns SECUNDA . sctentur: quo tempore dixerunt lunam 23ς reuolutiones examussim perfice, te:enimuero annis duodecim luna tib us comunibus, & septem embolismi, eis. Haec tamen supputatio usquequa que vera non est: quadoquidan reuos lutiones ills 13s exacta supputatione diebus 5939,horis is,minutus 3x perssiciuntur. Q uo tempore ad alterum relato,differentia est unius horae, misnutorum is : quibus sane cyclus unus lunaris minor est amus is Iulianis. Maior profecto foret diuersitas si Alphotanis annis esset viedum: nam cyaesus lunaris,is annos Alphoiasinos,una hora,& minutis ς ε superaret. Eius modi anticipatio, tuu exigua seret paucis annis nequiuit deprehedi: annis tamen tio a Nicaena synodo lapsis , ad quatuor prope dies succrevit. Numeri nempe aures,quos Alexadrini,& ab eis Romana ecclesia caledario admiscuit, per id tempus indicabant primam lunam iis diebus fieri quibus

adhuc praenotantur: hosq; numeros easdem sedes perpetuo obtinere arbiatrati sunt. Nune autem si primam lunam inuectigamus,ad quartum diem Cirta primi aut sepius quintum retrocedendum est. Quum enim prima luna in calem luti u inqui dariis significatur,tam quarta est,cum sole radiatione habenς hexagonam 'βμ quam in quartadecima proclamatur , octauadecima aut nonadecima est in caeso. Ob quem errorem intolerabilem, noui nonullos qui suis passim opearibus promulgarent, Christu luna octauadecima passum suilla. Alter error Titor ex in ex aequinoctio verno proficiscitur. Patres siquidem Nicaenae synodi, omni no aequinos molimine vernum aequinoctium veri antes, id suis inua etia nostra sunt) Qq .calendariis, duodecimo calendas Apriles fixerunt:quasi nunquam hinc a scessurum: falso tamen. Ab eo nempe tempor in hunc usque diem, anticia pauit diebus paulominus undecim.In hunc vero errorem deducti sunt,aessimantes Iulium Cssarem solaris anni quantitatem in unguem prstatuis roris oeca se: qui tamen undecim sere minutis horae,maior est qua insatis sit. Hic error D longe grauior est priore. Ille etenim trecentis annis, ad unum diem crescit: quo tempore,hunc ad duos dies Se sex horas adaugeri compertu est. Quid tandem verbis pluribus. ' Ecce conspicimus huius sacrae festiuitatis celebriatatem,longe a paschali canone sanctorumq; patrum decretis aberrare. Cas Carion . non enim hic est: Dominica proxima post quartamdecima luna, quae ver, Rhesis. num proxime sequitura quinoctiu, debet sacru pascha ab omnibus Cliti,nianis celebrati. At plaerun*,si duos errores iungamus, hoc ipsum is dies bus serius licet nunquam citius quam praecipiat canon,ecclesiam celebrare conspiciemus. Imb,quod grauissimum est,ispius non primo mense nouas

rum frugu, sed utim secundo. Anno quippe domini irim, hoe, die Aprilis ' plavigesimaprima niuersa celebrabst ecclesia:quod ex praxepto,Martii quarta &Vigesima celebrandum est. Quadoquidem vernum aequinoctiu,Marotii decima comperitur: lun que quartadecima, seu vera luminarium opapositio , eiusdem mensis octauadecima: quumque F huius anni domini, calis litera, subsequatur eiusdem mensis die vigesimaquarta : iubet canon expositus,ea sacram hane solennitatem chlebrare. Caeterum, nonne anno Altera

domini isis , hanc ipsam solennitatem Aprilis vigesima celebrauimuς P'μ δJU

hic tamen mensis secundus erat lunatis. Nam poli decimam Marii qui ''' '

29쪽

Composis

tio tabulae

paschalis ei

tra ullum er

Nadit solis quid. Exemptu. octo& vi

ginti lunae mansiones. Luriae ellas ctus validi. Experietia.

DE CRITI CORVM DIERUM RATIONE vernum est aequinoctium,luna quartadecima,die eiusdem mensis duodecismo contigit:qu imm E illius anni dominicalis litera subsequeretur,Martii sextadecima,hςc sessivitas erat celebrada. Non ergo Aprilis vigesimariuae hanc u diebus subsequitur, secundamque luminarium oppositionem: hic quippe dies Aprilis vigesimus,ad finem erat meta secundi. Crebro autemhsc sic euenire cernimus. Quare ni pie ecclesia succurrat errori quando futurum est, ut sacra solennitas,mense tertio aut quarto, contra legis & mclesiae mandatum cesebretur. Erroribus huiuscemodi extirpandis, Ioannes Stomerinus antidotum,medelamq; mira cura explicuit: ut scilicet die verni aequinoctii rectiscata,nullus cyclus lunaris ealedatio assigeretur:sed ad pluareis annos quada tabella aureus numerus,dominicalis litera, paschalis seolennitas, per verum axiuinoctium, veratque oppositiones rectificata, eaei ra tandem Christi fidelibus necessaria, exprimantur. Ad Miquas posticae facies commoditates deinceps transgrediamur. SEPTIMA PROPOSITIO.

Gradum solis in signifero omni die prasigere. Ensem in primis,eiusq; diem pro quo id iure peroptas,

in eccentricis circulis percontare.Illi subinde ostensor perinductus,in homocentricis circulis signum,signi que gradum praebcbit, in quem sol illius diei meridie motu

proprio prouehetur.hoc autem in anno comuni .Quum

enim bissextus affuerit, gradus qui hunc inuentum subssequitur,diei praesenti adiudicandus est:& qui inuentus est, dies praecede ti. Quod eo anno,inclusue a 13 februarij,secuta utpote diebissexti,ad cius vigesimam primam sequentis anni tenendum est. Nadit sollis quod gradus in zodiaci oco solis per diametrum oppositus nullo negotio consequeris, sexto signo ab eo quod tunc sol lustrat,signorum sequela supputator es chsigni toto gradu,quotus est gradus solis in proprio signo. Gradum tande dis sic adinventu, ius p nadir in ecliptica mones phaeri,ad eas quae suta sequutur operationeS,Pr orato. Hoc si processeris ingenio,primo die Martii anni re is,solem αε gradum piscium dices occupare' licet vigesimusquinitus gradus illi dies directe superincidat. Inuersa operatione , diem cuique gradui debitum venaberis:ceu passim fit, quum dies quaersitur quibus sol signorum ptincipia subintrat. OCTAVA PROPOSITIO. Lunae mansionem,tiusq; locum in signifero,per db sum indagare.' Ndorum sapientes, octo & viginti mansiones,lunae conscesserui: quas in octaua sphaera fixas,& a diuersis esus mi deribus tum virtutes,tum denominationes diuersas obsisl nere arbitrati sunt. Quum etenim luna quae dicente Gai. post solem persectiores habet effectus ob terrae vicinitate

in earum quapiam constituetur,peculiarem utim ex ea foratietur virtute:qua valenter δέ expedite in haec aget inseriora. Quod genus

30쪽

PARS SECvNDA. IO est id quum dicunt,lunam super pluviam significare,si in coniunctione plus uiolam mansionem possederit: eiusque potissime signum aqueum fuerit 3escemineum. Verum hoc exemplum, & si qua similia sequentibus proposia . tionibus inserantur, ad clariorem intelligentiam magis reserendum alicui videatur. Non enim prasensis est instituti, lunae operationes manifestare. Sed ne longius a coepto iunere digrediamur,ad mansionis lunae inquisitioinem reuertendum censeo. Afietis idcirco capiti ostensorem adiunge: mox Propositio. dies & horas,quae proxime lapsam radicem,& tempus tuae cons deratim nis valentu. ; intercidunt,attentius obserua.Illis nempe ab ostensore sinistrorsum in circulo voluellae supputatis filum adiiciens, in signifero signum gradum lunae,eius item mansionem ordine substituto protinus deprehendes. Radio Q. uid horsicem autem id tempus appello, quo luna motu medio arietis p incipium N ii 'subingreditumquod sane ad usus,hac arte pris endum est. Anno dominiis 1 ,die Ianuarii inora nona pomeridiana,minutos 3,luna arietis princia pium possessuram,accurata supputatione nouimus. Cui tepori si dies 1τ,

adicis in astitutio.

Menses dict

Ianuarii

Februarii

Martii

Martii

Aprilis

Maii

a ci

Iulii

Augusti

Septembris

Octobris

ΦNouembris

Decembris

iunxeris, proxime sequens radix otietur : aut eodempto, proximEhanc praecedens. Haudq; dissimili additione,ad plurimos annos radices expedite tibi parabis. Formus iam subiunximus ad annum is27squo cunetis facilior usus appareat. Nec quemquam terreat minui tum in his radicibus supputatio: ea enim prorsus in opere sunt resim quenda,si potissimum so pauciora sue int: quod si plura esse contigearit, eorum loco horam caeteris ad iunges. Obseruabuntur tamen maquisite ad nonae radicis institutio

nemo

NONA PROPOSITIO. cum initi j morbi, leni industria perscrutati. Orbi principium non horam esse decubitus, non rursus Principis horam qua quis capitis grauitatem, membrorumve las, mQ bico si tussiri primo sensit: sed utique eam qua febris quema ''piam arripit, Galenus primo talicorum aperte demona strat ex Hyppocrattaqui semper expetimeto nouit crisimio die fieri,ab hora quidem febris,non ab ulla illaru suinputatione facta.Vix ergo fieri potest,ut aeger,du sui morbi initiu praefinire nititur,ma hora aberret: quippὰ qui nequeat per id tepus sintile dolore no. c iiij. Percipere.

SEARCH

MENU NAVIGATION