Petri Danielis Huetii ... Opuscula duo quorum unum est De optimo genere interpretandi et de claris interpretibus; alterum De origine fabularum Romanensium

301쪽

ab illo desumserunt. De eorum enim xtato dubitatur. Nullus antiquorum de eo meminit, di in eo pullus datur conjecturae iocus niti quod ex teria ipsius elocutiooe duobus

aliis superioribus xetustor judiς ri potest .

bum puer essem, hunc autorem Latine interpretandum suscepi, cum nondum s 'tis haberem exploratum,quid ia eo laustibile esset, quid vitiosum; , quantum eju4 lectio pueritiae damnosa sit quam rarum etiam itati provectiori decora. Verisimilem ibi sit Ursaeum ab eo pastor livm inorum ideam esis mutuatum: aut si eam, ut ali pleraque, & ipsum etiam Sirenii sui argumentuin desumsit , vel a ΜonteMyori Diana, vel ab Amoenta Tassi, vel a Past re fido Guarini, quem etiam haud constanter explicavit , vel ab; aliquibus Italorum pastoralibus fabulis, ex quorum ingenii cq pia Bartobis Urbi has utque ad octponta collegit ; Longus , quem hi pro bilitercuti iunt, omnibus velut facem praetuJiI .

Quanquam Theocriti Idylli , Virgili M

Undo ac tot poet rum Graecorum ac Latinorum Pasio- eclogaeem in excogitandi dc confingendis alia sperum suorum argumentis: mo lium Rri primo vere: dc ut altiora repet mus, quMin h stoxe- genere veterum Hebraeorum supersunt' numenta, quorum lepor dc venerest imbtari quidem conabitur quivis , assequitur nemo, primarii sunt sentes, unde omnias isti PRstoralia, Velut totidem rivi fluxerunt . ,- iod quidem ab Italia h/udquaquam. Observatum esse mirota nam si secissent instafiψὸν T3M, ut Μansus, non Beccaro,i uti duo

302쪽

FABULARUM. 6 rriim utor Veratiorum, inventum hoc aeri ceptum retulissent. .amvis , ut latear ingenue, ejus exhibuisse conditionis actores, cujus nulli hactenus extiterant, postquam tot alii diversae sortis in veterum G moediis visi sunt, saepiusque pastores Fab rum Romanensium argumentis sunt adhibiti , hoc utique inventum, non tam ad mirabile est , ut ea de re sit tantopere decer, tandum . ini Comoediis per provincias cursitantibus, aut civibus oppidanis Fabularum suarum Romanensium personas im posuere, non minus ingeniose fecisse mihi videntur. Et figmentum nobilis illius ru- llic ni , quem Fabularum Romanensium lectio adegit ad insaniam , quique se Pala- dinum faciens , a Romanensibus concelebra-3os Equestris ordinis ritus ridiculos reddit, plus certe ingenii habet, atque novitatis. Sed ad propositum meum redeo. Quod per' πὰao tinet ad Xenophontes illos Fabularum Ro- manensium conditores, de quibus loquitur ter Fa- Suidas, nihil iis, quae ab eo di ista sunt, pos- Iim addere. Unus fuit Antiochenus, alter rum Ephesius, tertius Cyprius. Hi omnes hi i- storias amatorias scripsere. Primus librum suum Babylonica inscripsit, ut Iamblichus; secundus suum Ephesiaea, ct decem' libris Habrocomae &Antiliat amores complexus' est . tertius opus suum Cypriaca nuncupari' iussit, quo Cynarce, Myrrhae, & Adonidis amores retulit. Charitonis Fabula Ro, anensis in Vaticano asservata, mihi tan tum nomine tenus cognita est: sed ejus qui

' de Callimachi &Cbysarhoes, aut alterius

303쪽

62 DE ORIGINE qui de Lybistri & Rhodamnes amoribuqscripsit, etiam nomina ignorantur. Ego tamen ex locorum, quos Meursius citavit , phrasi Barbara recentiores judico, etsi prioris diis io plus habeat veteris elegantiae, mimisque verborum linguae Graecae vulgaris Uterque versibus scripsit politicis, qui numero tantum & metro a prosa discrepant ,

sed qui recentioribus Graecis mirifice pla

cuerunt .

P-- Neque vero mihi praetermittendus est, Parthenius Nicenus, qui librum De UMD bus amatoriis compositum , poetae Cornelio. Gallo, Augusti temporibus dieavit. PIe-

raeque fabularum, quas commemorat , ex

vetere MythoIogia , & ex priscis , quos, laudat, autoribus depromtae sunt. Nonnullae mihi videntur Romanenses , & ex Mil sis ductae, ut quas de Erippe A Xantho capite octavo; de Polycrite& Diogeneto, 'eapite nono; de Leticone & Cyanippo, capite decimo; de Neaera, Hypsiereonte,&i Promedonte , capite duodevigesimo retu Ilt: etenim praeter quam quod hi casu spe lsonis tribuuntur Milesiis, hos neque ex fa- , bula, neque eκ historia antiqua desumtos. esse conjicias. Et sorsan etiam Cauni, &Byblidis, qui Urbis Milesiae conditoris filii erant, amores undecimo capite relatic sunt gentis illius populare figmentum,quod postea concelebratum , ct in Mythologia Consecratum est. Id quod a nobis tamen ut levis tantum conjestura proponitur. Caete'. Tum ii omnes, quos ex Autor uni testim inio, de amore in suix libris egisse accepi'

304쪽

v A E U L 'A R U LM . 63mus, Fabulatorum Romanensium nomine non sunt appellandi. Pauci essent Philosin. . --phi veteres, qui non in hunc censum venirent. Sed quamvis&hi&illi de causis, de natura de effectis , de remediis amoris

disserant , ad hanc tamen metam tendunt omnes viis tam diversis, ut confundi nequeant . Poetarum etiam veterum, ut Bacchylidis & Capitonis Erotica non majs , quam Ovidiani de amore libri. possunt Fabulae Romat ensis definitione comprehendi. In iustituta mihi modo enumeratione Fabulas Romanenses ad praescriptum' artis ac- curate exactas ab imperfectis distinguendisae putavi. Eas dico quae ex Poematis Heroi- κ' ei regulis elaboratae sunt a Graeci qui OsisI rasque doctrinas & artes ita persecerunt a tomis

consummarunt, earum ut inventores ha- nonsor biti sint, artem, quoque Romanensem ex Te quo coluere. ipsamque rudem , uti erat apud aut)res

Orientis populos , & incultam ad meliorem formam speciemque traduxere . dum Epopoeae legibus eam adstrinxerunt, & velut

an unum corpus conJunxerunt diversias ac

dissipatas partes , quae ante illos Fabularum Romanensium naturam constituebant. Λtn on hi omnes, sed tantum Antonius Diogenes, Lucianus , Athenagoras Iamblichus, Heliodorus, Achilles Tatuis, Eu- ' ' Ji achius , & Theodorus Prodromus hisce 'regulis servierunt. Nihil dico de Lucio Patrensi, nihil de Damascio, quos ex Fabulatorum Romanensium numero seclusimus. Quod ad S. Ioannem Damascenum, & Lo gum attinet, ad hasce regulas opera sua fa-

305쪽

M . D E o B. I G I N Eelle quidem exegissent, sed aut ignoravere

ipsas aut contempsere. Qua ratione tres il

li Xenophontes, & alii, quorum opera m riere , atque etiam Aristides, aliique fabularum itidem Μilesiarum seriptores id egerint , nescio . Μihi tamen persuadeo postremos hosce certis adhaesisse legibus I idque ex monumentis, quibus tempus pepe

cit ad eorum imitationem compositis . . qualis est Λ palesana Μetamorphosis ex a tis sanctionibus , satis accurate elaborata cin

D.τὰ Hae fabula: Nilesae muIto antequam instiI , Graecia, ea qua dixi ratione florerent, jam μυ- in Italiam pervenerant , easque jam Syba Hi,quaeritae natio, supra quam cogitari queat, VO luptatibus dedita , studiosse exceperant'ωβor Haes morum & ingeniorum cum Μilesiis m'; mi Iitudo reciprocam inter ipsos luxus &e.-. -societatem constituit, eosque ita sis sonivn it, ut nullos popuIos arctiorram i- furi . citiae Vinculo conjunos novisse se assirmet Herodotus. Λ Μilesiis igitur artem figmen' torum didicere, &ut in Asia fabulae Μilesiae, ita & in Italia fabulae Sybari leae cel stulta-brantur. Qualis earum serma esset, non fini Fa facile quis diuerit. He*ehius in loco satis suta depravato innuit .Hipi Fabulas , quum ba- hic esset in Italia, adeo placuisse, ut in no

'tam sermam mutatae , novaque accessione

auctae sint , & Sybariticae dictae, ac in adagium transierint: fit qua in re nova illa mutationis species consisteret , non indicat . Eas AZispi Fabulis smiles fuisse putavit Suidas . In hoc , ut saepe alias, halluci-

306쪽

FABULARUM. 6s Votus Λristophanis interpret Sybaritis ait in . suis fabulis Mstias, . Es puni homines adhibuisse. Hic certe locus Corruptus est: ut enim in . Esopi Fabulisiastiae inducuntur, illud profecto consequi debere censeo, in Fabulis Sybariticis homines esse in luctos ; id quod ipse alio inlo expresse testatur. Hae Fabulae Sybaritica facetae erant, & ad risum movendum comparatae. Harum specimen apud AEliarium inveni: fabella est, quam se ex Syb

ritarum historiis , hoc est meo judicio , eκ eorum sabulis se desumpsisse ait. Tute eκ hac ipsa judicabis. Puer Sybarites a dagogo ductus per viam ct caricarum venditorem nactus unam e gaulo abstulit: succensuit paxlagogus, & puero graviter increpito caricam extorsit , quam dc mox degluttit.

At non facetiis tantum hae fabulae, sed laseiviis abundabant . Ovidius Sybaritida

paulo ante tempora sua compositam inter

'pera obscoenissima reponit. Multi eruditi η' putant eum designasse Hemitheonis Syba-titae librum, de quo Lucianus , velut obscoenitatum colluvie loquitur . Quod quidem qua ratione dictum sit non video ': Sybaritis enim nullam aliam cum Hemi theonis libro affinitatem habere mihi videtur, quam uterque liber luxuriae laetus erat, id quoa omnibus Sybaritarum fabulis commune erat. Huc accedit, quod Sybaritis paulo ante Ovidium in vulgus emanaverat, Urbs Sybaris Hemitheonis patria quin gentis ame ipsum annis a Crotoniatis fun-

ditus deleta fuerat, .Quippe Hemitheon

307쪽

66 DE O R I G I N 'Evocari. non potuit Sybarites , tanquam eivis Oriundus Thurio squam urbem Athenien ses prope Sybaris rudera condidere) siquidem ex usu communi Thurinus potius , quam Sybarites fuisset nominatus. Verblati itaque magis consentaneum est ganeo'nem aliquem & dissolutum manum com posuisse Sybaritidem,' haneque sic es. vorcitatam, quod ad vetus fabularum Sybariticarum exemplar emctai sis i quemadmo dum libri similes plerique sub Imperatori bus eodem modo inscripti sunt. Antiquus o quidam auxor , quem tu nosis flocci dux iris, earum stylum brevem & Laconicum fuisse innuit ; sed ea omnia non probant has fabulas quidquam artis nabuisse Roma ,

sis Ovidii locus Tatis demonstrat M. ιιιὰ is sua aetate fabulas jam recepisse Syba

in eodem libro nos docet nobροοι, - Hii Oricu in Sisennam paulo ante in eo- e pris, rundem Romanorum gratiam fabulas Ari- ου Μι-stidis Μileliacas Latinitate donasse . Syllan, temporibus claruit ille Sisenna, vir certe Aristi- perinde ac Sylla ex magna & illustri Cornebois, in horum gente prognatos . Siciliae Praeton She ' fuit atque Achaiae. Suae patriae historiam condidit , cunctisque Romae Historicis , quι Psae8 sserant, i antecelluit . Apologus Μe- Agrippae, quo ad placandam populi Romani seditionem, eumque e Monte Sacro revocandum usus est: apologus senioris Antiphonis; quo, ea quae tam turpiter αinhoneste a genero suo in Plauti Sticho petebat, dissimulavit: apologus denique

308쪽

166 ab Aulo Gellio citatus, & ab Ennio iis ..

Satiris translatus versibus quadratis .eodem , numero ac illi sunt, quos Graeci recentiO- . - . res Politicosi dixere, certissime declarant in Rep. Romana multum figmenta pla

Si ea Respub. horum usum, & fabularum. R mi Sybariticarum lectionem non dedignata est,' tum cum austeriore disciplina, moribusque rigidioribus uteretur , nihil est, 'quod o

quis miretur, eam , poliquam Imperatoribus subdita est,& eorum exemplo vitae mol amanialiori&deliciis sese dedidit, grata Fatu Mue pos- cum Romanensium ' animos titillantium quamanuenitate esse delinitam. Virgilius, qi,i ab Im- paulo post 1 Imperii nascentis cunabula flin peraroruit, Naiadas Fluvii Penei filias, quum sub aquas Paternas convenere, non aliam jucun- et diorem quaesivisse voluptatem seribit, quam si in narrandis Deorum; amoribus, quibus constabant, veterum Fabulas Romanenses is Virgibio aequalis Ovidius Μinei Filiabus Romanenses itidem attribuit Fabulas,quum manibus labore. occupatis linguae & animi libertate fruerentur. Primus est Pyrami &Thisbes amor: alter Martis Veneris: tertius Salmacis Hermaphroditum depe

reuntis. -

- Hinc quidem videre est, quanti Roma Fabulas Romanenses. secerit: sed .clarius etiam ex ea ipsa huius generis Fabula dignoscitur quam Petronius Consul, dc vir sum Petroartatis elegantissimus & cultissimus compin. fuit , in Satirae speciem; ex earum genere, quas Varro invenerat, versibus prosa,

309쪽

es quidnippeas Fabulas nuncupaverat, qu- Μe- eo nippus Cynicus res graves Stylo quodam fa- senti δ- reto & ridieulo tractasset. Romanensemorum 8 tamen Fabulam vere dixeris hane Satiram. Unde eolligitur Romanorum Satiram cum Scriptis Romanensibus magnam habuisse cognationem: in quo ipsi conveniebat cum poesi Graeeorum Satyrica, quae ex Platone , eonstabat figmentis, quorum sensus absconditus a prima & patente verborum significatione multum discrepabat. Nihi l igitur est, quia miretur , Maerobium, quum fabulas ad voluptatem tantiim comparatas, ab Iis, quae doeendo delectant, distingueret, in hac ultima specie reposuisse easuum amatoriorum figmenta, hoc est Romanenses Fabulas, ct in exemplum Petronianam & Λr puleianam attulisse, nulla statuta differentia inter primam, quae indubitanter Satira est, δc inter seeundam, quae vel ipsius au toris concessu Fabula est Milesiaca . Μultam ingenii & venerum habebat I roma na, ac saepe turpitudinis obscaenitatisque plurimum, dc quasi sub cortire subtilia &Muleata scommata in Aulae Neronianae vitia contegebat . Cum superstites operas hinius partes, nihil aliud sint , quam stafime ta line nexu, vel potius studiosi alieujus collectanea, non stitis dijudieari potest, & quartotius operis serma, &compositionis ordo fuerit . Nihilominus tamen ea omnia rem exeogitata prudenter dis sita videntur, dii ex his partibus se paratis, cum iis, quae desunt, p se uim corpus coagmenta

., tum

310쪽

'A' B i UILi A R ij tu i sotum fuisse probab;liter existimari potessa Etsi Petronius summus criticus, dc sagaci sesimi in reditteraria judicii fuisse videtur , huic tamen sagacitati stylus ipsius non sat Isrespondet . Hic aliqua sese prodit assectatio: nimiis pigmentis , nimia abundat dili gentia, & jam ab illa naturali ae venerabili

Ielicium Augiisti temporum simplieitate degenerat . Utque adeo narrandi ars , quam exercent omnes , pauci intelligunt , intelligitur tamen facilius quam exercetur. ipsius etiam etsi multa sunt eleganter & exquisite cogitata, tamen multa sunt etiam, quae frigent nonnunquam ; & quisquis animo ais ctibus vacuo ad ea attenderit,is certe in re bus S in verbis justam & aptam concinnitatem non ubique repererit. Sed qui ejus seripta site ponderent, pauci sunt , & ita in eum affecti sunt omnes,ut grata habeant quaecunque ab eo prosectastini, quia grata esse sibi finxerunt . Ego vero ausim dicere , si per ejus admiratores liceat, eum , si plus habuisset pudoris Iectorum minus oc adproba torum fuisse habiturum , neque pius alia re apud multos quam obscoenitate valuisse . ' Lucanus , qui Neronis etiam temporibus floruit, fabulas Salticas; hoc est, ut qui Iisdam putant, in quibus Satyrorum & Nym' i eis .

pharum amores narrabat reIiquisse memora. tur. Hoc Fabulae Romanensis haud absimile est ,&Romanense istius aetatis ingenium meam auget suspicionem. Sed an non conjici posset, quemadmodum Tertullianus Herodiadi Satticae nomen,hoc est saltatricis n-didit, sic Lucanum suis fabulis idem nomes '