장음표시 사용
471쪽
OR EBRAICA. LIB. III. CAP. XXXI.
ex jure Caesareo legitima habebantur, adeoque secundis inde nuptiis, sentontiae fuere adversissimae. in Oriente Basilius Magnus, Caesarientis Antistes, in Epistolis Canonicis ad S. Amphilochium Episcopum
ηθσυνηθεια ἐά ουτως εχει. Ex aequo G Pirae G mulieribus convenit, viod non liceaι a marito discedere seu matrimonium Folvere, pratem quam propter Fornicationem. Consuetudo autem non ita se oabet. Nempe ex legibus Caesareis liberius multo Divortiorum in Christiani smo illius temporis jus erat, ut superius ostensum est. Qui ex divo tio aliter habito secundo matrimonium iniret, pro adultero habuit B silius, Floruit is diu ante constitutionem, quam supra Ostendimus, Theodosianam. Huc item trahitur Gregorii Naziameni bin, ubi uinxorem saepe esse ait --οω- Toι,ν-έδω-GMMO . Malum asquisiιum quidem, sed quod dimitti nequit. Consonus est Chrysostomus se , qui relictum ait Moaros ενα άψεσεως unicum m dum diponii legitimum, quem adulterii causa esse palam asierit. Concors item Asterius id) Episcopus Amaseae hisce coaetaneus. In ορ-cidente item Hiaronymus feJ consonus, qui nec secundas, post divortium Adulterii causa, nuptias, priore vivente conjuge admittit, uti nee Chrysostomus. Adstipulatur satis Anibrosius f , uti & Augustinus etiam cum ad Pollentium libros scripsit de Conjugiis adulterinis. Postea vero satis dubitanter, ut in Retractationibus, unde sane sententiarum tunc temporis discrimen haud exiguum est dignoscendum. Depracepto, inquit ille fgJ, quo prohibeιur uxor non dimitti,
472쪽
n Dropter fornicarionem; bis quidem strupulosissimὸ disputant. Sed
cum vetit Dominus inteί ι Fornicationem propto quam liceat Hmu- aere uxorem, utrumaeam, qua damnatur in stupris, an istam, de qua diacitiar, Perdidisti a omnem, qui Fornicatur abs te, in qua utique re Euia sneque enim non Fornicatur a Domino. qui tollans membνa Chri facit ea membra meretricis J etiam atque etiam cogitandum est, atque
requirendum. Nec volo in re tanta tamque ad dignos endum di ili putare lectorem ista bi nostram disputarionem debere su rere. Sed tegat s alba ipe nostra, qua pastias ta sunt, 'e aliorum melliss conis sideram atque tractatae; ret peν si potest ea qua hic merito monere pose ηι, vigilantiore re intelligentiore mente discutiat. Non quia om peccatum fornicatio est neque enim omnem peccantem Deus perdit,qui quotidSesancto uos exaudit dicentes, dimitte nobis debita no J eum perdat omnem, qui fornicatur ab eo. Sed quatenus tmesistenda atque eliminanda μ ha ornicatio, s atrum etiam propter hanc tueat dimisistere uxorem, latebrosissima quassio est. Licere autem propιer istam qua in stup is committitur, nulla quastio est. Et ubi dixi Me permissum ess,non iussum,non attendi aliam scripturam ' dicentem, ut tenet a dulteram Ditus re impius est. Ita ab legibus de Divortio seu matrimonii solucione Caesareis receptissimis nec sine Theologorum proeuldu-hio summorum consilio editis, discrepabant alii, ut fieri amat, in alias atque alias sententias, tum in Oriente tum in Occidente distracti. N que in hoc intervallo jus Caesareum, ex Canonum Theologorumve aliquot ratione omnino mutatum, tametsi in oecidente Principum at quot constitutiones heic propius eis accesserint, ut in ante superius
ostensis liquet. H Psal. Iaiar. m vulgata b 'ουγλ ιδ.in Vulgata.
473쪽
uXOR EPRAI A. LIB. III. CAP. XXXII.
Doe Canonibus Pontificiis ac Synod eis, Patrumque stententiis circa Divorti istu matrimonii solutionis jus in Oriente post Justini aut
in tia,usque in secula recentiora.
Post Iustiniani initia, Orientis hele Canones ac Sententiae se oris
sim, uti dein & Occidentis jam perlustrandae. In Oriente obtinuere ut in Imperium recepti canones quidem nulli, dum imperavit ille, quibus Divortiorum jus liberius coercitum, nisi exceptionem inde habendam existimes, quod sub almam 3 oscu ejusdemi sanciverit ille a ἀξιν νομιὼν ἐπιχειν τάς αἰγους εκκληπιαιτι- κους κανόνας τους Getari τρυ αγέων τεμο eων πιόδων μυεινμας η βι- βαωHται vicem ogum obtinere nitos Eaecumstuo I canones, qui a sancto Auatuor Conciliis expositi sunt aut firmati. Scilicet Nicaeno, Constantinopolitano primo, Ephesino, Chasced Oneriis. Harum enim, uicquit, onodo um dogmata καθά et Sc Θειως γραφας διχομελι, φτῶς καγο ις ως νόuους ψυλα HOMO, uiscripturas sacras recipimuου, σCanones ut leges observamus. Quatuor Conciliorum Canones palam heic in leges recepti. Ergo& Canon ille Chalcedonensis, quo, ut an te ostentum est, tam provinciales alii ut Ancyrani, Neocaenirienses, re. liqui in Codice Graeco veteri, quam qui cecumenici ante luere, parili donantur autoritate. Si quid igitur in Provincialibus illis de Divoristi is squod parum quidem est, nec libes ius eorundem jus omnino imis probat J occurrit, jam legum vim id habebat. Et manifestum est, iacecumenicis hae de re alias nihil omnino haberi, uti nec in Synodo Generali quinta constantinopoli sub Iustinianum celebrata. Iuxta leges igitur Caesareas per Orientem , non Canones Γ neque enim
474쪽
ibi in judiciis tune sortiebantur neque Theologorum sententias ad versas de Matrimonii solutionibus illo in aevo dijudicabatur. Et i/m ct post lusit ni illam divortii ex utriusque conjugum consentu restitu tione in , liberiores multo, ac serine ut in veteri Paganismo , solution issae habebantur. Horrenda hae inquit Baronius sa), de Iustini sanctione illa verba hactens debuere per Episio sp hiberi, nefierent EF iam facit a re uni s ab Eretistis penitur propugari. Et Pontifices Disosque Summos, orientis scilicet ae Occidentis, Ioannes dictos peἔ- stringit ille, quia id non ne erant. Quasi tune temporis, cum jus su Un cordatius agri Ricerent tuerenturque Principes Christiani, adeo facile fuisset generi hieratico refragari. Codici illi Canonum orientis Graeco accessere postmodum Canones alii. Inter eos, Carthaginienses seu Africani, adeoque ille b) quem ex Synodo Mileuitana capite adducitur in Divortia sit periore, item Synodus illa sexta Gen ratis in Trullo sub annum 68o quae tum Canones Apostolorum dictos rccepit se firmavitque adeoque quod in illis habetur de divortiis tum Baslianam ) de conjugum delertione doctrinam. Et iam & Bali- Iii ipsius Canones Codici illi adjuncti sunt. Et ubi in NOmocano. ne Photius Patriarcha Constantinopolitanus sub annum 3 oo 2 Canones de Divortiis in Oriente apud utrunque receptos enumerat cd), Praeter Basilianos, expressim memorat Apostolorum; &quos ex Synodo Gangrensi ac Carthaginiensi atque sexta in Trullo jam ante ostendimus. Utcunque dico receptos; id est, ut in Theobogorum ac Iurisconsultorum Orientis manibus terendos, non ut in foro obtinentes. Etenim ex Theodori Balsamonis patriarchae sub annum Ityo Antiocheni commentario in CarthaginienΩm illum, qui pro aliis Synodicis, in orientis codicibus, Divottiis ac secundis post ea nuptiis adversatur, liquet in usum fore usem eum non admissum. Scilicet Centam amplius ante Iustinianum annos canones illi Car-
475쪽
thaginienses serebantur. Adnotat igitur ibi Balsamon Iustiniani Novelu illa io ante ostenta causis Divortii legitimas praescriptas, dilectorem dein ad Canonem illum s7 Trullanae ablegat, s w , in
tinentur, cumsint multo antiquiora, in Mu non unt, aut so urist rece piae. Male enim ibi redditur exolarerunt, eum nee in Oriente unis
quam vim omnino obtinuissent. Atque ad Trullanum illum Ca-nonem quae Basilianam heic doctrinam amplectitur, uti etiam in mismoeanone de Divortiis loquitur, ut ex Iure Caesareo non Ponti fieto definiendis. Ita alibi de altero eonjuginn furioso a seu daemoni eo. Tantundem dicendum de Canonibus, de Divortiis in Constantini Harmenopuli Epitome M. Nam in Pt hiro. suo ex legibus Caesareis ea dijudicanda palam vult. Neque sane aliter Matthaeiu Monachus te in Quaestionibus & causis Macrimonialibus, ubi ex pressim causas solutionis juxta leges exponit Caesareas. Certe & in
476쪽
IlI. sui ve Iam adulterii caufia duxerit , sitis ante uxorem habueris ille prae minime, Adalter est, cs adulterorum paenusubdi.
IV. Sacerdos, qui nuptiawsecu ἐμ eorum, qui ex consensu muis euo nuptias solverant, quor quidem legib- ut superius est ostentum prohibetur, benedixeνis, dignιtate Daprimabitur. Manifestissima illius aevi heie vestigia matrimonii solutionis itis herioris admissae, eui nee in conciliis orientis generalibus textra Trullanum neque in ejusdem aliis quid ita adversum. Nee sane in Pontificiis Canonibus aut sententiis Patrum aliquot quidquam euieaderent Principum Christianorum ibi leges. Atque ita se res olim de Divortiis Christianorum in Oriente habuit. Neque puto hodie aliter nisi ubi persuaso invecta Romana sententiam avitam mutav istit. Seio ita contrahi subinde apud scriptores discrimen sententiarum hete occidentis,&Orientis, quasi in hoc solum restaret, utrum adulterii eausa jure lolvi posset ipium matrimonium, quod negant plerunque Occidentales. Sed palam est, causas ob quam plurimas alias solvi posse ex legibus Caesareis, ut ostensum est , quibus neque derogatum quid iri, sive Canonibus Synodicis, sive Theologorum aliquot sententiis adversis permisere ibi Principes reliquique Imperii Praefecti. Nec sane mores Orientalium hae in re mutare potuerePa. tres oecidentales in Concilio Generali Florentino. Et fatetur P trus Areudius o. Graecos suos h inmodi repudia admississe, permi-
477쪽
U UXOR EBRAICA. LIR. III. CAP. XXXII.
σ-tinuasse sed dum Rom manensium partes omni ni tu eis
, adlicit, hoc illos fecisse autominie Cararum de eoto e masno Re
Publica Christiana detrim/nto. Et vide sis apud eumd de re p. a.
Duum satis est igitur, ut existimemus, ante eversum Christia matri Orientis Imperium leges heic Caesareas obtinuisse, Pol ea vero, legibus illis eum imperio sublatis, ex Canonibus dc Theologorum turanis nidi Mahum eianae subjectorum sententiis, quales ostendit iras, rem aecllam ; ita tamen ut conjugi adulterii causa dimisso tecundum in. re matrimonium liceret. Πορ-υ vero pro adulterio sumi, etiam in exceptione de Divortiis Evangelica apud li Graecos tum Theolopostum Iurisconsultos tralati tum est. Ideo non ut causiam unieam d
eorum, qui summae rerum praeerant, aliis cumulandam. Et de Cu- priorum, Cretensium aliorumque Graecorum hete moribus de seL
Decidentalium de Divortiis, Ius Pontificium ae sententiae, MI liniam ιempora, Theologicae.
IN oecidente sub Iustiniani tempora 1: per sequentia , alius
fuit Canonum ibi receptorum codex , iuxta quem demum pro aria admissione automatis hieraricae judicia de rebus saetis habebantur. Is est Codex Cararonum Ecclesia Romani ἡ 'rinysio Exiguo sub Iustiniano editus, in quem referuntur praeteranones Apostolorum dinos, & qui sunt in codice illo O-ienti reliquos, etiam complurium Pontificum Romanorum decreta adeoque illa, in Divortii libertatem expressiora Surieli 3-- 'Kentii Primi, & Leonis, quae capite trigesimo primo memorantur Atque utunt Cauones, qu Leo Papa quartus sub annum stetivit aὶ, udicant os υι σper quos Diso' fimul iudicantuν. M erow Raram Tore. ΗΦ. ann. m. G M. D . o. ME. Disiti rod by Coosli
478쪽
vem proximo quasi ante Leonem seculo quicquid autoritatis Cano mes illi accepissentanterTheologos sopitae non sunt quae iliones illae de se ei dis dimissae nuptiis ac de divortii causis legitimis. Quod sanδsperse eonstat tum ex Bonifac si Archiepiscopi Moguntini Epistola ad Lullum sa) de Augustini, Hieronymi, aliorum heic sententiarum diaserimine, dubiisque, quibus ipsa ea de re intricabatur, tum ex Beuae no stri interpretatione vocabiai Fornicationis in Evangelica de Divortio exceptione, quam supra M attulimus. Atque observandum est, ubi in Deeretalibus Gregorianis se , ut ex Concilio apud Nermetiam die legere opoMet, non ut in Editis WormaciamJ lub annum Christis o ab Episcopis viginti habito, occurrit, Si qua mulier in mortem mariti μι cum abu coηsiliata est, s ipse aliquem issorum se ὀθα-dendo occiderit, potest sese post mortem uxoris,si voluerit, Aiam ducere; usa autem insidiatrix paenitentia absque ste conjugii sies subjecta, in vetustioribus Canonum consarcinatoribus, veluti Burchardo se ae Bernardo Papiensi si non reperiri verba illa post mortem uxoris, uti nec apud Ivonem cgin aut Gratianum sis, qui solum habent ptis, ut nobis videtur, Vsam uxorem dimittere. Et i lud de moria - te uxoris , quasi superstite ea, utcunque dimisia, seeundae viro nuptiae illic negarentur, glossema videtur seculorum insequentium si . Nam non diu poli in Ecclesia Romana per occidentem universi n. inolevit doctrina velut certissi ina sutcunque refragarentur subinde mores J inde jus Pontificium hac de re natum, ac Canonibus non paucis perquam obviis, etiam & Synodo Trident ma tk , fit matum atque in mores legesque ut plurimum receptum, ut nec adulterii caus1 vinculum matrimonii divortio solvi posset, spostquam ma-- xime Sacramenti nomine indutum est J nedum Causas ob leviores, sed tantum a thoro & mensa disjunctio posset fieri. Postularunt autem in Synodo Tridentina , ubi anathema latura erat de Divo
479쪽
tiis, orat stes Veneti . quandoquidem ipsorum Respublica habeat μὲin potestate Regna Cypri, Cretae, Corcyrae, mei nihi, Cephaloniata
meis habitata, quibus ab antiquissimo tempore in more positum est. uxorem adulteram repudiare aliamque ducere sde quo ritu toti Eceleissae notissimo nunquam ab aliquo concilio damnati aut reprehensi suntJ iniquum eise, illos absentes nec ad hoc Concilium vocatos conisdemnare. Rogare igitur Patres Canonem, qui de illa materia loquitur, ita velint attemperare, nequid ipsis praeiudicii auferat. Unde non anathemate ibi damnati, qui aut sic nuptias inirent secundas, aut qui id nee illicitum esse profiterentur, sed tantum, qui dixerint b) Eeele-sam errare, cum docuit & docet juxta Evangelieam de Apostoli eam doctrinam, propter adulterium alterius conjugum matrimonii vin- eulum non posse dissolvi. Temperamentum sane perquam subtile. Nondum vero consummatum matrimonium dirimi volunt Romanenses, si conjugum alter professionem ordinis alicujus Religiosi in se susceperit, uti & Poditi ficis Romani dispentatione, cujus hele vis satia Incerta habita. Et iam ob alterius infidelitatem, ubi infidelium alter
Christo nomen dederit, solvi vinculum. Quod sane & fieri quidem
adulterii eausa contendunt aliqui magni nominis Romanenses, ut Cain jetanus, Catharinus, alii. Etiam Frigiditatis causa, seu coeundi impotcntiae per triennium a nuptiarum initiis solvi posse volunt Canones sc), seu potius, ut aliqui volunt, reddi, velut ab initio. nullum, utpote inter rei nuptiali impares errore contractum. Iushei e Pontificium adeo apud Ivones, Burchardos, Gratianos, Gre gorios, reliquos ejusdem consarcinatores obvium est, ut illud pluistibus indicare foret nimis supervacaneum. Obvii item Juriscon
sulti Caelaret si . qui scii plura sacrὲ nitentes Pontificiis hele adoris
480쪽
ctri diam explieant in Matthaei maxim8 E vangelium ta), in sententias Lombardi b), in Tractaribus de Sacramentis ce), ae de Haeresibas
integrisque de Matrimonio voluminibus. Ita mirum in modum discreparunt heie orientales tum Theologi tum Iuriseonsulti ab occidentalibus. Quin & a Romanensium recepta doctrina Reforma ii quibus plerunque vinculum solvi adulterii causa admittitur, atque etiam ob alias; indeque nuptias secundas legitime iniri. Sed nec hi unani mes. Lutheri, Melanchthones,Zarachii, Bureri, Berae heic eonfulendi,& de eo quod est adulterii causa nostratium cum primis bini Ioannes Hou sonus Episcopus Dunelmensis & Thomas Pius,qui ea de re seirptis acriter invicem digladiati sunt. Ita juxta varias vocis Π ρνε rc Fornia
eationu in Evangelica exceptione doctrinaeque ibi, nunc cum illa ut in 'Matthaeo, nune fine illa, ut in Marco& Luca,traditae interpretationes,
in varias a Christianismi initus sententias Viri doctissmi, Theologi Iurisconsultique in t distracti. Et de voce illa variatim ut supra ostenditur, versa atque exceptionis ibi natura,vide,si placet, binos scriptores insignes nuperos Hugonem Grotium e) &Frideri eum Spanhemium D. Atqui hoc non praetereundum, Romanenses qui adulterii causa dissolvi nolunt vinculum ta interim exSanctionibus tantum humanis ipsum contractum nuptialem sutcunque Sacramenti nomine indigetatum J ejusque vim pendere velle, ut si quis intra gradus consanguinia talis affinitatisve a Pontifice Romano prohibitis,etiamsi interim extra eos, qui e jure Mosaico in Christianismum recepti vetantur, nuptias ineant, eorum contractus plane sit apud ipsos reicindendus ac pro irrito habendus alias, interim,ut apud Reformatos,plane val idus. praetereo ineptias illas deSpirituali cognatione .Et quantum video, non minus ex Iure solummodo humano, velut a Divino induet permisso, de ipsa rei matrimonialis substantia statuunt subinde Occidentales, etiam tuar Reformati tum Romanenses, quam olim Orientales Davortii Causarum adeo se races. Sed prudentissima procul dubio est libertatis