장음표시 사용
271쪽
Dominus est anticae patria, ut dicitur in libro de spi- A1 - s, m titule anima. Simile dicit Isaac, in libro de contem δε cδtemptu pili mundi in ptincipio. Cultus exterior, consiliit in μοι oblationibus, sacrificiis, adorationibus 5e limitibus, qtiae sunt signa prolestantia interiorein culium, qui Deo deiatur. Unde Augustinus, in libro de Ci- -- uitate Dei, dicit quod hic eultus soli Deo debetur, quia vitimus in omni republica obseruari, quod rectorem suum aliquo singulari signo honorat, quem quicumque alteri exhiberet, incurreret crimen laesae maiestatis. Unde lege diluina poena mortis statuitur, his qui diuinum honorem aliis exhibent, Qui immolat diis occidetur , praeterquam Domino
soli. Est tamen sciendum quod aliquis cultus potest exhibeti aliquibus creatus is line peccato, ut reliquiis Bsanctorum, lainς Cruci,S: imaginibus Chtilli,5e huius nodi. Vnde Dainaicenus loquens de adolatione iurati. e. 1. imaginum dicit, quod in veteti testa incino, non fuit assuetus usus imagini. m. Cuius ratio est,quia Dominus inuiti bilis,incorrotalis N incirculcit plus, adhue carnem non assum plerat, incarnato autem Christo, docuit habere imagines, primo ad rememorat Ionem
actuum Christi,& martyrum, ut simplices litteras M. sciente saetiumphos Christi& martyrum vitam in pi- .ctutis quasi in libris,legerent. Et Damascenus ad con firmationein sui dicti adducit exemplum Chlisti. Doti . . quo resertur, quod Abagaro Edesteriorum rege mittente pictorem ut imaginem Domini depingeret,quo
non potente,propter te splendentem claritateni faciei C expellit.
Iualiter per douum pietatis menti conuiuium praeparetur. TEitio videndum est, qualiter per donum pietatis
in regno Dei,& animae conuiuiuin spiri: uale an H α,6c Omnibus viribus eius praeparetur. Dicit enim Gregorius in Moralibus u ietas in die suo conuiuium
facit, de menti exhibet:quia cordis visceram sericor- βίον. e. 16.diae operibus teplet. Upus autem bonum est cibus animae. ut dicit Gregorius. Et idem dicit: Comedere uiἐπιι α animae est bonis ope libus satiati. Haec ille: Ptimo igi- η tur donum pietatis prudentissime a conuiuio suo im. pietatem, S omnem lamiliam illius expellit.quia om- άnia seiculamentis inficit,& inii pida facit. Nam ut ait suo.
Αiiguilitatis in sermone quodam Etiam iustitia Auae t si vitius specialis S dulee feteulum piae mentis, sine
pietate crudelitas est. In crudelitate autem nulla dulcedo est, sed amaritudo impietatis in ea regnat. lare cibaria animae nullo igne charitatis decoquit, sed cruda & in lapida relin luit. Vnde Seneca in lib.de mori bus dicit: Rest,ice crudelitatem, Ze matrem eius iram, eu omni familia sua,Haee enim huiuanae naturae ma Iime inimica est, pietas autem amica est. ait Tullia, libro tertio de ossiciis ideo ipsa est dulce eondimentum humanorum actinim. are per oleum significatur,viai Richardus , in tr. ustatu de gemino paschate Et lic Rich. reis donum pietatis, impietatem a conuiuio suo omnino g
Christi, Dominus vestimento apposito faciei, similitudinem propriae faciei mirabiliter impressit, de siesuam lataginem desideranti Regi transiuisit. Imaginibus igitur,& reliquiis, debetur aliqua reuerentia sibi eompetens,soli autem Deo debetur latria. Quando igitur pietas, quae est cultus Dei,sacit mente nostram colere Dominum,ut principium nostrae creationis,&finem nostiae beatificationis,lam per operationes imretiores,quam per opera iones exteriores, fit mens hu .mana sicut lax meridiana clara, quando abique nubibus rutilat.
Tettio donum pietatis diem spiritualem. in anima
consummat,de labore, eius terminat, tum mentem ad
Secundo donum pietatis non solum inuitat omnes vites mentis, tanquam ineolas regni ad suum conuiuium, sed exteriorcs, de laborantes, dicens: Venile addme on nes qui laboratis . & onerati estis, de ego reficiam utis. Similitet de pia mater pietatis,omnes vires. δέ virtutes suasaid operationes & ad ossicia dulciter inclinat , inter se concordat, de ad concordiam morum, de ad amicitiam mutuam vehementer inuitat,&ad cultiun Dei,tanquam ad ossietum proprium maxime instigat. Quod bene ostendit Hugo, dicens-1. d.
Inuitat pietas desper ium, trahit charitas inultu mi-cia isera Mi.
sericordia pacificat itatum, hilaritas reddit securum, νε- .astabilitas familiate iacit, familiaritas secretum ape-
misericordiam proximi compatiendo inclinat Hoe. r. rit,apettio secreti amicitiam parit,morum concordia enim donum pietatis alium diem a praedicti die timo υ amicitiam custodit, humilitas Deo proximum facit. ris iacit in anima,vt dicit Gregorius in Motalibus,dceandem permisericordiam eonsummat. Et quia iam donum pietatis, in homine diem spirituale initiauit,
illuminando elim per inclinationern , & veram compassionein quantum ad seipsum, & secundo lumen metidiani seruoris mcti iii fluxit, dum eam illuminat, de inflammat ad exercendum diuinum etilium : ideo tertio pieta is lumen vespertii uni diei spiritualis in
mente tet minat, diim eam clementer permisericordialia inclinat ad proximum. Dicit enim Ioannes:Qui diligit stat tem suumin lumine est, de scandalum in eo non est stilicet tenebrarum. illud tamen tui tun dieit ut vespertinum respectu luminis meridiani.Vnre Linco- p ox unum fHaec ille.Et se pietas omnes conuiualites inter se coim cordat,& ad exteriores hi clinat, de eos Deo approximal, cum colendo humiliter , de obediendo vitiliter:
Sola enim humilitas Dominum perfecte colit.Suntdcalix familiae pietatis, cluatum quaedam ministrat in choro, humiliter psallendo , quaedam in resectorio,
dulciter ministraudo, quaed uti in dormitorio, Gm-rium quiete contemplationis procurando quaedam incoquina, mentis opera bona tanquam cibaria dulcia
igni charitatis decoquendo, quaedam in infirmaria, debiles pie reficiendo,quaedam in eapicillo, mi se icorditer, de compassive corripiendo. Et sic pietas omnes ministrantes sua dulcedine ieficit Ze consolatur Quodniensis si per Angelicam Hiera testiam, cognitionem, E Ze dicit potest de tota familia animae,alioquin pietas
quae habetur a creaturis de Dco, vocat cognitii vespertinam, ideo quia lumen pictatis,quod inclinat ad diυinum culium , purio de nictius videtur, quam fem . sv ν qin1d inclinat ad proximium.Quale de B in ardus dicit Dominum,licet ps pter Dominum,i.o otium Mariae, ita negotium Matiliae, est qui ea ditiae scilicita est,& tae batur erga plurima,cum vniam si necestari urn. Et ideo non potestteris renotum anima. vel teruit puluere,consperet. Sic igirui donum pietatis causat manc, meridiem, ML . i a vesperam in die sita. Pactum est creto vespere de mane
dies secundu . v t habetur in Umiesi.
non esset utilis ad omnia. Terito domini pietatis omnes incolas ae conuiuantes regni Dei. Fc animς.quod in nobis est, ut dicit D . minus .multipliciter rcficit,du eis diuersa fercula spiritualia apponit. Sed praenotandu est quod scut dicit Aug. libro decimo de Ciuitate Dei, pietas est cultus Deo debitus principaliter. Cuius ratio est,
homo essici tui debitor alicuius diuersimodo, vel secundum eius excellentiam, vel secundum beneficia accepta : & secundum virumque istoruin , est homo
debitor Dei, quia Deus primum & summum locum obtinet , quia excellentissimus, de ptincipium 'iobis
272쪽
essendi, eausandi. conseruandi, gubernandi, Se beatifi- A non clamantem publicanum, non negantem discipu-
st Mil. candi. Ideo pietas estiummae originis pius sensus, &deuotus assectus , & fidelis famulatus siue cultus petfidem,spem,de charitatem. Istis enim colitur Deus, ve dieit Augustinus,dum per fidem, spem, & charitatem in Deum tenditur. Ad quod pietatis donum inclinat,& habilitat. Et in hoe eultu luino, pietas fercula dulcia & multi satia, metiti apponit,& propinat. Nam in fide tot dulcia fercula miti exhibentur,& pascua virentia ostendiatur,quod saporos virtutes Sevetitates in ea continent ut, quae sunt mirae. Vnde Bernardus dicit sie: Hi seil. eultores Dei pro fidei magnitudine digni inueniuntur, qui in omnem plenitudinem Dei inducuntur, nec eli in omnibus apothecis sapientiaelum, non persecutorem disciphilorum,non crucifixo resinos. In odorem istorum unguentorum piissimorum curremus, donec regeneremur in spem vivam.
Haec spes immortalitate plena est. Et sicut dicit Gre. . gotius,Stes illa in aeternitatem animam erigit, & id- i. circo nulla mala, quae extet ius tolerat, sentit.Tertio pietas in eultu diuino qui fit in charitate duleia cibatia , fidei comituantibus iudicata, de a spe praeparata iam gustate facit. Ratio huius est,quia charitas persemus attingit Deum. quam fides vel spes. Licet enim mens Deum attineat siqualiter in lumine fidei sub spe, vel ratione vilionis aenigmaticae, haec tamen non
est persecta attingentia,nisi Deus qui est praesens mε- aliqiiid omnino,a quo Deus seientiarum Dominus ar- B ti per modum sic vis, fiat praesens sub ratione sperati
atcendos censeat cupidos veritatis, non conscios vanitatis. Magna enim fides, magna meretur. Sequitur: Istiusmodi magnis spiritibus, magnus occurrit sponsus, emittens lucem 5e veritatem suam, eos adducit & deducit in montem sanctum seu, de in tabernacula sua, Regem in decore seo videbunt praeeuntem se ad speeiota destiti, ad flores rosarum, ad lilia convallium ad amoena hortotum, ad irriguas lium, aldelitias cellariorum, & odoramenta aromatum, P -
Iogi. 4 stremo ad ipsa sectera eubilis. Vbi sui thesauri sapi&tiae, Se scientiae penes sponsum ab eonditi. Haee vitae pascua praeparata sunt, in resectionem animaru fidelium. Beatus vir qui impleuit desideritim suu ex ipsis. Haee Bernardus. Haee pascua , dulcissima fides menti C
ostendit. Quid enim non inuenit fides Fides attingit inaccessa, deprehelidit ignota, comprehendit immensa, apprehendit nouissima ait B inardus super Camica Et Augustinus de vel bis Apostoli dicit: Nullae in iores diuitiae,nulli thesauti,nulli honores, nulla huiusmodi substantia maior est, quam fides Catholica ,
quae peccatores saluat, caecos illuminat ot tuos vivi-seat, &e. multa quae ibi enumerantur, quae omnia mentem resciunt. Secundo pietas in cultu diuino,qui fit per spem, no vi est passio sed ut est virtus Theol gica, mentem ad conuiuium introducit. Et ibi multa fercula capida ei proponit, & conuiuantibus. Propriuenim obiectum spei,est beatitudo aeterna,quae est sta- tus omnium bouorum aggregatione pei sectus, ut ait BoEt ius de consistatione. Sed sperare beatitudinem aeternam, siue Deum est appropinquare illi.Quia sperans propinquius se habet ad Deum . vel beatitudinem, quam desperans, ut patet. Quare magis attingit Deum, innitens eius auxilio ad consequendum binum speratum,quam fides .dicens:Mihi autem adhaerere Deo bonum est, ponere in Domino Deo spem
meam.Vnde & beatus Augustinus libro de Trinitate attribuit spei quoddam siui, ubi dicit: Quoddam est frui quod est spei δε non rei, ex quo spes immediatius ait ingit Deum quam fides. & De magis propinquat& amati. Spes enim praesupponit fidem , quia accedentem ad Deum oportet eredere, quia est. Et ideo, ι aliqualiter magis attingit Deum quam fides. visa pra dictum est.Sed nee haee attingentia ,seu praesentia spei perfecta est. nisi Deus attingatur. &ptaesens fiat per modum amati, & amplexus, quae debentur voliti M potenti .cui proprie conuenit habere,& possidete, ut patet per Augustinu ubi dicit sic: Appetitus Aug.M. s. quo inhiat ut rei cognoscendae fit amot cognitae,dum imtenet atque amplectit ut placidam prolem id estvio: A N tiam gisnenti contingit. Et idem At g timus dicit, . .
quod quidam Deum eognoscunt,& tamen cum pro--tus
pte thoe no habent. Vbi praescindit cognitionem, ab L. habere. Multum enim dimit, cibum cognoscere habete,& gustate. Gustus autem non est in eognitione, sed in amore. Huius ratio est, quia dicit Hugo super . . r. Angelicae Hierarchiae, Amor acutus est,& transi om- ιom. 6.nia, & penetrat donec ad amatu, & in ipsem veniat, e quiestit donec amatum teneat, & dicat. Non dimittam ipsam,donec introducam eum ad omnia intima mentis meae,ubi elaticc& stio ipsum, ut dicitur in Canticis. Quod exponens Bemaidus dicit: Quis te cavi. anon teneat Domine, qui tenentem te spe fortificas, perfectione decoras perseueratu donducis, remuneratione perducis, ut scilicet rescias sequit Μν: Ego autem non dimittam te, nisi benenedixeris mihi δε nunquam dimittam te, quia non benedicis, nisi tenentes te. Haee ille. Igitur tenetur in cultu charitatis, quia Deus charitas est, de qui manet in charitate in Deo
manet, de Deus in eo, in quo Dominus manet, dulci charitate reficitur. Quia sicut dieit Richardus, Amor sue charitas, est dulcedo saporis intimi, de quanto quis ardetius amat, tanto dulcius gustat,igitur in charitate eis dulcior resectio. Iste gustus amorosus, totam familiam eonuiuii metalis primo ab impulitate mundat, virluxibus adornat, dulcedine ei est vilectione inebitat, lumine serenat, gaudio exhilarat. Ista Rabanus in sermone quodam declarat, dicens: Amor est ignis in meditatione , purificans mentem , sordibus
vitiorum omnium. Est lux in Oratione mentem it ta-
Deo. Quanto autem mens per spem magis appropinquat tanto suaviores odores Dei sentit.Quod osten .dians claritate. Est mes in gratiarum actione dit Bernardus siems:Liret Dominus aut sit uniuet. utem dulcorans in dilectione diuinorum dit Bernardus ieens:LicetDominus suauis sit uniuer- sis, maxilne autem domesti is,quanto ei quis iamili rius pro vitae metitis, de puritate mentis appropiat,
tanto eum recentiorum aromatum arbitror, de unctionis suavioris sentite stagrantiam. Porro huiusmodi non eapit intelligentia,nisi quantum attingit expetientia. Et ibidem ostendit pie spei plutes odores essediti et fas vimites, dicens : Videliae aliquos magis ad enitentiam animari spe indulgentiae, immo omnino Domine Irsu, propter mansuetudinem quae praedicatur in te, cu tremus post te in odorem unguentorum tuorum, audientes,quod non spernas pauperem, non horteseas peccatorem, nee horruisti confitentem l
tronem , non laci, mantem peccatricem, non Can
nem sipplicantem, non deprehensam in adulterio,
beneficiorum. Et vinum in contemplatione , mentem inebrians iucunda dilectione. Est sol in beatitudine, mentem elatificans selenissima illaminatione. Est vita mentem exhilarans ineffabili gaudio peremi iubilatione. Hic cultus charitatis,fidem Se spem sot-mat de consormat de totum conuiuium mentis de c5simmat de perficit . unde Cissiodotus sint Psalmos dicit:Chalitas est mors criminum, virtus pugnatium,pi mavictorum, eo ordia mentium, societas eieci sum: quam fides concipit, ad quam spes euriit , ςWi prosectus omnium bonorum seruit. Ad quod conuiuium nos coiau. .
273쪽
Actu in&cet tum iudicium cite a credenda,& agenda,ri supra dictum est, huiusmodi non possunt sieti sine lumine. Lumen autem facit diem , sicut dieit Hugo in
libro de tribus diaetis.Planum elii luod donum scientiae causat diem spiritualem in anima, qtiae secundam maiorem, & minorem illuminationem causat mane, meridiem, & vespertinam holam. Mane huius diei, causat donum scientiae dum se extendit ad lumestie-tiarum aequisitatum per studium & d strinam: quae scientiae,licet sint quaedam lumina,tamen sunt obscura. auia sieut dieit H igo in prologo super libtu Angelieae Hierat chiae, Philosophis, vel sapientibus nitidi
datu eli, velitates aliquas inuenire propter nos . quibus eonsummatio seruabatur. Vnde inueneruntve -
uae scientia donam Spiritu ancti die Iur.
4 Etito direndum eli, de dono scientiae, quod imis
mediate sequitur donum pietatis:quia sicut dicit Gregorius in Moralibus, nulla est scientia si utilitat ε et β. pietatis non habet. Et Anselmus dicit: Post donum sanctus scientia superimponit pieta-
simia. e. iso. i,cum mens sic timet sibi dc compatitur, ut quo ualeat modo saluati, set utatur eiqueSpiritus sancius huius rei eognitionem largitur. Huc etiam ordinem do- in litatem illam,quam oportuit suscipere filios vitae, adi δε norum tenet Augustinus de Doctrina Christiana. De L . xl :-D,Ην. Abi m autem dono seleiatiae sunt tria notanda. Plinio, a. 7. t.. scientia donum Spiritus sancti dicat.1 r. secundo, qualiter pet donu scietiae in anima dies otiatur. Tet. tio, quo modo per donum scientiae menti conuiuium praeparetur.
Citea primum nota,quod Bernardus super Cantica in quodam sermone dicit: Scientiaqliae lam est sie luis,quae inebriat no charitate . sed cutiositate, impletoid non nutrit,instat de non aedifieat,ingurgitat,& nsi fortat. Et talis scientia, non est, donum Spiritus
acti. Est alia scientia de qua Augustinus dicit. Est
otelitia quae no est rerum vanarum . nec rerum curio
obseqaium summae vetitatis. Illis labor appositus est,
nobis autem fructiis seruabluitur. Ipsi areana sapien- ῖς non nouerant:quia conditorium thesaurorum,sciis licet incarnatum lesum no nouerant, sed naturali documento solo vieiues,lippiendi acie lumen nubilum,& ambiguam adduxerunt, propterea et auerunt, Fe
manuerunt , cum mente transire vellent ea quae eis
concessa sola foetam nolle. Etiam haee scientia assimilatur aurorae, quς est mane 5e initi ii diei. Aurora enim est iii x noua tenebris permixta. ut dicit Ri h sdu .Sica;)ώυ. ιλεe celetiae humanae tenebris permixtae stiri,donec din e-erv. c.c. num scientiae faciat nos circa eas iuste sentire, di recte
Secundo donum scientiae extendens se ad lumensarum, sed de his quibus fides salubet rima quae ad ve- f Secundo donum scitram beatitudinem ducit, gignitur, nutritur, defendi- saetae Seii 'tutae,& ad eredibilia, causat in anima ho-tur, roboratur, & haec dicitur donum Spiritus sancti. Et hoc donum gratuitum, est lumin supernaturale. Cuius actus est ite iudicare, secundum regulas legis aeternae de agibilibus pet nos. quoium non e It de tetminata via quo ad nos, qualiter fieri debeant eo quod non semper uniformitet fienda sunt. Vnde per donum seientiae, innotescit homini tectum iudicium de creatutis,quod non est in eis verum bonum,& hoe fit
per lumen supernaturale, lei licet per principia fidei,
quae sunt atticuli fidei. Ideo ex consequeti, ad donum scientiae pertinet resoluere hominis actiones: ad fidei articulos ut ad principia. Et notandum est,quod ram meridianam diei spiritualis. Nam lumen horae
meridiane clatius illuminat, & vehementius inflammat, ut patet ad sensum. Sic lumen sacrae Scripturae. super omnes scientias mentem clarius illuminat, Seum hemesius inflammat. Unde G tegorius dicit sic:Qua-i4. uis omnem scientiam atque doctrinain, Scripturancta sine aliqua comparatione transcendat, ut racem quod vera pret dicat.quod ad coelestem patriam voca P,
quod 1 teirenis delideriis ad superna amplectenda cor legentis inuitat, quod dictis Obseurioribus exercet fortes, de paruulis humili sermone blanditur, quod nee sie clausa est . ut pauesci debeat, nec sic patet, ut num scienti principaliter respicit speculationem,sci- , vilestat , quod via fastidium tollit, & tanto am- licet, inquantum homo scit quid fide tenere debeat. M plius diligitur , quanto amplius meditatur, quod le-mtis animum humilibus verbis adiuuat, sublimi-
Secundo , se extendit ad operationem,quia per scientiam eredibilium. & eorum quae ad eredibilia eonse- qituntur, dirigitur in agendis.Unde illi donum scientiae habent, qui ex insulione gratiae certum iudicium habent ei tea et edenda sie quod in nullo deuiant a rectitudine iustitiae. Et haec est scietia sanctorum, de qua dici tui: Iustu deduxit Dominus per viax rectas, S dedit illi scientiam sanctorum Ex his patet, quod donustientiae est habitus infusus,in quo modo habet certuiudicium circa eredenda , S: agenda. igitur scut dieitto, Hieron. in prologo super Biblia, Discamus in terris, quorum scientia remanebit nobis in coeliti Ualde enim indignum esset, quod tantum laborarem circa
bus vero sententiis leuat, quod aliquo modo cum legentibus crescit,quod ab auidis lectoribus quasi ree
gnoseitur, & cu doctis se mi er noua repetitur. Vt et go de terum pondere taceam,scientias tamen omnes atque doctrinas, ipso etiam locutionis suae more tra-stendit. Hre ille. Sie ergo donum scientiae per lumen sacrae Setipturae. animam illuminat & inflammat admodum lueis meti di anae,ut dicatui de ea illud Isaiae: Sicut lux meridiana clara est. Tettio donum selemit se extendens ad lumen scientiae moralis,N: ad agibilia,saest horam vespertinam in die spirituali animae,quae est hora quietis,& terminus scientiam.& virtutes,si desinerent esse in molle.Unde E laboris: Exibit enim homo mane ad Operationem Hieronymus ibidem dieit, quod sacra Scriptura . est habitaculum regni coelestis. Euacuabitur tamen impet sectio eius.
Eualiterper douum scientia dies in anima
masi seim. Ecundo videndum est, qualiter per donum scien- anima dies oriatiit. De quo notandum est, cum donum seletilia sit habitus luminosus, Spiritu sancto animae in us iis,qui cimnia sertitatur,&omnem veritatem docet,quo habitu anima habet te. suam, usque ad vesperam. ait Psalmi ita , iic donum V. io ι.ε. selemi; noli fitans homini tectum iudicium circa cie-denda, Se agonda apsum quietat, dum eum in veritate stabilitat. Si d & laborem minuit, de quasi terminat. dum eum gaudenter operari facit, quia finis laboris quietem aeternam et pie ostendit. Vnde Dionysius
dieit: Fides diuina est stabilis eollocatio credentium - . c. . in. collocas eos in veritate, de confirmans in transmuta. I bili identitate. Sequitur. Et credentem in veritate; este Scriptura nihil moueat. 1 laetitia, quae est seeundum veram fidem , sed habeat in ea perinanentiam immobilis identitatis. Et patum infra dicit. Ita igitur , principes, de duces nostrae sapientiae, sicilicet Apostoli, Du illi Z CC ny c, O O le
274쪽
se eotam distipuli, pro veritate quotidie laetan- A simplices cibantur ferculis grossioribus, fidem iobntur,&moriuntur, testificantibus omnibus verbo &Opere veritatein,sicut conueniens est:Et sic vespere,&mane dies tertius perficitur.
Go modo per donumscientia menti conuiuium
praeparetur. Quae fame, Erlio videndum est, quo modo per donum sciendi quis cibus 1 tiaeanenti humanae conuiuium praeparetur in die animae si . suo,&de diuersitate ser totum illius. Citea quod sciendum est, quod Angustinus in libro de vita beata eientia est ei bus animae,vitia suntiariis. i. fames an inue& sterilitas. Et illa fames eausat quos ridam ieiunium spirituale in anim,quod donum scie- . tiae expellit ab anima. Vnde Gregorius in moralibus dicit:scientia in die suo eonuiuium faeit,quia in ven. tre mentis,ignorantiae ieiunium superat. Ex quo patet,quod ignorantia, & vitia causant in anima iei nium spirituale,quae quamuis sit incorruptibilis, i men multum debilitatur, eo quod interius nullis v ritatibus cibatur, & ex eonsequeliti me appetitus veris bonis satiatur : quia incognita amare non possu- . mus, ideo nec gustare possumus, ut dicit Beda super de Lueam cap. 8. Igitur ileuteonsulit Augustinus in li-
rantibus, dum simplices legunt in saera Setiptuquod aqua in vinum mutatur, Lararus suscitatur, le-mosus mundatiir, caecus illuminatur, & huiusmodi.
Tune turba simplicium pascitur, quando fides exemplis roboratur. Vnde Alexander Nechan, super Can- - mih sis Madidit: Ecce nobis tecumbentibus ad mensam sa-ος Scripturς proponutus poma mirae fiagrantiq. At bot siquidem propaginis, cuius radix erat protoplastus, decorata multitudine ramoru qui sursum tendu-tur protulit poma id est,exempla comestibilis &comis mendabilis rapolis, per quae intellige bona opera,seu prophetarum vaticinia,quorum delitiose odore, san-ba Mater Eccles a quotidie recreatur, Haec ille. mensa seeunda allegonae , reficiuntur thbtiliores, ut
doctores, & similcs, subtili orabiis de duleioribus serculis,dum eis panis vetus de coelo pr imittitur, & datur habens in se omne delectamenti m. c omnem se porem suauitatis. Excurus mandueatione te cur tactio nobis promittitur,vita qterna spelat . it. an. ac mellis aperitur,mEla aeternae refectionis praeparatur,colpus
Christi hie vete manducatur. in quo tilabis dualuitas propinatur. Vnde Hugo tu primo cap. lupcr labrum I ue. M t. o. Angelicae Hierachiae dicit carnem alliuiaptam ipsus Aug. nobis in edulium proposuit, ut per cibum carnis, gustum inuitaret diuinitatis. Ex his autem confortatui anima, de sirgit in spem vivam. De qua spe Gre-Gret .s Mamgotius io moralibus dicit:Spes in aeternitate animum s. vers .etigit, Ze idcirco nulla exterius adueria,quae tolerar,riositatis fame ae siti sessum, & aestuantem 5e inani. C sentit, quod non est modica refectio mentis. in men- bus phantasmatibus,tanquam pictis epulis frustra re fici , satiatique cupientem , cum talia animam non
Seeundo donum seientiae prouocat animae appetitum, per manifestationem dulcissimarum veritatum. N.ura sicut dicit Augustinus silper Ioannem: veritas 3 panis est,& mentem Ieficit, et a me deficit. Et qiranti re P. e-ο--donum scientiae dulces veritates magis manifestat, tanto appetitum magis prouocat. Quia quanto alimenta Ipiritualia plus sumuntur,tanto plus appetuntur, ait Gregorius. Alioquin sicut dicit Hugo libio de
sa tertia, seil anagogiae , spiritales de verseetiores pascuntur,serculis dulcissimis,& sapidissimis. Cuius tatici potest esse talis: Anagogia,ut dicit Hago, est auce- ,---sio, siue eleuatio mentis in contem fationem supernorum. Ideo astendendo transcendit natrationem mensae historicae, sed contemplando transit ultra velamina mensae allegoricae. Plena autem elevatio,& pura contemplatio, in mente miram,& dulcem generat delectationem, de resectionem. unde Gregoi ius dieitsi CContemplatio amabilis in mirabilis valde dulcedo. l. 'st quae super semetipsam animam rapit , id est,ccet vanitate mundi, frustra in nobis diuinae cognitioni fristia apetit, terrena autem debere esse contemptui
abundantia ciescit , niti in nobis diuinae dilectionis flamma augeseat. Sed dilectio siue charitas, est cibus
Eois. M. dulcissime reficiens mentem. Vnde Bernardus in libro
de gradibus humilitatis dicit: Dulcis ei bus de suauis charitas, quae seitas alleuat,debiles roborat, moestos zσεδ denique vetitatis facit suave,N Onus leue in illo scilieet conuiuio mentali. Tettio donum scientiae conuiuantes multiplicitet reficit,rer ferculsum diuersoriam delitiosam exhibitionem , quae in scientia Gerae Theologiae oceulta ostendit, oe conuiuantes illuminando gustate facit. Greg. ii ic. VnM Gregorius in moralibus exponens illud Iob:
Meν. e p. s. Tunc super Omnipotentem delitiis afflues, dicit: Su-
ostMis,spiritualia oculis mentis patefacit, corporalia abscondit,ut talis eontemplatrix dieat illud Cantici: Ego dormio,& cor meum vigilat.Sequi ur: Uigilantiet enim corde dormit, per l, e quod interius contemplando proficit, & ab inquieto opere foris quiescit.
M. Qiin: Neque adhuc omnipotens Dcus in tua ela- c.M. s. aritate conspicitur, sed quaedam ab illa anima speculatur,unde resecta proficiat,& post ad visionis gloriam pertingat. Haec ille. Quare contemplatrix anima desiderans elatam dilecti visionem, Be plenam resecti nem consortata petit iam trahi de istis mens s adiit, gloriosam mensam,& epulation E ccelestis couiuii,diarens illud: Indica mihi que diligit anima mea ubi pa-
omnipotente delitiis a filiae te id est in amore illius f seas ubi cubes in meridie.Bernax p Es haec verba di-
sacrae Setipturae epillis satiari. In quibus nimirum tot delitias inuenimus quot ad prosectum nostium intelligenti et diuersitates accipimus: ut modo nos nuda paseat histotia: modo sub textu litteret velata nos reficiat medullitus, alleg ,ria:modo ad altiora sitispendat contemplatio anagogiae in praesentis vitae tenebris, iam de lumine aeternitatis interiri an s. In his verbis Gregorius innuit triplicem mensam esse saeret Scripturae. in quibus ani nae studiosae mediate dono scientiae,ditiueis mode & dulcitet refieiunt ut . Ptima est mensa historiae. Secunda est inensia allegoriae. Tertia est an gogiae. In mensa historiae. simplices cibantur serculis. grossiotibus. In mensa allegoriae, cibantur doctores
ferculis subtilioribus. In mensa anagogiae, persectio-xes cibantur frictilis dulcioribus. In m sa histini eit sie: Primo aduerte, quam eleganter sponsarem spititus ab amore. carnis discet nat affectu, dum dilectum exprimere magis iam volens assectione, quam nomine, non simpliciter dicit, quem de ,sed inquit,quem diligit anima mea,spiritualem designans amorem non carnalem.Indica mihi igitur, ubi paleas,dee. Antequam adimplebis me laetitia cum vultu tuo.
vultum tuum requiro:vultus autem tuus vera meridies est. Haec ille. Hie meridies anagogiae elatior est in splendo te, de feruentior in calore.In splendore elarior.dum pater per verbum infiniti splendoris se pet te manifestat Et in olore feruentior dum per amo. ram suu in spiratum,qui est infiniti ardoris siue chari. tatis se ad gustandum amplexandum, habendum li-- lissune in naso ac unanicati sed Bernardias
275쪽
ibidem diest: verruntamen quantumlibet hie meri. Arit cibum minis,limitet id gustum diuinitatis,ut ho-E Q.
omnia mortalis huius vitae eurricula, sitque nobiscuad consummationem saeculi. non tamen ad lumε peruenit meridianum patriae. Nam hic pastus , sed no ad saturitatem: nec cubare licet, sed vigilare oportet,propter timores nocturnos: nee hic clara lux nee
plena refectio,nec tuta manso.Igitur indiea mihi ubis aseas, ubi euias in vera meridie,scilicet in elatitateucis,& seruore charitatis tuae infinitae. Haee ille. Deliae meridie dicit Bernardus ibidem, quod admirando exclamat,dicens: vera meridies plenitudo seruoris &lucis, iis statio, umbrarum exterminatio,paludum desiecatio, foetorum depulito. o petrenne sollΗ-tium, quando iam non inclinabitur dies. O lumen B que de saxis dmetidianum. Ο vernalis temperies. O aestiua venustas o autumnalis ubertas.O quies & fetiatio hiemans.Nune locum inquit, tantae claritatis, di pacis, de plenitudinis, indica mihi, ut ego te in lumine tuo permentis excessum metear contemplati,pascaentem v
rius, qlitescentem secutius. Haee est mensia veri Salos. Rex Io. monis,in qua Regina Saba ultra non habuit spiti tum humanum, tota abso pia in spiritu diuino.
De mensa diuina Scriptura Hescientia, is de
ferculis, qua 1n ea ponuntur. - mensa diuinae Setipturae sine scietis Hu- C tui: Omne quod habet pinnulas & 'iramus, tam in
e. 1.ιπμ. loqvcs, dicit ide,sed per alia verba,quae sorte magis sapiunt:Vnde dicii sic: Sicut homo exterior intesmorio materiali ad horam cibo potuq, reficitur, se homo interior in resectolio sanctae meditationis diuersorum exemplorum ferculis saginatur,&vino compunctionis potatur. Se--:In hoe ergo relin rIO tres ponuntur mensae,id est, tres intellectus diuin Seripturae, videliret mensa historialis, mysterialis, demoralis. Prima mensa ponitur simplieibus, secunda
doctoribus, tertia virisque eommuniter. In prima ponitur cibus grossior.In ieeunda cibus subtilior In te tia, cibus dulcior. Prima saporem continet exemplo-riim.Secunda cotinet dilectionem mysteriorum. Tertia dulcedinem motum. In prima Christus pxnem fre- D ministrat potanda,quot proposuit fercula reficientia. mo manducet panem Angelorum, omne delectamentum in se habetem,& omnis saporis suauitatem. Ideonini met reficit.Unde Vercellens s super Cantica dicit: Nihil est, quod hastatam mentibus praestet resecti nem sicut panis supersubitantialis, id est, Eucharistiae. Et sic conuiuantes in prima mensa, ad exeundum de AEgypto alleuiantur. In secunda mensa, ad sustinendum patienter pericula viae animantur in ertia men si conuiuantes sie reficiuntur, ut in aeternum non moriantur.Post appositionem panum , ponuntur diuersa genera pulmentorum. Nam ites pueri afferunt legumina. Paulus infirmus ministi at olera. Moyses affert Dan. I. a 'diuersa se reuior u genera, mel scilicet de petra, oleu R que de saxis durillimis,butyrum de armento,&laede ovibus, cum adipe agnorum & arietum filiorum B, sin,de hiteos eum medulla tritici. Zc sanguinum uuae biberent meraeissimum. Post appositionem pulmen-IOrum, ponuntur diuersa sereula earnium. Nam Abel
ses volatilia pennata de rex Euangelicus altilia ocella,
per quae signantur patres noui linamenti. Quidam ps ,r.
dum gratiam pinguedinis internae dulcedinis perci-MM. xx. apiunt a tet tenis desidet iis, ad sublimia eontemplationis suae penna subleuantur . ait Gregor. Post apposi- . ionem carnium, ponuntur diaetia sereula pistium. Na Apostoli afferunt pisces de mali. Tobias asseristes defluuio. Pisces de stagno in Leuitico ubi dici-υ . i. mari quam in fluminibus, & stagnis comedetis, ubi GAsia tis. dieit Gregotius in Glossa: Pisces, qui habent pinnulas, solent saltare super aquas , signant animas, quae eleuatur ultra illa fluxibilia per contemplationem, de etiam aliqui sunt in activa vita,& illi sunt comedendi, de Ecclesiae incorporandi. vel traiiciendi,quia sunt mundi. sed Hugo dicit: Pisces de mari sunt seculares,qui sunt adhuc in hoc mari magno Pisces vero do flumine, sunt doctores, qui fluunt scientia ad alios inquieti. sed pises de stagno sunt elaustrales quieti, qui omnes in flumine baptismi mundati sunt,& ideo comedendi sunt, id est,in eoi pus Ecclesiae traiieiendi sunt.Cum praedictis ferculis,donum Sentiae tot vinagit In secunda,figuris ministrat vinum.In tertia,docet verum. In prima,pascit miraculis. In secuda.figuris. Iatertia,verbis.Resectio miraculorum corroborat fide. Impletio figuratum confortat spem. Docti ina morum adauget charitatem.Cum enim mortui suscitanti ir,leprosi mundantur, caeci illuminantur,tune simpliciorum turba pascitur. Sed fides inde succrescit, dum Deus hoe feeisse ereditur. Dum vero resurrectio Chtisti creditur tune nostia resurrectio speratur.Dum semen seminantis quibus terris congruat,assignator, quid aliud fit quam quod in mentibus hominu, verbi
Dei amor ordinatur Ponuntur itaque mensae, ponuntur&panes. Ad primam mensam Moyses offert pa nam conspersum, tanquam cibum grossiorem. Oleo Et huius ratio eae quia donum scientiae vi est donum Spiritus sancti,illuminat ad veritates sinae Scripturae cognoscendas,& ad cognitas diligendas. Cognitio autem cibat,sed dilectio potat. Cognitio cibat multiplieiter. Quia sicut dicit Gregorius in Moralibus: In Gis. Γλ i Scripturi facts vel bis, tot deIicias inuenimus,quot ad profectum nostrum intelligentiae diuersitates accipi-pra mus. Sed sicut in nobis ciescit cognitio , ita in nobis
debet augeri, &dilectio. Alioquin sevi Hugo dicit,
in libro de vanitate muli, frustra in nobis diuinae co-snitionis abundantia crescit nisi in nobis diuinae dilectionis flamina augescat quae animos inebriat.& p scit. Hie est notandum,quod sicut dicit Gregorius in GV r. m. Motalibus, Seriptura saeta aliquando nobis cibus est, et '
deuotionis eon spei sum in superficie: quia lex nullum E aliquando potus est. Cibus est in loeis obseurioribus,
ad persectu duxit.Dabatur tamen populo Dei exeunti de AEgy pto ille panis, ad aliqualem deuotionem eius,& alleuiationem. Ad seeundam mensam, Ruth, obtulit panem intinctum in actio Dominicae passio. e nis. mi habet virtutem patienter sustinendi omnias ct aduetia unde Augi istinui in libro de conflictu vitio- tum,de virtutu dicit: Si passio Redemptoris nostri ad
I M. Lbri memoriam reducatur, nihil tam durum, quod non
is es rem p. aequo animo toleretur: parua enim omnia reputamus,
si Gae passioni eomparemus.qnς patimur. Simile dicit Isdorus de summo bono. Ad tertiam mensam,scilicet Dan. s. d anagogiae: Christiis dat panem super substantialem. kKal. 1 F. c ipsum in corpore,& sanguine suo, ut siret dicit Hugo, quae quasi exponendo frangitur, & masticando glutitur Porus vero est scriptura in locis apertioribus,qui ita absorbet ut sieut inuenitur. Ex his patet quod in isto eonuiuio no suffieiuiit vina praecipua Assuer nec
vina condita sponsae,nec vina meta Psalmistae.&e. sed quot erunt sereula . tot erunt in conuiuio illo vina,
Quia sicut dieit Otigenes super Cantica:N6 est plena resectio, nec omnimoda resectionis delectatio, nisi cum cibo potus iungitur. Hre ille. De ista re mone
spirituali siue eonuiuio Richarduς de sancto Victore dieit. Ο qualis testatio, ubi dapiser est Chlistus,pincerna veto Spiritus sanctus. Christus enim minit rat
276쪽
buccellasSpiritus factus ministrat in potu.Vnde Da. unaquae est virtus, alia quae est donum ςpititus sancti. uid ibidem dieit: Flabit spiritus eius,& fluent aquae
vivet,quia vivificam. Haru ille Ratio huius appropria. Aur. lib. s. tionis potest esse talis. August. de Trinitate dicit quod da Tris.c. Io- veilmun petfectum est notitia eum amore.Cum igitur verbum aeternum sit notitia manifestans patre de cum hoc noti ficet omnem vetitatem, illuminat enim omisnem hominem venientem in hunc mundum. Veritas nais iba .m autem est dulcis resectio mensium,ut dicit Aug. lupet tras. 4 .-Ioannem .Patet, quod refectio appropriatur filio. Sed
'. eum in notitia sit amor,qui appropriat ut Spirituis lcto, 6e amor iit unum spirituale, potans,& reficiens &inebrians mentem, patet,quod potare vino spirituali& inebriare, appropriatur Spiritui sancto. Quod auteamor siue chai itas,st quoddam optimum vinum spis
riv. lib. . . Area mrali. c. g.
De sortitudine quae est virtus , multa dicit Philoso .phus in Ethicis,int et quae dicit, quod sortis est qui notimet terribilia, & sustinet ut oportet boni gratia. Et Paulinus in epistola ad Hietonymum dicit: Qui vere sortis est nec temere audet,nec inconsulte.Et haec sortitudo se habet respectu ardui de mali poenae, saeundudictame naturalium prinei piorum. Et tali sortitudine' sustinet homo pericula octasiones propter bonuiuiis. Vnde Aug. narrat quod multi utilitatem reipublicae, propriae v itae prς ponebam. Et Tullius de ossiciis dicit, quod duo erant praecepta Platonis, volentibiis rei publicae prodesse. Primum ut utilitatem ciuium siet antur,ut quaecumque agunt ad eam referant, obliti commodorum suorum. Secundum praeceptum fuit virituale. Ostedit Hugo de Alca Noe, ubi dieit:Charitas B totum corpus reipublieae curent principaliter,ne dum' siue amot similis est vino, quia habet enectus vini.Vinum namque eos,quos inebis auerit, reddit hilares,audaces, sortes,obliuiosos, di quod a modo insensibiles: sie elialitas siue amor mundando consciencia metem exhilatat, secundum Psalmistam. Deinde audace reddit, quando per munditiam conscientie lidiiciam piς- stat. Deinde, vites auget,quia sieut testatur Scriptura, Fortis est ut leo,qui cotis lit in Domino. obliuione quoque generat, quia dum rotam intentione ad desi
derium aeternorum trahit,omnium transeuntium me
moriam ab anima sunditus euellit. 8cini si nil creddit quia dum mentem per internam dulcedinem medullitus repler,quidquid exterius amari infertur On- aliquam partem tueantur, reliqua deserant, S: haec fortitudo ordinat hominem ad finε, qui est inna
limites naturae. vi patet. Est alia fortuit inquae est do spiritus iamnum Spititos sancti quae se habet les' illius imaeuς cti. secundum dictamen supernaturalium principioru legis aeternae, tequendo Spiratos liancti specialem inspia
rationum, vel inli iliciti m. quo mouentur aliqui ad ultro se osse ien iuri a suit:..cinia in poenae praesiciae. Ex quo patet quoa donum scutitudinis, est h. artus exi stetisse ut iii lubiecto in voluntate inquant tam ling tiatur circa ardua quo vol intas habituatur ad volcndum moriem sustinere, pro dc sensione seu prcinora ne veritatis fiZei vel morum,secundum dictamen legis temnit. quas non sentiat.bire ille. De hae ebitetate, C aeternae,sequendo Spiritus sancti motivam inspiratio-
dono 7. cap. 7.Supra posita exempla nemo contonat,
quia donum seientiae in omnibus sensibilibus diuinos radios luce te manifestat .vnde Dionys .dicit:Non solii , insensibilia signa talpturarii in sed Se totus istem haud ' sensibilis, secundum quamlibet sui parto,est quas propositio signans diuina invisibilia,iuxta illud: Insili bilia Dei.&c. Hi autem radii non te uelantur immundis, sed solum amatorib is lanctitatis,qui studendo verae sapientiae in sanctis signis rerum materialium, abolita omni inepta& pliam astica expositione,per intelligetiam purς veritatis,& amorem vetet bonitatis, per dinum scientiae transeunt ad contemplationem simplicis. Fe purae veritatis. Ad quam nos perducat, qui est Deus benedictus in aetetnum. Amen. Haec ille.
fortituδε donum Spiritus sancti dicatur.
Varium donum Spitinis sanctiast donum forib
Σῖγ.... Anuelmus ostendit in libro de similitudini.
, , o. bus,diues:sserinas sanctus donum sortitudinis superimponitdotio scientiae. Cuius ratio est: Deum enim mens pauida timens, atque donum pietatis compa- Itudinis, quod immediate sequitur donum sciennem. Ex consequenti tamen, per ipsum lonum fortitudinis bene se habet volutas respectu cui ibet alterius arduae prenae. & melius quam oer aliquam moralem veritatem. Et ideo pet istam fortitudinem,sancti et feceriant opera fortitudinis super humariis miHo. sistinendo talia cum gaudio & exultatione, ut patet in Apostolorum actis,ubi dicitur. ibant Apostoli gaudύ- res,dec. Et ista sortitudo ordinat,& disponit ad finem supernaturale. De hae sortitudine dicit.Greg. in quadabomilia sie: Foties facti sunt sancti, tortores domant, spiritum roborant, virtutibus coruscant, rei tena despiciunt caelestia appetunt, occidi polsunt,stecti autem nequeunt, nee sustinere flagella pei infirmitatem m D tuunt, nee laesi unquam a veritate conticescunt. Haec etiam sortitudo,instigationes, ad malum sortitet te- tundit, & repellit, sicut dicit Aug. super Marcum. Ne Gregorius in homilia: Apostoli mundi huiustibus contraire non piae sumerent,nis eos salicti Spiritus follitudo solidallet, exemplifieanso de Petro, qui magna aucto itate tespondit. Obedire Oportet Deo magis, quam hominibus, iam Spiritu sancto conssit
Maliter per hoe donum dies stiritualis in
riens, & iam quid agere debeat dono latentiae sciens,. Eeundo videndum est, qualiter per donum forti oportet ut dono Spiritus sancti sit sottis, ad operan- E Itudinis dies spiritualis in mεte humana oriatur. Dediim qiue dieit quibus se saluari posse eonfidat, Quia scut dieit Hugo super Angelieam Hierarchiam,
persectum non facit aetnitio, seu cognitio veritatis in mete,nisi subsequatur habitus veritatis in operatione, Et veritas dicit: Si haee scitis, beati eritis ii feceritis. Iseo sortitudinis donum sequitur donum scientiae. Circa hoc donum fortitudinis sent notada tria. Pii ino quae sortitudo donum Spiritus sancti dicatur. M. do qualiter per hoc donum,dies lpiritualis in ania. ma oriatur. Tertio quale conuiuium,per hoc donum in animae praeparetur.
Q in μψον Citea primum selendum quod duplex est soni udo,
quo sciendum est,quod cum isto dono sicut cum aliis donis praedictis Spiritus sanctus sit& habeatur, qui admodum ignis illuminat,& inflamat vi dictum est: ideo animam, quam inhabitat,illuminat, dum impetu irascibilis,de eoncupiscibilis.Je aliarum passionum obu-brantium conuiuium animae sortiter te primi lac tenebras vitiorum vitiliter expellit. & ornatum virtutum omniti custodit de omnes partes mentis constactis v
ctibus diuino soli patentet aperit. & dicit: Eleuaminis'
ponae aeternales,de introibit rex vloriae s ,rrisae potes in praelio. Qui illuminat omnem homine v nicnrem δε--.3 4 in hunc naundum. De hae sortitudine dicit Ambr. de tem 4.
277쪽
osseii ,:Non mediocris virtus animi est A aeternus sol ingrediens, & triplicitet exurens montes sola defendit ornamenta virtutu n omnium, de iustitiam custodit,& quae implacibili praelio aduersus om,
ni a vitia decertat.Inuicta ad labores,sortis ad peticu Ia,tigidior adamus volupatates, auaritiam fugat tanquam labem quandam, quae virtutem effeminat,& sementem obtenebrat.Sed necesse est videre , quae sint portae animae per quas diuini radis animam ingres,ut ut & qualiter per donum fortitudinis aperiamur. Tre imi in primo no idum est, quod tres portae metis sunt potentiae luat tres potentiae, scilicet memori intelligetitia Sc volui tas, standum quas homo ad imaginem de similitudi- nemini creatus est quae potetiae conuenienter dicuntur portae aeternales, quia aeternitatis sunt capaces, eo mentis .igneos radios exsuli latiSol iste diuinus tripli. Mell. 3. citer exurit montes, secundum tres horas diei fotius dinis, scilicet mane, meridie, de vespere: quae accipium tar seeundam tres gradus sortitudinis. Primo enim Tres sunt
donum scit titudinis facit mane die spiritualis, quado for- se extendit ad nauum sorti uidinis politicae. Politica autem sortiti do,ut dicit Macrobius de sem noscipio-s. - Lim 'nis,est mentem si pra metum periculi erigere, de nihil Aa 1. a nisi iurpia sormidare Quod utique perfectius fuit sortitudo, ut donum est,ut patet xx Vibiis in Apostolis, ubi dieitui. quos gaudentes ibant acon spe
concilii. Gaudium autem causat te enitatem mentis,
id est,turem, th hoe potest exponi illud Psalmi: Mane soquod imago Dei in eis consisti ut dicit Augusti iuri de o astabo tibi.&c.see dodonum sortitudinis facit me-
Trinitate. Has portas Spiritus iactus per domini sor titudinis aperit,dum eas per sortes conatu, ad aeterm e5uetiit,ia i temporalibus aliqualiter eleuatas. Viide ut B . are Opsi tς loquendo ieeundii in appropriaticinem Augustini de Trinitate. Plinio per domi fortitudinis, o m. s. porta memorialis aperitur patri aeterno.dum sorticinata a teinporalibus abstractam,& eleuatam,& diuinis beneficiis gratificatam,in patre incipitia delectati& gratias agete de fili j consubstantialis datione,&de Spititiis salicii millione,& de omnib. aliis beneficiis, ut dieat illud Psalmi: Memor fili Dei,de delectarus su .
P. II Lὶ iod exponem Greg super I. b dicit: ait de tempo- et S. ratiuiti amissione non lugeo, de tempoialium abuti ridiem diei spiritualis, quando se extendit ad gradum fortitudinis prout est virtus purgatoria. Fol illido autem purgatoria,ut illicit Macrobius ibidem, eli anima non terreri corpore patiente. Quod utique per tectius
faeit sortitudo vi donum est,ut pater per sanctum Andream , qui toto corde gaudetis desiderabat poenam crucis Et Agatha quasi ad epulas inuitata. dc Hi cum sponsa, desiderabara Christum sequi ad cubitum et eis in meridie,id est,in seiuore charitatis. Tertio donusortitudinis fuit horam vespertinam diei spiritualis, quando se extendit ad gradum fortitudinis, prout est purgati animi virtus. Fortitudo autem purgati animi, ut diei Macrobius ibidein est passiones non vincere, dantia consolari non poisiim quali de umbra: sed eum C sed Omnino ignorate. . u ris utique persectius fuit
mmoi sui Dei .deliciatus sum quia auctoris mes, quε adhue videre non vatio, sola memoria delectit, quod sine lumine eise no poterat Sequi uri Exerei talia x sum,comimia meditati mis ineae apeitione diuino soli, de defecit si iii vis meos . scit. supelbiae tenebrantis, de caecat .m: de dii inus illiixit. Via quamospititus sancti virius in nobis fotrificatur,&proficit, tanto ii stet spiritus de seit. Et tunc in Deo plei te proficimus, cum a nobis plene desecerimus,ait Gregoritis. Secundo per donum sortitudinis porta intellectu lis apelit ut verbo aeterno siue filio, iuria eam forti e natu a clamore, de solicitudine temporalium constructa in absit ali itisse ad auditionem Verbi Dei e uertit, sottitudo,ut doniani est, ut pateran iliis, qui possunt dicere eum beat , Iob: Donec deficiam, non recedam ab innocentia mea. Neque enim reprehendit me cot m. 17. bia tum in Omni vita mea quod ostendit sortitudinis consi immationem,Faciun est igitur vespere de mane G ς. dies quartus.
ab conuiuium per boc donum amma raparetur.
TZitio videndum est quo modo donum sortitudinis menti humanae in die suo conuiuiu spirituale praeparet, de conuiuante, disponat ad omnem verita- de instructionem se fi sei eius receptionem. de praece. D tem. I e quo notandum est, quod scut Greg.in Mora- GreT. si x ptorum eius obseruationem sicut dicit Aug. Sa- libus dicit sortitulo in die suosonuiuium facit, dum aditeria non metuit,trepidami mentis cibos confiden- Necessitatem huius resectionis ostendit pientia iliae est Filius Dei,non cellatioqin occulia inspiratione ad intellectualem cieaturam, ut ad se conuertatur,de lac salvetur. Et valde necesse est ut se immo ad lumen sapientiae eoueitat:quia sicut dicit Aug. de libero arbitii 4 Auertentes se , lumine ad umbram carnalitatis.continue obtenebrantur,iii tantum quod in videte etiam quod summe bonum est, de
e. 1 c. t ν. n. malum reputant , quod etiam in se bonum est. sicut tem. eod. ergo isti tenebratitur de sunt in noci ta illi illumi. . Ma nantur de in die sunt Quia sol refulgetjnclypeos aureos. id est in putos animos Se ideo fortitudo gelium caecarum,id est,irrationalium vitium .dissipata est. Tettio perdonii sortitudinis porta voluntatis apetitur Spiti tui sancto, id est, amatoti aeterninquia sicut E quod sieut dicit Tulli ut primo libro rhetoricae,Forti- Moribus Ecelesiae, nitudo est tudinis ut est virtus h nmana,quatuor sint partes, sci-Τ amor omnia propter Deum sacile perserens .ille ergo l. . - . - οῦς--- ῆ 'o' ' tiae apponit.
Glossa super Matthaeum quae videtur accepta de libro Augustini de sermones omini in monte, ubi dicitur: Quia nondu Dei vilione fruimur, cibus in vix est nobis necellarius , ut quandoque ad patriam veniamus, de ideo panem petimus,ad quem nemo peruenit sine Spiritu ficto in dono sottitudinis quia ubi fortitudo, ibi est esuties iustiti . Sternus enim cibus animae plenitudo est iustitiae: de quotidianus,cum quotidie illam esurientes implemus. Haee ille.lgitur videmus,qualiter donum sortitaidinis in mentali conuiuio operetur, de reficiat vires conuiuantes. De quo sciendium est,
sortis amor aperit voluntatem Spiritin sancto , dum eam omnem carnalitatem fortiter vincere facit,ita ut etiam seipsum conte lanat, de omnesdelectationes huius vitς sortiter exunguat. Ex tue enim nihil resistit Spiritui Lancto. unde Gregorius in Moralibus dicit se: Iustorum sortitudo est. earnem vincere, propriis voluptatibus eontraire, delectationes vitae praesentis extinguere, huius mundi aspera pro aeternis praemiis amare. prospei itatis blandimenta comEnere.aduersitatis ri etiam sapetate.Coii stactis igitur istis vectibus
se reis voluntatis, de amotis per donum sortitudinis
licti fidemia, magnificentia patientia, de perseuerantia. Fide uia siue isti uela,conuiuata es de CUnutilio in rorei es; si choato, osque in finem certa spe alsecusat. Magnifice quatuor par. tia veto in conuiuio vi decet administrat, perseueran- tes. tia convivantes ad stabilem mansionem inuitat. Patientia autem conuitiantes AEnsortat & quietat. Fidentia igitur ut est virtus humana conuiuantes de nuiuio hic assecutat, hie inchoat amicabiliter,de de fine consi immansso. hie temporaliter . 3e delectabiliter at ut ait Unde Tullioc ubi supra dicit Fidentia est certa spes ani in perducendi in finem rem inchoatam.
Sed si tra ut esto dono sertitudinis,quod est donu piritus
278쪽
spiritus sancti conuiuantes de eonuiuio temporaliter.Tolle perseuerantiam, nee obmutum meroedem I, inchoato,aiIecurat de fine consummando selieiter.&su, endo aeternaliter. De hae fidentia Petrus diciti
Benedictus Deus & Pater Domini nostii Iesu Christi,
qui secudum magnam misericordiam suam, regnetauit nos in spem uiuam,per recit rectione Iesii Christi ex mortuis in hereditatem incorruytibilein neoma- minatam,& immarcescibilemaeonseruatam in caelis,&e.Haec fidentia conuiuantes dulcitet reficit quia se . eura mens est quati iiuge conuiuium Haec confidentia expellit a conuiuantibus omnem dissidentiam,Psalmus: Qui confidunt in Domino sicut mons, &c. Magnificentia vero, ut est viilus humana,& in con
uiuio magnifice ministrat & splendide,ut decet.Vnde, bet, nee beneficium gratiam, e laude fortitudo. Sola est enim mi aeternitas redditur,vel potius que et r. nitati hominem teddit,dicente Domino:Qui perseue' i b. Erauetit usque in finem, hie saluus erit .Haee ille.In haeo , . ι 'pet leuerantia est resectio dulcissima.Nam idem verbuDomini, scilicet qui perseiterauerit usque in finem, saluus erit,exponens Aug.in libr.de verbis Domini,di- Av. de vericit:Cum perueneris ad tres panes perseuerando, hoc est ad cibum & ad intelligentia Trinitatis, habes unde vivas 5e ynde pascas, nee timeas,ne finias. Non enim panis ille finietur,sed omne indigetiain tuam finiet: ergo & omnem seme affligentem a te expellet. Ex his igitur patere poteli qualiter quatuor partes sortitudi- Tullius dicit ibidem. Magnificentia est magnarum in perficiuntur, di sunt virtutes litimanae per donum a, ut D fortitudinis, quia habitus supernaturales perficiunt D ,1 rerum splendida administratio. Sed magnificentia, ellex dono fortitudinis conuiuantes magnifice ditati&eonsolatur, 3 exaltat. Vnde Psalmista dicit: Magnificavit Dominus facete nobiscum, facti sumus lae. tantes. Gregorius in Moralibus dicit: Deus hominem magnifieat,quia largitate rationis ditat, quia infusione gratiae visitat,quia honore collatae virtutis exaltar. Quibus anima maxime reficitur:quia magno animo& rationali nihil est magnum, nec satiat eum nisi s lus Deus, qui est immenius. Unde Macrobius dicit: Nihil est magnum praetet animum magnum, nec tibi magno aliquid est magnum. Haec igitur virtus, quae hominem sic magnificat, excludit vitium oppositiam, scilicet parui ficentiam,quod a magnificentia debita &naturales , ut dicit Dionysius. DI U
Quid consiliu is, ct quia damon consili1 Leazur. Uintum donum Spititus sancti, quod facit diem
pii itualem inanim di conuiuium: est donum coiisilii , quod immediate sequitur donum sortitudinis,ut G tegor. ostendit in Moralibus, ubi dicit:Valde Greg. lib. t. Altitudo destruitur, nisi per consilium suleiatur. Et AIM e. Is F Anselmus in libro de similitudinibus dicit Post donu ML sib. Grecta iacit descere. Vnde opes& sumptus eoiiuium , C fortitudinis,Spiritus sanctus donum coiiiij superaedi- non possimi menserari:quod in tam excellenti, & s. ficat:quia eum mens iam fortis ad ope: adum, quae pietimendo scit esse facienda sui experimento , ducit exlemni eoniihilo fieti non licet.
Patientia autem conuiuantes consertat, ut est virtus
humana, ne propter dissutiliatem imminentium petiis culorum huius vitae frangantur. Vnde Tullius ibid. dicit. Patietia est eausa honestatis ac utilitatis, arduarum rer tam voluntaria ac diciturna perpessio.Sed patientia ut est ex dono sortitudinis,conuiuates non tum facit aduet sis voluntarie suiserte ita & ut victores sine murmure gaudenter pertracte, ut Apostoli faeiebant.Vnde Cassiodotus super Psalmos dicit: Patientia vincit aduersa. non colludiando, sed ut Trendo , non murmurando, sed gratias aetendo. lpiaca quae taces
Spiti tu sancto,quid de omnibus consulere debeat. Ex quod eo ludit,quod post donu fortitudinis,lequitur
immediate donum consilis. Ad maiorem autem notitiam istius doni consili sunt quinque notanda Irimo quid consilium sit,& quid donum consilii dieatur. Se- eundo necessitas istius doni consilii declaratur.Tertio differentia inter eonsilia diuina,& propria assignatur. Quarto quailitet dies spiritualis ex dono eonsilii in
anima oriatur. Quinto qualiter conuiuium pet d num consilij in anima praeparetur.
Primo quid sit consilium,& quid donum eon illi di-
totius voluptatis abstersit. ipsa est quae limpidas ani. D catur,vidcdum est. Et quia proprium rationali creatutias Deo reddit. Haec vii tira est pellit vilia opposita a
conuiuio quae tranq ullas mentes confundunt. vi impatientiam,discordiam,rixam, editii nes, 5 cetera talia,quae mentis confinium molestant. N pertilibant.
Et haee patientia pet sectilis animam reficit, quia persectum opus habet Unde Dominus dicit:In patientia vestra possidebitis animas vestras. Vbi Gregorius di-' eit: Quid est animas potasere, nisi persecte in omnibus vivere, cunctis lite mentis motibus quali ex arce veritatis dominati,quod utique valde ani Bam conse-lat ut de reficit. Pet seuerantia ut est virtus humana,co uiuas sortitet de stabilitat in bono Se conseruat in permanctia,usq; ad conuiuii plena eonsummationem,ut si in via. llius vconstituta stabilis, de perpetua permanentia: Sed perseuerantia ut est ex dono sortitudinis, conuiuantes in conuitii ono solum perseuerare facit usque ad conuiuii temporitis terminum, sed & introdueit in conuiuium tine trirnino aeternum, ubi est resectio metis excelleniissima&satietas:qilia tuc satiabor cu apparuerit gloria tua,ait Psalmista. Unde sanebis don. in epistola dieit: Absque pet uetati mee qui pugnat victoriam, nec palmam victor eonsequitur. ipsa enim est nutrix ad meritum mediatrix ad praemiuioror patiε-tiaeaeonstantiae filia, amica paci I amicitiarum nodus, unitatis vinculu,sanctitatis propugnaculu.husi. S. Betro. Tom. I.
ae est, quod per inquisitionem rationis hioueatur ad aliquid agendum vel non agendum quae quide inqui sitio costium dicit ut humanu. Unde Damascenus dicit: Consilium est appetitus inquisitionis , ratione directus e his quae , nobis sunt faeienda vel n5 facie-da.Et Aristoteles in epistola ad Alexandru dies liquod D masis x. Cosilium est oculus & eautio suturoru. Sed quia inia si .mh. Mquisitio & ratio humana per se no iussitiunt compre--dere singulatia omnia, δe eontingetia quae occur rete possunt in nostris actionibus,quae requiruntur adsonsecutionem bearitudinis nostret,quia cogitationes , a moralium sunt timidae, do incertae prouidentia n s . . strae.ut dicitur in libio Sapiemiae. Ideo indigemus inquistione eertiori, & dilectione n biliori, scilicet di-bi supra dieit:Perseuerantia est in latione bene E uina. Tam inquisitio amem quaen dilectio nobis in
dono eonsilii a Spiritu sancto consertur, qui omnium est attifex, omne habens virtutem, omnia prospicies, ideo talis inquisitso, dedi tectio, Spiritu sancto donata, eonsilium dicitur quod est donum Spititus sancti. sed nou debet movete nos quod donum consilij est respectu eiusdem obiecti, respectu cuius est donum istientiae:quia hoc verum est materialiter,non se aliter.Utrumque enim donum est respectu agibiliu petnos, ta dissetentetiquia actus doni scientiae est de t libus praedictis bene iudieate. fecit um tegulas legis aeternae : sed actus doni consilii est secundum regu-1; legis bene inuenite,quae atἐo a sint per nos
279쪽
agenda,de quae fugienta, adsiti nemia eaqtiae conss inueniri. Se eitur . Circumibo ciuitatem id est Eccle-
runt ad vitam aeternam,& non praecipitaliter agere.
Quia sicut dieitGregorius inMoralibus:Spiritus san. eius dat contra praecipitationem consiliunucui oppo- uitiit praxipitatio. Vnde Sapiens dicita sine eoni illo nihil facias,& post saetii no poenitebis. Ex his igitur patete potest,quod donu cosilii est habitos a Deo infusus,ex quo secundu consiliu Spiritus sancti moue
mut ad operationes bonas,quarum no est det et minata via qualiter sit agendum,eo quod non uniformiter semper fiendae sunt. De talibus enim consiliamul, si
taleii Philosophus in Elliteis,
SEcundo videndu est, quae sit necessitas huius doni,
ilicet consilit. De hoc nota Gregorium in Motalibus, ubi dieit: Qui sine consilio vivum, se praecipuationi, & fortunae tradui, praecipitates Vitam suam negligunt, dum transitoria inconfia sic appetunt, dum aeterna non intelligunt, vel intellecta cometiunt. duin exilium & iniseriam suam non cognosicum,quia caeci: ideo nec consilium habete sciunt Sc ideo metito tales in insipientia se a peribunused e contra inquit Greg. Electorum mentes dum cuncta transitoria nulla elle conspiciutaea ad quae sunt conditae .ex ouirunt.Cumq;eotum satis actioni nihil extra Deum sufficit, ipsa inquisitionis,siue eonsili j exercitatione illorii cogitati sana militantem inquirendo a spiritualibi is viris, &doctoribus de quaesto& non inuento. lieet gloriosa dicta sint de Ciuitate Dei tellante Psalmista : Igitur
quaeram per plateas,id est, praecepta, quae viit via Omanibus credentibus eommunis & lata. Quaeraria, pes
vicos, Glossii. id est,in his,qui sunt viri spiritales, qui
gradiendo ad coelestia, archam viam consiliorum te. nent. Vnde&Bernardus dieit. In vicis ambulainos,
qui corpus archamus qui poenas hic luimus,qui munditiae & continentiae vaeamus. Et Vercellensis supet Cantica dicit:Optimum est eonsiliu surgere ad sponsum quaerendum,& eis tacitet inueniendum in plateis p aeceptorum , & in vicis spiritualibus consiliorum. Vnde in eis instrum, S exeitata ab Angelis inuenit B quem diligebat.& quaesiuit dicens: Inveni quem diligit anima mea Surge igitur S: ad consilium ingredere 3. ciuitatem,ibi tibi dicetur, quid te oporteat sacere. '
Quasit disserentia infer consilia diuisa ct ex I-pria voluntate Eberi artari1 ex uultir. TErtio videndum est,quae sit differentia inter consilia , Spiritu sancto inspirata per donum conliiij,& inter consilia exorta ex propria uoluntate liberi arbitrii. Prius autem videndum de eos liis propriis ex voluntate propria surgentibus,ut ex hoe sicilius cognoscantur c5stia diuina ex inspiratione Spiritus sane satietata, in conditoris sui specie& contemplatione cii procedenti Primo igitur notandum est,quod Ret. BZν. de κε
requiescere quς runt.Sequi ιιν. Vnusquiiqire eorum adia huc in mundo corpore positus , mente lamen extra
mundum surgit, aerumnam exilis quam tolerat, deplo. rat, &ad sublimem patriam incessabilibus se amoris stimulis excitat. Vnde inuenit salubre c5si hum,tep rate hoe despicere quod pereurrit: de quo magis crescit consilii scientia ut petitura desciat,eo augetur dolor. quod nec dum ad mansura, siue aeterna contingat. Et ideo solerti c5silio infigit mentem,S: caute se in omni actione circumspiciendo considerat.Et ne ex re, qtia agitur,tepentinus finis Se aduersius serriolat, hue prius molliter posito pede cogitationis palpat,& pentat ne in his quae ageda sunt, praecipitatio impellat,ne praua nardus in sermone de lepra Naaman dicit sic In eorde est duplex lepra,scilicet propria voluntas, & propriueonsili tim. Et lepra vitaque nimis est pessima. Et prius hie videndum est,quid sit propria voluntas.De hoc dicit Berii. in eodem sermone : Voluntatem propriam voluntaspim dico,quae non est communis cum Deo & hominibus, pria quid sit sed nostra tantum:quando quod volumus non ad honorem Dei non ad utilitatem stat rum&proximi. propter nos ipsos facimus, non intendentes placere Deo,& prodesse statribus vel proximo, sed satisfacere propriis animorum motibus, tune propria voluntas mala est. Sic de loquens ex propriis mendax est , ait Ioannes. Huic contraria est recta fronte quo magis per vitiere nititur ex angusti itinei is dolore fatigatur .H ille.Ratio istius ultimi dicti est,qina consilia Dei sunt pet ectissi,na: ualet enim ad vitandum omne malu .le ad consequεdum omne bonum persectissime.&ideo ducum per itinera arctissima. Arcta est enim via quae ducit ad patriam,ut Christus dicit. Ain autem viae,ut plurimam sunt tectiores & breuiores, quam i atae. Per secti autem viti stimulis amotis agitati vehementius amplectuntur, ut persectius & citius inueniatur quod amatur.& creditur, 3e quaeritur. Istis consiliis primis
anima deuota fuit , Spiritu sancto inspirata & instructa,quando post inquisitionem Dei, in lectulo eorp
quem enim ignis in propriam voluntatem Nam voluntas illa propria Llem 'per dieitur,eui assentimiir.& cui se liberum inelinat tibiis c 7 . trium.Haec autem desideria,&concupiscent ,quq inuitos tenent, non voluntas, sed corruptici voluntatis
est. Et idem super Cantica dicit:Grande malum propria voluntas, qua fit,ri b6na tua tibi bona non sint. Is s. AEEtenim ii in die ieiunii mei,inueniatur propria voluntas mea,n5 tale ieiuni uel epit Dominus. Ex illa volv. 'tate propria oritur proprium consilium,de quo dicit Minardus in eodem sermone,scilicet de lepra Naamaiie: Lepra proprii consilii eo perniciosiot est quo magis Occulta, quanto plus abundat,tanto quis sibi sa-ralis commodi non inuentoinxit:Surgam circumi- E pientior videtur esse. Haee est illorum qui zelum Dei bo ciuitatem,& per vi eos,& plateas quaera quem di igit anima mea.Origenes alloquens animam illam, altro te dementem & vesanam, quae omnia mouentem immota quaesiuisti in lectulo,omnia illuminantem radiis immensi luminis quaerebas in tenebris quae immensum-ineomptelim sibilem quaesisti ductu rationis,& inuenire voluisti de tenere. Non bono consilia via es,vide quid facias. Se r tibin I ixit ergo surga ubi dicis Origenex: tam nunc video.quia meliori consilio via es, quod coin modiim lectuli vis poli ponere, t nebras noeti uadere.delicta de commissa punire, &ab eis vis diuidia mimus Deus non poteIt aliqualiter
habent,sed non secundum sesentiam sequentes errorem suum & obstinati in eo,ita ut nullis velint consiliis acquiescere. Hi sui unitatis diuersores,inimici pa eis, charitat is ex per es,vanitate tumentes, sibi placentes.& magni in oculis tuis ignorates Dei iustitiam, S: Rem. Ici. a suam volentes constituere. Et quae maior superbia, quam ut unus homo totius c6gregationis iudicio iudicium sutim praeserat, tamquam ii ipse solus halx at spiritum Dei Eant nune qui te faciunt religiosiores aliis, qui non sunt sicut eeteri hominiim , ecce arioli 3e Idolo latrae facti sunt. Ecce consilia propria. LIM . s. a Sed nuue de consiliis diuinis videamus, quae de qualia
280쪽
Consiliis ini lia sunt. qtio primo se ledam est quod Deus sum- A cipiens, suis,quos nouit per eundem spiritum iustifi-qψς i Hii ' me sapiens summe bonus, omnibus consulentibus eandos, communicat, & communicando iustificat: eum de omnibus liquide respondet,& se affabilem es:
amicum verum ostendit. Vnde Aug. libr. eonfessionum partim vitta medium dieit: Domine omnibus consulentibus te,simulque audictibus de diuersa consulentibus, tu liquide respondes.sed noli liquide om-
1 audiunt. Omnes unde volunt,co stilum te, sed non seinpre quod volunt, audiunt. Se putur: Optimus mi nister tuus est qui non magis meretur hoe , te audire,
quod i pie voluerit, sed potius hoe velle, quod ri te amdietit. Haee Aug. Ratio huius est. quia ipse solus seit, quid nobis necelsarium eit, de quid nobis expedit: &ideo magis debemus sequi consilia sua, quam nostra, quando id quisque accipit in sui iustifieatione ut incipiat & ipse cognoscere, sicut & cognitus est, cum videlicet dat ut & ipsi in teli imoniu praesentire aliquid de sua sutura beatitudine luemadmodum ab aeterno latuit in praedestinante,& plenius apparitur u in beatis cante. De qua tamen percepta iam seimet ex parte notitia interim quidem glorietur in spe,nondum t men in plena securitate. Aeqnbur: iam mis andi sunt, qui ad tam iucundum conssilium iustorum , nullum adhue tenent suae voeationis testimonium Sequι- tur: O infelices amatores taculi male securi,quantum distat veitium consilium a consilio iustorum.Ptocul- tanqualia optima. Dicit enim Aug. contra Fausturii, B dubio ima consilium ut totumque magnum chaos quod consilium Dei, est super omne consilium et ea- fimratiun est. Nam quo modo iustus longe se facit , . . tut e,& eius consiliam omnibus cosiliis praeserimus, consilio de eoncilio malignantium: ita nec resurgentseut & fidem Euangelieam omnibus haereticotu dia omnino impii in iudicio. neque peccatores in c5silio iustorum. H. Bet nudus ibidem. His sibi iliter defi- sputationibus anteponimus. Consilia enim diuina vat Et ad omnia mala declinanda,& omnia bona consequenda se ut in consit iis Euangelicis patet, & ideo sint sol ieite audienda , & studiose obseruanda. silia di- Sed quaeris. qualiter consita diluina audienda R pondeo quod sint conlilia a Christo dusta, sum coamsilia a sannis doctori biis scripta, & sunt colitia, Spuritu sancto inspirata. Consilia , Christo dicta, nemo Disa. s f potest audire , niti sit ex Deo. Vnde Dominus diciti
Qui ex Deo est,uerba Dei audit:propter hoc vos non deliter intellectis, apparet aliqualiter differentia inteleo usilia humana & diuina.
OVario videndum est qualiter per donum consilii
dies spiritualis in anima otiatur.Circa quod notandum est. quod Dion. dicit, quod magnus iste Solaudi tis, quia ex Deo non estis.Ex Deo autem sunt,qui C est euidens diuinae bonitatis imago, totos splendens,
quatum ad intellectum, sunt aliqui biis luminibus diuinis illuminati, & quantum ad affectum aliquibus assectionibus diuitiis ealenoeia e , patre tracti. Consi. lia , factis doctoribus seripta.nemo potest audire, nisi cui Christus a petit sensit in scilicet interiore. Vnde in
Luca dieitur:Tune apetuit illis sensum, ut intelligeret scripturas. Habet enim anima sensis interiores,ut dictum est, sicut exteriores. Et illos sensus Dominus aperit per experientia, quae est intelligentiae magistra, vi diei: Hugo. Unde & Ret nardiis exponens dictum r. veibu . scilicet. Aperuit illis sensum dieit sie:Cu enim
seripturarum interiorem sensum, & veritatem mira, culorum, Se Sacramentorum Uei coepimus,no solum
semper luces,& omnia luminis siti ea pacia illuminat, quantum in se est, & mensulat dies horas totius nostii temporis.Sic sol diuinus Spiritus sanctiis, septera diis donorum tam fulgidis quam semidis,causat diuersos dies&horas spirituales in anima,ut dicuGreg. G r. m. r. in Moralibus , ubi dieit, quod donum consilii iacit iε. alium diem , quam alia dona, Et exemplificat de omnibus. Dies enim consilii est illuminatioqitaeda men-aetati
tis, quae conuiuantes faciat cautos, ne ui aliquo periculo praecipitentur,& ut omnia prudent et re ora.ria te ope tentur. Vnde consilium dicitiit oculus &cautio futurorum, ubi supra. Qiii ambulat in hac di no Ioann.otiendit. Mane autem huius diei orietur ab aei no ra- tutelligere, sed A: quadam, ut ita dicam. expetientiae D dio,&proposito diuinς voluntatis, te me mi humatiae manu palpare Ie tractate, quod non fit nisi quodam conscientiae sense:tunc aperuit nobis sensitin, ut seripturas intelligamus. Consilia autem a Spiritu sancto inspirata , nemo audire potest,nisi habeat aures inte- μή - 3I liores.Unde Dominus dicit. Qui Labet aures audi edi,
audiat quid spititus dicat. De hoc Greg. dicit super
Exises. .m. Ezechi lem: Non aures eorporis, sed mentis quaerit longo Dominus. Et Haymo exponens illud Ibidem verbum die ilaCainis aulis ad audiendu tantum consistit, cotaia Adis vero amis. auditu simul de intellectu viget.Sed Ri. clivdiise Aures audiendi habet,qqi habet sensum in-- . telligendi, de assectu diligendi, de proinerendi ea,quae consuluntur vel promittuntur, vi supra dic in est. Item eonsilia, Spiritu sancto inspirata sent occultat
manifestantis per radios inspirationis. Ex q .bus mus inspirata exurgit, ad consorinandum se voluntati di
uinae, secundum quod inspiritur , Spiritu faueto, Seditistit ut a sapientia ineleata: quae attingui fine usque ad finem soritet, siauiterque disponit omnia, A consilio istius mirabilis consiliarii. de voluntate nunquarecededum est. Unde inEGlesiastico dicitur: Fili audi,& accipe eonsilium meum, de ne abitetas illud Fili,inquit sapientia, audi consilium meum quantum ad intellectum: accipe quantu ad affectum:& ne abiicias, quantum ad ei Iubim, ut dicas cum psalmista: Mane altabo tibi, ad consilia tua solicite inquirenda: videbo verisit et intelligendo: ex his quod tibi placeat est . vel displiceat fidelitet exequendo Sed quae est volum lumas Dei.
sed tame sitae eoidentiae habet pluta testimonia .Quod Etas Dei cui iubemut cosormare nostiam voluntatem sanctus Beri . ostentit epistola ad Comitem in quo dicit se Cum mors animae peccatum sit,vita eius sine dubio iustitia fidei est, quoniam iustus ex fide vivit. Iustiis autem quis nisi qui amanti se Deo vice rependi i amotis Quoansi fit,nisi reuelante Spiritu sancto per fidem homini aeternum Dei propositum super silute sua sutura. Q iae sane reuesatio non aliud. qua infusici gratiae spiritualis, perquam dum facta carnis
mortisti antur .homo ad regnum praeparatur,sar ut a cipiens in uno spicitii.& unde se prςsumat amatum,&vnde redam et,ne gratis amatus sit. Eece testimonium unum. Se uitur: Hoc itaque est illud factum secretumque consilia. quod a Patre Filius in Spiritu fausto κ,
Respondet Caetatius in epistola ad Donatum. ubi dicit sie: volutas Dei est,quam Christus ferit Se docuit,
humilita in conuersatione,stabilitas in fide, in verbis modestia in factis ivltitia in operibus misericordia, iunioribus disciplura , inviti m facienti non nocere, &illatam tolerata re L. picem eum omnibus tenere
crucifixo fortitet a:sistere,eharitati eius insepaiabili tet adhaerete , Christo nihil praeponere,quia nec ille nobis quid litan preposui. Mane igitur astabri tibi, uidebo quoniam non Deus volens iniquitatent tu es. Meriti ex aotem huius d ei clara, seratida procedit, io donos: istis pcout intellectom vel itale illuminat, e silii. si si Mitate inflammat. ad inquirendum Sci