장음표시 사용
301쪽
Vt homo praeparet se ad gratiani habitualem , non indiget alia gratia habituali; sic enim daretur processus in infinitum indiget
mopost resurgereapeccat me auxiliogratia' Coscc si est. Vt homo resurgat peccato, indiget
tum habituali dono gratiae, tum interiori DEI motione. p. ra VHI. Vtrum
Couc Lusio est. Potest honio extri gratiam constitutus vitare singula peccata mortalia per aliquod breue tempus , tamen diu vitet, necessaria est gratia habitualis. . A TICvLOIX. Vtrum i es, aut iam csnsecutus eagnitiam 'erj Humpossit operari bonum, vitare peccatum, a qu e auxiliogratiae' o o est. Homo ingratia habituali constitutus, ad recte agendum, vitanda peccata, indiget auxilio gratiae mo
ARricvLOX Vtrum homo ingratia constitutus indigeat auxiliograti, adperseuerandum CONCLus is est. Homo iustificatus, ut in gratia perscueret,
indiget auxilio gratiae specialis.
Utrum gratia sit necessaria homini ad cogni
tionem veritatum naturabum li non disputamus de assensui notitia
Veritatum supernaturalium, quam certum est haberi sitia reuelatione, quae gratia quaedam est, non posse; sed de cognitione veritatum naturalium, quae deduci posssunt ex rebita sensibilibus i quae cim duplex esse possit, specul tilia tractica de utraque difficultas est an pollit ab iomine obtineri sine speciali gratiae auxili, De speculativa negant ali qui apud D Thomam in a. di
stinct. 28 quaest. Unica articui s. Ali vero cum D Thonia laoc
Dico. I. Potest homo in stata naturae lapsi solo generali auxilio γε radium , cognoscere quamlibet veritatem naturalem. divisim sumptam. Rarios. Qui ac eiusmodi veritate *xcedunt na
302쪽
DU I. Vtrumgratias necessaria homini arcognitimem,sec. 277turalem vitam facultatem intellectus cum veritas naturalis illassit, quae naturaliter cognosci potest Sed quaelibet potentia tedere potest in obiectum, quod
vim&facultatena ipsius' non cedit. OBIICIE s. I. Paulus ad Rom. cap. I.docet, Detu manifestasse
philosopliis sui cognitionem: Hanc crgo naturaliter habere non potuerunt. R. eo manifestasse non per reuelationem specialen. sed per species rerum
creatarum. Nam ipse manifestationem eam explicans, inquit: Inui, bima DEIper ea, quae uisa sint,
quamlibet veritatem mituralem diuise sumptam. Dico II. Non potest homo in statu naturae lapsae cognoscere Omne veritates naturales collective sit impias, nisi speciali DLiauxilio adiutus. Idq; non ob improportionem earum cum intelligendi facultate naturali quasi omnes collective sumptae excedant latitudinem obiecti intelligentiae iraturalis. Nam cum veritates naturales sint, necesse est, ut sint naturaliter cognoscibiles, ac proinde ut intra latitudinem obiecti nati hic intelligentiae cohibeantur; sed propter dissicultates litimanae viis sensuu corruptio Oelici ε sit. Augustii in epist. ne aliaq; intrinsecainextrinsicca L Q. c. 3 p. docet, non possie cog- impedinieta. Cognitio cnim Vonosci Drusinisti per auxilium gratiae; Ergo eiusmodi cognitio naturaliter obtineri non potest. Resso eo Augustinum loqui de cognitione supernaturali , qua D Eus cognoscitur, ut finis super
Osii CIrs. III. Niqui ita rudes sunt&ignari, ut prorsus in ido,
ne sint ad scientiam: Ergo iis altem non poterunt cognoscere quamlibet veritatem naturalem.
Respendeo ad veritatem atartionis nostrae fati sesae aliquem ex mnibus esse posse, in quo ita per-λcta sit visin facultas naturalis intelligendi, ut cognoscere possitritatum omnium naturalium, cirinnumerae sint, ut constat vel in solis mathematicis demonstrationibus, que in infinitum possunt procedere requireret tempuS, late valetudinem, ingenium, labores sine modoci mensura; lugnaturaliter obuenire: competere homini non possunt. CIRCA cognitionem practicam maior videtur esse dissicul
GREGORrvs Ariminensis in a. dist. 28 quaest. i. art. I. conclusa,& Capreolus ibidem quaestanica. art. 3. istimant hominem in statu naturae corrupis, non pos
303쪽
Di 'ut L Vtrumgratia sit necessaria homini cre poest; quia caesi, quam natura nobis inserit. De secunda tantum
difficultas est, quae duplex esse potest mna quasi speculativa, qua cognoscitur generatim in uniuersali,quid agendum sit: Altera magis practica, qua cognoscitur , quid sit sit agendum positis his vel illis circumstantiis. Priorem cognitionem haberi de multis rebus posse , citra speciale auxilium Dia, nemo prudenter negauerit. Potissima difficultas est de secunda. DI I. Potest homo in statu naturae lapsae,absque speciali auxilio gratiae, in nonnullis rebus habere verum iudicium practicum, quod satis sit ad bene agendum cingitur ex illops alm . . Multi dicunt, quis sen-H nobubona Quibus respondet Propheta signatum essuper
Quod de lumine naturali, quo bonum a malo discernimus in
rebus agendis, interpretatur Cyrillus lib. i. in Ioann capite s. Et Augustinus tractatu. o. 4s in Ioann. Deinde. Ex illo Romano i cum D EVMco
noui ni, non scut EVM glorificauerunt. Vbi supponit Apostolus cognouisse Philosophos
ratem suisse ex eo constat, quod perea habita fuit, quae DL facta simi Probatur ratione. Homo
ex lege naturali tenetur ad multas actiones moraliter bonas Ergo naturaliter debet posse cognoscete id , quod agendum est. Confirmatur. Si nulla cognitio practica, moralis haberi sine speciali auxilio gratiae posset, sequitur eo , qui eiusmodi gratiae auxiliis fuerunt destituti, laborasse ignorantia inuincibili rerum agendarum ac proinde inanitines fui me a peccato quod repugnat Scripturae Sacrae ad Roman. i. Vbi reprehenduntur Philosophi, quod
DE v Μ, cuius cognitionem naturalem habuere , non glorificauerint. -
o. II. Non potestimmo sine speciali gratia semper in omni iudicio practico ita prudenter procedere, ut tin- quam eri et Castur. ex illo psal.
utiles fuerisint. Et ex illo sapient. 9. Cogitationcs mortalium limidae, o incertae prouidentiae nosrae Corpus enim quod
rumpitur, grauat animam uesterrena inhabitatio deprimit sensum multa cogitantem Ratio est. Uia iudicium de rebus agendis imaxime pendet ex assectionibus, recta intentione finis, aliisque multis circustantiis, quae semper ab ho M mine
304쪽
mine in statu naturae lapsae cogitari non possunt, ut rectum perpetu serat iudicium. areamenta Vpositae sententiae res undetur. , P, i, vi Apostolus; loquitur de cogitatione, quae ad sanctitatem, iustificationem, &meritum vitae aeternae valeat ut notat Dimis Augustinus de prindest. Sanct. cap. 2. Eadem responsito est ad confiimationem. AD SE cv Nou M. Intellectus hominis vulneratus quidem est peccato Adae non tamen prorsus extinctus. Quamobrem si non omnia, multa faltem, quae ad mores pertinent, recte naruraliter iudicare O-tei . A TtR τ iv M. Paulus o. cis allegatis loquitur de vocati
one ad fidem Christi, alijsque
donis supernaturalibus , quaeciam ex in o stat, nemini occalionem praebent de seipso glo
tia non est persecta, nec omnium stipata comitatu Virtutum,nili de rebus omnibus recte in dicetur quod fieri suae sp ciali nati a non posse,Vbtio concedimus.
Utrum homo in statuimtura corrupta post ali quod vi moraliter bonum e Per sine auxilio gratia L ecialis
est de operibus meritorijs, quae procedunt ex charitate , aut de ijs, quae aliquo modo ad finem Capernaturalem pertinent; tame si ex habitu charitatis non proficiscantur; cuiusmodi sunt du- positiones ad gratiam habitu a lem; sed de operibus puI moralibus, hoc est, quae sunt secundum virtutem moralem acquisitam, consentanea sint rectae rationi naturali An videliceret ne i opus aliquod feripositas
homine institu natura correptae
ab is eciali aliquo auxilio gratiae
diuinae ' Nam si ermo it de statu naturae integrae, qualis suit iri primo parente ante peccatum communis est Theologorum D. Thomae praesertim hac quaest.
305쪽
Dis'. II. rum homo in satuari 2 3. 4. 8. o. sententia, suffecisse concursum DEI generalem, ut homo emceret quodlibet opus bonum morale. consentaneum naturae rationali. Fuit
enim natura minis in eo statu sana, persecta, integra in cuius supeliori parte summa fuit ad bonum omne honestum propensio , in inserioribus autem partibus, ut quae superiori perfecit Sobediebant, nihil, quod eam a boni honesti prosecutione auocaret, impediret, abstraheret. In pr. Venti ergo controuersia: P RaM SENTENT 1 est Gregorii Ariminensis in a. dist. 26.47.28. Capreoli in adist. 28.
quaest. I. conclus L. Roffensis inari. 36. contr. Lutherum qui existimant, non posse hominem
in statu naturae lapsae efficere aliquod opus bonum morale sine speciali auxilio DEr. Probatur haecFntentia primo Authoritate Scriptura: Sacrae Ad Plii lipp.
a. DEVS es, qui operatur In No-
sis scientes cogitare at quidex nobis. Ioan Is . Sine me nihil potetisfacere a Corinth. uid habes , quod non accepisti ' sec. Scriptura verbam sensum r-gent identidem Conciliain Patres, cum docent hominem nihil boni incipere, nihil velle, ni naturae corruptae positi, est si hil cogitare , nihil agere , nihil perficere posse sine adiutorio
Dai. Concilium Arausicanum. Can. 9. 2o Caelestinus Papa.
in Epistola ad Episcopos Gallia
cap. 7. s. 9. OZimus Papa in dipistola ad totius orbis Episcopos Augustinus lib. de praedestinat. S. cap. I. 3. lib. de Spirit o litera cap. . Malij. Ex quibus fatis perspicue ideriar colligi, ad cuiusque essectionem
operis boni necessiarium csse speciale auxilium gratiae diuinae. Probatur secundo ratione. Sine fide nullum opus bonum, rate fieri potest. cum sine ea impossibile sit placere Dgo Hebr. ii Sed fides est speciale donum Dii Erg sine speciali dono
D si nullum opus bonum morale fieri potest. Confirmatur Maior concursus in i necessarius est adactus bonos, quam ad malos Sed ad actus malos in us praebet concursum generalem: Erg ad bonos necessarius erit concursius specialis. SECvNDA communis sententia ex posse hominem in statu natura corruptae velle& facere nonnulla opera moraliter bona, saltem faciliora, cum solo auxilio Ei generali. Ita docent Magister in et dist. 26. Bonavent ibid. quaest. vltima. Scotus Gabr. qu. I. Soto lib. I. Nn de na-
306쪽
Traaatus II maesto IX. de naturavi gratia cap. ao Vegade iustificati qu.i M. Thomas
eius interprete hoc loco art. 2. Durand. in Z.dist. 78. q.2.4 s. Richard.ibid.art. I. qu. I. Alliacens in I. qu. 9.lit. R. Drie lib. i. de lib.arbit. tractat. 2. cap. 2 pari. 2.Λlmaynus tractat. i. morat. cap. io Salij. Procutus explicati
humana ad tria posse capita reuocari. Primum continet opera meritoria Vitae aeternae , quae necessario supponunt charitate. In secundo sunt opera omnia quae ad D tu,s, ut finem supernaturale, aliquo modo spe iant, quaquam ex charitate non fiant cuiusmodi sunt dispositiones ad gratiam
habitualem. Ad tertium pertinet opera bona moralia , quae ad finem supernaturalem non reseruntur. Et deliis praesens controuersita est An ut ab homine instat uia. iturae corrupta fiant , necessiaria sit gratia, Ea specialis, nec suificiat concursu, inquentia generali sysupernaturalem Vtriusq; prout dentiae diuersi sunt etactus dona Adii imam, supposito beneficio creationisin conseruationis, periin concursus generalis, d auxilia voluersalia, quae
necess aria sunt, ut res naturale operationes suas exercere valeant,
quibus ad finem naturalem perueniant. Ad secundam prouidentiam spectant omnia dona gratiae , quae hominem ducunt&promouent ad finem supernaturalem siue sin auxilia ex se supernaturalia, siue occasiones aliqua bene agendi, siue remotiones impedimentorum , quae secundum naturalem cursum cauillarum, ex generali prouidentia hominibus non obtigissent. Igitur quando quaerimus:
An aliquod opus bonum moralefieri sine gratia poisit 8 nomine gratiae nota
intelligimus nisi auxilium genetis secundi. Hisp=sitiae. Dico I. Potest homo in statu naturae lapsae, sine speciali a-xilio gratiae , efficere quaedam Nor ANovΜ. II. Ut duplex st opera bona moralia G2gitur finis hominis; naturalis unus, al- ex illo ad Romanos 2. Gentes ter supernaturalis; ita duplicem qua legem non habent , natural esse in lago prouidentiam,Vnam lcri quae leo sunt aciunt. Atqui naturalem, qua res omnes dirigit ad fines suos naturales: Alteram supernaturalem qua creaturas rationales dirigit ad finem facere ea, quae legis sunt, est moraliter bene operari; Erg nata-raliter,ac proinde sine speciali auxilio D i cstac potest ab homi
307쪽
Dis'. III trum homo inflata naturae corruptae possit, fici is 3
ne in statu naturae lapsae aliquod opus bonum morale Et cap. I. ad Rom. dicuntur philosophi inexcusabiles, quod cum D v mcognouissenti nempe naturaliter non sicut DEviglorificauerint.
Legi potest Augustinus lib. de
Spiritu clitera cap. 7. 48. Probatur ratione. Quia recta ratio non est sublata per peccatum: Ergo potest homo in statu naturae lapsa operari secundum rectam rationem; quod est, Operari ben moraliter. Confirmatur. Homo destitu ius etiam auxilio in i speciali , tenetur agere secundum restim rationem Sed
nemo obligari potest ad impollii biles: Erg potest homo , destitutus etiam auxilio sipeciali ei, agere secundu rectam rationem, ac proinde bene moraliter. Et fa- ne miruesset, hominem conditum esse ad honeste agendum, tanquam in finem naturalem;&tamen nullum actum honestum propriis viribus, cum solo concursu generatim εἰ posse essi
Dico. II. Potest homo viribus naturae vincere aliquas tentationes, saltem leuiores Ita Anselm. lib. de libero arbitr. cap. 7. 8. o. Haec riIos qui urex priori Namsi homo viribus naturae potest ei acere aliquod opus fio lnestum morale necesse est , uti possit etiam vincere tentatione S, quae opus illud impedirent. De-inio cum ingruit aliqua tentatio, laut potest homo nullo adiutus auxilio speciali)eam vincere, aut non Sips est, habemus intentum si non potest, non peccabit tentationi succumbendo; quia in eo, quod vitari non potest, peccatum eme non potest
Tertio. Homo, destitutus etiam auxilio DL speciali, tenetur vincere ictationes. Atqui nemo obligatur ad impossctibile Ergo destitutus etiam auxilio specialinti potest aliquas tentationes, leuiores saltem, vincere.
Os LiciLs. Si iti est cur Sapiet. 8. di ostiar'Nemopotes esse contines, nisi tu DEVS dederἀssit Pial. 7. In
te eripiar a tentatione. Cur SS. Patres passiim docent, in omnibus tentationibus implorandum esse auxilium diuinum 3 eoondeo. Quia homo neque tentatione mmnes, neque grauiores, neque
diu vincere potest sine speciali De I gratia. Idque non ob defectum libertatis; constat enim L. berum arbitriit a concupiscentia, aut alia re creata necessitari non
posse sed propter varias dis acultates occurretes, quas omneSmperare imbecillitas naturae corrupis, moraliter loquedo,n5po est. nisii adiuta auxilio diuino, o il
308쪽
praesto est; ut excusari, si succumbat, a culpa ieccato non possit i Ide, Patres: Doctores frequenter de ea contra tentationes victoria loqui, qu cum merito Vita 'ςtetnς coniuncta est. vi Augustinus lib. a. de ciuit cap. I S. S. Tliomasina dist. 28 quest.
I .art. a. quam constat, non posse
esse sitne gratia habituali. Drco III. Non potest homo in statu naturς apsq, vel in puris
etiam naturalibus efficere omnia opera moralia , aut omnes vincere tentationes, sine speciali auxilio grati diuin*Ita D. ThomaSart. 2. .&8. Est communis sententia Doctorum,quς tum ex
dictis constat, tum ex insta dicendis fiet illustrior Ad argumen ι primaestententiae respondetur. AD PRiMvΜ. Scriptur . Conciliain Patres loquuntur de iis operibus seu iis actionibus, que disponunt ad gratiam,&aliquomodo conducunt ad vitam sternam Legi potest Augustinus lib..
ior illud Apostoli ad Heb. i. Aine piae impo bile splacere Diocte de iis operibus intelligenduest, que ad vitam eterna prosimi. An Confirmationem. Aliter concurrit D E 4 ad actus bonos,&aliter ad malos Ad bonos ita concurrit, ut etiam bonitatis author sic ad malos ver tantum quoad esse eorum materiale Vide, que supra docuimus; quς. 79. disput. unica. Ex quo nihil contra assertionem nostram inseras.
DIS 'VTATIO III. Vtrum homo in Vatia sane Iificantepositi γ-ligere Deum per
s agim*, de amore supernaturali , quo D Eus diligitur super omnia, ut est finis supernaturalis, obiectum beatitudinis nostrς. Hunc enim e Te non pota sine gratia sanctificant siue ab illa fluat, siue eam comitetur, certum constitutum esse debet,&colligitur e cap.
ad Rom. Vbi elaarita DE dicitiar dissus es in cordibin nostruper Spiritu anctum. Ex quo loco Concia Trident sess 6. cap. 7. can ii colligit gratiam sanctificantemci habitualem Seddi i cult. est de amore Des naturali,
309쪽
Dis'. III. Vtrum homosinegrati sancri cantepossit,circ. assquo Dxus diligitur super omnia,
prout natur author est, in quem res uiuersi ordinantur, tanquam in finem naturalem. Iliqua re.
Pxii SENTENTI A est eo rum, qui affirmant posse DE vii super omnia diligi sine gratia cinctificante.Probatur haesenten trapramo Ratio naturalis dictat
Deu esse diligenda super omnia: Sed volutas sequi potest iudiciurationis. Ergo naturaliter,ac proinde sine gratia sanctificante, poterit DEvM diligere super omnia. SECvNDA SENTENTIA ne
gat, posse esse delectionem Darsuper omnia sine gratia anctificante. Ita D. Thomas hoc loco. art. 3. R. contra gente S. c. I 6O.&alij. Pro resolutione d oscultatu. NOTA Noviest D Evia mari posse super omnia; dii plici amore Uno intensivo, alicio appretiativo;Amor intensivus DL I super omnia tum est, quando magis intense, seu affectuvclaemcntiori amaturigus , quam ulla creatura. Appretiativus autem, quando is, qui Drv Mamat, ita af Secundo Potest homo viribus lectus est, ut DL amicitiam in naturae diligere cieatura aliqtia mima toti pretio trabeat, plurisque si per omnia rigo multo magis haestimet, quam quicquid aliatum D EVM, in quo maior caussa ra- rerum est, quae pomunt a Dro alio diligendi est. Tertio. Potest i uertere; ita ut paratus sit omni vir foliis vitam iam profunderc
t pro Republica; teste Aristotele . Et hic cap. i. Ergo etiam pro
DEO, quod est Davidiligere super omnia; cum maiorem charitatem nemo habeat quina ut anima suam ponat pro amicis suis. Guarto. otest homo ex virium naturalium facultate velle , DL-vMessi in v M: Sed hoc est,velle DEo maius bonum , quam ulli creaturae Ergo eiusmodi actus voluntatis erit amor Dia super omnias ac proinde poterit homo ex virium naturalium facultvte amare super om
nia. um potrus rerum, quarum amor
cum amicitia Dici consillare non potest, iacturam faCcre, quam aDLodisiungi diuelli Quod si eri potest, tametii minus intense
Hic non disputatur de amore intensi uo; potest enim intensius amari id, quod non amatur per omnia; sed de amore appretiativo inoposito. Dico LPotuisset homo in pu-
iis naturalibus creatus, elicere amoris actum naturalem , quo DεvMamasset, visnem naturalem, super omnia. Ita docent D. Thomas quod lib. I. art. 8. I.
310쪽
ris'. m Virum homo 'gratia amιθὶ ante possit se. 87Dε super omnia, viribus naturi tolli non potest ita nec voluntas in statu naturae corrupippotest dictamen illud rationis de amando Dro super omnia exequi, nisi peccato mortali per gratiam sanctificantem sublato. Potest quidem elicere imposectum aliquem amoris actum, qui tamen, quiaconiunctus est cum aperta inimicitiam Ea dignus non est,
ut amor Et appelletur; nedum ut amor DEI super omnia. AD SECvMDv M. Nego parem esse rationem. Quia amot
cato lethali, cum quo pugnat amoris sit per omnia. AD TER a M. Amor DEi superonania, etiam naturalis, requirit ne aliqua creatura Eo raeferaturi ac proinde excludit Omne peccatum lethales, a quo
DISPUTATIO U. Utrum homo sine gratia iustificante post implere
est Quia praecepta de bent esse de rebus, quς sint in potestate ho- .ippe rem imposs4bi
lem praecipere, ut inquit Diuus Hieronymus in expositione symboli, non solum iniustum , sed etiam stultum est Quare chinobseruatio totius legis naturalis nisi liber sitis, qui viram pro Deoi homini praeccpta sit, erit illa in rofundit, non potest eius actio
Ioset Ar MVM. Voluntas ita non est nisi dilectio quaedam impersecta , quae quia extra statum gratiae sanctificantis in natura corrupta semper coniuncta est cum peccato mortali, non potest esse amor
potestate hominis' ac proinde poterit lex uniuersa naturaliter ab homine impleri. Confirmatur primo Homo naturaliter, in gratia iustificante, potest obseruare num aliquod praecep tum legis naturalis : Ergo tiam omnia; quia non est maior ratio unius, quam alterius. Con
matur secunta ex illo ad Roman. 2. Genus , quae I rem non h. ibi ni , naturaliter , quae legis