Iacobi Simancae Pacensis episcopi De catholicis institutionibus liber

발행: 1575년

분량: 569페이지

출처: archive.org

분류:

501쪽

De superstitionibus

resim, quae sine aliqua haeresi exercerincqueunt. Item illa sortilegia sapiunt haeresim, & valde suspecta sunt, quae prima fronte praeseserunt odorem & saporem haeresis. Wrbi gratia, cum in sortibus aut sortilegiss commiscentur aliqua dicta, vel faetii haeretica, vol quq robabilem suspicionem ii resis pretent . Proinde qui eadauer hominis baptizat, ut inde sortium responsum

.habeat': de quia alijs sacramentis e clesiae, in eandem superstitionem abutitur, &qui daemonem sortibus inu cat: denique quicunque simile quimpiam committit, ab inquisitoribus interrogari, & recto arbitrio pro modo culpae, damni dati, S scandali puniri debet. Vide Lucam in l. 1. C. quand,

Se qui b. lib. I o. Alex. Ales. 2. pari. q. IS I. Thom. a. 2. quaeli. 9 1.Paul. Grillan. tract. de sortii. Alberi. Campen. lib. s. de liber. hom. arbi. c. A. Ali n. Castren . lib. i.de iust. haere. puni. c. IIoan. Bernar. in pra. c. I OO.J

Titulus L XIII.

De superstitionibus

t C exstitio quid sit. is Maras peregrinos Tiberius Caesar mori superstitionum plures sunt θecies. te asserit. 3 Superstitio in Deuteronomio νehemen- i 6 Magicas artes qudus verbis detestetur

. ter Improbatur. cyprianus. 4 Superstitionem execratur Origenes. 17 Magicas artes quibus verbis detesteturs Superstitiosum pium eis somniis taugustinus.

credere. I 8 Magica artes quam vanae oe perniciosec Superstitiose sunt, qui quosdam dies fore .sent, docet Gratianus. tunatos, alios esse infelices putant. 9 Superstitionibus annumerantur ligaturs Supersitisse sunt, qui ex Jderibua o ct remedia, quae messicorum etiam diemnetis futura praedicunt. sci ma condemnas. 3 i Auguria obseruare, ct futurorum eum ro Superstitiosa remedia quibus 'verbis r tantus ex stellarum cursu rimaret, quam , prehendat ChrUostomus.. - - sit,docet diuus Hieronymus. at Periclis iuperstitio cum langueret ex ' Ves asianus eum aeger esset, de cometa morbo.

quodam quid dixerit. 2 2 Figuras aut stigmata fieri, quomodo proio Superstitiosum est, per sortes defuturit bibebatur in Leuit leo. aut occultis inquirere. ι 13. Superstitionibus qui se addicunt , riali Tactum cum daemonefacere, quam im- stianae fidei ct baptism pr.euar ιcato- pii sit. res sunt. i a 'Pactum eum daemone nou sol ex ef 1 Superstitiones quomodo irrideant Tere- se, sed etiam tacite fit. tius, Cicero, ct M. I stro. is Pacta eum daemone facta rescindi non a s Superstitiosos quibus scommagis multi posse, nis daemon ipse consentiat, vul- veteres irriserint. 8gus imperitumfalso credit. 16 Superstitiosos quomodo irrideat in e

i Magica artes ex pactis daemoniorum co mordia Philemon. yor. 1 t ἰ 17.1Iector Polydamantem augurem qu modo

502쪽

Ditulus LXIII. FI

modo irrideat apud Homerum. Magis, ut eos ita capiant. 28 Iudaei cuiusdam in augurem quendam 31 Daemones a nulla re corporea pati pose scomma. funt.19 Tactum cum daemone habere, qui iudi- 3 3 Supersitissim esse aliquid, quomodo cocandi simi. gnosci post. 3o Daemones ab homine cogi non possum, 3 Inquisitores apostolici sortilegos est D

H inuiti in amitiis aut pyxide tra- perstitiosis quando punire possunt.bantitr. 3 1 Magos excantatores quomodo ceu-3i Damones fingunt se captos ct vinctos a stat Plato puniendos esse.

De superstitionibus.

Varro inquit, est falsa religio, quae

salsu in Deum, aut verum quidem, sed falso ac vane metuit. Et Cic

ro : In superstitione inest tἰmor inanis Deorum: imbecilli animi atque anilis eluuperstitio: qua qui est imbutus,quietus esse nunquam potest. Gellius: Superstitio est inepta & importuna religio . Et Seruius: A superstite superstitio dicta, quae anicularum propria est,quq multis per aetatem superstites sunt: &quae rebus inanibus addictae, dum v lunt videri nimis religiosae, superstiti sae fiunt, & ita delirant. Theologi verosii perstitionem esse aiunt, vitium religioni oppositum , exhibens cultum diuinum cui no debet, vel eo modo, quo non debet. L Lactant. lib. . diuina. i

stitu. c. 28. JSuperstitionum autem plures sunt species, & omnes diuino cultui aduersantur, secundum diuersos fines. Ordin tur enim diuinus cultus ad reuerentiam Deo exhibendam i& contra illum est idololatria. Ordinatur etiam ut homo instruatur a Deo: & huic opponitur superstitio diuinationum, quae daemones consulit expresse vel tacite. Demum ordinatur ad quandam directionem humanorum actuum secundum praecepta

Dei: de contra hoc est superstitio quarudam obseruationum, quibus facta superstitiosorum perperam diriguntur. De diuinationibus, & idololatria, suis locis disseruimus: superest, ut de obseruationibus superstitiosis, de pactis daemonum , ac de illorum praestigijs, aliqua reseramus. Tho. 2. a. q. 9λ JIn Deutero. legitur c. 18. Cave ne imitari velis abominationes illaru genitu, neque inueniatur in te, qui lustret filiusuum, aut filiam, ducens per ignem :aut qui ariolos sciscitetur , & obstruct somnia atq; auguria, nec sit maleficus. nec incantator, nec qui pythones conesulat, neque diuinos, & quaerat a mortuis veritatem : omnia enim haec a minatur Dominus, & propter illiusmodi scelera delebit eos. Diuus Chrys stomus in cap. 2. Esaiae: Herique n strum in hoc genus morbi incidcrunt, dum suam ipsorum vitam labefactantes absurdissimς isti captandς diuinationis dementiae se dedunt, ostenso ac

repudiato Deo. quare & hinc decerpi mus plurimum doloris de tristitiae. Ad hoc studium omne suum adhibuit di bolus , ut parum cordatos decipiat, &labores qui adhibentur parandae viri ti, de donum liberi arbitris e medio auserat

503쪽

1 a De superstitionibus

serat per vaticinia & auguria. hoc per signa procurat, per obseruationem dierum, per improbatum dogma de fato, de sortibus, & per alia item multa. Origenes lib. t. in Iob: Quidam, inquit, sternutamentis obseruiunt,& inuocalionibus, atque reuocationibus, &occiarsibus, atq; volucrum vocibus: noin teli gentes nil scri & spe vacui, quod a Domino gressus hominis diriguntur. Et paulo post: Qui autem ad hoc intenderint, horum gressus conturbabuntur, horum opera impediuntur, ab illis Dei visitatio recedit, istos sancti Angeli d relinquunt , cum istis diabolus permanet insatuans mentes eorum, obtundes

corda illorum, abstrahens a Deo sensus eorum. Haec & alia in eandem sententiam tradit Origenes ibidem , & lib. 3. colu . ix. de in libro Numerorum h mil. I 3.& i 7. Js Somnijs credere, superstitiosum & impium est. Non augurabimini, neque obseruabitis somnia, inquiunt scripta sacra: Vana syra & mendacium viro insensato: Sc somnia extollunt imprudentes. Quasi qui apprehendit umbram &persequitur ventum, sic de qui attenderit ad visa mendacia: secundum hoc visio somniorum, diuinatio erroris & auguria, mendacia, & somnia malefacie-tium, vanitas est. Ne dederis in illis cor tuu : multos enim errare secerunt somnia, & exciderunt sperantes in illis. Noest igitur somnijs habenda fides quidquid scripserit A rtemidorus quia vana

sunt,& ex repletione, aut vacuitate, aut aegritudine, aut illusione daemonum , aut ex causis naturalibus, eorum imagines & phantasmata prouenire solent. Leuit. 1i. Ecclesiast. 34. ThOm. 2.2.quis. 91.J6 Qui putat dies quosdam fortunatos . alios in sortices esse, hi proculdubio vehementer errant. Neq; enim ratio reddi potesti cur magis infausti sint dies martis & veneris,aut quidam alit,quam caeteri dies: Deus etenim eodem modo fecit hos atque illos dies. Scribit Hieronymus in Ecclesiasten, cap. 7. Virtutes bonos dies uiuenti faciunt, vitia malos. &in Amos cap. 6. Parantes sibi vitio suo dies malos: non quo dies ullus

sit malus, sed quo unusquisq; paret f. bimatum.& paulo post:Stultum est enim res ferre ad tempora, cum In nostra sit potestate vel bonum die nobis facere, vel malum. Et sicuti diuus Chrysost mus oratione Kalendis habita, inquit rDies bonus & malus est, non sua quadact propria natura, nihil enim dies a died inseri sed nostra vel negligentia, vel ira uia. Si iustitiam seceris, bonus tii dies erit: sin peccatum designaueris, malus & supplicio plenus. Et beatus Augustinus in Enchiridio: Quis existimaret, quam magnum peccatum sit dies obseruare, &menses, & annos, &tempora, sciit obseruant qui certis di bus, siue mensibus, siue annis, volunt,& nolunt aliquid inchoare, eo quod, secudum vanas doctrinas hominum, fausta vel infausta existimen i tempora, nisi huius mali magnitudine ex timore apostoli pesaremus, qui talibus ait: Timeo ne sine causa lasorauerim i vobis. Ad

Galat. 4.c. non observetis.cum seq. 2 Qq. 7. Macrobius lib. i. Saturnalium. JEst & alia superstitio eorum, qui ex syderibus, & cometis, & facibus caelestibus sutura praedicunt: quorum ommuimpia temeritas coercenda & reprii ne-da est: sed illorum praecipue, qui Om nia pendere ab astris, & ab eis largirἰ putant: hi enim consummati haeretici sunt. Augures, inquit Esaias, qui contemplabantur sydera, de supputabant

mentes, ut ex eis annuuciarent ventura tibii.

504쪽

Titulus

tibI, ecce facti sunt quasi stipula, ignis

combussit eos. Et per Hieremiam Dominus : Iuxta vias gentium nolite discedere,& a signis caeli noli te metuere,quetriment gentes: nolite timere, ea quς neque male pollunt facere, neque bene. t Esaiae. U. Hierem. c. I O. Aug. lib. a. de Genesi ad literam. c. i7. Caelius lib. I . lectio. antiqua. c. s.JI Diuus Hieronymus inquit robstru re auguria, requirere stellarum cursus,& euentus ex his suturorum rimari, caeterisque huiusmodi superstitionibus imi licari, opprobrium Aegypti est, idolo

atriae matris. e. sed & illud. 26. q. a. Gelius lib. I 4. c. i. Js Vespasianus aeger, ijs qui de comete nescio quid interse colloquebantur, dixit: Non mihi, sed regi Partho tu, mo tem portendit: ille enim comatus est, ego caluus sum. author Xiphilinus cum Dione Nicco, in eodem Vespasiano. Io Per sortes quoque de occultis aut s turis inquirere, supersitios uest. Diuus Augustinus episto. iis. inquit: Hi qui de paginis euangelicis tortes legunt,etsi optandum est, ut id potius faciant, qui ad det monia consulenda concurrant, tamen ista mihi displicet consuetudo, ad negotia secularia, & ad vitae huius vanitatem diuina oracula velle conuertere.

Et Gratianus: Et si sortibus nihil insit mali, prohibentur tamen fidelibus, ne sub specie diuinationis ad antiquos idololatriae cultus redeant. fc.hi qui .c. sors.16. quaest. 2. Troilus Maluetius tract.

de sortibus Jii De pactis cu daemonibus fictis, ac de

impia illorum societate, pauca nunc comemorabor quia omnes sere superstiationes icide nascuntur, vel eodem red unt . Gerson, pactum cum d one facere, speciem idololatri; atque apostas; elle ait. Et Ilaias sub illorum pers

na: Percussimus foedus cum morte, &cum inferno secimus pactum. Et Aug. lib. a. de doctrina Christia. c. 13. Superstitiosum est quidquid institutum est ab hominibus, ad consultationes &pacta quet dam significationum cum det monibus placita atque foederata. f Gerson pari. I. tracta. de erroribus circa artem magicam dicto. a. c. illud. 26.q. 24

Ia Non tantum expresse fit pactum cum detinone, sed etiam tacite. Nam quidqmonein inuocat, vel aliis modis ei communicat, pactum cum eo secisse videtur, nam re ipsa cum illo societatem lubet: includit namque societas pactum, conuentionem,& foedus: si non verbis, saltem sectis. Quo fit, ut nonnunquam tacite inuocetur dςi non figuris, characteribus, verbis & signis ignotis & superstitiosis: idque ad aliquem essectum

qui nascitur ex diabolo prouenire, vel etiam cum aliquis talibus rebus se implicar, qualibus dignuin est v t se dς moi in nrasceat, quamuis id eueniat pretier hominis intentionem. Sed vix est,ut id contingat praeter intentionem eiu , qui

id iacere, aut scire studet, quod absque

detinonis ope consequi ncquit: na qui vult consequens,vult α illud ex quo id sequitur. Caiet. 2. 2. q. 9 I. art. .li 3 Vulgo imperito persuasum est, pacta cum det mone facta rescindi non posse,

nisi demon ipse colantiat: & eo magis, si chirographum consectum fuerit sanguine chirographarii perscriptum:4aut si membrum aut membra partem domon pro pignore acceperit. Hςc tameomnia fatua sunt, dc inepta: quia talia pacta scelerata sunt & nefaria: atque adeo nulla, cum sint corra naturς leges atque diuinas: quamuis in contrahentium perniciem nonnunquam valere soleant: ut recte docuit Bresius lib. 1.de

republi. Adde quod hetc di omnia alia

. crimina

505쪽

Desuperstitionibus

crimina sacramento paenitentie delentur. Nec enim d monum arte ac staudibus diuina misericordia & gratia impediri potest . f Ezechiel. t 8. l. si unus. g. pacta. que turpem. T de tractis. Jr Magicet artes ex pacti S d moniorum

constant, Sc ab Ethnicis etiam reprobat sunt. Plinius. lib. 3 o. naturai. histo. c. I. inquit: Magicas vanitates saepius coarguimus. Et mox: Magia fraudulentiisima est omnium artium. Et c. 2. ait, eam artem vanam dc saliam, intestabilem , irritam & inanem esse, habentem tamen quasdam veritatis umbras, sed in his veneficas artes pollere,

non magicas.

i s Tiberius Caesar Magos peregrinos

morte affecit: ciues autem Romanos

misi in exilium, ut Xiphilinus in Epi- tome Dionis retulit in eodem Tiberio. Et Iulius Paulus lib. s. sententiarum recepi. titui. 21. inquit: Magἰcae artis

scios summo supplicio affici placuir, id est,bestijs obijci, aut cruci sui figi: ipsi

autem magi viui exuruntur.

16 Diuus Cyprian' libro de duplici martyrio: Qui magicis artibus utuntur saquo malo nos Domini misericordia liberauit, sicut a caeteris omnibus, quibus iuxta veterem hominem quondam ambulantes tenebamur in tacite Christum abnegant, dum cum daemonibus habet foedus. Et beatus Aug. lib. i 8. de civit. Dei cap. 39. Magicas artes esse ait malefica, pestifera, de scelerata, & humano generi perniciosa . Et Hermogenes in compendio rhetorices tradit, has omnes artes perniciosas esse ,& ad perniciem politi m & ciuilem repertas. f Addo Augustin. lib. Io. decuma. Dci cap.

ir idem diuus Aug. lib. a. de doctrina Christiana: Molimina magicarum a tium placita esse foederata cum dςm nibus tradidit. Et alibi inquii: Omnis inquisitio ,& omnis curatio, quae adiuinis te magicis artibus experitur,mors potius dicenda est, quam vita: de qui ea

sectantur, si se non correxerint, ad Ue nam perditionem tendunt. Et mox et Itaque haec vanitas magicarum artium, ex traditione malorum angelorum, in toto orbe terrarum plurimis seculis inualuit per quadam scientiam futurora

de internorum,& per inuentiones eorum uota sunt aurispicia, bc augurationes,& ipsa quae dicuntur oracula, & necr mantia. c. illud.cum seq. 26. q. 2.Jis Gratianus in sanctorum patrum decretis hoc retulit: Admoneant fideles sacerdotes populos suos,ut nouerint masicas artes, incantat nesque, quibusl-bet infirmitatibus hominum nihil remedij polle conferre: non animalibus languentibus, claudicantibusue,vel etiamoribundis quicquam mederi: sed haec esse laqueos de insidias antiqui hollis , quibus ille perfidus, humanum genus decipere nititur. Et si quis haec exercuerIt, clericus defradetur, laicus anathematiZetur. c. aJmoneant. 26. quaesi.7.Jis Ad genus quoq; superstitionum per

tinent omnes ligaturae atque remedia, uae medicorum etiam disciplina con-emnat: siue in praecantationibus, siue in quibusdam notis, quas characteres vocant, siue in quibuscunque rebus suspendendis atque ligandis, sicut sunt inaures, in summo singulariu aurium, aut de struthionum ossibus ansulae in digitis, aut cum dicitur tibi singultienti, ut dextera manus sinistrum pollicem teneas .ilia his omnibus ars daemonum est,ex quadam pestifera societate hominum & angelorum malorum exorta. Vnde haec cumsta vitanda sunt Christiano, & omni penitus execratione rei'

dianda

506쪽

Titulus

dianda atque damnanda, ut August. &lsidorus tradunt. c. illud. 26. quaest. 2. c. neque mirum. 26. q. s. Jto Huc accedit Ioannes Chrysost. in epistolam Pauli ad Colossen. dicem : Superstitiosa. remedia nihil prosunt, sed seductio sunt, & ludibrium, & idolola.' tria. Etenim superstitiosa illa,quae Trotis applicantur,etiam si mille modis pri- losophentur , qui quaestum ex ipsis faciunt, dicentes: Deum tu vocamus,&praeterea mi ut facimus, Christiana estiae anus & fidelis, idololatriam tamen sapiunt. Haec & alia in eandem sententilanx ibidem & alibi docet. fhomil. 8.& ad populum Antiochenu homil. H. quem omnino perlege. l. 1i Theophrastus in libris, quos demorali philosophia edidit, dubitans nunquid

circa animos vertantur mores, &acti

corporis doloribus a virtute deciscant, tradidit , Periclem cum langueret ex morbo, amico cuidam, qui eum visendi gratia adierat, incantationes quasdapendentes collo a mulieribus alligatas ostendisse: ut appareat hominem pessime animo affectum fuisse, cu huiusmodi insanias perstrebat . . Haec Plutarchus in Pericle. 11 in Leuitico c. i p. prohibitum est ne figurae, aut stigmata nant: quo intelligitur, vetitum esse, ne quispiam iaciat signa superstitiosa&imagines astrologi ,& nomina ignota, & characteres, de id: genus Omnia , quae sutorigenes lib. s. in Iob ait diaboli sunt seductiones ,

. daemon una sunt irrisones, idololatriae sunt faex, animarunt in saluatio, & co γ, dium scandalum. Miser quoque ille est, Qui fumantia consutit exta, alti rimatur aquas . O qui considerat

stui pluuiar , Jecula, oe pelves , ni Ada uesecures

Inoicis, en temere descripta in pidaere

Hra Vt Mantuanus cecinit in i 'polonia. Vide Gersonem tractatu ad 'rsus d ctrinam cuiusdam medici. Crinitum lib. 2 s. cap. 2. J13 Diuus Aug. lib. 1. de doctrI. Chri M. His adiunguntur, inquit, millia inanitas marum obseruationum, si membrum aliquod sal erit, si iuncturi ambulantibus amicis canis, aut lapis, aut puer medius interuenerit. Hinc sunt etiam iuta : limen calcare, cum ante domum suam transit . redire ad lectum,s quis dum se calcea t, stern utauerit: redire domum, si procidens offenderit, vel si v stis a soricibus roditur. Et alibi: Qui attendunt somnialia scripta, & salso D

nielis nomine in titulata, & sortes quae dicuntur apostolorum,& auguria auiu, aut aliqua pro domo facienda, aut propter coniugia copulanda, aut in coli ctionibus herbarum carmIna dicunt taut pyraciota pro quavis infirmitaxescripta super homines & animalia p nunt , praeter symbolum Sc orationem dominicam: aut magicis sal statibus, aut grandinarijs tempestatibus credunt, sciant se fidem Christianam & baptismum praeuaricasse, & in iram Dei grauiter In aeternum incurrisse, nisi ecclesiastica poenitentia emendati Deo rem

ei lientur. f Addo Chrysosto. in epistola

ad Ephesii. ser m. I 2. c. illud. 26. qu st.

a. cap. non Observetis. 26. quaestio. I.

ThOm. 2.2. quaest. 96. J1 Superstitiosas obseruationes Irridens Geta Teretianus in Phormione, inquit: Qustres post illa monstra euenerunt mini: introijtin ςdes ater alienus Canis: Anguis per impluvium decidit de tegulis r Gallina cecinit, Interdixit ariolus, Aruspex vetuit, ante brumam aliquid noui negotii incipere, quae causa est iu in

507쪽

Desuperstitionibus

stissima. Cicero quoque Nonio dicen 16 Philemon quoque eomicus talia ridet

in comoedia: Cum videro, inquit, ob seruantem , quis sternutauerit, vel quis sit locutus, aut respicientem,quis sit,qui pullo procedat, iratim in foro sternutat unusquisque nostrumas secum ingreditur & loquitur, dicens: civibus res non euenire,ut earu seri natura. multi quoq; timent scripturas suspensas. Lepide admodum Diogenes, cum inuenisset scriptum super domu cuiusdam improbi: Insignis Victoria Hercules hic habit i , nihil mali ingrediatur: & quomodo in- t -- -χ gredietur, inquit dominus aedium a Iicunque eueniunt, existimant esse signa autem ipsi omne lignum, de omnem laci causas malorum . Si mus aram,qiuae dem pinguem, Vt dicitur, adorantes,c p. lanas flauas, & frusta salis, & taces, Mscyllam, de sursur timent, incantati a. ti, optimam spem habere licere, quod septem quilae in castris Pompeii ei sentcaptae : Recte moneres, inquit, si aduersus picas nobis pugnandum foret. Et Marcus Varro: Deoν dixit otiosos,& se riatos fore,si sua consilia corniculae o derent , aut coruo, supeistitiosis hominibus indicanda .as illa vero non sunt praetereunda, quae Clemens Alexandrinus scite atque s pienter de hac re disseruit. Is lib. 7.str maluin inquit: Superstitiosi cum snt procliues ad iram, pertimescunt:& qu ς erat e luto constructa, persederit, & cunihil aliud haberet,lecythum corroserit: si Gallus qui alitur, vespere cecinerit, hoe alicuius signum esse statuentes. Ta- Iem quendam ludificatur Menander in comoedia, quae inscribitur, superstitio sus. Quid nam boni mihi accidat, o ni Dei Nam dexteri alligans calcei corrigiam rupi: merito O nugator, erat enim putrida: tu autem es parcus Sc sor, didus , qui nolis nouos emere. Lepidum est illud Antiphonti mam cum quidam male praesagiret ex eo, quod sus porcellos deuorasset, isque eam vidit Ier , ob sordes eius, qui ipsam alebat, si me valde artenuatam i de signo, inquit, laetare, quod cum sic esuriret, filios tuos non . comederit. Qula mirum inquit Bion , si inus citat liuili arroserit,cum non inueniret, quod comederet Hoc enim suisset mirum, si vi ludens argutabatur Archesilaus, murem calathus comedi Lasti. Recte certe Diogenes quoque ad eu, qui admirabatur, quod inuenisset pictil lum a serpente in gyrum circundatum: Ne mi ris, inquit, esset enim illud mi-irabiliuς, si vidisses rectum serpentem' esse a pistillo circundatum.

praestigiatoribus, per quasdam immundas expiationes . - Haec&alia Clemens Alexandrinus memorat. Et Theodo- ritus lib. 6. de Dei prouidentia. 1 Hector ille sertissimus Polydamantem arguens, Vt vanum augurem apud Homerum lib. t r. lliados dixit:. . . . tuis cupis me accedere ranis

Auguri's : qua sperno equidem quia

i l, stulta videntur . t seu dextra lectentur aura, Pha

torus ad ortum, Isme siniΠra petant, obituri limina

irasionis balent, sint ratione

carentes . . t

oportet, 'Quem penes eII taminum, diuumquecterna potestas. Augurium tamen est, quia prae ira

omnibus Vnum.

Tro patria pugnare amis, defendere

ciues.

Et Silius it hcus libro quinto: Sat magos in hostem,

508쪽

lite dignum, i lii

tu i mn, Lirio . quod in amis de terapi s lat. Et Paulo poli:

. . . . . deforme sub armis ,

'Voena superInitio, dea sola in pectore

Bellantum viget. Papyrius consul aduersus Samnites cuexercitu missus cum a praeliari)ῖ auguribus coniectantibus , congredi prohiberetur, irridens eos tam sue liciter, qua constanter arripuit bellum, confecitque. f Autlior Eutropius lib. i. rerum Romanarum. J28. Hecataeus Abderita, qui historiam Iudaeorum scripsit, cum vno eorum se ruonem lituusmodi se habuisse narrati Cum ad mare rubrii proflaiscerer inter alios equites Iudaeus quidam nomine

Mysonianus, me sequebatur:era tautem vir animi maximi,& arcu peritii simus: is cum augur quidam omnes nos stare iussistet: interrogauit, quare fixi star mus : augureque auem Ostendente, atq; dicente, conducere ita stare , quousque, , quo avia tenderet, perspexistent: ut si ad anteriora volaret, coeptum iter peragerent : sin autem posteriora volatu peteret , reuertentur: silentio arcu tracto, auem Percusiit, atque interfecit: tunc

augur, & nonnulli alij valde commo-t6ei maledicebant: ipse vero: Quis est, Inquit, iste furor, o homines3 quomodo enim auis ista, quae nihil de sua salute praeuiderat, veri aliquid de itinere no-hro poterat nobis praedicere quae si su- iura praescisset, nunquam huc venis Iet, ne a Mysoniano Iudaeo intςrficeretur. Quod ut prudenter sectum ac scite dictum commemorant Iosephus lib. i. contra Apionem. Euseb. lib. s. praeparationis euangelicae cap. L. &Polidorus

lib. 3. de prodi ijs.1s Illi praetet ea foedus cum daemone seia

cisse videntur, qui defunctorum animas euocant: & qui excantant pueros:& qui daemones familiares circunf ,runt, & qui ut dicitur spiritus pascunt in yitro, per quos se prophetare

mentiuntur: dc qui delusones de phantasmata edunt, & miracula quaedam circulatoriis artibus ludunt . De his autem Augustinus inquit: Omnia mi- .racula magorum, doctrinis fiunt, &operibus daemoniorum. lib. 8. deciuitat. Dei, cap. I9. Addo Lactantium lib. 2. diui. institutio. c. I p. Leonem magnum sermo. vltim. depas domiani. Thom. & caeteros lib. a. sententi

distinctio. 7. J

so Nemo autem putet daemones ab ho mine cogi posse, ut mannulo aut pyxμ. de inuiti trahantur. Nec enim homines id sicere valent, nec signa, verba, herbae, aut characteres naturaliter eam

vim habent: nec spiritus illi potenti s mi, eiusmodi rebus compelli queunt. Sed, ut ait beatus Augustinus: illiciuntur daemones ad inhabitandum: per creaturas, quas non ipsi, sed Deus condidit , delectabilibus pro sua di uersitate diuersis: non ut animalia cibis, sed ut spiritus fgnis, quae cuiusque delectationi congruunt , per varia genera lapidum , herbarum , signorum , animalium, carminum, rituum. Vt autem ill ciantur ab hominibus, prius . eos ipsi astutissima calliditate seducul: monspirando eoru cordibus virus o cultum, vel etiam fallacibus amiciti js apparendo, eorumq; paucos discipulos suos faciunt, plurimorumque doctores.

Nec enim potuit, nisi primum ipsis d centibus, disci quod quisque alsoru appetat, quod exhorreat,quo invitetur nomine, unde magicae artes, earumque M

509쪽

1δ Desuperstitionibus TD. LXIII.

tifices extiterunt. Maxime autem pos- 33 De suprascripus aute omnibus,alijsq; fident corda mortalium,qua potIssimu multis obseruationibus, haec generalis doctrina traditur: Ea quς naturaliter illos effectus producere nequeut, ad quos efficiedos adhibentur, superstitiosa sui, dc pertinent ad pacta daemonioru. At

etiam haec: Omnis obseruatio cuius effectus expectatur aliunde, quam ex naturali ratione, vel miraculo vero, vel voluntate diuina, reprobari debet: quia vehemeter suspecta est de pacto expresso , vel occulto cum daemone ficto. Proin de obteruare nomina, signa, charact res, & caetera Omnia,quς natura sua nulpossessione gloriantur. lib. I i. de ciuitat. Dei cap. 6 d3i Ergo daemones ab homIne non com pelluntur : sed ut quidam recte inquit rNon daemonem cogis, aut in vinculis eum, ut putas, tenes: sed hoc certum ha. be, quod ille simulat se captum, ut te capiat: se vinctum, ut te vinciat: se tuo imperio subditum , ut re sibi subdat rate inclusum, ut te includat: fingit sedemum tua arte vel imagini, vel lapidi li

gatum,ut te senibus peccatorum ligatu, γ, - -

ad infernum perducat . Et quida ex per lam virtutem habet, superstitiosum eu, sona d onu non ineleganter cecἰnit: atque adeo vehementer suspectit. DTho Nos Vero quoties a rimas magus era- 2.2. q. 96.oc opusculo. 11. de sortita cat orco, c. vlt. Gerson tracta. aduersus doctrina Illarum assumpta mentimur Emagine cuiusdam medici. Martinus Aries tr νultus. .ctatu de superstitionibus.Jcarminibus ,foliis, artibus, sumque 3 Et quamuis lege potificia vetitum sit, ligari ne inquisitores apostolici, de diuinatio ' Dicimur t et circumductis in piguere nibus & sortilegijs cognoscant, nisi haesignis. resim sapiant manifeste: pleretque tamend veluti plerisque adus, ita fassitur superstitiones, diuinationes, & sortit icto gia, manifestam haeresim sapiunt, pr

Mens hominum . pter foedus cum daemone factum, ex-IHenricus super Genes. & Barth. sirit presse vel tacite: ouod quidem species la libro peregrinarum quaestionum, De infidelitatis di idololatriae est. Quam-eadis tertiae, cap. 8. q. r.3 obrem inquis tores punire debent , su-32 Ad haec, neque sumo daemones expel- perstitiosos istos praestigiatores, magos,li possunt, neque a re aliqua corporea planetarios, excantatores, augures, Mpayi queunt: neque enim spiritus purus id genus alios, qui iuste plerunque na- quicquam pati potest a corpore, quia l5 gellis caesi ad remos mittendi, aut certege illo praestantior est. Quo perspicue relegandi sunt. Pater, errare eos, qui homines a daemo- 3 s Diuinus Plato lib. I . de legibus, In-nibus obsellas flagellant, & alapis cm quit: Quando quis nodis, inductioni-dunhaut sumo satigant: nam daemonia bus, cantibus, similibusque veneficha fingunt se dolere, aut affligi , ut fatuos decipiant: Se ut corpora illa torqueantur. s Barthol. Sibyl. loco praenotato quaestio. a. Jad nocendum paratis, deprehensus est, si aruspex, aut prodigiorum interpresst,mcidatur: sin vero non fuerit,iudex de ipso,quid dare patiue debeat, statuat. De

510쪽

De testibus Titulus. L XIIII.

ri Vesride dicaram ,σtemonium hoc an illo tempore rata ant. μ quid sit. 1o contestatio litis cur necessarian sit m ' i Probatio qua testibussit, cur martificia causa haeresis. ilis dicatur apud rhetores. aer Testes cur nihil referum ea a barem risibus omnibus non eadem habenda virum repetamur ante accusationem ν

Tenes eum odi sint considerare opor at Promotordiscalis his edebet,ut testester, πι docet Cic. in partitionibus . coram religiosis viris Ioa dicta repe- Testrum mores, naturam, fortinam, ani tant, ct tesimonia iterent.1- σstatum bumana leges conside is Testes quando repeti possint te luem a ,

c Testes esse nequeunt quatuor persona- 14 Testes iterum ab inquisitoribus vocat, rum genera. o rursus interrogandi sunt, cum obie- Testes quid admoneri debeant ab inqui- cta crimina negat reus. floribus. i as Tenes iterum examinare re interrogas Testis quid in primis iurare debeat cora re debent iudices, quamuis reus dicat iudicibus . . se eos habere velle pro ratificatis.. Testes examinandi sunt ab inquisitori- Tinium publicatio quando feri debeat,bus. σ eorumexempta quomodo reis eoi cro Testimoniorummem diligerer perscru- bendumsit. tari debens ιnquisitores. 17 Tσι- nomina nullo pacio reis ipsis rexi Testium examinatis ab ipsi et inquisi- - tuenda sint. toribus fieri debet. as Rei cur citandi mn sint in crimine b rex a Testes, qmcunque 'sint,cogi possunt ab H ad lenium ratificationem. inquisitorιbus, νt coram eis D stant. 19 Testium nomina reis edenda sunt malisei 3 restes quomodo cogi debeam ad perhi- criminibus ab hares..endum te fimotuum, si egregis per- 3o Tenium nomina qui in inquistionibus et a sint. visitationibus aduersus iudices θ --r Testimonia suando dicenda sint in em - ninros rerum dicunt, ipsis sunt aperis criminibus ab haeresi. rienda.

I 1 Teries quando recipioisi sint in causa 3i Testimonio unius hominis plena fides ,

haeresis. . benda noueri. is Testimonia recepta inquirere iudice, aut 31 Testes duo uel tres Meugari sunt ad pleinformario summatim facta neminem nam cuiusque rei probationem damnare debent. 33 Temmomo unius aliquando habendam.

37 Testimonioru ree nilio an fieri debeat esse s dem plenam iuristeriti, probare

pori litem contenatam. nituntur.

is Testimoniorum recognitio quando fieri 3 Tectimonio ius, quando censi uno debeat in erimine haeresis. nulli plenam fidem habendam esse. 3 si Testimonia in caliga banem nihil refert i 3 Tenim is Mius nunquam plena merhabenda

SEARCH

MENU NAVIGATION