장음표시 사용
111쪽
reclusae, uti nepositassumi addetnonstrandum tale principita in Exemplum huius adducitur in causa finali, S efficienti. Nam finalis potest demonstrari per efficientem sicsquicumq; deambulat post carna, adquirit, seu conseruat sanitatem Hic de ambulat post carnain:ergo ad quirit,seu conseruat sanitatem rate conuersi, sic quicunq; conseruat sanitalcm deambulat post caena hic conseruat sanitatem ergo Ite potest fieri circulus' ondo ex caulaicali, quoad esse iii fertur citastus, 3 deinde ex effectu,taquam cx signo infer
tur causa. V.g. ex interlvisiti vici cr-
rq inter solem, lunam in se tu lanam cclypsari,dd cx eo quod eclyp-setur infertur interpositio. 23 Insuper inci loco cetM.Soto Quod intra Indum speciecu distinctione numerica potest da
ricirculus, v. g. .aec aqua generat hunc vaporem, i hic vapor generat aliam niuneta aquam, haec aqua generat alium numero vapore ita cum proportione ex una aqtia demonstrari potcstiniis vapor ex isto,ut ex signo,potest dem instrari alia numero aqua Et ille circulus fit intra candem poclem cu distinctione numcrica . At in cisdem causis, Sceifcctiluis inlinero dari circulum eth
Ex qua doctrina sequitur quod ille dicitur circulas vitiosus quando in codem genere catis iderer idem demonitiatur, aut quando intra eandem specic idem mimcro per idem numero demonstratur.
Et ratio est. Nam idem per idem lar maliter demonstrari non potcstremo predictus circuliis vitiosus est. Pr an Nais tunc idem esset tius, ignotius se ipse respectu eiusdem ans cnim dς cste notius cosequenti, si vero ide an sit contin circnto, iam idem . erit notius, ignotius respectu eiusdem Dergo ident per idem Drmaliter demolistrari non potest. Dixi aduertetcr, Idem per idem formaliter. Nam eadem conclusio materialiter consi derata potest fili mi,ut principium sub alia formalitate, ad infercndu principium, ex quo fuit illata , sub . alia formalitate . Stat crgo deme-ctus in coquod conclusi sub una, eadem irinalitate lit conclusio,
sit principium respectu ciusde
Nam quan is concurri ni duae for. malitates, iam non uerificatur quod idem formaliter sit notriis, ignotius. Vbi not. quod ii iando idem formaliter est conclusio in principium respectu eiusdem , dicitue circulus uniformis, S iste est uitiosus 'uando uelo est distinctario malitas , est circulus diis armis, qui simpliciter non est circulus
Explicatur quid esquot uplex sit sciemtia, qua est effectus G
mus supra c. a. ideo postqtia actii est 1 in
112쪽
in toto libri de demonstratione, in aenerarii habitus, qui inclinat ad fine huius tractat Aristoteles declinsa scientia tam in se , quam in comparatione ad alios habitus intellectuales Et quantum ad primum de quo in presenti capite agimus tia habitualis lae unitate, Ἀγnotandum i , quod scientia est ficatione scientiarum dicemus duplex, alia actualis δε habitualis nostris Gnfercntiis. limitem actum. Et quia demothratia alia diffinitione fuit dimnita ideo per illam, vi sic notificatam potuit optime, sine circulo diffiniri scie-tia habitualis lae unitate, speci-
alia Auctualis diffinita est a nobis supra capi sub aliis terminis siepotest distiniri . Scire est rom per
Causam cognoscere, quoniam it. lius est causa, quod allic non potest se habere. In qua diffinitione tria explicantur , ut supra diccbamus,ncmpe coguoscere rem per causam, cognosccre illam csse causa, quod est cognosccre causam sol ma- iter, inquantum causam rei, χὐ-gnoscere quod non pol aliter fieri ni quod ex tali causa sc itiatur Dfectus. Ali modo solet dissiniti c. Scientia est assensus certus,& cui dens circa veritates neccssarias, immediatas. Qitae explicabitur ca
pite sequenti. 23 Habitualis scientia dupliciter potest ditfiniri, primos cScientia est habitus adquisitus pc thmetica sua propria princit demonstrationem. Et iecundo f. c. bata,& explicata, ex quibus Inferea 34. sciencia diuiditur in sab
alternantem, si balternatam Sub alternans dicitur illa, cuius principia nota sunt lumine naturali principiorum. Subaltemma est illa, cinus Principia immediate sunt cognita a superiori scientia sub alternate, ita quod principia scientia subalternatae sint conclusiones demonstrati in subalternante. Huius vero principia cognoscuntur non in alia scientia, sed immediat per ipsi imlumen naturare principiorum . Ex quo colligitur quod subaltematio proprie accepta, de qua in prae senti est scrmo, aliis reliciis, consistit in subordinatione, quantum adlirincipia Propria ex quibu pendent veritat c propria illius scientiae , verbi gratia. Musica accipit ab Ari-:ncipia pro Ieientia st habitus inclinans ad asis ensiim certum in euidentcm irca veritates necessariari mediatas.
In hae secunda dissinitione habit iis ipse diffinitur in ordine ad situm
Proprium acuam spccificatuiti matri sicut potentiae, ita, .habitus pccifieantur , ac proinde distanuin t imper suos actus . In prima dim-nitione idem committi circulus . Nam supra demonstratio disefinita est per scientiam is modo scientia diffinitur per demonstrationcm . Hoc autcm non obstat Nani demonstratio diffinitur immediate per actum scientificum , quo Musinis,liras proprias concIuscines,
Midem est de Perspectiva respectu
Geometriis a 31. Conditiones requisitas ad subaleemationem scietiarum reducit Mag. a.d sancto Thoma in logica quaest. 26. arca. ad tres Prinis quod subiectum subalternaeae contraivat, superaddat ad labiectum subalternanti . Secunda quod stiperaddat differentiam acciden talem, ita ut reddat extraneam materiam subaltemata a materia subaltematis. Tertia,quod disse,
tia accidenta is addita sit principita*ecialium passionum, veritati a
113쪽
stibilitim. Ut conliat in linea visitali, in citra sunt speciales palliones, quae
non inueniuntur in linea calida , seu
Rigida, ideoque linea visualis est
obiectum scientiae subaltematae, distinctaea subalternate H. ec autem breuiter dicta modosiifficiant, nam maior explicatio habebitur ex naestris Conscrentiis circa doctrinam Post iiorum.
ti inter scientia, ct alios habitus in
Vamuis Aristotelo in lib. I. post, cap. 26. excuset se a tractatione aliorum habituum , de quibus meminit. 6. Ethicorum cap. 3. quae sunt litici luctus: scientia,ars, prudentia,&fa fientia , stilum agat hic des ientia , ut est finis demonstrationis, ut testatur Mag. Soto in commento eiusdem capitis tamen quia D.Thomas lib. i.Post. lect. vltima,& si breuitcr, numerat omnes habitiis
intellectuales Wa modernis do. ctori,is solent explicari in praesent , ut melius intelligatur propria ouidditas scientie,ideo breuiter re-lcra, explicabo praedi s habitus 137. Igitur habitus intellectu, les sunt quinquesiam enumerati ex Aristotele Qui omnes , clim sine virtutes intelle ales, de ratione virtutis sit quod sit perfecta distra. sitio,rectificant intel lectum in ordine ad verum, ut circa istud firmiter, certo procedat. Si autem ad buc posset deficere ad falsum , non esset intellactus recte in perfelth dispositus, sed inaneret imperfectus, deffectuosus . Differunt autem primo quod tres, nemph, intellectus scientia, S prudcntia rectificatit intellectum speculatiuum in ordine ad verum peculabile ; duo alii intellectum practicum in ordine ad verum practicum, rudentia in Ordine ad agibilia, Mars in ordine ad factibilia relictis isti duobus, ex plicandi sunt alii speculativi. 138. inmus est nabitus,qui vincatur intellectus. Nam quamuis potentia intellectiva vocctur intellectus,tamen hic sumitur pro quodam habitu illi superaddito. Cuius essentia consistit in eo quod determinet potentiam intellactivam adas e tienchim critatibus primis, Wimmediatis. Cum enim potentia intcbicctiva ex se sit indifferens ad assentiendum cuilibet ei ita ti,determ-natti portalem habitum, ut eliciat assensim circa veritates primas,' Immcdiatas, quae , eontinentur in primis principiis fio solum communit simis,scd etiam specialibus cuilibet scientiae. Iste autem habitus, qtii nunc dicitur, intellectus, voca tur etiam lumen natural , quia, ut alibi dicetur, dimanat a natura, dicitur etiam habitus principioru, Coqusi circa principia omnium scientiariim versatur , quibus assentitii post sola explicatione ter
asci. Secundux habitus estici eistia , quae cima ad assentiendiim certo, infallibiliter veritatibus
mediatris deductis cic aliis Vimis, Digitias by Corale
114쪽
ς immediatis Tertius habitus est sapientia,quae non diuiditur contra scientiam, ut oppositum contra ορο positum, sed quia se habet ex additione ad scientiam , ut docuit D.
pientia euim est hauitus cx princi piis procedens inferendo pro. Dando veritates,addit autem supra scientiam , quod csoluit per vitianaam causam , seu prima principia. Et quin priticipia, ex quibus proce dit,simi uniuersalissima,reflectit sci-pra sua principia,le aliarum scien tiarum explicando defendendo, non autem de monstrando, scualiter probando illa . Et propterea
sistet Uici quod sapie includit
intellectum,.scientiam . quia ex una parte deducit conclusiones,.&ex altera explicat,& defendit principia, quae ad intellectum attinenti
Explicatur disseremita scientia ab alijs, nempe opinio ne de humana se spi
a o A plena notitiam qu sditatis scientiae restat modo explicare alios
habitus intellectuales imperfectos; qui obscuri sunt, non inclinarit infallibiliter ad verum, cisti sunt tresinemph opinio,fides, suspicio.
Et , quia tota distinctio, penes
certum, de neertum,clarum de obscui iam,ante omnia explicandum est quid sit certitudo , quot G discontingat, quid sit euidentia, declaritas, e quibus modis inuenia et
P . 341. Igitu certitudo nihil aliud est, iam determinatio, seu adhaesio intellectiis ad unum. Et in tri plex, alia est formalis, qua reperi tur in ipso actu interlectus, quo de
terminatur, seu adhaeret ad unum
obie in salia est oerthido obiectiva,illa, nemp8 , qua et in ipso obiecto, quae cavis sortitudinem forma Iem malia et 'certitudo subie&ualis est illa , quae Prouenit
ab ipso intelleau . qui est subi
ctum actus , ii quo est eertitudo formalise Diciturq;certitudo forma lis causata,& obiectiva,S subiectiva est certitudo'eauian in propter qnanto certitudo causans est maior , tanto est fortior certitudo causata . Et hac ratione tria prima principia in se habent sussicientem rationem, ut per selpossint determinare intellectum ad horum a L. sensum , ideo aiscnsus circa illa ceratior est asscnsu scientifico , qui re soluitur in prima principia in se visa, cognita. Ex parte vero subiecti tunc prouenit cortitudo,quando obiectum per se ipsiam non est sufficiens ad detcrininandum intellectiana,qui Cia motione, Mimperio voluntatis determinatur ad tale obiectum, ,e contingit in fide,&tunc supplet voluntas effectum obiecti, de inuenitur assensus cum obscuritate.. 62. Euidentia nihil aliud est quam modus ille cognoscendi ob tectum , ouod per se ipsem mouet
Porentiam. Nam Ullud videtur,quod
115쪽
sensus . Triplex autem est modus
eii identiae. Primus reperitur in s misplici co nitione, verbi gratia Qua , do forma obiccti est in ipso intellectu , sicut cnim visio corporalis insensi inia cnitur, quando species visibilis est in visu , ita intellcctio dicitur visiva, seu uidelis quando spe cies inteIIigibilis obiecti est in ipso intelIectu Secundus modus euidentiae est circa complexa,quortim cognitio ex praedicta visione simplicarcsultat , verbi gratia peri me naturale cognouimus rima principia uidetor. Tertius est,qua-do cognoscimus veritates , Quas in alia principia possumus resoluere tunc tu icrater cognoscimus illas, talis cognitio est scientifica , cuius cuidcntia participaturo euid ria circa prima plincipi ideo alta dicitur immediata,illa,cro me diata signum tutem ad cognoscerindam cui lcnti .im optime affertur a M. Can. S. Thom. iacmpe,e cffcctu. Nam quando Obudum ita proponitur, quod conuincitur intelle Mus pleno, qui ctatur absque aliquo xtrinseco, tunc absque di bio
aq3. is suppositis constat differentia inter scientiam, alios habilius. III enim est habitus inclinans
ad asscnsum certum, cuident m.
Opinio autem inclinat ad assensum dctor immatum , cum formidine al-rcrius Iactis. Fides cst habitus inclinans ad assensum propic solam authoritatem dicentis. Et cum h cs de loquor increatis si fallibilis, ct mccitam assensus fidei est inccrintus Wobscurus : suspicio ineli fiat in aliquam partem ex Icuimiladamento Ad maiorem explicatio nem Opinionis nota cum M. Soto,
requii itur quod obiectum sit in disturens ad verum, vel ad falsum, sal- xu 2 modo, quo illud attingiti
tesserius. Idcoq; si obiectum est ne- cellarium, tamen attingitur cum formidine , actus erit opinativus. Nota siccundo quod inter veritates opinabiles,aliae sunt immediate quae ali; non probantum, aliae sunt me diata nille, nimirum quae aliis probantur Nam sicut in discursu scientifico non datur processus in infitiatum , sed deuenitur ad propositiones immediatas, ita in discursu opinatiuo deueniendiu est ad veritates immediata in suo genere opinionis Nota tertio cum M. Soto quod formido requisita ad opini nem no potest clius explicari quasi dicas, que est priuatio certitudinis . Vnde hoc est assentiri uni parti cum formidine alterius, quod est intcllcctum non esse ita determinatum ad hane partem,quin fluctuet quodammodo circa aliam Haec se liciant modo breuiter dicta,nam in Confercnrais late de opiniohe
Nir cedentibus capiti s lis relinquitur explica doctrina tradita ab
116쪽
ditavi explicare illam , quam do-oiit in lib. 2. Vbi notandum est clim M Soto in dicto lib. 2. cap I. qtio isti duri libri Posteriorumiliti inguuntii l oc modo,quod cum in primo tractatii sit quomodo conclusio demonstrationis cognos.catur per principia resoluendo 1-quhad immediata lintendit in secutio tractarerino modo principia ipsa immediata cognt,scatur vi in est
tamen quo latius, atque adeo potis .sinatim tractat Aristoteles de medio
demonstrationis, quod est quidditas rei expressa in diffinitiones, est principium incomi lexum. Vnde sicut in libri Priorum postquam
tractauit deforma sylloo istica,dedit artem inueniendi medium in quali- hct figura, ita modo in lib. 2. ocet
quomodo inuestigandum sit medium , ut principia sint propria, de per se, de quibus gerat in lib. i. et s. Quo supposito, in cap. r. huiuilibri notat Mag. Soto cum Aristotele quod omnis v stio est
ueniat praedicatum subiecto. Et assignat quatuor quaestiones,seu quaesita,& in illis veritica csse omnes de medio aliquo. Duequq stiones sunt de re simplici, vol, grati an res sit, quid sit. Duo aliae sunt de re conruposita scilicet quia . propter quid. Et has duas quaestiones ante posuit Aristoteles,quia composita sunt o. bis notiora, vel forte quia composita sint que simpliciter scimus Circa primam quaestionem an res sit,de qua dicebamus supra cap. praesta poni desubiecto ante demonstrationem , nota quod quaerer an res sit,
non est querere an actii existat, sed
an possibilis in suo si genere ut dieebamus ibidem n. i88. in pridicto cap.ait Mag.Soto, quod est quaerere
an rcs vera sit, idest , an sit alicuius quidditatis.Sezunda quaestio, nempe,quid sit, de ipsa quid litat ,
sequitur ad primam, nam postqua in cognoscitur rem esse, idcit, habere aliquam quidditatem, ita tim sequitii inquirer qua nam sit tali, quid-ditas.Tertia' i aestio si, qui , notat Magist. Soto quod ly,quia,fam
citi quivocationem, Db Icuritatem, non debet accipi causaliter, sed ita ut sit coniunctio, nam quae
stio de, quia non quaerit nisi solum
de veritate propositionis, verbi gratia, utrum homo sit risibilis, utrum
sol eclypsetur. Est autem differcntia iniet quaestioncm an res sit, quaestionem,quia,quod illa est de re simplici ista vero de re composita. Quarta qu stio st, propter quid in qua inquiritur medium , seu causa, cur praedicatum conueniat subiccto, verbi gratia cur homo sit risibilis, vel cur sol eclypsetur. 1 6. Ex his quaestionibus apparet omnes esse de medio M omnes ad unam roducit. Et probatur inductione,supponendmqta id de propositione immediata nulla est quaestio, quia medio caret. Igitur cum quaerimus qui , licet formaliter non
'urramus medium, causam , quae rimus tamen virtualiter. Cuius signum est quod ptis quam se imus, verbi gratia solcm clypsiari statim qu imus propter quid eclypsatur,quod est quaerox medium,scii causam eadem ratione si nobis es- siet per se notum aliquam rem nullius esse quid litatis, certesnon quin reremus an sit Nam rcs, quae nullius est quidditatis, ut chimaera, esse non potest. Igitur cum quaerimus an resiit , virtualiter quaerimus an sit alicuius quidditatis. Et signum est quod postquam scimus rem esse , statim
117쪽
lius essentia. Vnde quatuor stiones reducit Arilli tules ad Lias nempe,quia,adprOPt qui i de an est,id quid cit. Et tandent istae duae questioncs ad unam reducuntur qtiae est de medio scilicet quid cit ergo optimo confiat quod omnis quaestio, saltim virtualltc , ct de medio,idest, ducatisi in omnibus enim quaeritur causa,S: Consequenter euium si qui scin causa ,sime-
Ntendit AristoteIcs prct - bare modum Q tifican. di rem per diffinitio. nem, Memonstrationem esse valde diuersum, ita ut illud, quod dissinitur,non possit demimstrari, ac sonte illa , quod demonstratur,
orobat ratione. Nam unaquaequE res habet mini tantum modum , ve sirosea turri ergo quod cogno .icitur divinitione, non cognoscitur demonstratione . Eo vel maximenam id, od diffinitur, praesepponi tur ad semoni rationem , Se quod demonstratur, cognostitur post diffinitionem.
cialibus rationibu , c ostendit hie Mag. solo lib. 2. c.p. 4. In primis quod illi ' quod demotastratiis, non
ditfiniatur,probat. i. quia dimiriti praedicatur a stirmati vh, uniuersa liter de distinito,sed plurcs simi demisit strationes aegatiuar,un tonstatilis cuiuia si ra, plures sunt particia lares,qtialcsar lienitin tu in tertia figura et go non Did prid demonstratur, dimiritur. Secundo, quia ina,que sciuntur,sunt, nolint Ries
in quibus aliquid per se aut peraccidens praedicatur Nam per se quarto modo , ut aedificator aedifi- .cat,est propositio scitulis, instae cidentalis predicando licet per se in causindo, sed concitisonis non et diffinitio , sed solum subiecti CrῆO,S C. Tertio, quia diffinitio signiscat substantiam, idest,quiddita tem xci, id autcm quod demonstratur,est accidens scilicet passio, er-po non semper illius, quod demonstratur est diffinitio. so in si per ostenditur idem incipiens a diffinitione , nempe, ouod'hildqti id diffinitur,nti demonstrctur. Nam dissinitio est priinum principium in demonstrationibus sed primoris principioru noti est d monstratio alias daretur proccssus in infinitu ergo, S c.Tade quod nopolsit dati respectu alicuius in particulari distinitio simul, & demonstratio, probatur. i. quia diffinitio ex icat quidditatem, sed quidditas praesupponitur ante demonstratione,& cst praec ignitu: ergo no potin dcmonstrari. Secudo probatur. Nam Questio,quia,S quid est, disicinint; sed diffinitio ostendit quid de c- . monstratio ollcndit,quia,idest hoc csse illud ergo c*cctu nullius in particulari potcst dari dissinitio, si mul, is demonstratio. Disitiro b Corale
118쪽
rei non esse dem- sirabilem duobus
rouauit M.:Soto cum Ari. diffinitione, de de Inonstrationem, esse modo valde divcrsos notificandi rem, statimini
quentibus mobat ipsim quidditiis tem,seu essentiam uullo modo DG
se demonstrari. Qua propter excludit omnes modo , quibus poterat dici ouidditatem demonstrari. Ad cuius intestigentiam tota liud effoouod probetur quidditatem vere,
uniuersaliter praedicari de subi cto,aliud veronticii iiiii iditati tre coueniat biecto hoc vitiniimi csse impossibiledicet primimia, cita contingat probat agili
a1r. Circa hoc ultimum ope, quod Ouidditas noi sit domostrari
Oidditisurinor, mittis modis posse imaginaria diuersis quiad talem
dc monstrari. Primo per termihos 5 uertibiles,Seciuido a sitfficienti diuisone Tertio ex aliqua stipposti μ irimario inductu,ne.Et quinto ita ut una diffinitio per aliam demolireriar. Et hos omnes moc os demonstradi non qnuincere demonstratinhredditatem e uenire sibiecto, Mnatrudi,probandum est inpra senti autem vapite de duobus Prioribus dicemus. in sestenti aliis tribus. a in Discurranius per sinoultrimoinas, Primus reiicitur. Nam liquidditas demonstraretur de is, iubie ier terminos conuertim Ies, esset manifesta petitio apririthri ergo tali modo non est demonobilis. Probatur sim. Nam incon visione sit,iectum esset minor intremitas,' quid litas esset ita extremitas, quae uniretur subiecto mediante alio termino, qiii in pr. Emissas assum eri ci vim divased tale is debebat initi eum minori extremitate, etiam vi Gi- ratili retino iam in praemittis o gnosceretur quidditas sit lecti ouae demonstra ' cra in conclu-Done, conscii metueressct petitio Wincipii, idest in praemissis esset cognitum id , quod in conclusionς
erat probandum. ias . Minor autem probatiir.
Nam ita viuuntur extrem;tat es in coclusione te iniuntur medio in
pinissita; ereri si in conclusione maior cxtremitas nitur Ouiddilatine
cum minori, in praemissis debet medium iri quid litatiud cum minori,quae est subiectum, unctari in minori pro positione erit cognita Middita subiecti , de in nocconustis petitio principii,siquideri
aues. Secundita modus demo strandi per diuisionern tiam in pugnatur . m diuiso non ea necessaria consequentia , nisi almquid detur is admittatur a spondente , sed demonstratio de
lit, noli respondens, ergo via diuisonis non potest demonstrari Disitiro b Corale
119쪽
quidditas Minor ex dictis constat. Et maior probatur exemplis. Nam si quis inuestigans genus nominis
clustrat a respondente, an sit animatum, vel inanimatum, licet respondens concedat esse animatum non
necessario concludit quidditatem hominis, itim quia solum concludit ex concessitone alterius tum quia adhuc solum habet genus diffiniti, scilicet , ii od homo est animal . Et si rursus per diuisionem inquirat sisterentiam petem sit ne animal gressibile,a aquaticum, an volatile,&accipiat csse grcssii bile , nones euidens animas gressibile est e totam distinitionem , tum quia licet certum sit, illa omnia inuenire homini, non tamen per diuisi nem fit cui dens ut illa pr dicentur in quid , quod requirebatur ad demonstrandam quidditatem . Tum quia per diuisionem non fit cui dens an talis diffinitio sit superflua, vel
2s6. Notat autem Magister. Soto quod in hoc discursu via a guendi per diuisionem argute com Paratur ad modsi arguendi pc indu
tuor singularibu ,puta iste i tiops cliniger, S: iste, ille , non infertur omnem esse nigrum,nil respbndens admiserit non esse plures singulares,. audi ita esse in omnibus, ita, cindiuisione non seqbitur; hoc est grcssibile, aut aquatile; non olfaciuatile,
c*o gruisibilc , nisi respondens admittat non cis plures pecie animalis . Et tandcm etiam si omnia diligenter dividantur , nempe Dmnia quae praedicantur in quid inciviens a genere generalissimo , adduic talis tu ut , licet manifestet
ccieto quidditatem, non tamen erat
dein cnstrativus, cum non risint
omnia singularia demonstrari, quos
erat necessarium ad demonstrandam-ouidditatem. Et denique nec inducito,aut diuisio reddit causam , cideo neutra est via demonstrandi quidditatem Praeterquim quodia. lis modus arguendi solum eli Topicus, probabilis, ut dicebamus lib.
11 Ertius modus demonstra dirii iidditate erat facta aliqua suppositione, iste reiicitur a Mag.Soto, ex Arist. lib. 1 cap. 6.& in primis potest supponi quid sit distinitio ipsius diffinitionis quid ditati erv.g. si sirpponatur quodist oratio continensi tum,quod praedicatur in quid,scili-Cet,gcnus, distierentiam Tunc inquiri potest; virum ex hac suppositione demonstrabitur quidditas hominis de ipsi homine. Et respondetur ex codem Arist. Mod licet eatis suppositio sit vera, atrae quia hoc sust- ponit,no potest demon lirare quidisseta id. Et probatur. I. Nam talis disse nitio accipitur, seu supPmitur, nodemonstratur, ergo ex illa non P test demonstrat, quid ditas rei cii Rfinitae. Probatur. 1 a paritate , nam
in hoc syllogisin s omne miniis
120쪽
tanqua praemisia,ita ut siquis negetiyam conscq ieiitiarn sic in Barbara, dc bc illud Pio riic clirinitionem sillogismi de Barbara, quam quilibet debet habum in meaites, ne iacmoni rationes: igo si diffiii tio hominis item stranda est clomine,iann dcbet stimi tanquam praemisIM , distiniti expligans quid sit dissinitio , scd si quis nosci ii
tam diffinitionem esse liominis,n mPe,est anim iretionale, probandu esset,quia Qiviat ex gCncrc, S uit f cntiaci quae probatio non est demonstratio , scd examinatio an illa sit diminitio per regulam, S leges diffinitionis. Itaque .pr dicta proba tio ex tali stippo itione est bona,non tamen est demoniisatio. 218. Secunci potest supponi diffinitio alteritis, rhenape oppositi, Δ inc porcit inquiri, an in Ut ii I positione possit demonstrati quid-ditas,ucrbi gratia,si supponatur ratio, di quidditas mala,an ex alia luisse sit demonstrari quid litas boni , sero si sic formari probatio . Nam contrariorum contrariae sunt diffini lasencs,scd bonum, d maliam sunt contraria,sicut diuisibilo, indiuisibile ergo si es e diuisibile est dinmitio mali,esie indiuit bile est dis
finitio boni. Respondet ii Uiod nec, si iu)du arguendi est domonstrarti . Probatur. I. iii in antς dentia si limitur diffinitio contra-raortam,ct diuinitio mali , ergo si omnis diffinitio postsi demonstrari, ill diffinitioncs non sunt prima principia , sed Ecmonstrandae Crant. Probatur secundo , quia astum itidem, quod probandum erat. Nam
supponit maIum esse datis ibile bonum sit indivisibiles ergo idum ,
qii ad crat probanduin , assumit in antccccflanti .lit quidem licet quid-ditas subiem sui tu ut cuium
in lemonstrationibus , tamCnci id
cludithii aliud de alio, ut ri ibile duhomine, in tuoposito idem , cleiusdem rationis supponitur , qu concluditur. Quartus modus demω strandi piidditatem ei per inductioiicin, sed iste sufficienter reiicis
ture dictis in ap. 1 o. contra secun
119. Restat ultimus modus probandi quidditatem, scilicet, ut una diffinitio de montireturic aliisam respondet quod per diffinitionem importantem causam fili lopossumus ollander diffinitionc ni importantem causam efficientem , ut si dicas Domnis habitus ordinans hominem ad Delicitatem, in operativus ccundum rationem , Omnis virtus est habitus ordinans homine ad Delicitatem risino omnis virtus et hahitus ,perati uia siccundiim rartioncm J In quo syllogismo una diffinitio ouidditatiua,si medium
ad probandum aliam. Iste autem modus non est domonstratio,scd syli .isinu, dialecticus. l t ratio est.Quia
licet consequentia sit optinaa, cacpraemissisa si cessarias demonstretur conchisioncm csse neccssariau , de per couicquens iit cmonstratio de. monstrans colachisionem csse, cram, non aincia dc monitiatur quod praedicatum dicatur,in quid R. sit diffinitio explicans adaequale quiddistatem subiecti sed solum demonstratur conditionaliter, quod si medium est diffinitio finalis subie ti
maior extremitas erit etiam diffinitio formalis eius, quod autor inc diu m