장음표시 사용
381쪽
psepte ex hac parte videto deficere hoc corri tin fundamentum
Thom istarum. Et restat explicandum quando Per aduentum noue denominationis, ponenda est noua sor-ma , per destriictionem denominationis , debeat destrui noua forma intrinseca in quando hoc contingit ex piaecisa positione, vel ablatione alicuius exti inseci . Hoc enim non vidi examinatum in authotibus in multum conducit ad intelligentiam huius dissicultatis , aliarum, in quibus passiim utimur praedicto arpumento separationis
realis ad probandam realem disti
In qua re ita discurro ductus octrina communi homistarii, &sit prima regula. M aduenit dc notio aliqua denominatio, vel estinus Drmalis alterius ordinis, vel gen ris, siue unerioris , tu inscrioris
distincti H alio genere , ad quod
pertinet dinominatio, vel cirectus Drmalis,qui antea crat, tunc nccesse sum est nouam formam , seu nouamentitatem forma aduenire. Idcm- qu dicendum cst si pereat denominata huiusmodi , necessiim est perire sormam , quoad cntitatem.
Sit exemplum in logica,&metaphysica Nam Vbi distinguitur realiter
ab ubicato , non alia ratione nisi quia denominatio adueniens bi-eato est alterius ordinis, seu generis, is eo quod adueniat den uo ,- pereat manente ipso eorpore , infertur esse distinciam e litatem , seu distinctam realitatem realitate, seu entitate ipsius corporis . Idem qu dicimus de ali ις
praedicamentis tam inter se , quam in ordine ad stibilantiam comparatis. Item in theologia hac ratione
probatur quod in potentias animae
debet poni aliquid intrinsecum rea
te de nouo adueniens, ut donomi nentur potentes stipernaturaliter ad
elicicndum actum supcrnaturalem, nam haec denominatio, vel effectus formalis de nouo supcrueniens est alterius Oidinis superioris . Potentia cnim v. g. intellectus est potens ad actus naturales. quando den minatiar potens elicere actum supere naturalem visionis clara Dei , huiusmodi denominatio affert secum
nouam entitatem formae supernatu
ratis . Eodem pacto sidc nominatio huius generis deficit, necessum cst
deficere clatitatem formae. Secun
da regula est . Si adu cniat denominatio, vel effectus formalis distinctus in specie egentiali ab eisecta
formali, vel denominatione ante cedenti, necessum est aduenire no-Mam entitatem forarae, quando perit, necessum est perire rasem e litatem forma etiam ab eadem forma non pollunt prouenire duo effcctus formales distincti in specie, seu dure denominatione specific disetinctae . Eo quod petunt sicntias adaequath distinctas, consequen ter entitates distincta iuxta doctris
nam supra traditam num 392. hac ratione omnes species conten
tae sub codem ecnere debent disti guircalltc . Ex quibus regulis sequitur quod ad dandam denomina.
tionem nouam pertincri tem ad n
Num genus, vel nouam speciem distinctam a praecedenti, imia sufficit positio alicuius extrinseci, eodem pacto quando talis denominatio de-ticit, non estici sesam deficientiam alicuius extrinscci, sed per adue tum limilis denominationis debet aduenire noua entita intrans ci , illa deficiente debet etiarn,
382쪽
propter ad nostrum intentum constat vis rationis supra positae. Etenim denominatio relativa effectus fornialis relati est alterius generis distincti. Nam fundamentum, tam remotum, quam proximum et absolutum, ideo cum tali denominatione debet aduenire noua entitas, deficiente illa, etiam ista deficere debet. Quae doctrina, agis elucidabitur adducendo aliqua instantias, 'itibus videtur aduenire
noua denominatio, sine noua entitate, quae dis bluentur postea nu. 66o ex hac doctrina 7go. Secunda conclusio . Relatio dili inguitur a suo fundamento, siue proximo, siue remoto,tanquam res a re . Haec conclusio defenditur ab illis Thomistis , qui existimant relatἰonem , propri loquendo , esie rem, non modum, contra alios asserente esse modum tquantum ad 'oc , ut dicebamus su-pia, Scoptime not. iiii Pater Rubio lib. praedicam cap. 7. quaest II nu. 3ra de nomine fere controuersia
est . At quia existimo ictationen ii proprie loquendum sit, este rem, non modum , ideo in conclusione astero distingui a suo fundamento , tanquam rcs a re . Et pr. I.
ex ipsi modo loquendi D. Thomae supra allegati , nam docet quod
fundamentum relationis est alia res, in quo videtur assignare distinctionem rei a re . Item docet relati: nem addere nouum esse supra csse fundamenti S hoc quod est habere proprium esse, maximhesse ex sestentiae , est proprium fornace completae, quae est res, de non solus m duc Prob. a. ratione , qua supra probabamus omnia praedicamenta
cistingui distinctione rei a re . Nam relatio coiistituit praedicamentum,
in quo non colloeantur . nisi resper
fectae, completae: ponuntur enim decem genera rerum , ad quae res
persectae, completae pertinent rergo quaelibet rclatio es, quaedam res perlacha - completa , alias
in praedicamento non poneretur
Qiiod autem sit quid imperfectum, .subsistere non valens absquEuhofundamento, hoc tantum arguit esse
debilissimum, seu imperfectissimum inter alia praedicamenta , hoc est,
quod inter alia genera rerum habeat infimum locum , non autem inferetransire ad lineam modi, qui, si proprie loquamur , in laedicameutorio constituitur nisi reductive . Et sane cum quaestio haec sit de nomine, non debemus in illa multum iis,
I. Ex quo infero, quod relatio etia respectu fundamenti pro ximi distinguitur , ut res. Nam si ipsa in se res quaedam est, sic dem
be distingui , quidem distinctio
sequitur entitatem , ac proinde sientitas est res, ad illim sequitur distinctio rei, si vero est modus, dis. tinctio sequuta est distinctio modi Et adhue dato quod relatio essest modus , deberet dii insui distine-tione modali tam a fundamento proximo , quam a subiecto etiam
quando fundamentum proximian cst res. Cuius ratio est. Nam modus ab omni alia redistingititur rea in
liter modaliter , quidem distin-puitur persiam entitatem,quae m aus est, & non per entitatem alterius rei,cuius est modus ergo etiam si fundamentum proximum sit res, tamen relatio fundata , cum sit modus, non potest distingui, ut res,sed ut modus Sit exemplum . Relatio similitudinis fundata in albedine ea modus ipsius albedinis, incitententia Disitiro b Coral
383쪽
Eistinguitur realiter modaliter ab il-Ia,si igitur albedo ponatur fundame- tum proximum,non ob hoc dicenduest,quod quia albedo et res realiter distincta suo subiecto dide relavio, mediante albedine , distinguitur callicr,ut res a re a tali subi Oto. Nam nulla res, seu nulla entitas distinguituris liter mediante
alia , sed per se ipsam . Et dico.
quod nulla entitas , ut loquar de entitate, ut est communis ad rem, Ec modum a E. sane in hac parte non ne percipio, quid intendunt dicere aliqtri,quando asserimi modummo esse Cntitatem distinctam a re, cuius est modus , quod tota entitas modi, est entitas rei . Si enim est sensus quod non sunt duae entitates , quae sint res, hoc verissimum est, cum altera sit modus. Si vero nullam cntitatem assignant in modo distinctam ab entitate rei, hoc videtur mihi falsum . Nam modus ipse in re aliquid est , quod non estres ipsa in quando aduenit rei, aliquid aduem cntitatis, quod antea mora erat, quando perit,aliquid entitatis perit ergo modus ex se aliqua mentitatem habet, saltim in
calem igitur huiusmodi entitas Tealis modalis eodem genere disti ctionis modalis debet distingui ab
dixi , quia Metigist Ioan a Sancto Thoma docuit relationem esse modum, sic distingulis aliter asilo fundamento proximo mediante isto alteruit posse distingui alio distinctionis genere a subi
Proponuntur, 'soLuuntur argumenta.
763. Ontra fundamentum prin is mae conclusionis algusetur ad probandum non recth inferri ex aduentu nouae dcno minationis, aduentum noliae formae realis, nec ex distinctione illius se inqui distinctionem huius , ac tandem non semper ex transitu subiecti de
una denominatione in suam contra
dictoriam sequi aduerum nouae formae realis , ut dicitur in praedicto fundamento , quod est commune in hac aliis dissicultatibus Min primis D. Thomas lib. I. Phy ficorum lea docet posse num diei realiter relatiu de novo, abG qu eo,quod de nouo mutetur, seu in se aliquid recipiat. Sie enim aieProponens dissicultatem si illis,
in quibus inuenitur relatio realiter in utroqu extremorum , videtur
dissicile, quod aliquid relative μ
tu de uno per mutationem alterius ab ud mutatione sui , eunt nihil de nouo adueniat aliqui absque mutatione eius, cui aduenit. yri cD Thomas. In quibus proposint
fundamentum praecimium prima conchasionis , ex eo enim quod sumbiectum transeat de non clato in relatum, exaduentu talis deno minationis, inlacebamus, aduenire
de nouo aliquid in subiecto de-
.nominato, quod antea non erat ,
cui respondet D. Tuomas sic si de dicendum est, quod si aliquia
per suam mutationem efficiaturisse
384쪽
, a qualis , me non mutato , qualitas primo erat in me quoda- modo , sicut in sua radice , cx qua habet esse reales, ex hoc enim quod habeo talem quantitatem competit mihi, quod sim aequalis omnibus illas,qui eandem quantitatem habent. Cum ergo aliquis de nouo accipit illam quantitatem, ista communis radix aequalitatis determinariti ad is eum, ideo nihil aduenit mihi de nouo per hoc quod incipio esse alteri aequalis per eius mutationem JHaeci Thomas. In ciuibus ponde randum est I. ipsum absolute doc
re quod quando ego incipio esse , seu denominari relatiu aequalis nihil de nouo aduenit , nisi sola
do in direct pugnat eum illa a nobis adducta , ut fundamentum primae conclusionis. Ponderandum est, quod relatio illa aequalitatis ait D. Thomas, habet esse reale ex sua radice, seu fundamento,in quo primo erat quodammodo , in quo videtur insinuare totam realitatem relationis esse ipsam realitatem fundamenti. Et sanε, si atteute leganrtur verba Sancti Doctorix dissicilia
sunt contra nosti am doctrinam. γη . Idem intentum probatur 2. ratione. Nam multae Drma sunt,
Mae dependent ab aliquo extrinse-Co,ut denominent subiectu aliquod, ε quamuis sint in subiecto, non din Rominant illud nisi ponatur tale cxtrinsecum, quo posito,absq; aduentu
nouae entitatis, de nouo incipiis des ominares ergo ex aduento nouae denominationis non sequitur adu tus nouae sermae,seu nouae entitatis, in maximesin denominatione formς Telatiuae, quae in sui esse dependet ab aliquo extrinseco Antecedens
probatur inutiis instantiis sit prima
in hac materia Nam scindamentum, relationis , posito altero extremo denominatur actu fundans clationem, cum antea non fundaraei v. g. unum album, altero non existente,
non fundat actu relationem similitudinis, cillo altem in repositu ,. fundat actu relationem δε transi de nis findante actu ad fundans. actu,&nihil de nouo aduenit illi. ut actu fundet . Secunda instantia est in ipsis relatione,quae una existes
extenditur ad plures terminos, V. g.
Pater,qui unicum filium habet,refertur realiter ad ipsum , si autem habeat alium filiana,vel alios, resertur ad omnes eadem relatione a remitatis,4 tunc Pater realiter de nouo refertur ad nouos illos filios se tamen nihil de nouo accipit realiter, sed ex sola mutatione extrin . seca, qua positus fuit nouus filius . resultat noua denominatio . Tertia
est in opinione probabili homi Diariam asserentium non dari unione realiter distinctam ter materiam. λrmam, nihilominus materiade nouo recipit sermam, haec de nouo informat materiam,& nihil ei de nouo aduenit, sedec la positi ne actionis unitiuae, materia unitur formae. forma unitur materiae .
Quarta est in speciebus impressis quas angeli habent i quae repraesen
tant naturas uniuersales in etiam
ipsa indiuidua , quando actu exi stunt, ita quod posita existentia indiuiduorum,statim species impressa
repraesentat illa, cum antea non
praesentaret . hoc contingit absque aduentu alicuius nouae entitatis, sed ex sola positioii extrinseca indiuiduorum . Et sane plures aliae instantiae ad hanc rem comprobata poterant adduci,quibus videtur infirmari fundamentu praecipuli I.co LDigitia odi Corale
385쪽
cendum est ex proxim dictis num 6 33 ubi exelleuimus quomodo verisicetur quod ex aduentu nouaed nominationis colligitur noua cnti ras realis commum cata . in authoritatem D.Tho .dico illius mentem indagandam in ex ipso comtextu ex fine, ad ovem Praedicista verba adducuntur intendit enim D. Thom ibi docere ad tria tan eum praedicamenta dari per se motum, non ad alia r o probans quod ad relationem non datur per se motus, ponit illa verba qua propter quando asserit quod nihil de
bet intelligi, ita ut nihil adueniat, quod possit per se terminare motu,
vel ratione cuius subiectum relati
nis mutetur physice , quod lassiciebat ad intentu illius, non aut negat aduenire aliquid reale de nouo. Et ex hoc constat quid dicendum sit ad primam illam ponderationem, ad a.dico quod habere realitate lundamento,nihil aliud eli, quam quod
ex fundamento immediate resultet,
sine alia mutatione physica , ad c tarentiam aliorum , quae ex vi alicuius mutationis physica aeci-riunt realitatem. Et idcirco dicit, quod relatio primo erat quodaminanodo in fundamento , ut in radisce, quia erat in ipsa, ut in fundamento simul causa immediata per emanationem sui esse, ista latio emanet, nihil aliud desidera. eur, nisi quod ponatur terminus quo posito ex quantitate resultet relatio illa aequalitatis nulla muta tione physica superueniente . Et haec est mens clarat Thom Neepote' recte explicari illius mens ex
eo quod relatio sit modus in non res. Nam etiani, ubi est modus in sententia asserentiunt relationeri in modum is nihilominus per aduentum illius mutatur physe subiectum , siquidem ad bi datur
serie motus ergo ex eo quod re alio sit modus non poterat D.Tho. inferre, quod ex aduentu illius non mutatur lubie in . Itaquesintelligitur de aduentu nouae entitatis, ad quam detur per se motus, non negat entitatem proxim dimananto limplici resultantia ex fundamen eo, qua posita subiectum mutetur
metaphylic , hoe est , se habeae
nunc aliter, qtiam prius.7 6. Ad a probationem ex ramtione petitam distinguedum est a
tecedens iuxta doctrinam supra tradita, nempe de denominatione pertinente ad alium ordinem, vel genus, vel speciem, ex hac enim colligitur aduentus nouae entitatis , non autem de denominatione noua intra
eandem rationem steeificam , quae resultat ex positione noui materia iis, ad quod se extendit ratio illa formalis specifica . Et huiusmodi sunt omines instantiar ibid*mpositae, vi constabit discurrenti tisinsulas. In Prima enim constat quod funda. re actu relationem non est aliquid pertinens ad distinctum genus, Lspeciem ipsius fundamenti, verta Dalbedo per suam entitatem dieit,
conuenientiam cum omni alia , chaec conuenientia , seu unitas est fundamentum similitudinis , istresultet necessaria est positio alte rius extremi, tunc dicitur alb do proxime fundare. Secunda inmstantia manifest verificatur de donominatione intra eadem rationem specificam , nam Paternitas ex sua
ratione specifica respicit filiati
nem, non autem hanc, vel illam, de
386쪽
siblacta H qitibus inuenitur filiatio, ac proinde denominatur pater respiciens secundum filium absquhaduentu noua entitatis. Ad 3. resepondeo admittendo illam sententiam, dico quod in materia,&λrma , quae sunt causae intrinsecae, quae causant per sui exhibitionem non distinguitur ipsum a tu causare ab entitate causae, sed per suamentitatem recipit materia per suam forma informat M adinvicem uniuntur se ipsis, ideoquesde-
nominatio unitae , c recipientis in materia, 4nitar, de informantis in sernia nihil aliud addit supra entitatem , quam connotati nem actionis coniungentis illa Ad . die indiuidua illa contineis ii sub formali ratione specifica reis praesentabilitatis obiectiva spcciei, ideoque , ut repraesententur, ne
cessum est ipsa indiuidua existere Praeter quam quod existimo quod species illa impressa , quanitim est m parte sua repraesentat illa , msuido repraesentatio speciei est apsa entitas illius &l sicut semper
est eadem entitas , ita semperia het eandem repraesentationem. At AVelus non semper cognoscit a lia indiuidita, nam ut cognitio tereminetur ad illa, necessum est quod illa existant , ideo quod Ange
Ius non cognoscat indiuidua non existentia , non prouenit ex de
fectu repraesentationis speciei, sed ex eo Guod ipsa indiuidua non siinteognoscibilia ab Angelo , dummo do in se non existant . Ne dabitur aliqua instantia , inqua criscetur dari nouam denominationem, nouo genere crum , vel in noua Decie . quod non adueniat noua Drma , vel noua entitas , a qua Procedat talis denominatio noua
damenti in cuius maiorem e firmationem aduerto , quod etiam in instanti, addu ciunt opini sim valdesprobabiles astruentes ali-Fam entitatem de nouo aduenire, ut de nouo fiant tales denominationes . Nam aliqui probabiliter existimant quod unitas, quae est ratio simiandi relationem similitudinis , est aliqua entitas addita
qualitati, quae resinat posito ter mino, ex qua diniana relatior sitialiter pomine alium modum diuersitatis realiter superadditum, ex quo proxim resultet relatio ipsa ἀItem in f damento relationis secundi generis astruunt actionem , passionem, quae sunt ratione fundandi de nouo aduenientes . Et tandem in fundamento relationis tertii ordinis , seu generis ponunt alium modum mensurae de nouo superuenientem , ut fundamentum actu fundet relationem. Quod si haec sententia vera est , o rmat nostram. In secunda instantia est sententia aliquorum quod una numero relatio non potest respicere plures terminos distinctos numero,
ita aliqui ponunt tot reIationes numero distinctas , quot sunt teremini numero distincii , alij vero dicunt per aduentum noui termina aduenire nouam relatiorrem , destriti priorem terminatam ad prio rem terminum 3 alii vero alios modos mutationis inuenerunt , non potentes intelligere, quod una inmero relatio,immutata manens, reo
spiciat phares terminos . De quo videantur Pater Suare tom. 2. Metaph. disput. 7. sed . 7. nu. 7. sequentibus . Pater Albertinus di P. Io circa praedicamentum ad
387쪽
aliquid. x quo colligitur in hac
sententia non vigeri. sed Dotius confirmari funda inentum nolirum.
Cire tertiam initantiam est sententia satis probabilis , etiam inter Thom istas, qui docent dandam esse unionem maliter distinctam ab
ruento a nobis facto de separati ne δε aduentu noui effectus formalis, ut videre est in Colle di Letale in Physica disp. 6 quaes r. tandem non desunt Thomistae rui doceant in specie impressa anielica ponendum esse nouum motum super additum repraesentationis, quo species ipsa modo repraesentet indiuidua , quae antea non repraesentabat . Haec autem dixi circa instantias adductas , nostrum fundamentum posse illis aliquom do corroborari , siquidem sunt opiniones probabiles astruentes in omnibus illis mutationem aliquam. Et quidem sue ponatur mutatio sim non , cst dispar ratio, ut dic ham in prima solutione , cui standum est. Alia argumenta contra Candem conclusionem facilem habent solutionem . videri possint in authoribus.7 8. Arguitur a contra secundam conclusionem . Nam relatio est modus t ergo distinguitur a suo sundamento, ut modus δε non tres. Proiatur antecedens . . ex D Thoma docentes, quod relatio inter omnia genera habet esse minimum, debilissimum , ut dicit lib. . contrag. cap ad rationem. 9. lib. 1. Metaph. tex. tuo . A. . t sed constat aliqua genera esse modos tantum, non realitates, ut ubi , situs,&alia similia r ergo si relatio inter omnia senera eli debilissimi esse, erit minus, quam illa , quae sunt mindici ergo is sa elatio non erit rea lita sci coni in peis citior e siet illis
generibus . Probatu 2 antcceiicias.
Quia in ubi, situ , ali)sque o dis potest fundari relatio v. g. si militudinis, aut dissit nititudinis
effectus, vel causae &c ervo tunc relatio non erit calitas , sed modus quidem fundamentum 'modus , nec potest esse persectiorentitas fundata, quam undans Si autem semel una relatio es, modus , reliquae erunt etiam O di cum omnes sint eiusdem Cneris, ad idem praedicamentum pertineant is ad unum non pos sunt per se S recte pertinereentitas, modus. Probatur 3 an recedcns . Nam relatio ita debi lissima est in suo esse . ut nequeat separata consistere a suo subiecto etiam si interireniat potentia Dei ab 'uta essed hoc est proprium O di, ut distinouitur a te, nempe ita inhaerere sibiecto , cuius est m dus, ut contradictionem implicet, sine illo subiecto consistere Gergo relatio modus est non
9. Ad hoc argumentum respondetur negando antecedens Ad plumam probationem respon deo ex dictis, nullum genus prae dicamentale esse modum , sed omnia su genera rerum . ita O cantur ab Aristotele, i. Thoma decem praedicamentari decem genera erum inter quae debilissimum esse habet clatio , O qua , ut ibidem dicit D. Thomas , in suo osse dependet ab aliquo extrinseco , cmph a termino , .consequenter fatendum est , quod intra lineam crum
relatio habet esse imperfectissi
388쪽
mum , non tamm ex hoe sequi taeres e niculum non rem Ada. Probationem daco, ubi , ratum
ess rex, non modo , nis ta rumper aliquam similitudinem, Se ita possunt fundari in illis relatio. nes, quae sunt res, imperfectae tamen , ut dictum est . si instes de relatione iundata in aliis modis respondeo nullum esse in uenisens , quod in modis pertinentibus
ad lineam absilutam fundetur res aliqua pertinens ad lineam relati-Mami quae , di sit res est ita im
alterius generis persectioris Me modus ad lineam absolutam potest comparari cum relatione in
fundata is tunc adinvicem H excedunt irae excesses in e tectione absesuta est si ficiens fundandam Mationem, quae ethim si sit res, propter sui debilitatem , impe fectionem. fundari potest in aliquo modo. Ad 3. Probati nem respondeo ex illa interri relationem propter sui imperfectione ,
assimilari modis, non autem esse verE, proni modum . Nam de ratione essentiali modi est esse quid incormetum in aliquo genere re- sex, ad quod reductui per meat, in hoc non verificatur de relatione,&inulto minus de alio praedicamen-
c ONFERENTIA F. Utrum omnis latis terinisum ad
tionem mutuam mi ex altero ex tremo correspondet alia relatio re
Iis, non mutua, cui sola relati. raticinis in astero extrem, e re pondet Titula autem procedit, omni relatione λε mutua, siuE non mutua , an terminus formalis illiussit aliquid absolutum , vel relati inini. am sicut hi Patre verb. gr. inuenitur subiectanti mutamen tum, seu ratio fundandi, quae omnia sunt absoluta ad quae sequitur ipse relatio paternitatis , ita in filio in uenitur subiectum. ratio rundandi vi sunt alabiura, α relatis ipsa Inquiritur eigo an resatio
ipsa Palemitatis terminetur binmaliter ad id, quod est absolutum in filio , vel ad ipsam rei tionem filiationis . . c
sententiae , duae extrem ,- an media Prima docet omnem relae . tionem terminari ad ab latum . Hanc sententiam defendunt Sc tus, eiusdiscipuli: quos sequun tu vaetaue , Suare , Hurtado, Paulas allius, Chia, quos refert Collet discalc disp. x . quaest. λnum. t. asserit quod in hanc sententiam videntur inclinare a molas, soncinas, soto secuta da mim asserit, omnes relati est minaci se aliter ad latiuum Est autem diaermitia, in modo
389쪽
fieandi terminum formalem resa rionis realis non mutu . Nam aliqui Thom istae, quos sequitur P. Fonseca,
asserunt terminum formalem esse relationem rationis, quae resultat malici extremo Asi vero existimant esse exti insccam quandam dent minationem prouenientem a rela --tione reali alterius extrem . Ita
discurrit Colleg discalc ubi caprarium.79. referens pro se Caietanum, MNararium Tertia sententia,que
media est inter praedictas , distinguit inter relationes mutuas , non mutuas, de oeet illa terminari ad relatiuum Sc istas ad absolatu . Hanc defendunt Ferraria
Massius Gallego, Rubio Valentia relati a Colleg discat ubi supra
msa. o rosolatione veritatis sit prima conclusio Om nes relationes, siu mu . eua , su non mutuae terminantur formaliter ad clationem, quae est In termino, ad absolutum illius terminantur materialiter. Haecc clusio communio est inter ho-inistas, lichirmn deficiant, quidefendant tertiam sententiam media. Pr autem nostra concl. I. ex doct. D. Thomae . Nam I. p. quaesto An. artic. 2 ad 4 explicans icta itionem relativorum , sic ait. DCum dicitur quod relativi esse est ad aliud se haberes per ly, aliud, inte, ligitur correllativum, quod non est
prius , sed stimul natura. 2 Ex .ibus sic infertur Terminus formalis relativi, qui ponitur in eius di finitione est siuina cortellatiuum , mi est simul natura cum ritu, edocet D. Thom sed id, quod est absolutu in in termino non est so maliter correllatiuum , nec simul
natiira cum relationes ergo termi
rius formalis non est aliquid absolutum . Item lib. 2. contrag. ca II.
sic docet. Γ Non potest intelligi aliquid ad alterum nisi e conticisci illud relative diceretur ad ipsum Qquae doctrina non potest verificari de aliquo absoluto ex parte termini. Et tandem lib. I. ad Anni halduin dist. o. quaest unica artico ad sic dinet. Terminus non potestintelligi,nisi sub opposita habitudine.IIn quibus omnibus loquitur de relatione in communi , prout se extendit ad mutuas, non mutua , cum sermo sit formalis , non rostrictus ad aliquam speciem 733. Fumtamentum praecipuum huius conclusionis ex imbus cnec , qtiae Oinnia relationi debent comicnire. Primum css,'iiod inter relationem, terminum formalem
debc est oppositio , quae cxei curinon Dotest respectu illius, quod Mab lutum in termino . Secundum est quod relatio debet esse simul natura cum suo termino formali estatae prius natura tridquid absolutum est in termino . Ex his duobus deducuntur duae rationes , prima sic larmatur . Nam clatio debet opponi relative cum suo termino formal sed non potet oppo ni relative cum absoluto , quod est in termino; sed cum sola relatione :crgo terminus formalis nora sta, solutum aliquid, sed relatio Maior est certa . Nam oppositio rclativan Potest exerceri inlcralia cxtr
390쪽
ni , nisi inter resationem, .eius
terminum Dimalem. Et mi. prob.
Quia oppositio relativa, nillil aliud cli quam respectus unius ad alterum, ita ut alterum terminet relationem illius, ad quod ipsum referistiis v. g. filius opponitur relatiu Patri , quia terminat relationem ratris, ad quem ipse etiam refertur; sed terminare relationem δε simuli eferri non potest reperiri in absoluto , quod est ex parte termini rergo oppositio relativa non potest reperiri inter relationem in absolutum , quod est in termino. 714. Si autem dicas in termino formali relationis includi,&rationem terminandi. referendi rationem, & primam exerceri in abso-hito termini, o secundam exerceri
se relationem, quod lassicit ad oppositionem . In contra est . Nam formalis, essentialis ratio oppoliticinis relativa debet inueniri intra lineam inlius rclationis; sed ratio essentialis oppositionis relativae petit triimqu munus terminandi, is te renes ergo alio te minandi non exercetur sermaliter
per aliquid abs tutum,sed per ipsam
relationem. Maior est certa Nam unaquaeque oppositio inuenitur quoad eius rationem ess)ntialem intra illam lineam , in qua Cit Oppositio . Et probatur mi quia haeces natura oppositionis relativae, veversetur inter illa , quorum unum refertur ad aliud , quod refertur ad ipsum, sicut enim ad inuicem unum refcrtur ad aliud , etiam ad inuicem unum terminat respectum alterius, hoc per eandem rationem, qua refertur, terminat, ct idia, per quam terminat, referturci ergo ratio el- essentialis oppositionis relativae petit utrumque munus, terminandi,
referendi . Ex quo manet insDignata solutio aliorum dicentium esse duplieem oppositionem , ait
ram terminatiuam hanc exerinceri respectu termini quo ad abs Iutum illius, Walteram relativam, quae exercetur respectu relati nisillius Manet, inquam, impugnata. Nam utraqu&ratio terminanai, referendi adaequa te constituit unam speciem oppositionis relativae ac proinde intra lineam relationis de Dei inueniri ratio terminandi , reserendi, ita ut terminare in referri sint duae rationes inadaequatae eiusdem oppositionis r ergo ipsa relatio formaliter adaequat accepta terminato reseri, co
sequenter non est assignanda duplex oppositio, sed una,& eadem
cum duplici ratione inadcquata pertinente ad lineam relationis. 71s. Confirmatur,4 explicatiae principalis ratio. Nam ex parte v nius relativi inuenitur fundamen tum remotum , ratio fundandi, ipsa relatio, verbi gratia , in Patm reperitur Potentia generativa, ipseata ualis generati , relatio, quas restillat . Et in altero correllativo eadcna proportionabiliter reperiun
tur, vel b. grat in filio sua substa tia, ipsa actitatis generatio passiua , relatio subsecuta sed potentia generativa, lactio generandi resepiciunt per clationem transce dentalcm totum id , quod absolutum est in filio r ergo relatio ipsa Paternitatis respiciet formaliter irsam relationem filiationis, ut terminum formalem . Patet haec consequentia. Nam hoc modo proportionatur absolutum relativi cum absoluto sui eorrellativi, relatio unius , cum relatione alterius r
