장음표시 사용
181쪽
frustibus superante nam triticum,hordeum,fabae cicer quae eius sunt generis,cum propter humiditate1n principio qualitatum prope expertia sint, temporis successumaturata ac siccata dulciora uadiiut terrestri vero Iec in paleis,foeno, gramine, arudinibus siccis,l ni, quor utamen quaeda priusqua aruerint,dulcia nobis sunt nutrimentiaque interdi corpori exhibet,velut patinae,ce rebrii sic enim nominat summa eius particulas&sirami nis, molles arundinu radices,maxime quae in Ae vi toto prouent ut:ad haec plerariique arborsi germina. Sin: idem quod nutrit, a similitudine quae illi est ad id quod nutritur,dulce apparet: a dissimilitudine veris,non dulce. Por ro inulta cum sint dissimilitudines, multas proinde ne cesse est qualitates ess e non dulces quas verbis quid efferri est impossibile:attamen memoriam earum mouere suggerereque quodammodo licet, cum omnes homines
certissime norint, alii fieri in lingua sensum atq; affectu ab acerbis, aliis ab acidis, Maliu a salsiis, ahuq ab amaris.
Qua de causa quae igni admouentur, alia suauiora Eia insuauiora et iciantur. Et qua de causa data quaedam cis persei se edi non posset,suauitate tamen iis praeribeant quae per ipsa praeparantur.
IV quoquc d modii edulia quaecunque nutrie lorum natura simillima sunt,ea 'dulcedinem summam praei terunt,nec ullam praeparationem postulant,sic quete peratura nacta sunt remotiorem,alia odimetis, alia coctione,alia I troque indigent. Nec vero miruest cum condimentorii nullum edendo sit, suauitate tamen iis aupci 'quae per ipsa praeparantur: quippe cum fieri posssit,ut ammoderatis duobus coeutibus id rod ex ambobus mi-itum sit commoderatum euadat, ac proinde quoque dulce appareat clam immoderata minime sint talia postea vero Q per elixatione 'er ast alionem, Momnino per calidum qi id la praeparatio fiat ciboru,nihil etia absurducit aut ambaguum,qua prius non erant suavia, nunc fieri suauissima.
182쪽
suauissima. Apparetent in calidi natura quibus admota Tu erit,ea celeriter alterare,atque in aliam speciem mutare. Quocirca nec id quoque dubium est,quaeda suaviora, quaedam vero insuauiora effici igni applicat tu quaedatempore minimo, quaedam plurimo elixari debere. Etenim quae nutriendorum corporum temperaturis simil- Iima sunt,ea vel citra elixationhm aut praeparatione iam dulcia apparent. Q me vero dissimilia sunt,omnia insua Uia sunt antequa praeparεtur. Porro quae nimis tua calida sunt frigido corrigi debet: quae vero multum frigida,cali odorum mistura ciborum,&ioni ad eundem modum humiditate quae terrea sunt & sicca siccitate, qua plus qua conueniat aque sunt,& humida. Siccitates ergo,humidorum admistio: humiditates vero, siccorum mistura ignicque emendant. Maxima rei dictae fidem affert quae in orest mutatio. Nam qui plusculum sustinuerunt ieiuniti, iis saliua salsa redditur qui vero plurimum, non salsa in dis,sed lamara. Sic etiam corpus uniuersum,biliosum habitum contrahit, ac si perinde ut lingua sensu polleret, salsedinem quoque quae in ipso est,atque amaritudinem soperfacile,reor,perciperet, ad haec etia ipsam dulcedinem quae semper naturali inest sanguini. At nucibi vase quo-Piam aut rupto,aut aperto affatim calidus sanguis in linguam effunditur, dulcissimus apparet: utiq, si secundu natura habuerit. a morbidus amarus aut salsus est, aliam-ue eius generis qualitate prae se sert At qui in toto est corpore, nus fugit,no aliter quam aut bilis,aut pituita. Quaquam litis quidem flava vel minima quapia parte linguam contingens,perpetuis amara appareat:atra ver acida. Porro ubi pituita linguam attingit, partim quidem sodulcis, partim acida, partim salsa saepe est manifesto uisa, cum ipsa in toto animali incognita sit.
Qua de causi me a cesiditate ualidiorem
maritudinem contrahit,la vero frequeα ter tia dulcius e licitur, cum tamen utra aque nihil mi dulcia An quid me cusumri inest dulce, nec quicquam dei posit ad
183쪽
dulcedinem, in consequentem recidit qua litatem lac uero minus dulce cum ti quod reliquum est i More accipit scaput Vo.
Ihil miruo igitur neque cur rerum omnium
dulcissimum melinuccum generet amarissimuneque cur id maxime aetate florentibus. ωca idi natura, ciebrientibus, accidat Nam vetoris, cum plusculum igni admouetur amarum efficitur ad eundem modum in animantiu corporibus, ubi sun- ceram validumque nactum calorem fuerit,biliosum succum procreat Atintemperaturis frigidioribus,sive pro pter aetatem, siue propter naturam corporis, siue etiam ob morbum facile in bonum moderatum sanguine couertitur: quippe cum neq; nimium in iis corporibus aut ex calfiat,aut alteretur, vertim ei quod modicό coctu fue-i in quo seruat dulcedriae Et quid obsecro miri, si a vale
ab ira ''V logiore coctione e erem mel
spatio temporis amarum euadat3Na in mutationis duntaxat celeritate,haudquaqua quod alia perpetiatur passionem ab alia causa differentia cosistit quippe Se Ioest eadem, causa ut mutat. Passio quidem amari do
causa vero caliditas immodica. Porro immodicum, quod
, Di Migm,alteria ex seipso mel accipit. Et merito san; eg
tur enim 'o a frigore magis caliditas, quam ipsa vincat'
altera pingui,ex qua butyrum: tertia aquea, quod seru
184쪽
nuncupamus.Verum ex hisce pinguis quidem vel maxi me temperata est,cras a vero paulii ab ea declinat, at excrementu illud serosum, frigidum qui midii est Q iare lacini uersum a modicet caliditatis corpore longo m-teruallo relinquitur quapropter ex se acescit potius qua amarescit. Ac si gustari posset, ubi in ventre ter venas cococtu est,ipso etia melle dulcius inueniretur. a quod foris & ex sese mel obtinet, id dia coquitur, lac accipit. Et cum admodum ingens in animante calor extiterit, latam acquirit lac dulcedinem,quanta mel deperdit. Rectaque id ratione euenit: etenim quod summe dulce est, ac proinde etiam nihil apponi ad eius dulcedinem possit, id ut in consequente verti pergat qualitatem necesse est. At cui quid deest, id per concoctionem acquirit. Proinde sane lac ubi cruditatem in ventre perpetitur,duplicem suscipit
alterationem. In frigidiore nanque ventre acescit in calidiore nidorosum amarumque efficitur. Non tamen melcoquendo unquam aciditatem admittit quippe cum calidius sit, i, ubi no superetur acescat. Etenim utraq; lingua mordicat, tu quod acidii est, tu quod amaria, no tameid tanqua propria lingua sensibilia possident. Qitippe si
in aliam quavis carne cute spoliata ipsa inieceris, illam sane etia mordebunt. Ex quo constat, mordacitatem a tactu proprie,noa pustu sentiri. Quinin quae acria appellantur, velut pyrethrum,allium,c pa,non linguam modAmordicant,sed inanem reliquam nostram carne communis i est mordicatio tribus istis saporibus, acido, amaro,acri Verum acido quide,ut frigido simul iubtili na id saepe monstratum est amaro vero lacri, ut calidis.
god sapores acres omnim sunt calidi Simi caput VIII.
Vod itaq; sapor amarus calidus sit, modo ossedimus. At de acri proprie vocato principio, ne demostratione quide est opus: prquertit enim sensus euidentia ,rationis fidem: quare nec quisquam de inso addubitauit imo i lato de eo taquam omniti calidissimo pronunciat, tum Aristotcles quoque, d Theophrastus. Atque ad co
185쪽
Atque adeo nec veterum, nec recentiorum ouisquam est oui secus sentiat,quippe in ex calfactio ex entiae iiij ratione. Itaque si vel ex plebe quempiam roges quid vocet edulium acre,dixerit sanὸ,puto, odiargite luci gustatur ex calfacit,velut piper,pyrethrum, nasturciu allium,caepa. id genus omnia videturque id adeo corum genus,cum appellatione careret propria commuid perexce lentiam vium. Nam cisin sapor amarus, sapor acidus ambo etiam acres sint in quocunque amen to corpore vehementem comperimus acrimonia ira neq; amarus ,neq; acidum,acre appellare cosueu
quaquain multa in species ut corpor i eiusmodi alia 2 edi possunt,alia ciui sunt inepta Ea igitur tu Ionea sunt esui dulce quandam saltem obscuram Distam ha
beat qualitatem necessse est:proinde multis ipsorum pro opsonio utimur, multis vero ccddimentis intum a Vecibo,ipsoru omnino nullo, idque ob virium vehementia Porro eoru quae non e lutur,alia mortifera sunt lia simpliciter medicameta: omnia saltsi uti nostrae imposita
acrimoniae. Sunt quae ne gustare iii --, ex iis coniicere licet quae in toto a reui eorta M
gnantiam cum homine indicant, velut&Ceiosinu dicta sunt, cicutae, papaueris,mandr orae
ἡ- - ψ', ΞΠ in cicuta: nisi quod is Mea quendam instar aromatum odori adserat ratiam.
186쪽
' Nomen herbae ex qua succus hic exprimitur,lycopersuxa esse dicebat. Verum de medicamentis deleteriis alibi tractabitur. scire autem oportet,acres sapores Omnes nam
de istis agebatur summe esse calidos ac deinceps post illos esse amaros,deinde vero dulces. Cum vero in omnibus ampla sit latitudo, is qui magis aut acris,aut amarus, aut dulcis est,magis quoque est calidus qui vero minus, tantuna amittit caloris, quantum abest ab exacta gustus qualitate.Terminus autem seu finis saporis amari est abstergere:acris vero,vrere: at dulcis,nutrire ubi videlicet in sua quisque natura absolutus fuerit, hoc est, ubi quoad fieri possit minime alienis permisti sint qualitatibus: velut amarus prorsum quidem est calidus verum qui nunc primium ex dulcis mutatione natus est . minus amarias est,& minus calidus. At qui diutissime ante mutatus est, summe amarus est, proxime ad acrem pertingit, ut non absterga sollini,sed etiam exedatvi mordicet velut ari stolochia quidem, iris,&panax,id modo possunt, nempe
ulcera abstergere,atq; expurgare 7 At vitis agrestis,qua: - μῖ Graece staphis agria dicitiir, nihilo ab istis amaritudine vincit tur nisi vel ipsa quoque vincat est enim iam etiam acris,idque valde: tum multum quoque calida,vtio sordem ulceribus auferat modo ,sedin ipsam quoque carne colliquare possit. Porro quod in ulceribus nati sunt praestare amari sapores, id ipsum in corpus assiimpti efficere Valent: abstergunt enim,expurgant iis quae in venis est
crassitiem incidunt: quamobrem menses mouent, educendoque ex pectore pulmonόque puri auxiliantur. Et in summa,sive crassa in eis pituita ,sive pus siue aliud quippiam contineatur eiusmodi,expurgant: eaque ratione comitiali morbo competunt,quicunque certe natura nohabet deleteria ac venenosam Illi enim toto genere prς
ter naturam sunt. Sed ciis qui sanguinem spuunt, nox ij sunt: quippe cum isti adstringentia iiscosa,non incidutia diuidentiaque exposcant. Atque haec quide iam qua- dantenus curandi attingunt methodum.
Qui differunt ama lacrus sapor Quod
187쪽
pACULTATIBUS 4 IB. IIII. 6ἱ ic :at acris,litis quino exactsi est,hberem quandam humiditatem obtinet. caput IX. Post vero qu in de saporibus amaris definiuimus,diximusque quod incidendi vim habeant&extenuandi tum abstergendi,ac nimirum etia cal
facienda, hactenus tamen, ut non urant rursum ad 'acres orationem vertamus. Ac primum exacte ipsos cali dos dicimus, deinde exedentes, urentes, crustam molien
tes,ac denique etiam colliquantes, eosque omnes vel cuti impositos esse huiusmodi Sin intro in corpus sumantur ii quidem tota substantia animanti cuipiam summe adue sentur putrefacientes omnes esse eiusque generis animantium deleterios. Sin caloris duntaxat immoderatione sit crati sint essenta terreaeque, interiora exulcerandi pollere tacuitate: sin tenuis, urinam mouendi, sudoresque ciendi vim habere:in summa autem,incidendi, digeren-
bus ex thorace, tum mensium motibus auxiliantur. Caete
est presentis tractationis exponere de omnibus si qui lem
eiusmodi in curandi methodo disseretur: quare de acrium sporum natura plura scribere supersedeto sat ei: '
ti ''μ βψ vehementi ab illi, dicat an habeant facultate, sedi sicca,cineri uti eos qui
optime comparet)adsimilem Acres autem, qui cuia Que
mistam habent, proindόq; corporum eiusmodi non pau-
uamus quae protinus consistentia quoque sicciore ap- parent:
188쪽
parent tum vero quoniam absumatur semper ac dequat ab eis humor in vaporem a calore solutus necesse est reliquum terrenius sicciusque effici: quippe cum dulce praeterquam quod calidum sit, siue plus, siue minus, necessario sane doliumidum plus minusve existat. Si autem corporis nostri naturi maxime est simile ipsa vero sit temperate tum calida, tum humida, id quod ex dulci superassato prouenit, perinde ut calx cinisq; calidum siccum que necessario efficitur Proinde abstergere quoq; com
nainuere secare crassos viscososque hutnores sicut cinis nitrum est natum. Nec enim aerea est neque tenuis, neque aque eorum consistentia sed ut paulo ante dictum est, terrena, exacte a calore elaborata, ac velut superassata ipsorum essentia. In comparatione ergo adstringentium quidem, non parum iis tenuiora sunt medicamenta amara, ut ad acria vero , crassiores quamobrem neque facile crassos viscososque humores pertranseunt, velut ea quae sunt tenuiore essentia, nec incidere perinde ut crassiora nequeunt. In medio autem utriuiaque excessus sint oportet quae incisura sunt nempe ut neque prompte penetrent perinde ut flamma nequedum cunctantur tardantque dissecare non possint. Vertim
de istis insequenti libro, qui ex ordine est quintus, tractabitur Nunc autem tantum nouisse suffecerit, quod qualitas omnis aniara calidis simul siccisque substantiis accidit, S praeter haec tenuibus aer renis Inaudiendum est autem totum quod dicitur coitin istini, haudquaquam utrunq; separatim legendum. Nam sic pugnare cum terreno videatur tenue. Verum non simpliciter tenue, sed ut interrena consistentia tale esse amarum assero, velut
calx ruinis. quicquid exacte perassatum fuerit,cinisque redditum: forte autem verius adsimiles fuligini ac
ipsius flamma fauilliae quippe qua gustantibus apparet amara . Ergo crassiim terrenum est corpus, ferrum,
ac lapis fauilla autem linis tenue . Ignita itaque ferrum lapisque, calce cinereque sunt crassiora, multoque magis quam fauilla: ad haec quoque calidiora. Sed ferro lapidique ignito, ea quae per erosionem interimunt medicamenta, similia sunt quae a corporis nimirum calore huc
189쪽
Iore huc perducuntur velut chalcitis, mysi, fori ad haec
Dina sunt partium ad genus omnia, ac potestate calid ac proinde temporis spatio accensa per eam qu e stnimante mutationem, non aliter litam lapis ferrumo . gnitum ventrem tum exulcerant, tum esu ui
1 entiae, calx,cantharis, cpus marinus quorum Quaedam
ad vesica lectus, in lato interim itineris spatio istaeam acquirci'. ita naturam. Porro aristolochia. iris h
subit lores iunt quippe qua tum humidi
aeri plus quam illa obtinent quod hinc constat in
tharis, parce interim ampla, tui biisque oportet acri
sia,Praeterquam quod est: am nihil osseti 1,
Quod apor amaras infit corporibus teri: p 4 entostam, a s plane manu sit,
bus iniit, hinc colligere licet quod minime omnium amara putrescant minimeque verni sa
190쪽
quae plane amara sunt quicquam Absinthium enim non solum amarum est,sed Madstringit: marina vero aqua salsa potius est quam amara plurimum in se habens aquae potabilis id quod N ab Aristotele olim satis est demonstratum. At aqua quae est in lacu Palaestina in caua Syria, quem aliiquidem mare vocant mortuum, ali stagnubituminosum gustantibus non salsa modo, sed inmara est . Salem vero etiam habet ex sese natum, perinde subamarum prim6q, statim aspectu una cum uniuerso maritum candidior,tum crassior apparet,salsugini merae simi lis:in qua si salem iniicias , ne liquari quide etiam pos it: plurimum enim eius in se habet ac si quis in eam se mergat, continui, sale tenuissimo velut conspersus undique emergere conspicitur. Quapropter etiam aqua illa quam caetera marina grauior est, idque tanto pondere quanto fluuiali marina. Itaque ne si teipsum quidem dimittas, in profundum deferri possis:ita attollit eleuatque aqua:non sane, quia natura leuis sit, quod quidam veterum sophistarum prodidit, sed ut censuit Aristoteles, propter grauitatem instar luti, ius leuiora sunt gestans Proinde ii hominem ligatis manibus pedibusq; in stagni illius aquam conieceris, deorsum haud feretur quin vero sicut naues in mari onera plura quam in fluuiis citra submersionem portare valent, eundem in modii in stagno mortuo multo plura quam in mari. Tanto enim est quae in illo est aqua marina grauior, luanto marina lacu stri aut fluuiali. Da est enim ei salis substantia, qtas terrea grauisque est. Ipsique tibi marinam,si lubet, efficere licet,sale in aqua fiuitiali colliquato, cognoscereque quanto grauior reddatur aqua eiusmodi quam sit dulcis . Quinin modum iam inuenerunt moderatam ad saliendum conficiendi falsupinem,si ouum in ea videatur natare.Nam ubi etiamnumsidit, ac nondum super salsuginis superficiem innatat, a quos magis est dulcis grauiter vero salsa est, ubi tanta
est salis copia indita,ut amplius liquari qui postea adiicitur nequeat. Quam aquam si pendere non grauaberis, Omnium aquarum operies grauissimam. Itaque ego quandoq; inanem esse diuitis cuiusdam ambitione ostendi,qui tantam in Italiam maris mortui aqua deuexit,quae cisternam implere