장음표시 사용
321쪽
ctus,uel interdicti uiolator.Ci.de post. pr Ia. &.c.m dilectus, de consue. Si irregularis.c.ex eo,de electro. in.vj. sipi legitime natus,non competentis aetatis,& litterature. cicum in causa, de elec. uel habet alia impedimenta circa ordinandos : lupra clericus. vii. Beneficium. β.xxx. Si propter uitituri personae suit reprobatus,de elec. c.super eo,non autem ii ob processum uitiosi .c.innotuit, eo. Si est episcopus, qui eligi nen Potest,sed postulari tantum. c.f. de post. praela. Si religiosus non prosessus expresse.c. nudus,eo.tame nouulus in episco. i trum potest eligi: in. d.c.nullus i.vj. si sit alterius religionis, de elec Cldii. & religiosus de ordine mendicantium uiuens ad non mendicantes, non potest in praelatum eligi. 4 Electio de habente praedicta impedimenta, ipso iure est nulla, excepto pruno, tamen si crimen sit occultum non inducens irregularitatem,potest tenere, quando uero est graue ,& inanirestum non ualet electio,secundum D.in.d. Inno ruit. Vide Feli.in.c.dilecta, de exces col. ii. as Eligens excommunicatum minori etiam, est priuatus ipsa vice electione, ct triennio ab ecclesiastico beneficio suspem ius: in.d.c.in cunctis.
as Habens alisuem desectum ex dictis,secundum Pa.iαα suscitatus,de rescrip.si non est amplius occultus sed manifestus , et uel per sententiam, uel aliter, tenetur manifestare, ne eligatur,uel confirmetur. Si autem est occultus, & impedit ossicit,uel dignitatis exercitium, tenetur manifestare , aliast pec eat,& uenit plectendus,ut si est bigamus,uel homicida,quia; tetiam quod sint occulti,non positini ministrare.c. f. de tep. or.de biga. per totum. Si autem tale impedimentum non est aliter dicitur,ut de infamia. Idem dic de omni alio defectu occulto,cui prouideri potest ine manifestatione, insta Episscopus. . primo. a De modo sermodi scrutinia, accipiendi uoces,collatione,ac strutinu publicatioe,& huiusmodi pratica,quia Gsetaribus parum prodest praetermitto, si tamen uis scire, uide summD stas,di praecipue Tab.Electio.L . xviij. usque. iiii &. quia propter, de elec.& Pa. ibi. 23 Si quis cogeretur eligere certam perinam, electio illa ipis iure esset nulla,quia uolun as ibi non fuit libera.c. ubi peris
322쪽
ELECTIO. 1 vara In clectionibus , postulationibus, di huiusmodi, in quibus
ius eligendi oritur, uoces inceris,& conditionatae, seu alter natiuae,puta dicendo,consentio in quem talis consentit, uel si talem non potero habere,consentio in talem, uel dicendo consentio in Io. uel in Petrum,& huiusmodi, non ualent. αelectionibus. .vi.eo. Nec uoces debent per fabas dari,quiano posset sciri quae sit sanior pars, quae ualidat electionem: Per tex in ecclesia uestra,eo.& secundum D. ibi 3o Publicato scrutinio uariari non possunt uoces, ergo a comtrario sensu ante publicationem possunt electores uariare ,& alios nominare.c. quod sic, te elec.quia nominato, ia nullum ius acquisitum fuerat, potest tamen post publicatione qui non consensit, consentire in eum. In postulatione autepossunt uariar usquequo prcsentetur superiori,ut supra. a. I Electio illius,qui requisitus consensit eleAioni de se fiendae antequam fieret, cassanda est, quia praelumitur ambitiosus. C.cum post poenitentiam,eo. Neque potest quis seipsum eligere,quamuis iurasset meliorem eligere,& talem se esse crederet, neque electus debet computari in numero eligentiu , cum nullus seipsum eligere possit. d.c.cumana,licet sorte lo- eum habeat, quando per uiam compromissi procedentur, rtit infra. .XXXV. 32 Electus administrans ante confirmationem,remouedus est,
Per.c.qualiter eo.D.ibi dicit, quod talis non perdit ius ipsis fusto sibi acquisitum per electionem,sed per sententiam debet iri itari: 1ed nunc per textum .c.auaritiar,li.Vi.eo. uidet
indubitatu,quod talis electio ipsb facto sit irrita. Dicit enim sic tex. Nullus de caetero, administrationem dignitatIs, ad quam electus est, prius quam celebrata de eo electio confise metur sub nomine Iconomatus,vel procurationis, aut alio de nouo quaesito colore in spiritualibus, uel temporalibus, Per se,uel per alium,pro pari uel in totum,gerere, uel reci Pere,aut illi se immiscere praesumat,omnes illos qui cistraa ῖcerint . iure si quod in eis per electionem quaesitum suerit, decementes eo ipse priuatos. Excipitur papa,in.c.licet,eo.&Mitramotanus concorditer electus, qui sub papa immediate est.αnihil,eo.& ita de citramontano, quando papa esset ubtra montes. Si autem administrat secundum Ioan.an. in no
323쪽
tinebat ad elim administratio episcopatus varantis, tuc non incurrit. Ponderanda sunt bene uerba singula textus . 33 Si religiosus electioni de se factae ad praelationem extra sua monasterium, uel ecclesam, non petita, & obtenta licentia consenserit,electio ipsa uiribus euacuatur,& praelati religiosorum irrequisitis conuentibus posilant hanc licentiam dare .VJ. c. si religiosus,eo.
34 Quando in sciutinio uoces diuiduntur,& sui duae electio. Des,illa de iure communi ualet, quae melioribus, & maioribus meritis adiuuatur,c. licet, eo .li.
3S Electio etiam uia comproniissi fieri potest,& quom o sat habetur ita. d. c. quia propter, cum causis,& Pa. Ibi,in.c. cum causis. i.&. iii no.Quomodo compromissum dupliciter possist feri,uide D. in. d.c. quia proptenses. & Tab. Electio. u. . ..i. Usque ad. iiii. Electio secta per communem inspirationem, requirit quod Omnes consentiant,uno enim cotradicente, non ualet, quia non uidetur a Deo facta: ar.viii q.i c. non est nouum,& hoc tenent communiter doct. di bene. De eius sorina, di modo , vide. d. c. quia propter. i37 Electiis,sub poma mortalis peccati tenetur cosentire electioni de se fictae,secunduna Ric. .iii. quot. q. xxi. Primo, quan do a superiore per obedientiam cogitur. c. nisi cum pridem, , de renun. Secundo, quando secundum conscientiam suam uidetur imminere graue damnum , ct periculum animarum nisi assentiat.vitiq.Lc.in scripturis,ut quia non est,uel no in uenitur, qui possit, aut uelit proculare salutem animarum . Tertio,quando per uiam illicitam restigit, ut quia fugit, uel singit aliqua,&c. nisi haec instinctu spiritu si sti faceret. His autem casibus cessantibus si refugiat ob humilitatem, reputans se indignum,meretur. Concordat Tho. quot. .ar. XXiLinsta,episcopus. s. i. 33 Electio papae mmc ad cardinales pertinet. licet, te elec. &.c. ubi periculum,in .vi. de elec.& toto collegio cardinalium defciente, ad canonicos δε clericos lateranen. quia papa est episcopus lateranen. Dicit tamen Aug. de anchona,quod in tali su congregandum esses concilium per imperatorem, re gesμ principes. Vide tamen Pa. m. l. c. licet. Et possunt eli Sere unum de collegio, S. etiam de non collegio secundum
324쪽
ME.de ancho.ut patet in. l. c. in nomine. Et debent eligere, meliorem Pro regimine , quem credunt, modo existimetur
bonus,& doctorem praecipiae in theologia, magis quam in iure,secundum. l. Aug. Et Clemens quintus, ut patet in cle. ne Romani, te electio.ne quis Cardinalium per exceptione excommunicationis,suspensionis,uel interdicii excludi possisse ab electione ordinauit,& multa alia,ut ibi pater. Vide. 39 Electio Imperatoris a solo Papa,secundum. l. Aug. potest fieri, iusta, & rationabili causa,& propter electorum negligetiam uel discordiam,& propter electi bonitatem , ct decentiam,aut Christianitatis,& pacis prouidentiam,aut haereticorum,scismaticorum, uel huiusnodi audaciam reprimenda. Papa enim est Vicarius Dei,cuius Imperator est minister, &potest papa ex rationabili causa electores Imperatoris instituere,& institutos remouere, Imperatorem electum cons mare, & confirmatum deponere,ut Stephanus papa.II.secit transferens Imperium a Constantino,& Leone,ad Carolum Magnum,ut dicit glo.in.c.uenerabilem, de electio. De electione monialiuisi,uide Sil. electio.iiii. .H.S.viJ.Admittiatur
ad electionem moniales completo anno.xij.si simi professae, in qua electione tantum fit collatio numeri ad numerum, non meriti ad meritum, que Zeli ad Zelum.
, ELemosina secundum Magistru in.iiij.sen. dis .H.est opus, quo datur aliquid indigenti ex copassione,unde est actus
charitatis mediante misericordia. Et secundum Tho. secuda secundae.q. xxxij.M.j. secundum quod diuersae sunt necessitates proximorum,diuersa sunt misericordiae opera, quaedam Lorporalia,quaedam spiritualia correspondentia necessitatibus corporalibus,& spiritualibus, & nis uersibus continen tur.Visto,poto,cibo,ie limo,tego,colligo,iado. H respia dent corpori. Correspondentia autem animae sunt haec.CO- sole, stig instruae,sol, limitte, fer,ona. Et spirituales sunt Orporalibus potiores,caeteris paribus,secuduin Tho.supra. a Non sacere elemosinam quando quis habet de superfluo naturae,ric personae,& quando pauperem in extrema necessita te uidet constitutum mortale eu,secundum Cai.ibi in sunt-- ma. Superfluum uitellige consideratis sumptibus secundum
325쪽
decentiam siti status,filiorum,semiliae,eum tuum,hNedum, ct huiusmodi,ita quod hoc attento aro apparet aliquem sis
perfluum habere. Attende etiam extremam necessitatem, qriscilicet apparet, quod propter carentiam. rei necessariae , quivmoretur cito nisi subueniretur,& no apparet qui subueniat, tunc subueniendum est,nec ultra expectandum, quando de eius uita disperabitur. Sed not. quia uidetur et se aliqua di- sonantia inter dictas S.Tho. in secunda lecundari q. xxxij.M. v.&. iiij. sen. dist. xv.& aliis locis,quae tamen non elt,) quod duplex est superfluitas,naturae,scilicet& personae. Similiter duplex necessitas in pauperem, uidelicet naturae, & personae. iuxta hanc distinctionem pono duas conci ulaones, quarum Prima est. Habens superfluum naturae,& personae, tenetur . Praecepto illud errogare pauperibus, etiam si non patiantur
tremam necessitatem naturae,secundum Tho. iiii. sen. cusENV. q. ii.ar.Lql. iiii. Secunda conclusio: patienti extremam ne
cessitatem naturς,qui habet superfluum naturae,etiam quod non sit superfluum personae, tenetur dare sub priecepto . ex s.Tho. ibisupra. Vide Cale. in quol. de elemosina, ubi ostendit o. non sibi contrariari. 3 Concludo igitur secundum Tho. iiii. sen. dist. xV. q. ii. ar. Lql. iiii secunda secundς. q.cxxviii. Pe.cti pal.& communiter docin. iiii. supra,quos uidetur etiam sequi Arch. fio. E. parte.tLi.c.
xxiiii. quod qui habet superflua quo ad naturam , & quo ad decentiam sui status pro se, & familici, & non subuenit necessitatibus aliorum non tantum extremis, sed & magnis, quas nouit ortaliter peccat. uidetur enim facere contra it ud praeceptum, Quod superest date elemosinam Auc. xi. Secundo qui habet de superfluo naturae, dc si non secundu decentiam sui status,& non subuenit pauperibus, Quos in extrema necessitate nouit, mortaliter peccat, cum dicat Amb.
Pasce famae morientem,si non paueris occidisti. Et quod dictum est de elemosina corporali,direndum est etiam de spirituali,cum quis suffitigari potest miseriam animae patienti, quae grauior est corporali 4 Elemosinam eicere de necessario naturς, sine quo uita pro pria non potest conseruari, secudum Tho. secunda secundet
q. xii ar.vi. non licet,nisi personae magna per cuius conteruationem,ecclesia uel respu.sustentaretur: tunc enim liceret
326쪽
subtrahcte sibi pro sustentatione illius, laudabiliter , tamentdc non necessario.
s Elemosinam dare non possunt,qui nee donare,quia de pro prio fieri debet,sicuescriptum est. De tua si ibit intra lac et mosinam.De seruis,famulis,ancillis,dicit Tho. Iecunda secis dae.*x u.ar. viii. quod ecclesia sicere non postunt, nisi quatenus a superiori eis suerit conamistum,Si tamen habent aliquod proprium, te hoc posIent dare elemosinam. Si mineta magna necessi tas, & no est tempus recurrendi ad superiore, Polliunt,secundum Pa.c. si quis, de su uel si aliquem uident
in extrema neceisitate convitutum , etiam contra superiori
prohibitionem,possunt dare elemosinam, secundum eunderi. ubi supra,& glo. .c.non dicatis.xii. q.iammo possunt si rari,& rapere,ut dent,& hoc secere tenentur, bono tame moedo,& dare pauperi, quia in tali casu,omnia sunt communis,3 secundum Tho.ilicien. list. xv.supra, ek secunda iecandae,su. Ira. Possunt etiam de uoluntate dominorum expressa, uel P. umpta,ut quia habent administrationem commissam a sit perioribus:ar.in. l.filius similias. 1fde dona. intellige tamen,.secundum Tho.in.iiii. sen.siitra,inquantum datur eius convmissio. Item possunt dare in illa necessitate, in qua dominus eius teneretur. Debemus enim existimare, qui it quilibet uelit ficere ea,ad quae tenetur Item quando ae licentia superio rum per rurantur,uel sunt in scolis, possunt elemolinas A. cere,quas ali3 peregrini,& scolares communiter ficiunt: ar in.c. praeterea, leota.deleg.supra, donatio. . iii. Idem dic de
religiosis praelato subiectis,& filiis funilias,secundum Tho.
o De uxore dicit Tho. ubi supra, quod si praeter dotem habeat
alia bon. i uel ex proprio lucro,uel quociaque alio licito in do,potest dare elemosinam,alias no.nisi de rebus paruis, dic quibus uir non fit pauperior, nisi expresse ei prohiberet alis ruas secere elemosinas,tamen in necessitate in illis modisupradictis de seruis,quod sunt cluatuor,posset . Ultra hoe Potest dare secundunt coia suetuclinem,quia consuetudo daeiurisditionem, licet maritus aliquando sic generaIiter prohiberet,quia debet sane intelligi prohibitio. Item quando uir est crudelis ad pauperes,& tenetur dare, & no dat,tunc uxordamlO,mariti negotium gera, dc potest dare moderatas elo
327쪽
sinas,8c occulte.c. reuertimini xvi.q. L exemplo Abigaiij. Re.x6.Item quando uir assignauit uxori certum quid proinetia,& ipsa abstinet, te superfluo potest elemosinam sacere,nec debent computari expensae, quia ad illas tenetur uir, ex dote,& gubernatione familiae. Item quando uir esset fatuus δε gubernatio domus ad uxorem pertineret,uel quando uir dedit uxori gubernationem domus. Prudenter igitur circa huiusmodi se nabeat mulier. γ Idem dic de minoribus a.xxv.annis,quia non habent plenariam administrationem,secundum Pet. le pa.iiii.sen. cust.6. q. .M. Ui.curatores tame & tutores,bene possunt sacere ele-
molinam,sicut pol sunt remunerare benemeritos pupilli, &multo magis pauperes Christi,discrete tamen, de supelfluo. a Subueniendum est prius caeteris paribus sibi coniunctis, secundum Tho.secunda secundae, supra,ar. ix. si aliqui est; esisent sanctores,vel utiliores, & magis necessitatem patientes, Prius eis, quam coniunctis non existentibus in tali casu, &ruorum cura nobis non esset iniuncta,subueniendum esset, einde sis,post notis,postea bonis,postea extraneis. Intellige semper caeteris paribus.s Cum quis factus est distributor aliquorum bonoru in pau
peresμ ipse est pauper, potest de illis bonis sibi pro sua ne
cessitate retinere,& alia instribuere,fecundum Tnomaupra, ad primum . Io Peccatoribus etiam subueniendum est,ut eorum natura sustentetur,secundum Tho.sbpra,ar.in.Qquiescamus.xlii. list. no autem ut in peccato foueantur,& sic intelligitur,S. Tho. secunda secundae,ubi supra,ad primum. ει Elemosina non est danda ut ciuis ditetur, nec ut sit occasio negliSentiae,uel non laboranat,secundum Tho. supra. ar.in episcopus,dist.lxxxii. 4.nec quando creditur quod sit occasio mali.
sa Non est surandum ut sat elemosina, quia non sunt iacteta
ε3 Elemosina est magis satistatoria, quam oratio,vel ieiuni secudum Tho.iiii.sen.dM.6.supra,& etiam,quam alia ope xa,ut peregrinatio,& huiusmodi. 4 In extrema necessitate magis deserendi sunt siij, quam paxetes fecundum Tho.secunda secundu upra. concordat Gos
328쪽
EΜANCIPATIO. EMPHITE Os I s. isς& Hos . propter beneficium ab eis receptum, & domini
Licet de turpi lucro possit seri elemosina, non tamen de re obnoxia restitutioni, secundum Tho. secunda secundae, su-- pra,nisi in casu extremae nece sistratis. De hac materia,uide in Rosa aurea casu.lvii.& Sil.uer.elemosina. Elemosina debet fieri animo hilari,recta intentione,& pie, & sic dicitur liberare a peciato,impediendo ne fiat uel disponendo ad gratiam, secundum Tho.in.iiij.sen.dist.6.q.ii.ar. ij.ql.i.ad.j.
ΕΜ ANCIPATIO. a F Mancipatio est relaxatio patriae potestatis coram iudice
2 Sicut pater cogitur emancipare filium ex causa,Ita filius cogi tur emancipari,licet aliter dicat glo.& male.Insti.qui.mo. iuspa.po. sol.in s. 3 quamuis regulariter pater non teneatur emancipare filium, nec filius p sit compelli ut emancipetur, fallit tamen in pla ribus. Primo,quando pater cotra pietatem filium afficit De beribus. Se do,quando compellit eum peccare in corpus suum. nis,si filius est arrogatus impubes,& pubes factus probat non expedire quod sit arrogatus. Quarto, si pater agnouit sibi relictum legatum,ut emanciparet filium, & in istis pater tenetur,ut not. O .in summa.C. de emanci. 4 pater potest filium emancipare per procuratorem, ut no.Bartol.in.l.gallus. .sorsitan.Ede liber.& posthu.s Filius emancipatus reuocatus in patriam potestatem pro pter alimenta non prestita patri,secundum Cy.in .l.filius.Qde ingra.li. de hac materia, quia parum ualet consessoribus,
uide si uis summistas. Hiemis patriae potestatis ponuntur ab Angelo de are.insti.de pa.pote. & sunt sex. EMPHIT EOS IS. . . Eriphiteosis,quod sermone uulgari dicitur ad Euellum,est, contractus medius inter locationem,& uenditionem, per quem transfertur dominium in emphiteoram,retento dominio directo apud dominum,secuncium Pa.in.cfi.de loca. &siluit emphiteota aliquid domino singulis annis.fs si ager istiui minium uera utile rea et apud emphiteolam
329쪽
dc habet possessionem eius ciuile,emphiteola uero naturale. 2 Contractus emphiteoticus differt a censuali,in quo,& dire- .ctuita dominium transfertur.Cconstitutus, te reli. domi. ds.sert,& a seudo, quia in seudo dominus in persona uasali ius habet, non autem emphiteolae, & in aliis de quibus Tab. fetidum. 6 i. 3 Ius emphiteoticum secundum opinionem Io.de imo. inae.K.na. de loca. quae est melior,transit ad eytraneos haeredes, etiain re ecclesiastica. dummodo sit data secundum illam selen
nitatem. . i. de re. ec. non alte. lib.Vi.consuetudo tamen debet seruari,secundum. l. Feli. in.c. in pntia, leproba col xii.
4 .Emphiteosis concessa ab ecclesia pro se,& filiis, priuato,secudum Abb.in. d. c.in pntia,non transit ad filios naturales, etiasi legitimarentur, nisi quando legitimarentur per sequens
Quando quis accipit emphiteosim pro se,& filiis suis no intelliguntur filiae foeminae,sed tantum masculi,secundum Io. Ae imo.in.QRde loca. per dictum quoddam Arch. inae. siquis suadente.xvii. q. iiii.ubi uoluit,quod in materia contractuu, masculinum non cocipiat foemininum per.l. ueteribus. ff. depac.in quora multi alii concordAre uidentur.
o Emphileota non potest dimittere rem emphiteoticam , ct se liberare quando uoluerit, secundum Paulum in .Qiudicatu, de immu. eccle. quia quod a principio est uoluntatis,ex post facto est necessitatis. l. sicut. C. de act:& obi nisi pactum , uel consuetudo,aliud inducat, & quod possit renuntiare, tenet
etiam. d.Feli. in Q quae in ecclesiarum,de conss.col. XXX.
τ Qui rem emphiteoticam habet potest alteri dare in emphi teosm qnsti. locati. Id eo, non tamen ita ut ipse si libera prcstatione canonis .& si secundus emphiteola uult alienare tenetur quςrere consensum directi dominisc non primi em hileotae,ut noegio.in.l.fi.C.eoaedi directus dominus debetabere laudemium.
aut legare meliorationes, quas Ocit in rem emphiteoticam, sine alia solennitate,secundum glo. in c. s. de loca.& communiter dociPermutare autem,uel pignori obligare, non est tu
330쪽
s Emphilema,potest uendere meliorationes etiam res ecclesiet, secumlum Pa. in . c. si de Ioca. dummodo seruet solenitatem, Midelicet quod primo requirat rectore ecclesiae, secundo, lenuntiet precium, tertio, labantur duo mentes ecclesia non re pondente,quarto,non uendat personis prohibitis, quinto, quod non vendat nisi utile donumu,sexto, quod non prius ceculerita iure non statiendo.Vide de hoc Tab ibi. .ix. potramen dare fratri suo sine dicta solennitate,secundu Bald. in l. uoluntas.C. de fideicom quando duo fratres habet emphiteosim paternam.
o Potest etiam sine consensu domini dari in dotem silae,secu-u dum Spec. ti. te loca. .nunc aliqua,uer.c .nec transfert plus
dominu qua ipse habet, per .c.nuper, te dona.iter ui ct uxor. S idem dic in donatioe propter nuptias, Nec tenetur sbluere laudemium,quia alienatio est necessaria, secundum GuI. &Bar. in. l.& ideo. T de condi.sur. Similiter potest dari in dote extraneae, si non extunata detur , ct soluet laudemium, sedemimata non potest dari nisi filiae. tr Si alienavit emphiteota rem coditionaliter, uidelicet si dilo placuerit,& si dominus uoluerit tantumdem dare, teneatur restituet e, non Cidit in commissum, secundum Alberi. ponAlberi pap.rs In re emphiteotica,propter bella,sterilitates , & huiusmodi, non sit recompensatio annui censius, nisi census esset ita magnus,quod non plus perciperetur, ac si res esset locata de anno in annum,secundum B u.in. l. i.C. detur. emphit. Et dicit Bar. ibi,quod tunc non est propitae cotractus emphiteoticus quando datur tanta quantitas,quanta pro locatione. Si tamesubstantia rei in totum periret,uel ab hostibus irreparabiliter raperetur, lebet fieri remissio, secundum glo. in. d.c. s. Et Pa. ibi.Ide dic de a mento, quia non augetur pensio in casu,quo non minuitur pr eius laesonem,se dii Pa.in. Jας 4 Destructa re emphiteotica ut domo combusta in reparata, destruitur obligatio,quae erat super rem illam. Banin.Idani,n. de damno insecsii is.quia illud dicitur nouuin. Is Emphileota non sEluens per triennium, si est priuati, cadita iure. I. ij.C.de iure emphi. Si est ecclesiae per biennium, nisi celeriter selum cis de loca.& si expectat libellum, uel requisitionena,non dicitur celeriter seluere,.secundum thin. d. .