장음표시 사용
831쪽
RELIGIO. 39ode reges. Huius autem ratio sorte fuit, ut dissicilior hic transitus fieret. is Habens uotum intrandi arctam religionem, & intrans laxiorem,est a uoto absolutus .c. qui post l. vi. de regu. debet taene poenitere de uoto non completo,ut ibidem. Religio a patria potestate liberat,de regu.c.cum simus,&.c i. XVi. q. ii.
ao Si pater profiteatur in aliqua religione, habebit medietatem ususructus bonorum peculii aduenticii filiorum, secundum Bar. in auten. Idem est.C de bo. quae libe. licet quidam aliter
opinentur,hoc tamen magis aequum est.2I Bona ingredientis religionem uini monasterit,in quo profitetur,nin ante prosesiilonem aliter disponat. c.ingredietibus, xis. q. iii. quando scilicet monasterium potest habere in communi, uel ex regula,uel priuilegio. Transeunt etiam seuda,& emphiteosis ecundiam uber. in auten . qui ingressi. C. de fac. 'sanct.eccle. reseruatur tamen legitima descedentibus,& ascendentibus,qui aeque succedunt. c.s.xix. q. iii. Vsusructum autenon amittit secundum Inno. in.Cin praesentia, de proba. a Religiosi succedunt in bonis parentum , nec paretes possunt eos exhaeredare propter ingratitudinem commissam in sarcu Io.c. fin. xix. liii. sallit in minoribus, qui de iure non succedunt,in cle. exivi
23 Titius uolens ingredi monasterium,condidit testamentum,
relinquens Lucretium extraneum haeredem,postmodum in- . continenti ingressus monasterium, omnia bona sua contulit eidem monasterio,nulla facta mentione de testamento: non reuocat propter hoc testamentum , sed collatio bonorum praesumitur facta pro tempore uitae suae tantum,nec uidetur incontinenti mutare animum,ar. l. non ad ea. E de condi.& demon .nec illa bona erunt monasterii, secundum. d.
Antonitura in .d.c. in praesentia,de proba. Secus si hoc fecit te- roris interuallo,quia praesumitur mutasse animum fluore religionis,& sic rumpitur testamentum. Vide tamen Pa. in . d. c.in praesentis,an monasterium possit petere portione quando tenet testamentum,&. c. dicitur,quod petet si potest in comuni bona habere,fecundum But.& hoc aequius est. 14 Filius familias intrans monasterium , potest disponere depeculio Castrensi,uel quasi. l. pen. C. qui testamen. facere pos
832쪽
usu rumim in uita patris,ante ingressum acquisitis,licet possit disponere de directo dominio, & utili, ut post mortem
patris transeant ad alium,secundum. i. Anton. m. d.c.in priE- sentia,licet Pa. ibi,uideatur tenere contrarium,quia quod est
Iaicis aduentitium,est clericis quasi castrense,ideo privabitur in uita usufructu illorum bonorum Libri etiam dati a patre transibunt cum eo,quia sunt quasi bonum castrense, secundum Pa. in. l.c. in praesentia, in libris , scilicet datis doctori, uel magistro, secundum Barto tu in. l. filiae. C. semil.her. Quomodo religiosus possit reuocare testamentum,uel non, uide Pa. in.d.c.in prael entia,& doct. in auten. si qua mulier. C.
de sac.san. eccl.& quomodo possit testari post ingressum,ui- de Pa.ibi.& Cy. in AEauten.si qua mulier. uide Sit ueri religio
as Religiosus factus episeopus , non potest testari secundum
Tho.secunda secundae. q.clxxxv. ar.s. quia tamen habet dispensationem bonorum ecclesiae,ex dispensatione papae,potest,sed non de proprio,cum non habeat. Eodem modo,&religiosus authoritate alicuius dare uolentis, ut sorte Magister ordinis. Religio tollit omne crimen ingratitudinis.zii. de apost. Quomodo in prosessione religiosus consequitur plenariam indulgentiam,supra, Indulgentia. . decimonono. Osiere enim se Deo, quod plus est, quam cuiuscunque mu
26 Multa prohibentur specialiter religiosis, in cle. religiosi, de
priuil. in uirtute sanctae obedientiae, & sub interminatione maledictionis aeternae,:uidelicet,ne in sermonibus suis ecclesiarum praelatis detrahant,scilicet descendendo ad specialia, ne retranant aliquos ab accessu ecclesiarum suarum, scilicet eis detrahendo illicite,supra,praedicare. .Vi. Ne pronuntient indulgentias indistretas , ne quando adsunt conficientibus testamenta, a restitutionibus debitis, aut legatis matricibus ecclesiis senuis,retrahant testatores. possunt tamen secunduPe. de palu.procurare pro se,magis quam pro aliis, modo tamen licito,quia nulli auferunt ius,nec legata,vel debita , uel male ablata incerta,sibi,aut aliis singularibus sui ordinis fratribus,uel conuentibus,in aliorum praeiudicium fieri, seu Procurent errogari,nec in casibus seda apostolicae, aut locorum ordinariis reseruatis quequam absoluere, aut personas
833쪽
RELIGIOSUS LOCUS. RELI RVIAE. 3sti
ecclesiastica praesertim coram iudicibus delegatis a nobis,suain contra eos iustitiam persequentes vexare indebite, aut ad loca plura,& praesertim multum remota conuenire praesuniant & multa alia ibi prohibentur. Vide illam cle. & supra, excommunicatio quadragesimanona, & multas alias censuras quae sunt contra religiosos,quas in titulo excommviticationum distiise reposuimus. aet Item consideranda sunt peccata religiosorum circa ob dientiam, te qua,supra,obedientia,per totum : circa castitatem & paupertatem . Et nota secundum Sco. quod religiosus utens re propria authoritate, quod fit quando celatur
praelato, uel tenetur contra eius uoluntate expresse,in quantitate,uel qualitate,est proprietarius,& mortaliter agit. 13 Nullus religiosus quantumcunque malus,sii uult corrigi,d bet expelli,nil sequestrandus est in carcerem,uel alio modo, secundum ordinationes suae religionis,secudum Tho. quol. xii. Hoc enim cedit magis ad eius correctione, & magis scandala hoc modo uitantur.
RELIGIOSUS LOCUS.i, Eligiosus locus dicitur,domus,monasterium, templum, S hapitale,&quaecunque alia loca authoritate papae, uel episcopi,ad pios usus aedificata.c. de sinodochiis, te relig. domi. Secus quando sine tali authoritate a principio sunt aedificata,vel ex post facto.c.nemo, de conse. dis .i.quod est conistra leges,quae uolunt,quod ubicunque aliquis tumulatur, locus ille fiat religiosus,quod uerum non est, per tex. capitulo f. de sepul. Viae ibi Pa.quae loca religiosa, ad humanos usus redire non possunt,per capitulo ad haec,de relig. do.&.cinulinii.xii. quaest.ii. Et quando dubium est, an sit constructus authoritate episcopi ,recurrendum est ad coniecturas, secundu
d. de Ro. Si habet circunstantias loci prophant,est prophanus,quamuis celebrationi, & orationi esset deputatus . Sit
D Eliquiae,& corpora sinctorum, non debent exponi u nalia, quod fit, dum uel accipitur precium uere,& tunc
est simonia,capitulo qui studet.i. quaest.i non enim Hera, tireligiosa sunt in dominio alicuius, uel quando passim cauia
834쪽
quaestus,ut habeantur large oblationes,ostenduntur:hoc est enim quaedam larga uenditio secundum Pa. c. seeindo eodetitulo. Secus si hoc principaliter sat ex deuotione. Nam praecipitur praelatis,ne permittant accedentes deuotionis causa decipi figmentis ubi in eodem .c.ii. 2 Non licet aliquem pro s ancto uenerari,neque ad eum publice preces emittere, Sc huiusinodi,etiam si miracula secisset, sine licentia papae. ex eo, te reliq. & ue. - . secus in secreto, quia licet: supra,colere,uel canonaratio.β.i. Et si furtiue fanctorum reliquiae subtrahantur,ut etiam honorabilius reponantur,sacrilegium es .c. quisquis. xvii. q. iiii.
3 Non possitnt transferri sine authoritate papae, uel episcopi, uel synoch.Ccorpora, te conse. sti intellige quando sunt data sepulturae perpetuae. Secus si essent depotiata, uel adesset aliqua necessitas. Quomodo non possunt concidi: supra, e
Non est illicitum reliquias sanctas portare super se cum re uerentia,& sine aliqua superstitione, secundum Tho. secunda secundae. q. xcvi. sicut,& euangelium,licet qui tam contrarium teneant,& male,quia hoc non est prohibitum, quia. ccorpora, te co. Li. loquitur non de reliquiis , sed de corporibus,quorum proprie sunt sepulchra.
RENUNTIATIO. a D Enuntiatio ossicii pastoralis ex his causis fieri potest,quet
ponuntur in capitulo nisi cum pridem, te renun. uidelicet ex conscientia criminis, ossicium pastorale impedientis, ex debilitathuel infirmitate,uel senectute, ex quibus impotens redditur ex desectu scientiae, quando saltem non est co- potens, propter malitiam plebis,quando ex ovibus conue
tuntur in lupos,propter graue scandalum,quod aliter sedaris On potest,propter irregularitatem ipsius pastoris r non tamen propter omnem debet ei stari licentia. Ex his renunti,tio debet peti,& concedi,ut de meliori prouideatur. a Renuntiatio in beneficiis, pure, & absolute debet fieri.c. ex parte,el. i.de of deleg. ita quod renuntians alicui beneficio , uel rei spirituali,uel resignans aliquod spirituale, aliquo da-co,uel promi simoniam committit secudum Gos dialios, quod si hoc tantu mente intendit,sine actu exteriori,metalis, ionia est,qua no punit ecclesia Ad Dein cordiu inspector .
835쪽
et Renuntians beneficio,ut detur alteri, siue nepoti, siue non, sue aliquo pacto,sed sola intentione, non committit sim ratam,quia renuntiare,ut detur alteri ,ideo simonia est , quia prohibitum iure positivo,non autem prohibitum ex se,ideo non debet deduci in pactum ut alteri detur. c. quam pio.i .li. Si tamen quis haberet uoluntatem deducendi hoc in pactum,mortaliter peccaret,inentali simonia.Suniliter est silmonia in datione,sicut in cestione,supra,beneficium. .Xvi. Renuntians liti super beneficio ecclesiastico, uel spirituali, Mi- quo temporali dato,simoniam committit, secundum Pa.inc.cu pridem, te pac.Dicit tamen Inno.& Hos .in.c. non sine, de arbi. quod ualet compositio authoritate superioris,& pro bono pacis,si detur aliquod temponale ei,de quo non est certum in iure,tiel de iure sibi competenti, ut cedat liti, uel r nuntiet iuri,si quod habet. Secus si sat authoritate tantum partiu,ciuia simonia est,supra,beneficiu. . lxxii. usque. Ixxrii. 4 Sciens se habere ius certum in aliquo beneficio ecclesiastico habenti etiam annexam potestatem clauium,potest dare pecuniam alteri,ut desistat a lite, uel ut non moueat super tali beneficio litem,secundum m. m. d.c.cum pridem. Secus si noest certus,sed dubitat,nec excuset authoritas papae, quia uidetur data pecunia pro illa authoritate spirituali. Facit.d.c ex parte. In aliis autem beneficiis,bene excusaret authoritas papae,cum talis simonia solum sit de iure positiuo , secundum
gl. in. d.tacum pridem,posset tame iudex pro bono pacis, inter partes componere,ut habens ius,det aliquid non habeti,
secundum Pa. m. c. super eo,de transac. infra,Simonia. .XXI.
Quid de eo,qui renuntiat beneficio tenui, ut habeat pim Eue 3 supra, beneficium. .lxxv.Episcopus qui per simoniam
intrauit,in mortis articulo secundum Hostien. renuntiet in
manu episcopi si potest,aliter simplicis sacerdotis,sub condi. tione si papae placuerit, uel ei ad quem pertinet collatio, &quam primum conualuerit,ad illum se transferat, eloue obediat,nec moram sciciat,nec fructus sibi appropriet,sed custodiat eos,tantii uitae necessaria stricte sumes .c. pasce. d. lamosi uult diaboli laqueum uitare. O Papa potest libere resignare,praesertim si se insussicientem ad
regimen uniuersalis ecclesiae reperit. quoniam,li.VLeo. tiri
quanquam pauci reperiantur,qui hoc faciant.
836쪽
τ Eum qui missit nuntium,ut renunti potest poenitere quandiu res est integra.c. lectae, eo. Secus si non est integra. c. in causis, te elec. Si uero nuntius suerit ignorans de reuocatione,& renuntiauerit,tenebit cessio ficta antequam ueniat ad eum reuocatio Poenitetis,ut in cle.cum illusio ,eo. ti. Qui uero licentiam cedendi impetrauit,cogendus est cedere.c. qui
3 Filia renuntias hereditati paternae,& promittens amplius nopetere,nihilominus legitimam,uel eius supplementum petere poterit, non obstante etiam iuramento , nisi expresse de ipsa dixerit.l si quando. C.de inofla.te. .generaliter, & ita intellige. ImΟ.s Clericus renuntiare non potest soro suo,sine cosensu episcopi citi praeiudicaret c. significasti, te .compe. neque illi priuilegio.c. si quis suadente.xVii. q. iiii. quamuis possit remitte re actionem iniuriς,quo ad propriam per nam .c.s quis iniuria.xxiii.q.iiii. Qualiter renutiatio fieri debeat. S1l. ibi. q.vi. An exemptus possit exemptioni sitae renuntiare,supra, exemptio. .viii.Renuntiatio fit illegitima,& ratione personae quae renuntiare non potest,& ratione rei non renuntiabilis. Vide
REPRESALI AE. Epresaliae sunt quoddam genus belli,ut cum datur pote
stas spoliato,ut sibi satisfaciat contra gentem de ciuitate spoliantium. Ad hoc autem, quod sint licitae multa requiruntur. Primo,quod ciuitas requiratur ut emendet,uel satisfaciat pro suis,qui tenentur,sive pro debito , siue pro rapina , siue pro iniuria. Secundo , quod constet de negligentia ciuium, uel domini, de iustitia administranda. Tertio , iudex prius det sententiam super negligentia,& iustitiae desectu,ita quod nullus dominus,uel ciuitas reperitur, qui faciant iustitiam,& qui concedant authoritatem eiciendi represalias. Quarto, quod non excedant danum,uel debitum. Quinto,quod noextendantur ad clericos,uel per nas ecclesiasticas, aliter es.
sent excommunicati,supra,excommunicatio. x ii. nec conin
tra scolares,bidellos,& alios pro studio euntes, uel necessaria deserentes,ubi sunt priuilegiati,nec contra euntes ad nundinas,uel peregrinantes,nauigantes illuc ui uentorum dela-ws,nec codtra eos,qui in ius uocari non possunt, de cle. pe-
837쪽
rez.per totum. C.de Nauf. l. i.nec contra ambasciatores. Η delegi. l.f.nec contra Ossiciales, qui expresse contradixerudit tali iniustitiis,uel qui nec conienserunt, nec contradIXerunt: quia uel erant absentes,uel ignorantes,uel non sunt uocati ad c8silium,nec contra mulieres.C.de ossi. J.iud.in aute.
ibi. Sexto,quod repraesaliae non stant in perionis, quia est iniquu,quod alius pro alio in persona gravetur,etiam contraria stante consuetudine, quia est contra leges. C. de ac &obl.l.ob es alienum. Extra hos casus non licent repraes aliae ct tam facientes quam concedentes,ultra mortale, praedant, 'di danum restituere tenentur.Nec repraelahe pro modico,&ita de facili debet concedi,neque quando ad superiorem haberi potest recursus,aliter iniustae censerentur.
1 D Escriptum,itterae,priuilegia,& gratiae quae omni secum, dum Pa.in iub.eo.ti. dicentur praescripta, possunt impetrari ab,omnibus,nisi ab hereticis,& excommunicatis, nisi faciant mentionem de excommunicatione.c.1ii. de rescii.in Vi.&. .ab excommunicato,eo.ti.alias quilibet potest imp trare. l. uniuersis.C.de praeci. pe.oste. Quod hereticus prohibeatur impetrare,es .l. it. C. de sun a tri.& fide catho.
a Rescriptum impetratum tacita ueritate,aut suggesta fallitate,uel etiam quomque alio tacito,uel expraesto,quod la tacitum,uel exprςlsum non fuisset,papa non ita de facili concrisisset,est subreptilium.C super literis,eo.ti. Vide ibi literalelmcisum,haec expresse narrantem.
3 Host. ponit. xxviii. sus,quibus potest praestimi, quod si exprimerentur,non impetraretur gratia, & sunt hi, uidelicet, lex priuata idest priuilegium,quod altera pars contraria habet.c. ueniens, de rescri. Secundis. si dispensatio sit facta super hoc.c. ex tua, test.presby.Tertius,ia praecessit peccatum restriptum. c. ex multiplici, te deci .uel secutum. c.quia ex eo. de pac. li.vi. uel aliud prius rescriptum suit impetratum, &Ostensum. .ii.&. iii. eo. ti. Q nartus,si sententia fuit lata super hoc,sisper quo impetratur rescriptum,ar.c.inter dilectos, de fi instrv. Quintus, siue sit semina statutum si per hoc.c cum accessissent. Sextus,Gazae,nobilitas.c.sedes, eo.ti. Septimus,
appellatio sit super hoc facta,uel ex parte sua,uel aduersaru bone.de confin Octauus,causa stilicet excomunicationis,
838쪽
quae si plures sunt,omnes debent exprimi cx parte,de OT..
Or. Nonus, hominis meta uleu terminus appellationis .cisaepe,de appel. Decimus , Processus causae, qui debet exprimi. c. inter monasterium, te re iud. Vndecimus, Titulus beneficiis , quem tacuit, licet esset minimum.c. postulasti, eo.ti. Duodecimus, Series facti, quam rescriptum debet continere. dilectus filius,eo.tit. Tertius decimus, Prosessio,an sit clericus, uel laicus.ci cum ordines, eo.ti uartusdecimus, Paupertas,an sit diues,uel indignitate constitutus. c. ad au-Tes, eo. tI. Quintus decImus,facti possessio, di no de iure possidet alius.c. literas, de conces praeben. Sextus decimus , Lispendens.c. dilectus,ne lit.pen Decimusseptimus, grauamem de quo Host. in.c. mandatum,eo. ti. Decimusoctauus,Gratia
ideli si iam receptus est in aliqua ecclesia,in. d. c. madatum.. Decimusnonus,Venditio relcripti sibi concessi pro pensione, quam rexit.c.ad audientiam ,eo. ti. Vegesimus, Pater quiministrauit in ecclesia,quam filius impetrauit.c. ii de fit. pradisbiter.Vigesinus primus, ceptio posita in iudicio.c. in nostra, procv. Vigesimvssecundus,Ciuis, quia de ciuitate,&diocesi est fienda mentio. significant eo ti.Vigesimus tertius,Claulula, te qua in c. cum dilecta,eo. ti. Vigellinusquartus,Firma fides,idest secramentiun, te quo,in. constitutus eo.ti. Vigesimusquintus,Fides interposita, ar. m.c. ex literis, de consti. Vigesimvssextus,Anathema, quod taceri non debet. c. f. de procv. de praedictis mentio fieri debet, alias non ualet. Et dicit Pa. m.c. constitutus, eo. ti. quod surreptio uitiat rescriptum ipso facto, etiam si consistat in tacendo factum alienum,quod impetrans probabiliter ignorat. Vesesus quosdam de his,ponit Tab. ibi. iiii. 4 Si Papa motu proprio concedit gratiam, uel dispensat,taci- . aliquo, uel non existente, quod non concessisset, licet restriptum non sit surreptilium,quia motu proprio fit,non
tamen confirmat gratiam contra intentionem concedentis, secundum m. in.c. quia circa, te consangui. quia motus proprius,nihil operatur ultra casus in iure expressos secundum ID. an. in.c. si motu proprio,de praeben.in.vi. & glo.in cle. si
O Rescripta non se extendunt ad res, uel personas in eis non
comprehensas, quia personalia sunt, & stricte intelligenda
839쪽
I Icri tum non uitiatur ex desectu literae, uel syllabae, sed pei fallam latinitatem.Q ex parte, te fi.instr. in tex. & in glo. supra,bulla per totum. 3 Rescriptum primum tollitur per secundum faciens mentionem de primo,quod si in secundo non fit mentio de primo
tunc contra secundum ualet auxilium exceptionis.Q ex literis,de Os dele.& sic annuladum est secundit,ut dicit Pa. post Inno. in .c. caeterum,eo.ti. S si primum fuit impetratum de communi consensui, secundum de hoc debet mentionem facere,aliter non tenet, nisi primum fuisset surreptilium. d. c. ex parte.Et si non admittitur exceptio, potest appellatio interponi. o In literis citationis inseri debet rescriptum, secundum Gog. propter duo, ut citatus sciat authoritatem citantis,aliter notenetur comparere,fecundo ut deliberare possit.
io Per speciale priuilegium, uel rescriptum sequens, quando per generale est acquisitum ius in re, in quaelibet specie contenta sub genere,non derogatur generari,nisi de eo fiat metio, secus si non est sic acquisitum, ius, secundum m. in. c. Lin glo. i. eo. ti. licet circa hoc contrariae citontur opiniones, haec tamen uerior uidetur.3r Qui uult impetrare rescriptum pro secundo beneficio, debet de primo beneficio, dc de eius qualitate, dignitate, red
ditibus,m eratio non habere.c.ad aures, eo.ti de statuto contrario .c. constitutus,eo.& de uicaria.c. postulasti, eo.ti. Vide
de hoc Pa. in .c. pastoralis,&.c.super literis, eo.ti. Et dicit Pa. in. c. ex patie de capel. mo. quod quando rescriptum ena nat contra ius, praesiimitur aut falsum, aut per nimiam occupationem emanasse, nisi in rescripto fiat mentio de contrario iure. Vide aliquid supra priuilegium . . iiii.& Pa. m. c.nonnulli,de rescrip.& glo.in.cii. de consti. h.Vi.
RESIDENTIA.r REsidere in ecclesia, est 'in ea seruire beneficio, & eius
curam habere personaliter. cap. cum quaerentem, det cle. non re. Et non residere, si personaliter non residet, uel
beneficio non deseruit,secundum Gos
840쪽
a Quilibet clericus tenetur relidere si est beneficiatus,sive beneficium sit magnum,tiue patuum. c.nonnulli, de cle. non re.& Interesse matutinis,& uesperis,aliter si sit in corrigibilis deponitur.c. s. d. xxxvi. Nec per alium potest residere de iure, quando ipse potest personaliter, te consuetudine autem, quando est rationabilis causa potest: uel ex dispensatione, quae ex rationabili ciuila datui ,& qui secus facit, non est tutus in conscientia,nisi per modicum temporis per alium resideat. Posset tamen 'd tempus se absentare ex rationabili Causa,& cum licentia sui superioris. relatum,de cle.non re. supra, beneficium. .lxviii.
3 Clericus non residens in lito beneficio, nec implens in eo ossicia sua,tenetur restituere perceptos fructus si male consumit,& non est in necessitate constitutus, intellige si habet bona quς non sint ecclesiae. Secus si ut pauper recipit,vel nomale consumit,nisi condenetur.c. quia nonnulli,de cle.non te. Vide supra,Beneficium. .lxum.&.lxix.
4 Causae legitimar,non residendi quae sint, & caetera, uide supra,beneficium. .lx. usque ad. lxvii. quas ponit Sil. uer. residentia. q. vii.& sunt quatuor,uidelicet ablentia pro negotio ecclesiae,seruire papae,iestato,uel episcopo,studium Theologiae,& infit initas,uide ibi.& uer. beneficium,supra.
RESTITUTIO.3 REstitutio quaedam est in integrum,qua prior status totaliter innovatur, te qua est rubrica in decretali, dc de hac non est disserendum a nobis. Alia est per quam satis fit pro
re ablata,vel dano,uel interesse,uel iniuria , uel infamia, in qua restitutione attenditur aequalitas iustitiae secundum recompensationem rei ad rem,quod pertinet ad iustitiam co- mutatiuam & est necessalia,quia sicut accipere alienum est mortale,ita tenere inuito domino. At quia doc. iinpleuere carthas de hac materia, ideo breuius quam potero me expediam. Et quia Cai. in summa pulchro ordine hanc materiam perstrinxit, ideo conabor mentem eius breuiter sequi . Pro memoria igitur sint hi duo uersus. Quis Fui,quod, uantu,uel ubi,quo tempore quoue.
Ordine siue moaosse rogo mente notes.
De hac materia uide Tho. secunda secundae. quaest.Ixii. dc Sco. iiii. d.xv. Riciride pes. de Arch. fio. Dicamus ergo