장음표시 사용
791쪽
Hoc tamen inlulatum proprium est ,δ corticitii maritimos tractus accolunt ut aeris frigida temperies ab aestu maris tepes atridq; mihi dubitanti perceptum est cuin Angliam traiecissem, ubi coelum mitius est quam in Gallia Nam Oceanum ventis iactatum ita seruet atque incalescit, ut aquaignibus supposita videatur. Ital nul-Le homini b. aut gregi b. alligores pruina ostensiones. Quam quidem ad rem , si Leo Atercu Alua es ius tu militelligentiam adhibui sciat, non tantopere Afros Ethiopes ab uacredibili ciborti abstinentia laudarent: quis xl cito libus epuli indulgere velint, Non poliant. Eandem tete ab Antarchico Polo naturam honii nib. in generari, ratio ipsa corporumq; coelestium vis cogit conliteri. Nam ex historia quae ab Hispanis plodita est,
constat, non procul a freto Magallian OAnta rectice regionis genus hora inum quos Fatagonas Vocant, tanta S ceritat Iri exilit iste, ut vix unum odio Hispani vinculis co-
stringere pollent la omines alioqui uia plices ac stupidii uoicio Hispanorum, qui ingenii praeliantia caeteros Europa populos superare dicuntur. Quibus rebus intelligitur, corporum Vim ac robur esse versus utrumq; Polli: anma Orunt vero, ad Australem plagam. Qui inter traiq; regiones interiacent, cae loca quae propter calorPS ac frigoris temperationem ad vita beatius salubriusq; degendam idonea sortiuntur, mediocres
tia habent corporis animi dotes. In quo quidem admirabilis elucet Dei optimi maximi sapientia, qui maximam non modo ingenii,sed etiam animi vim ab ingenti corporis robore temper disiunxit: quum prosi iniceret iniustitia potentibus copiis armata nihil crudelius esse. Ergo media regionis populi plus habent animorum ac ingenii, minus tamen roboris, quam qui ad Septemtriones sed corporibus validiores sunt quam Australes, au-bus ingenio quidem, non tamen animorum vi ac fortitudinesuperantur. Habent etiam artes imperanda maio
792쪽
onti exercitus iopiae ab Aquilone; reccidit scientiar, philosophiae inj, mathematicae artes, religiones,&ri in veri inuestigatione versatur dis)iplinae,ab Austro aduectae videtur. Artes .imperandi ac ciuitatis moderandae, tu et legitimis cientiae,oratoriae ac theatrales disciplinae, a populis mediae regionis origines&incremeta susceperunt omnia deniq; magnar jperia, Assyriorum inqua,
Idedorum, Persarum, Graecorum, Romanorum, Celtarum, in mediis regionum temperatiorum spatiis sedem ac domicilium habuere.Sed ea imperia multo magis ad Austrum quam ad Septem: trioneSpiopagata sunt.Nam quibus temporibus Scytha: Nomadum in morem huc
illuc vagabantur , nullasdre oppida russas arces, nullis propugnaculis munitas urbes habebant Germanici, ut Tacitus
scribit. Ac tametsi Traianus admirabili pote supra Da nubium exstructo cuius adhuc vestigia restant Dec balum regem Dacorum fregisset: nihilominus tameAdrianus successor pontem dirui mandauit, negentes Aquiloniae aditu patefacto in intimos imperii Romani recessus penetrarent quarum gentium Vim ac robur cum
Augustus expertus ei et, legiones septemdecim ad Rhenum & Danubrum in excubiis disposuerat ut imperium commodius tueretur quibus legionibus a Constantino Magno iublatis, repente Alemani, Gothi, Ostrogothi, Vandali, Franci, Heruli Burgundiones, Hunni, Gepidae, Longobardi, ac postrem Tartari, Turcae, Normani, Scythicarum nationum examina, inprouincias Romanorum irruperunt, Ac tametsi Angli claras ab Francis, quos habent ad Austrum, lectorias retulerunt, nunquam tamen Scotos de insillae particula depellere, aut sub imperium subiungere potueruiit. Turcaru quo- qae natio ab Hyrcaniae sinib. profect a,longe lateq; ver Vsus Austrii arma protulit, &optimas quasq; Atiae,EurOpae, Africae regiones,ac pene totius Mediterranei maris insulas imperio adiecit Tartaris tamen concestit; necim aerium ad Aquilonem ulterius propagauit. Itaquς
cum Australes populi vim Aquilonis intelliget et, Deus prophe -
793쪽
prophetarum iraculis ab Acilialon IX'plus minas in o. i. o. r. tentauit: inde bella clades exitia Rerum publicarunatu Murem. o. G.
Ac tametsi non eade estu sui tolim hominum trulti . .s6.sa. L
tudo, nec vita tam diuturna, nec tantu robur, nec cera his.li, , . . ,. s. Gigantum latura; qua de re Pliniui scriptores OmncS se Oιniab. Sat.
pe conqueri scribit: vix n. usquam terraru exstat urbs Capuae similis,lm ambitum milli alia tredecim cotinebat; Duilio minus Rabulonico paranda, qu tametsi planitie tiguram quad. atam haberet,vix tamen toto tridu,' H. M , pedites urbis moria emetiti poterant nihilominus ta-rs,tan .umen regionis Aquilonis, S populorum multitia duae, i '' amplitudine corporsi,in robore ipso Australes tacite tia-perant. Quina ob rem ex milita ΓΔ RUmantarum, J Vaca lib.ἰέ. ctionem dedita militia anno qui iri Oi, quinquagcsimo non coueniebat in Lacedaemonios, qui ramella nec bu
bore inferiores ellent Romanis, proptereat quam dixi Aquilonis ta Austii naturam. Erat n. Lacedaemon Australior urbe Roma. Quod si Scut hae ad Austrum ciscantur,animi languore ac sudorib. diritu ut. Quamobrepiratae mediterranei maris captiuos Belgasic Anglos ad labore in illis regionib.inutiles vitii 11mo pretio addicut. Vis autem caloris intima in Aquiloniis regio tribus. dc acris siccissuria natura, populis ma1orem sitim in- generat quam Australibus, quibus interiora frigida,.si Austra flatus natura humidus: sic enim Graeci νοτονηπα νωτι 2 γ, Id it ab umore, dici tradunt: quia flantibu IAustris, imbres; Aquilone vero spirante, pinitas coeli nitidissima sequi tui: quolit,ut Germani ac Scythae Vbeiioribus pocuhs uti cog Hur:Vnde proUOrbium c πισο ιδ. θε σν, quo apud Athon aeum potator dipnosophistes pucio aquam infundenti, verbo modice .lcs cxo usus est, cum diceret, ὶ σκυθι τορ, pro ἀποχυτι ν quod non nisi Graecepercipi potest. Hinc etiam illud Taciti de ei: Danis Vin intimqχ c-t:nua potat: o milli probri bH
794쪽
ut inter violantos, rixae. Id autem regionis non hominum vitium esse, argumento est , quod qui ab Ausfro ad Septemtriones iter habent; eo bibaciores,ac voraciores fiunt: contra quam iis accidit qui adAustrum proficiscuntur. Scytharum tamen cutis moli1or quam Austoralium, propter humorum copiam de caloris intimi, unde lud'- res egeruntur, quos tui maior insit in Aquiloniis copia pilorum quam in Australibus, quibus densior,hccior ac durior cutis aut glabra est . aut non nisPcrilpo ac retorridos capillos gignit. Diudent igitur Aultrales calore ac siccitate:imbres actigora ferre in ei ducis periculo non possunt. Et cum Romani ad bella exercitat illimi totas hyemes in otio tranligerent,ut Poeni quoq; &Graeci:nia galluvio Iulo minus Scythae tum maxime bella gerunt cum o- irinia gel 1 obnguere qumetiam ipsa flumina ac maria glacie concreta traiicere ac peruadere selent. At quamplurimos Hispanos, cum iuga Peruana Luperarent, hi- In histor In storici prodiderunt vi frigorum exili nectos fuisse' ratio est in promptu cum enim in calidis regionibus educati sint, algent interiora quo i ii rigore 1 nopinato corripiantur ut Australib. accidit, quum altissima iuga superant, calore tu SQ extra deseri necelle ecto contra qua
Scythis accidit,qtiibus inlitus a natura calor ad centi timco itur ac ipso trigore alagetur. Illud etiam incredibile videatur,versi tamen sit; Australes ab intimi caloris inopia lubricas aluos habere,dysenteria saepius vexari. Cum item Septemtrionum loca paludib. ac fluminibus undiq; scateant, ob id Scythaeaq1 tis facile cos uesciit, Stin ipsis lacubus saepe delitescunt, ut host e callere possint: ut scribit Herodianus de Germanis, qui copias Romanorum equestres telis infestabant, actu tip i ludibus pugnabant. Quod Galenus cum non satis perspexissct, miratur morem Germanorum,qui infantes, Vlptimu in lucem editi sunt, flumine vivo abluere solent; quaquam Ausonibus quoque id esset in more positum; ut Maro,
Deserimus, auosegelu duraviMO pndis. De
795쪽
D RE PUBLICA, LIB. V. t I De Germanis vero Iulianus Imperator, is qui Transfuga surpatur, scribi 'inpurios a legitimis in Germania di
gnosci, quod cum prmaum nati sunt, fluminibus super- Misopogana. Ponuntur. ac spurios quidem mercri legitimos vero a- 'l' quis innatare ferunt. Quanquam hiS temporibus sorti tum discrilegii suspectas iudices Germanorum aquis superponunt
manibus ac pedibus vinetis: quae enim merguntur,alceler puras elle pronunciant: quae Vero supcrnatant, sor-
tium impietate tenCTI Iudicant.
Qui medias regiones occupant, propterea quod te periem aequabiliter fusam habent, omnes nimios&frigo: isi caloris appulsus hiatiunt: facilius tamen imbres ac frigora perferunt quam Austorales, dissicilius qua qui ad Septenuriones: cum utrisq; societates facilius propter quandam morum similitudinem coeuntur. Deus enim ut omnia incredibili bonitate ac sapientia copulauit; sic etiam Australes populos, qui propter naturae discrepantiam ac dissimilitudinem Scythis consociari disesacili me potui sient,eorum propinquitate qui media loca tenent,quasi quodam communi vinculo coniugauit. aurium rerum cognitio non tantum suauis est ac iucada, verum etiam maximi ponderis ac momenti tam de foederibus . O societatibus principum ac populorum inter ipsos disceptatur in ut cum exercitus ex Variis nationibus conscii buntur Dur in legionibus collocandis siue in castris, siue in piaelio coniciendo,extremarum regio-mrni homines seiungantur,& qui Cum trisq; co spirant, in mediis spatiis costituantur. Sunt autem ii qui laudata corporum temperationem Moderatos habent a Rianorum motus, quales sunt Asiatici: qua quidem temperatione remota sint ii sunt, inquit Galcnus, Arabes acGermani. Sed Asiae pars illa qua innuit Galenus,unde originem acceperat non modo inter Polum S AEquatorem, sed etiam inter Orientem Occasium media interiacere videtur. Hic hominum natura mitis et hac mans leta:
inde morum urbanitas tanta, ut re istissime sit a Mar co nilio dictum , Non modo in Asia esie, verumetiam ad
796쪽
a omnes populas indeperuenisse hunnan ιtatem. Sed eorurn
sentetiam probare non possim, qui gentium barbariem ac feritatem ab extremo Ligore vel calore proticisci phitant: cum experititia diu tui compertum lit, Aulti ales ingenio praestare caeteris; bari, aries autem ab inopia metis consilli derivatur Herodotus Egyptios iampridemti 1 ι ι.r natione caetera ingenio ac urbanitate superare cripsit.
Ei h lae Caesaris iudicium habemus ' ipsi homines D ua,ingenio humi ac siubtili imi tum arrisiuio e, inquat,nostroru ma-εhinas imitabantur, Pt ab Illis expres e vidercvitur. Et cum M. Antonius urbanitatem, lepores,delicias Azgvptioru de gustasset, Romano iam Ouasi agi estium hommum mo-b Tluxa h. i. res contem in ' At Eguptus magna sui parte sub Tropico ita est ibi homines ardentius a calore quis msub L quatore VrgCri tradunt, quotquot Vtramq; regi Onc peragrarunt: cuius ratio est in promtu, scilicet Solis statio
diuturnior, ac Tropici minores siqua toris amplitudo. Eundem fere tractum occupant PCelai, qui Romanorurotentia calliditate saepius ac perfidia quam robore sit perarunt hos Collum et lagentem acuti nam appellati t: Eguptiis tam Australioribus ingenu subtilitate cedui. Sed ne longuas discedamus, domesticis utemur exemplis. Philippus Cominius ici abit, Anglos maiorum ostro-rlim memoria queri consuesse, quod bollicis laudibus Gallos pius vincerent, consilio tamen ac sapientia lo-ge inferiores sient, vel, ut Ennius loquitur, bellipotentes sunt magis quam apientipotentes: q, saepius intellecllum est in pacis actionibus ac foederibus sanciendis. Ita Galliqueruntur, te ab Hispanis consilio ac rerum geredarum prudentia superari. in foederibus hi 1llime circumuentos infinitum sit peccata nostrorum hominum singula commemorare. Nam ut iuperiora pr termittamus, extremo foedere Cameracen liquod cum Hispanis leta est, omnia qu annorum triginta victoriae nobis pepere rant, momento ablata sunt: cum ramen nec viribus infe riores Hispanis, d pugna supeliores saepe fuissemus. Ne
que ero Hispani sede manibus Galloiu Insubriam, Allobr
797쪽
lobrogumlCorsicam vilis unquam virib.erepturos sperauerant sed tot ac tantas artes adhibuerunt,utio modo Allobrogum Duci regiones adportas usq; Mediola ni & ad male Celticum longe late patentes, sed etia a-nuensib. Corsica restitue entur nec solum beneficii gratiam Hispanis acceptam terrent, sed etiam Gallos ab Italia sequestro Duce Allobrogum longe summouerent,ut nihil Gallis praeter agrum Saltillianum an Italia restarer; in quem etiam Hispani bello Sacro quo Gallia exa sit. variis fraudibus inuadere sunt conati. Ego eos qui ad pacis actiones euec foedera cum Hispanorum legatis sancienda milli ni erant, summa lide ac solicitudine rem gessisse opinor, etiamsi horum nonnulli captiuitatis fisar pretia publico detrimento pacti dicerentur sed a sapientibus didici, decretum in Hispania fuisse pacis adhiOnes, quoad eius fieri pollet, protrahendas: quod amens essetis
animus Gallorum , ut taedio ac mClestia diuturnae spei facti, omnia concedere quam exitus suarum rerum selices exspectare malint illud etiam animaduersum, nostros legatos in eum locum , ubi de pace agebatur,priores couenire solitos, dum interim Hispani moras nocterent ac nosti os homines semper eo modo seselliste, ut ab Hispanis non sine quadam ignominia pacem petere viderentur. Eadem agendi cel critate nothros legatos coram Franci lco Si Ortia Duce Mediolanensi usos esse scribit Commius, ac saepius simia fuisse locutos:Ducem vero nostros increpuit e vicillim loquii ullisse. Quibus iebus intelligitur, Hispanos,quo ruini uersa regio nobis est Australis ini mori, motus habere moderatiores,ac propter inlitum atra bilis humore,ad quiete. contemplataonem natos qui aut naentis agitatione δ contemplatione pascuntui, ingenium acuunt. Gallos vero& media regionis populos flavabilis adceleritate incitat,& ad omnCSIum animi tum corporis motus, ti; etiam ad res agenda sellicit promtiores litaq; Galli cur- rc te videntur Hispanis, etiam in ipsbgressu; quam agendi celeritate in mirantur di amant Hispani, ac magna mercede
798쪽
mercede opifices ac pueros e Gallia regionum sere ο-mnium populosissima accersere solent. Nam cum Nn- bone ageremus , in Hispaniam proficisci mirabamurex Arvernis is Lemovicibus maanam tentlium Opificum multitudinem; quoniam intelligunt Hispanorum agros ob inertiam hominum incultos, irbes opiti cibus fere vacuas esse. Cui Naim N Strossa Prior Campanus, trireme mollias, GUibus ini litore Masilliensi R Barcinonem urbis dii ipiendae tu dirate egillet, eamque egimproui: adoriri vellet, letecta Italude, decem millia Gallorum opiti cum in ut be Valentina,ius a Maximiliani proregis Hispaniarun i capta sunt; quorum tamen Hispani vades csse Quam ab eis deberi maluerunt.Ouo fit ut Hist)ania a porrum multitu cline abundans, connubiis δί societatibuς utriusque gentis implicata, optimi generis homines, di quidem Gallis Hispanis pricitantiores procreare videatur quoniam in Hispanis nimia tarditas, in Gallis nimia celeritas notatur. Quamobrem quae a Lycurgo Platone tam multa de gymnastica deque ciuibus exercendis praecipiuntur,ad Australes quida accommodari debent ut validiora sint ac vegetiora corpora quae ingeniorum magnitudine&conreptandi assiduitate tabe cunt qui autem abundant
satiabile, quietem oderunt, ac bile urgente huc illuc inuit feruntur; qui contemplationi sese dedere possint, prudentillimi fiunt. Aquilonarium vero feritas omentissstupor literarii I studio mitescit nam labore assiduo homines ferociores
fiunt ut Aristoteles scribit lib. 111. Polit. Est autemna itura melior,quae nimiu inter parum interest, quae tum in Ingeniorum, cum etia in corporum aurea mediocri tate consistit: ut Italorum. Nam Italia non modo inter AEquatorem, Septemtriones verum etiam inror Occasum d Orientem fere media interiacet, ac modice ab
Aquilone ad Meridiem deflexa. Vt autem pituita vexa tur qui sub utroque Polo positi sunt;&atrabile qui sub 2Equatore:ita sanguineam cibo ικι ade Dii videntUr,
799쪽
DE RE pvBLICA, LIB. v. 78s post decimum quintum a Polo riactum, usq; ad media regionem, loca tenent, id est, usq; ad quadragesimum a Polo gradum,qui est ab AEquatore quinquagesimus:deinceps sanguini flauabilis copiosius miscetur,di qui a pius ab Austro absunt, subvirides evadun propter flauς atq; atra bilis copiam; quae confusae simul ac mist ,eamessiciunt quam dixi colorum varietatem, quousq; a Sollis ardorib. ab atra bile adusti penitus atri trant. At Galenus cum animi mores a corporis temperatione deducit, stupidos homines enici putata copia pituitae, lςtos ac robustos a sanguine , alacres ad res agendas idoneos a flava bile ab atra vero constantes quietos Illud tamen omismum ab eo est,quod a sanguine robur unde robusto, a rubore dici Festus scribit a bile vero flava fortitudinem lanimorum vim mon quia sanguinisi humorum copia robur per sese essiciat: sed crassior ac brarumentor sanguis concrescit,&auget musculOS,Vndero-ur ingeneratur. Ex his autem quatuor generibus, quo uis' plus minuive particeps est atra aut flauae bilis aut anguinis, aut pituitae,eo propius abest aut longius ab ea quam dixi temperationum varietate,quam Theodorus Duca Imperator Constantinopoleos duobus ac nona etinta ueneribus breui libello distinxit. non modo pro
varietateiquatuor humorum, ledellam S tribus animi iambis Hispartibus, ratione inquam,ira S cupiditate. λεγου Θυμ, Sed cum illa humorum cum anima viribus tempera ei' ς Θ, μι-.tio ab eo allata oraculis Delphicis obscurior sit ac disiicilior tum vero nullis rationibus aut argumentis,ac ne exemplis quidem illustratur; nec regionum aut locoru biri sis. D. L. vllam habet partitionem: quam tamen Hippocrates ad ' f*a. hominum naturam penitus intelligendam maxime necessariam esse ducit; nec item a montanis plana loca; nec utraq; a maritimis aut a palustrib'; nec a ventosis ac turbidis, quietas ac traquillas regiones nec populos discillinis eruditos ab agrestibus barbaris diuint,in illa ἀlio iudicio finxit animorum ac humorum varietate.nos eam disciplinam sequemur, quae rationi ac naturae coram
800쪽
sentanea sit, Z exemplorum multitudine confirmata Cum enim de Germanorum moribus scriberetTacitus, Gens, Inquii,non a tuta,nec callida Vcrit adhlicsecretapectoris licentia ioci. ergo detecti nuda omnium menspostera die retractatur, salua viris siqli temporis ratio est, deliberant dg sngere nesciant,cox imunt, disim errare non posiunt. Idem iti dictum est apud Strabonem, Iustinum, Plinium, Herodotum, egetiit de Scythis nationibus : quas principes scythae sim iam inde ab extrema memoria ad sui corporiscuito dii Pli*ςβ semper adhibuerunt. Quinetiam Rhagusiorum ac e maensium populares status Praetorias cohortes ex Hel uetiis Germanis conscribere consueuerunt: reges ite Turcarum S Africae citra Atlantem praesidia militurii ad Europa arcessere solent eorum qui Cli1 istianam reli gionem eiurauerunt quod primum a clan sora Magno Afificae S Hispaniarum Imperatore factum ad posteros permanavit. Nec ita pridem rex Tune tanti equitatume Christianorum transfugis, de Plaetorias cohortes en litiis ab Em opa aduectis conscripsit: quod simpliciores ac robustiores habentur quam Afri nec quicquam albud optant aut perant, quam diurna stipedia,parum ad .
modum soliciti de optimo piis r cipatu,aut de imperandi cupiditate; sed ad ultionem cessi principis,ac ad omnes
casus parati, seu pro rege seu pro tyranno propugnandii sit. Nam cum Chaereas Praefect has cohortium Laetoria narum, quae ex Germanis conscriptae fuerant, Caligulam. Im Peratorem Occidisset, eodem momento caesus est i
cohibere non potuerunt illud etiam a veteribus ani maduersum est, crudelitatem ac barbarieta Scytharuingeneri ac nomini qualia natura inlitam esse . a malui
cudides ipse, lori Thraciae regis filius , Thraces suos populares crudeli inum hominum mus vocat,id est ut suis verbis utar φονικωτατον γέν . Tacitus quoq; de Ger-G. Misis maniSς, Occi resolent, inquit, non ciplina seueritate sed impetuo ira,vt immicum,nisi quoddn Aue. Vetera Omittamus , ac recentioribus Vtamur exem-