장음표시 사용
121쪽
eologiam recto ordine domprehendit, ut asserit Bellat mi Libio aenus Ante eum id ipsum asseruerat Iacobus Billius Pru fm napus, qui libros illos nova versione dignatus est. Sic enim loquitur praefatione toti operi praei Illud qui cem negari nonpotes , eumprimum exstitisse, qui ea, quin ri/s fuse ac libere disretari olebant, in unum corpus coegeris, rem:
Theologicam via stratione , longe, commotori ordino trad Eerit. Hoc enim i e suae GraecosfrimVspraestitit, quod multo pos apudLatinos Petrus Lombardus De numero libroruni
canonicorum agit libro Iru, cap. NUX, vestigia majorum suorum premit,&canoni prisco Hebraeo inhaeret. ον, ω 2Mὶ δύο ει λοι ιο τῆς λαβῆς λαθη ι- α - ιχῆα 1 ε-i Apponemus versionem
Billii: Dendum eis uos se viginti libros esse Veteris testamenti, totidem nempe quo Hebraicae linguae elementa Hebraeis
enim duo se viginti elementa sunt ex quibus quins duplicantur, sis itaseptem se limi unt. Duplex enim es littera Caph, crinem, o Nun, o Phe, sed ad . diuo sit, ut libri u
que eodem modo uo quirim es viginti numerentur, caeterum, temo viginti reperiantur, qui videlicet ex Ese Euplica-Siquidem liber Ruth una cum Iudicum libro costilatar alis apud Hebraeospro uno libro recensetur. Caetera nihil opus est adscribi. Tandem subjungit Πανάρετ autem quasi dicaου, omni virtuto genere refertus hoc eis Sapientia Salo- moms,s Sapientia Leyuiquam a Sirachipatre Hebraica lingua
editami vi nepos ac Sirachi Mimpostea in Graecam convertii tametsi alioquifractaricte antes libri Int, non tamen alus adnumerantur,nes in arta siti erant. γα Uλα , Geu Hτοι , ουδEGUM Pracobτω. Qui haec comparaverit cum iis, quae docet eadem de re Epipha
nius libro ετ 'μυῶν, facile ani inadvertex illum prae oculis hunc habuisse Ductu itaque Dama sceni
122쪽
sceni tolli potest mendum, quod est apud Epiphani-
y . Ideo nec in aron, hoc es V, in arca/αder poxebantur. In
quo etiam is hallucinatus est Epiphanius. Neque
enim in arca toederis quidquam positum erat praeter tabulas foederis, sive duas ista tabulabi et eam, quin colD- caverat ibi Mosesin Horebo, EX Od XL, eto; I. Reg. II Chron. v Io neque exusto templo priore supere-
, , ' rat in posteriore arca foederis. Scribit tamen raua gusturas, canonem Scripturarum ruatum eqsem tempori strae populi succedentium in entia sacerdotum. Quod de tempore post digestum ab Esdra ultimis prophetis
canonem vero est simili naum Armarium Iudaisum vide
tur appellare Tertullianus libro de habitu muliebri, cap. III. Sed hoc aliud ab arca foederis. XLI. Legit Photius, ut sub initium sua Bibli
othecae, codice statim secundo, indicium facit,ctionem in Sacram scripturam , a quodam Adriano scriptum. νεγνωβη ἄνια - αγωγλ της χαμ, λι-
που, γιώνοις, βδλ . Vtilis eis liber Scripurae, naia primum aggre is Eum post initium hujus seculi edidit
David Hoeschelius Augusta Vindelicorum. Quis fuerit Adrianus iste, non constat nec alicubi ordine canonicos libros recenset. Sed quum in rem suam plurima cimo prope innumera Scriptura dicta testimonia adferat, nullum tamen e libris illis controversis sive ecclesiasticis producit unde constat ab eo non habis os tamquam patiem Canonicae scripturae. Quum au icina
123쪽
tem a Photio lecta fuerit haec Isagoges, septimo vel
Octavo seculo non poterit esse inferior. XLII. Nicephori Patriarchar Constantinopositam aetas in nonum seculum incidit. Ejus Chrono graphiam olim latine vertit Anastasius Bibliothecarius, superiore autem seculo Ioachinius Camerarius, ediditq; una cum luculentis appendicibus sive commentariis post eum Antonius Contius in capita distinxit additis Notis illustravit, insertam Bibliothecae Patrum Parisiens Graecam Iosephus Scaliger Chronico Eusebii subjunx ita cujus in fine apparet catalogus librorum primo canonicorum, deinde αντrλ.εγρμῆ , tandem apocryphorum. Κοι; ροαi, inquit ἐι Η Γα γραφα
subdit, μυου λῖς παλ-λ ιαθηχ χ χ β'. Videtur prae oculis habu ille Athanasium: Estheram enim interkν λ γ si, et ponita&Baruchuma Ieremia separat. bdem accidit Nicephoro Callisto Xanthopulo, historico ecclesiastico sequioris & declinantis aevi satis noto, sed parum commendato. Nam hic quoquc Estheram Iudi
th a &Tobiae jungit. Exstant videlicet ejus de numero sacrorum librorum versus ambici, quorum hi sunt primi:
Nunc ce cripturae libri qui Gicrae, Antiqua viginti es duo,s bi vindicat. Nempe quemadmodum prisci, ita quoque hi recenti-
Οre numero XXII in hae rent,& canonem Ecclesiae Christiana non alium, quam qui veteris ludaica fuit, agnoscunt. Majores itaque suos, quorum alias ac verentes ad m, dum iunt, sequuntur, atq; adeo cum dentiquς M
124쪽
ilis, canonem in hunc usque diem servant ampla et untur, sicut viva voce etiam confirmant, qui ab illis ad nos interdum veniunt. XLIII. Expensis Graecae ecclesiae testimoniis, quotquot haberi potuerunt, subdamus suffragia L, tinae ecclesiae. Et quidem a Graeca quomodo dis en tiat Latina, quum Ecclesia, quanta per orbem ter. rarum diffusa est, una sit catholica& Apostolica eces sa omnium autem maxime una fuit, priusquam perniciosa schismata eam invaderent,&orientem ab occidente avellerent. Primus testis esto Tertullianus, quῖscipis libro carminum contra Marcionem quarto vigintiquatuor libros numerat. Quomodo autem viginti δ' R, 3. duo a nonnullis extendantur, ut fines Iv, superius est ostensum Alludit videlicet Tertullianus ad xxiv seniores, ad quatuor animalia, qua Angula habebant,
nus ala in circuitu, sancto Iohanni visa AP Ocal. v . ..
An quater Mex, teteris praecon averta i cantis ea, quaepostea facta docemur,
His alis volitant carissia verba'er orbem, μου etiam Chri languis contectu hasetur , Obscure vatumpraesago dictus ab ore a.
Alarum nunraru antiqua obumin gnat, se atis certa viginti quatuor ista, uae Domini cecinere vias, o tempora pacs XLIV. quarto seculo habemu5 Hilarium, qua ProIogo explanationum in psalmos in hunc scribit modum : In viginti aeuos tibros lex samenti veteris depuratur ut eum literarum Hebrai sermoni minero convenirento ut is a cimaeum traditiones veterum deputantur, ut Mosi r
125쪽
in se secundu Regnorum, in oc7avum; feraru H quar in ia*onum Paralipomenon duo, in decim*m sint; sermones di rum is in undecimum liber ilmstrum, in duodecimum; Salomonis proverbia, cessastes, Canticum canticorum , sertium decimum, se quartum decimum, se quintumdecimum . duodecim autem prophetae, instextum decimum Epiae deinde se Hieremia cum lamentatione es epistola sedis Danis o fiet chiel, o Iob o Heser viginti or duum obrorum numerum
XL V. Confinia utriusque seculi quarti qui itincti occupant Hieronymus Rufinus, aliquando male concordes, sed in re, de qua modo agimus plane μό- ψηφοι Hieronymi praefatio in libros Regum vocari solet Prologingaleatus; in frontispicio Bibliorum Latianorum poni. Sic enim Hieronymus ipse Hic prologus, Acripturarum qua alearumprincipium, omnibus libru, quos de Hebraeo vertimm in Latinum, convenire pote L, ut scire se osmus, quidquidextra hos est inter apocr pha esstponendum. Ad quae verba scholiastes Hic prologus defendit Sacram scriptura contra illis , qui inducunt socryphasro hagiographs. Notum autem est cum Hebraeo canones numero vi
ginti duorum prorsus convenire, inuidquid extra
eum est inter apocrypha, ut modo audivimuS, ponere. Et quia, ut diximus,editionibus Bibliorum latinis praemitti solet, nihil opus est hic illum describere. Adiungitur epistola ad Paulinum, cujus initium, Frater Am
brosius paria faciens cum prologo galeato Hic itaque prologus haec epistola quoniam ab aliquot a secu
lis cum Latinis Bibliis tum calamo , tum typo descri- Ptis conjunguntur,&a Latinis commentatoribus ap-Probantur, de Latinae ecclesia in Hieronymi sententiam consensu luculentum testimonium pcrhibent
126쪽
XLVI. biicies forte, Hieronymum ipsum aliis
praefationibus, itidem ungi solitis, aliter sentire. Nempe in Tobiam ad Chromatium & Heliodorum praefatus haec habet Hebraeis brum Tobiae de catalogo minarum scripturarum cantes iis,quae agi rapha memorant,manciparunt. Et pranatione in librum Iudith Apud Hebraeos imrer agiographa legitur cuius auctorita ad roboranda ista quae Is consentionem venitω,mInus idonea iudicatur. - Sed quia baim librum nodio Nicena in numero Sanctarum craptu rarum legitur computes , huic unam lucubratiunculama G, ma mesensu, quam ex verbo verbum transferens. Haut itaque dignatus fuit versione multum operosa vel admodum accurata. Nicae, a vero synodus in numerosanctarum scripturarum computavit, non quod catalogum illarum texuerit, eique in sei uerit, nihil enim tale factum satis constat sed quod ex ea aliquidlubelogio Scripturae produxerit. Qua de re dixi ianus numero XXXMX. Ad caetera respondebimus verbis
non nostris, sed ejus, qui praefatus est in Biblia una
cum Glossis Interlineari&Ordinaria, Commentario Lirant,&Additionibus Pauli Burgensis, Replicisque Matthiae Doringi, Basile post initium superioris se culi edita Sic autem ille: minem moveat quo in Iudith Tobiae prologu dicitur, quod apudHebraeos inter Halogra-lba leguntur, quia manifestu errorectio locIpha non Hagiographaeis legendum taui error in omnibus quos viderim coicibi binoemturris inoovit culpuro ex pietates eu rione exfrilentium, qui evotis Asinisorias horrebant annumerare inter socIpha Nam quod hic error multis reiγὸ- codices occupaverit, Ufendit Mag er historiae schol,
sticae Petrus Comestor in historia Iudith, ubi aecit Hic si M V baldaeos mire hi rita computatum es apud H
127쪽
braeos late apo Iphi quod dicit Hieronymus in pro O, qui sic incipit, iginti sediι.is iteras. Si ergo alicubi prologosis se Iudith legitur inter Higiographa, vitium riptoris eis.
canonIcorum brorum dicat Hac prologis scripturarum quasi galeatumprincipirum ommbus libris, quos de hebrae Te timus iatinum, convenire poterit, ut scire valeamus quicquid extra hos est . inter apocrypha esse ponendum. Igitur Sapientia quatusto Sulomonis Mycribitur, es Iesus Di SVach liber is Ludi h, O Tobias, o Psor non uni in canone quomodo credendum
mine Hieronymi verba in dictu prologis perpenderit , animadvertet jAumscripsisse APOCRYPHA, non H A GHOGRAPHA. Dicit enim in prologo Tobiae Exigito ut tibrum Chaldaeo sermone conscriptum ad latῖnum tam traham, librum retini Tobiae, quem Hebraei de catalogo divinarum sic r Iurarum secantes his, quae locr pha emorant, manciparimi. In Iudith autem ait ApudHebraeos liber Iudith inter Eccr pha egitur; cuius auctoritas ad roboranda ista u. in contentionem veniatini minis idonea iudicatur. Cum ita dicat Hebraeos secare Tobiam de catalogo divinarumscripturarum. Iudith auctoritatem minus idoneam iudicari si inter Hagiographa numeraret, est non inter locr pha, contraria videretur in eodem loco serist iis . Sed tu Lxi riptores hoc nomen Apo CRYPHAhorrentes devotione ac pietate quadam reiecZo Apoc RYPHA
HAGIO GRAPHAHiberunt. Quis praef.uionis hujus sit auctor, mihi non constat. Certe Lirantis non est, ut quidam existimant meminit enim Billiorum impressorum quae tempore Lirant nulla erant. XLVII. Vnum adhuc addimus. Scripserat Caesar Baronius Annalium tomo tertio, in anno ccc XXV s 3 num o
128쪽
nnmero coit, quae hic apponimus Caeserum scaenos canones ηliquo a se esse nau agium, tabuia quae hinc inde inses reperiuntur, mura festae An cans. uis ne et imὸ
quis auctoritate .Hieronymi non affirmet, ali uti confirmet, is eadem magna nodo de divinu scriptura authenticu edi. tum esse canonem L enim cpraefatur in Iudith Apud Hebraeos liber Iudith inter Higiographa legitur circ. Nemo igituri clinirepoterit,e,smodi canonem, quo libra canonici numerati erant nesio quo casu penitus excidisses . Haec tum Baronius. At postea re rectius expensa in appendice tomo decimo adjeeta habetur in Coloniensi editiona anni DI: video eni in editiones variare sententiam mutat&emendat; prioribus, qua recitata sunt, subjicit Haec quantumlibet iure dici posse videantur, tamenion derand , qu)Equisois Nicaenum concilium cripti reperiuntur canone acrorum urorum catalogum commemiιs, ut a concilio Laodiceno, e a Patribuι, ut Athana o Gregiario Nazianaeno, Amphilochio, velabis,in istas tiber Iudith ω- ter Hagiographa non numeretur haud assimandum omnino exi imarem, canonem de hses acris tutum esse a Nic.eno concilio, a quo neminem tu umsuisse recedere iure debe. t exi mari. sed non ex canone de acrisibris confecto id serui e S. meronymum, verumfotis ex Actis eius, in quibus obiter citatus idem liber inventus uerit. Hactenus recte quae se, quuntur subsistere nequeunt. Ni dixerimi , librum, quem apud Occidentales in Canone sacrorum librorum invenerit cum abis Hagiographis annumeratum,ex imaveris ex Nicani Concilii onte manain . ses enim in occidentali e
clesia canon Hieronymo antiquior, in quoiasti odraphis annumeratum invenerit librum Iudith Sanctus agit ut Hieronymus sibi constat;&ex eo liquet testimo-pi sententia Ecclesiae occidentalia neriape quern
129쪽
admodum ipse loquitii praefatione in Esdram ct Nec
h ena iam non habentur apudHebraeos, nec de XXI Vson bussunt, a numero librorum canonicorum roeuIabiic enda esse.
XLII X. Hieronymo jungiuatis Rufinum , alias quidem aemulum Ladversarium, sed hac de re, ut paullo ante monuimus, plane concordem. Sic igitur ipsis Expositione in Sumbolum Apostolicum Spiritu ianctus eis, qui in Veteri Iesamento Legem se Prophetis,in Novo vero Evangesta se potio in iravit. Vnde se Apostolus dicit Omnis criptura diviniim instrata, utilis eis ad docendtim Et ideo q si inovi ac veteris infrumenti volumina, quae se cundum maiorum traditionemper i um Spiritum sanctum im
irata creduntur, acclesiis Chri a tradita, cometens vide tur in hoc loco evidenti numero scut ex Patrum monumenti
accepimus, designare . tas veteris inurumenti primo omnium Mosiquim libriseunt traditi. Sed enumeratione pri ribus4 Hieronymianae conformi supersedemus. Vbi eam absolvit, subjicit , is his concias runt abrorum numerum Veteris Iesamenti. Adiu gii ne alii, libi is cano Leis,sed Ecclesiasticis, solitis quid non ta Numae menprof,ri adauctoritatem ex histri consi mandam quae nos a mea attulimus. LIX. Porro equineto seculo producimus, qui or aliis etiam locu in Gallia Augustini de praedestinatione sententiam in dubium vocabant. Illi enim tum
stimonium vi od e libro Sapientiae Augustinus pro
duxerat, Raptin eis ne malitia mutares intelli Ium eius tam J-p εν quam non caZonicum definiunt omittendum, ut scribit 'u-
statur in epistola ad Augustinum Hilarius Arehu ensis. Quoniam autem librorum nec a Prophetis scriptorii, ec in canoncm vcteris ecclesiae receptorum paristi '
130쪽
tio, quo jure unus rejicitur, rejiciuntur etiam reliqui:&qui unum exauctorant, reliquos eodem loco habere
L. Objicies forte hic, Augustinum ipsum, eximium illum in Ecelestia latina doctorem, magnum seculi quincti lumen in diversum abire, clibros Tobiae Iudith, duos Maccabaeorum, Sapientiae. Siracida canonicis Veteris testamenti annumerare, nempe libro secundo de doctrina Christiana , cap. O X. Hic jam recolendum erit, quod superius est ostensum, veteres hisce seculis doctores priscorum ad se a majoribus
translatorum librorum tres facere ordines unum Canonicorum ma ευ alterum Ecclesiasticorum, obpra clara exempla&praecepta populo Christiano proponis praelegi dignorum , tertium Apocryphorum, a
quibus lectores, praesentim rudiores, arceant secundum autem ordinem aliquando primi, aliquando tertii nomenclaturam participare ista videlicet in ter
tiam classem conjecta Apocrypha i
rus αξ- ut loquitur Athanasius sub finem Syno pleos magis dignas tutat condantur, quam ut si eam tur De iisdem Hieronymus epistola ad Laetam de institutione filiae Cavea apocry pha,O si quando ea non addoram itum veritatem,sed ad signorum reverentiam legere tolueriticia non eorum esse, quorum titulis r.enotant , multaq
bi in Τμα Et commentario ad ius aiae xiv ubi ex Iesaiam. hoc ipso loco, non e Adscensione Iesaiae,vel Apoca
ypsit a sumtum esse docet, quod habet Apostolus Cor. ON apocryptiis istis accommoda vel bapsal- V., α cyM si cis, quid do diaboliti in infidis oti-