장음표시 사용
141쪽
labor silvicit. Illi non poterant quib' nullu dabatur auxiliu, isti non possunt, quibus unde posia sint aufertur Tyrannus utrobique. Sed grauior in principibus Christianis causa qua in Pharaone coram Deo censetur , quibus maiore clemetia opus est, quanto differentiorem cultum profitentur. Siquidem ille paganus. Isti christiani. Ille dominum nesciebat. Isti verb optimὶ non solum dominum nouerunt, veruquidem & p trem illi non profuit dominum ignorasse. Istis nocebit supra modum , quod in tanta mansa tudinis diuine noticia feritatem induerunt,quia seruus sciens voluntatem domini sui & non faciens plagis vapulabit multis, & tanto quanto grauius est assii gere fratres quam seruos. Ille e go seruos torquebat. Isti vero fratres,qui tame u subditi, fratres tamen n5 esse no possunt:quos constat fidei unitate & religionis adunari. Iniuste agitur contra papulum tuum. Nescio sanε quidnam
admirari debeam in isto populo quem gessisse
martyrum typum constat patientia, prudeliam, aut erga regem reuerentiam. Non enim dicunt.
Iniuste agis, sed agitur, ut solius iniusticiae fiat, expostulatio, non ad iracudiam prouocatio. Sa- tis erat iniquum factum causari. non Rege conuiciari, quem nec diris deuouebant, sed mansuetudine verbo tu delinire satagebant. Nam ea esti. Tesset Ecclesiastis probi coditio, ut arguat,obsecret,increpet in omni patietia,& doctrina quemadmodu docuit Apostolus,cui & si adulationis sermo Ric suerit incognitus Iustum tamen iudicem opti- mum nuncupauit, spectans in eo praerogatiuam
142쪽
dignitatis r non conditionem iniquitatis. Nam Cum parietem dealbatum legalem sacrificum vocitasset, semet inde corripuit. d. Nesciebam , quia Princeps est sacerdotum. Scriptum est enim Principem populi tui non maledices. V
eatis ocio, in ideo dicitu. Eamtas, Crsurifc-- Γο-mino . Ite ergo in operamini Paleae non dabuntur vobis.
Nulla bellua viro crudelior, si potestas ad quam evehitur, edificatione careat, maxime cum illa potestas usque ad fastigium regale extenditur. g l. Nam remota iusticia nil aliud sunt magna regna de Cisit. nisi magna latrocinia, Cirus Rex, iniuria fidei in De . lacum leonu coniecit S. Propheta, sed mansu tudo leonu,tyrannide Regis superauit. Quandoquide ea fertur leonu conditio ut insigni debel- let ira stiperbos: parcatq; prostratis. Sed Pharao
nulla verbo tu humilitate mouetur. Imo immanior tanto, quanto clementiore offendit populum. Nec miru, cuin Satanas, cuius typus & caput est, pacis, cum hominibus bonae voluntatis impatientissimus habeatur. Non enim est colluctatio aduersius carnem, & sanguine, sed aduersus mundi rectores tenebrarum harum. Pharao quide caro & sanguis erat si spectes naturam. Si vero impium cultur utique rector tenebrarum
erat, Patienter tulisse debuit populus viael, ob inflictam afflictionemr quandiu nulla fiebat religioni iniuria. Sed diuino interueniente contemptu, iam relinquendus erat, non ea ratione qua regnabat: sed ea qua blasphemabat. Obediendumque est Regi.sed blasphemus venit auersad in regia potestate,diuina micat maiestas
143쪽
in perfidia vero,diabolica immanitas: relinquedi ergo uini Reges popularis tuendae pacis gratia instituti, ubi illorum opera: pacis destruen-λ άς p ratur Occasio. Non enim potest hiis p12 dari,qui aversantur Deum: & eius sacrificio detrahunt,quibus per Prophetam dicitur. Serui iis dijs alienis, qui non dabunt vobis requiem die, ac nocte. At perpende, unde Satanas roboretur, nimirum si ei arriserimus. Audi quid nam . eius membro id est Pharaoni dicatura populo.
famuli tui flage is cedimur, iniuri agitur contra
populum tuum. Quandiu ergo populus non er
bescit popuIus Pharaonis dici dilatatur in Pli raone seviendi cupido, & quidem merito, cum enim viderent se remorari a secrificio Dei eius tyrannide, cur se populum eius profitebantur, quem sciebant populi destructorem , & vericultus acerrimum hostem' At prohpudor, sitis
erat illis relicto Deo onera subire ne offenso rege grauius contingeret illis. Versim non pol
rat Regis prodesse tranquillitas: ubi de impatie-tia & dissidentia agitur. Sic plerisque contigit qui relicto sancto misse sacrificio Geneuam adeunt, pacificἡ & liberὸ vivendi causa, qui cum
tamen se viderint operam lusisse, malunt illic in miserijs damnationem suam texere, quam ad gremium Ecclesiae prouidendae salutis causa redire,dicebat ergo Pharao. Vacatis,cr ideo dicitis.
eam r. Qui terrenis cupiditatibus sunt addicti, ociosum & perfunctori u opinantur, quicquid impenditur Deo, & tanquam deperditum d flent: quod in suam non transit potestatem.
144쪽
Nam unguenti suavitas quo Christum Magdalena inspersit, Iudae proditori peperit foetorem. ob id quod illud pecunijs commutare, extra suum arbitrium erat. Quid detestabilius hodie censetur ab haereticis, quam sacrificare Deo,qui multo peiores sunt Pharaone ' Siquidem ille ociosum isti perniciosum asserunt sacrificium , quod multis nominibus ignominia plenis depingunt. Ille ne Deo sacrificium libaretur, oneribus dumtaxat populum Dei premebat. Isti post contumelias longὸ peiores Saule effecti. sacerdotes Dei interficiunt. Nam Pharao ita in illos animaduertit: quia rebatur eos proditiaonem texisse,isti vero nulla a sacerdotibus accopia contumelia , in eos hanc exercent tyranniadem: sed ob id tantummodo, quod sacro deseruiunt altari. Ite ergo, of operamini. pulae non dabuntur vobis, Cr reddetis consketum numerum laterum.
Haec est haeresis conditio squς in Pharaone typum habuit)ut si in principio non diluatur.
plus desiderato crescat pariter & tyrannis Pharao primum sapienter, id est, modestiae fucatae pallio tectus,populum opprimebat. Sed comperta populi non solu simplicitate verum & pusillanimitate, solito maiorem audaciam accipiens: patentem dilatauit tyrannidem. Sic Saul primis regni sui diebus obtrectatorum suorum
voces di ssimulabat. At regno roborato : arma
in Dauidem beneficum mouit, & tandem sacerdotes domini trucidari iussit, Absalon quiadem dum regnum immaturo tempore aucuparetur , populo adulabatur quem etiam alia
145쪽
quando amplexabantur Demum patrem regno deturbare,instructis totius Israel cophs , nit batur. Iulianus, quem apostatam vocant, potitus imperio prius qua aperto marte christianos
in sectaretur, vati icie & dolo illis insidiatus est.
Sic plerique principes subleuandae plebis fuc
to titulo, illam insueto & iniusto aere grauant.
Quod si contingat, ut pium est, iusta occasione expostulare , & perfrictae frontis effecti ionus aggravare no erubescunt, populo non ullum solatium erat, quod Rex paleas penderet. Sed aucto labore sic oppressit: ut omne laboris solatium subtraheret. Si de haereticis fiat memtio, non est quod dubitemus eos Pharaoni similes . Nam succestu temporis onus aurit. Istive εο suam haeresim adeo dilatauerunt ut pene attigerint at ei sim v. Arrius in principio in Alexandria una fuit ignis scintilla,quae quia cito nofuit extincta, totu fere oriente inflamauit. Haeretici vero qui nostro seculo orti sunt, paleas praebuerunt ut relicto edificio lapidum , id est, fidelis populi, lateres decoquerent in structura Ecclesiae malignantium, praebuerunt, inqua, in principio paleas id est,fomenta ignis seditionis, promittentes diuitias, libertatem , tranquillitatem , bonorum Ecclesiae facultates . Quidnam hoc aliud erat, quam ignis fomentum tradere vel paleas, quae subitaneum ignis fomentum est, sed statim evanescit. Quandoquidem nil vanius promissis vel minis haereticorum , quae statim dilatantur, sed hoc solatio erigimur quod eorum mendacia non diu fallunt. Per-
146쪽
pede rem non segniter. Qui tali suco haeresum facile accenduntur iandem paleis destituuntur, grauioribus obnoxij oneribus. Quia aliquali distributione pecuniole fascinati,postquam haeresum iugo addicti sunt ut erubescant ad fidem redire, pendere pecuniam inuitantur, qui non nisi accepta pecunia haeresim no suscepissent, sic
grauiore onere premutur ut macie & fame co-fecti: maiore conscientiae stimulo affliguntur. Sed audiant Aaronem, & Moysem ut excusio Egipti id est tenebrarum & haeresum iugo, sine labore id est sine peccato , in deserto Ecclesiae , pane suauissimo. i. corpore Christi in sacra meto
altaris collocato: vescantur. Ite veramini. CN.Quam diuersa Christi,& Satanae coditio. Siquidem Christus, qui operum nostroru non eget, eo fine operemur iubet, ut in nostrum compleatur opus qui non paleas id est res vanas, sed manus adiutrices in nostrae fragilitatis subleu men porrigit .Et si quid discriminis opus nostru habear,peramplius praemium opperitur . Satanas ver b suae inuidiae causa, stimulat ad opus terrenum , spreta coelesti conuersatione, & vana mercedis spe deludens , tandem desitutos solatio sibi parentes : sine miserijs non relinquit , Paleas quidem a principio praebet id est mundi illecebras fauillis palearum vania ores, sed peccator senio confectus, iiijs uti im- potens : grauiore peccatorum stimulo premitur . Fetere fecistis odorem ηψrum Phρ ove, Esdrrit seruis ei-.Rard contingit veritatem sine co-trouersia,& cu perfecta tranquillitate nunciari,
147쪽
ram Pharaone & seruis eius id est Satana, remundani, qui sunt serui eius . Quia nisi odor
noster feteat coram eis, non possumus cum sancto populo terram promissionis, id est aeterna gloriam ingredi. Na amicitia huius mundi inimica est Deo. Veru ad hoc christiani sum vi si- ὰm' bon' Christi odor, electis odor vitae in vitai 'reprobis vero odor mortis in mortem , videlicet ut qui praedicationem fidei quam praedicamus, existiment vitam spirare: vitam consequatur aternam, & qui eandem praedicatione spirare mortem putant, in mortem incidant aeternam, Sic foetebat odor Apostoli coram mundo, qui non erubescebat dicere. Maledicimur &benedicimus , persecutionem patimur & Ω-stinemus, blasphemamur & obsecramus, tanquam purgamenta huius mundi facti sumus i. or. omnium per ipsema usque adhuc. Reuersusque ad dominum Moysis, ait, domine cur afflixisti populum istum'euare misisti mes Assiixisse populum dominus dicitur, quod tu temporis Pharaone mini-mὸ cohibuerit, quia & amigendi voluntas ex Pharaone fuit,assii gendi tamen populum pol statem sine domino habuisse non potuit. Ob quam rem, non despondeamus animum in aduersis, quae de domini potestate prodeunt. Miarabatur Pharaonem,&causabatur eum amix sese populum, cui non nomine suo: sed nomine Dei locutus fuerat. Quia qui Doctoris vel ba iauersatur , non Doctorem sed Deum spernici Pia quidem Moysi expostulatio quae non ex
148쪽
virtutem orationis obtinuit. quia Dei a quo missus fuerat, postulauit suffragium. Nam eo erigimur solatio, ut nescientes quid agere debeamus ad Dominum confugiamus in auxilio
, Ixit Dominus ad Mysem. Nunc videbis quae facturm sium Pharaoni. Tametsi dominus, Deus iustus sit,&rectum iudicium eius r . Us. nichilominus frequenter in populum suum animaduertit ob suae voluntatis transgressionem: ministerio eorum qui grauioribus peccatis habentur obnoxij. Nec id quidem diuinam au crum. s. satur iustiseam. Voluntati enim eius quis resistit Z Verutamen qui flagri vicem agunt tandem populo Dei animaduersione diuina eluto, fame mis uruntur vltricibus aeternisque, nec relin- ''quitur virga peccatorum super sortem iustorum , ut non extendant iusti ad iniquitatem: manus suase impatientia scilicet peiciti. Siquidem Pharaonem Dei flagellum extitis te non H i ambigo, quo populus Dei disciplinam suscepit, nec perbi de via iusta : quia non semper aduersus eum iratus est. Sed tandem Pharaonem corripuit, precedente tamen comminatione squae
misericordiae specimen est quemadmodum dicitur. Nunc videbis me. Audisti indignationis magnividinem 'Audisti minarum excellentiam 'Sed ideo se dominus talem Pharaoni ostendit,ut
ei comminaretur, non ut opere minas expleret,
sed ut eo correcto, minas ad opus non perduce-
149쪽
ret. Alioqui si punire vellet,cur praediceretrianE
existimo Deum utrumque saluare voluisse,nepe Pharaone,& populum. Israel Interim tamen iusticia Pharaonem assigi , populum verb situm misericordia co lati dispotuit. Nunc videbis Crc. Quas dicat, non est quod causeris immanitatem,& arrogantiam Pharaonis,quae nec illi profutura est , nec tibi nec populo tuo nocitura, sed illi qui ponit carnem brachium suum. Nec aliud sui regni fulcimetum habet quam violentia. Sed maius est iusticiae robur quam violetiae.
Quoniam iusticia firmatur soliv. Ob id regnum Christi finem non habet, quod virga squitatis virga regni sui est. Experieris ergo , o Moyses ,
quid Pharaoni proderit eius arrogantia cum extendero manu meam. cui resistere non poterit.
Fortis quidem est, sed cum fortior superuenero: auferentur ab eo spolia sua, id est, populo meo destituetur, quem ne michi sacrificet prohibet. Per manum enim fortem dimittet eos. id est, Sic eius conatus deludetur, ut manu forti abutens manu φfortiori puniatur. Quia per quae quis peccat:per haec & torquetur. Nam prius manu adiutricem M. imextendi, ut verbo meo quasi manu ductus , imperio meo faceret satis, sed quia aspicere contempsit, rigore meo venit coercendus, ut etiam sortis,alia fortitudine superetur.Grauis fuit eius mali' super populit me ii, sed grauior erit manus mea super eum,ut ea depressus cogatur dimitteae populit meum . Et in manu robusta e ciet lini de terras . No poterit semper resistere, quia hQmOprii, mnon roborabicex impietate.Ille maxime cusetur
150쪽
impius qui in ipsum Deum peccat ex directo,de
eius cultum auersatur, quemadmodum & ipse Pharao, qui domino volente, populum Dei regnum agi pii egredi coegit eadem manu forti.& robusta, qua hacten' eum detinuerat: ne proficisceretur in desertum sacrificandi gratia. Quia futurum erat ut Reges terrae typo Regis AEgipti designati siquidem AEgiptus tenebret in-rerpretatur J ea potestate qua cohibebant, ne euangeliu praedicaretur & an nunciaretur Christus, audita morte primogeniti, id est cognita Christi mortis essicacia & virtute, baptismum sus perent, & ad fidem, similem populum adhortarentur. Sed quantum ad Pharaonis personam attinet,in manu robusta eiecit populum Dei de terra sua, suo quidem damno, quod id non obedientiet causa non fecit, sed morte primogenitorum dumtaxat perterritus. v. Amianin qui apparui braham, Isaac, er Iacob in Deo εmnipotente, em nomen meum dono no indicaui
Hic in tribus Patriarchis solidiorem fidem
fuisse qua in Moyse declaratur,quibus non fuit opus tantis miraculis ut omnipotentia Dei crederet, qui nec subdubitasse creduntur nec praeceptis Dei reclamasse. Sed simpliciter obediuisse leguntur. Apparuit ergo diis illis in Deo omnipotente,quia sic crediderunt omnipotentiam Dei, ut non fuerit opus illis indicare nomen Dei Adonay. i. quantς fuerit potentiet. N per exhibitionem operis , nulla faciendi mir .cula potestas data est Patriarchis, cum autem audis Adona' nomen .non nudum vocabulum