Pelagius in Irland : texte und untersuchungen zur patristischen litteratur

411쪽

n0n credunt deum; peccat0res qui p08t baptismum et euangelium peccatis it se subdent: seelerati qui n0n curant apud proximum 204b. adulterare; contaminati, peccatis c0inquinati; patricidi et matricidi, qui aut patrem aut matrem occidunt, i. matricidi diguntur qui cum eis non erubescunt adulterare; h0micidi, interlaet0res hominum l. heretici qui animas ad mortem tradunt; fornicarii qui uel eum mulieribus uel cum idolis polluuntur; masculorumc0ncubit0res, Sicut 80domite fecerunt; plagiarii 8, dem0ne8 ausdemonibusὶ ad0rante8, quemadm0dum Ι in regum phyt0ni 88am

legimus ad Saulem uenisse, uel qui ad arb0res dem0nibus uota tribuunt: mendastibus, qui ueritatem relinquentes fallaciam appetunt; periuris, qui mendatium cum iuramento adfirmare nituntur

resp0nderet resp0nderet - d0cendi bis c0mmendat d0cendique prsceptum c0mmendat - 04, IIJ pr0phetandi pr0phetandi. Item hic prophetiam manus inp0siti0num dicit - B, Q siue etiam bis defendentes iam uitia sua etiam defendentes - B, I9ὶ Satanael Hiernaoh Ad emendati0nem Suam sunt traditi n0n ad perditionem - In interitum carnisi fehit - B, IJὶ Ad emeti dandum

bis perdendum i fehit, weil vorher gegeben au Satanae. Caput II. I-7. 877 C, I) Obsecrati0 bis 0rati0J ersi nach p0stulationes C, Q mit Zusate: Augustinus dieit 0bsecrationes esse collestias illas quas presbiter in exordi0 missarum dicit, unde p0tentiam et maiestatem d0mini c0nlaudat. Orati0nes, ut qu0d deest illi de ip80 d0mino quod minus intellegit impleatur in eo. P0Stulationes pr0 beneficiis dei, ut mandata eius in omnibus per ip8a bene-

412쪽

ficia iam accepta adimpleat. Alii dicunt obseerationes pro nobis, 206 a. OrationeSque Suaue offeruntur, p08tulati0nes pr0 aliis - lj Q δὶ etiam pro bis tribulanti etiam aliis impetrare - C, ci) Ρro omnibus h0minibus i Hiernaoh als Glosse etiam pro his qui nos persecuntur et tribulant - C, Iin Ill0rum enim ini In ill0rum enim nobis bis turbati 0 Christiani sint perseeutiones a n0bis et perturbatio et QU) pietate et castitate . . luxuria pietati et castitati . . lux0ris - D, IJ Ut quieti . . . serviamus Ut et u08 sicut ille salvos esse omnes homines cupiatis et ut ei quieti . . Seruiatis - D, Q Hic probatur j Hinc probatur deum - oporteret fehit - de indurati0nebis quaesti0nesi ne indurati0ne phara0nis et cetera huiusce m0di obiectio questi0num. Aliter omnes h0mines de omnibus gentibus tam insipientibus quam sapientibus - consentiret adsentire -

D, II) deitatis deitatis, et ne quis illi diceret, quare 80lus

Christus hoc meruit, resp0ndit, quia unus deberet esse mediat0r Sicut unus deus. Item h0e l0 eo sub appellatione unius dei monstrat mysterium trinitatis, Christum autem mediat0rem Secundum

δ-M. 878B, I) magisteri Ut magister ut auctoritateJet auctoritatem - neque in montei ut neque in m0nte - B, βὶ esse intelligitur. Sane dei est. Intellegitur sane - et haci de hac - m0ta fuit quaestio J m0tam fuisse questi0nem - B, II)0pere 0pere pure Sint - mentem mens - qui sibi bis mundas quia ita sibi dimitti petit sicut ipse dimittit, sit - B, M) Omnia quae In omnibus agant quem ad modum - C, 2ὶ Hae Ηqc - 207 a. C, IH charitate taciturnitate - D, 7ὶ Reddit causam quare eas uelit Adam non ign0rantis sed c0nsensu peccauit; reddit causas cur eas uult - iactura facto - D, I9ὶ In praeuaricati0ne fuitJHierau stehi die E luruns In praeuaricatione D, IIὶ bis tractabatur 879 A, d) - 879 A, I) fili 0rum siliorum dei - ipsa Saluabituri et ipsa saluatur oh tractabatur A, 4ὶ folgi Salua

bitur enim per fili 0rum generationem: Ne quis existimet hoc loc0, euam per filiorum fidem esse Saluandam Secundum 908ter08 Su08 sed pr0pria fide, si tamen et illi in b0nis operibus

413쪽

manserint atque durauerint, sicut ipse ap0stolus ad Ch0rinthios dicit: omnes enim nos manifestari op0rtet ante tribunal Christi, ut referat UnusquiSque merita e0rp0ris Secundum qui geSSit, Sive b0na siue mala. Saluabitur autem per fili 0rum generationem: hie 207b. ap08tolus figuraliter sub appellati0ne eue ecclesiam Significat et qu0d dicit, eam per generati0nem filiorum Saluari, n0B de carnalibus filiis intellegitur, sed filii n0stri 0pera n0stra bona intelleguntur, ex quibus est lesia per filios qu0s genuit predicando saluabitur. Alii h0e l0c0 iuxta hist0riam ita dicunt, mulieris peccatum maius eSSe quam uiri, et pro e0 quod de p0m0 vetito in uentrem sumpsit ideo d0l0rem ex filiis mai0rem habeat, quia adam non est Seduetus mulier autem seducta in prevaricati0ne fuit, ide0que sti0s bene enutrit et in fide perseuerat pro d0lore quaem habet et filios bene ed0 eand0 de leuioribus culpis uel de prevaricati0ne ipSa mai0re quam uir e0mmisit indulgentiam habet. De qua adstictione et d0minus dieit: multiplicabo erumnas tuas et conceptus tuos, in dol0re paries fili08. beatus augustinus dicit: Salua erit mulier per generati0nem fili0rum; n0 ne et mulier uidua beati0r erit, si Sie permanserit 3 et numquid Salua n0n erit, quia fili08 n0n paret 3 numquid et dei uirgo Salua n0n erit pr0les non habens y sed ita intellegendum est: salua erit mulier, id est caro qui Sub appellatione mulieris significatur, Salua erit per fili0rum generati0nem, h0c est per opera b0na. Unde ad ap08t0lus adiungens ait: si permanserint in fide et dilectione et sanctificatione eum Sobrietate - 879 A, M ad singularem dicens a d

singularem transiit dicens - pluralem Hiernach ceterum qu0-

modo iustitiae iusti A, 4ὶ bis saluabitur A, 6ὶ - il liberabunt, 208 a. sic minime liberabunt, si - A, Iθὶ Christit in fide Christi A, Iέὶ nisi fehit - mentisJ et mentis.

h0Π0ris, quia qui eum cupiebat, ad martyrium primus exiebat etB0n D0men Sed meritum b0num esse dicit, ut in ordinatione

p08ituS ad exercendam uirtutem pri0r pr0cedat - B, 7ὶ Aut Ecclesiae bis definiuit Qui ecclesis princep8 erit, op0rtet eum inreprehensibilem, quem alibi sine macula definiuit, id est nullo

414쪽

uerbo quam exempl0J Ut tam uerb0 doceat quam exemplo e0nfirmet - omnium bis ualeant 0mnes uult Seire qu0m0d0 0mnibus debeant - legem exquiret de euius 0re legem eXquirent -

D, Ibi et putet ut putet - per iactantiam per superbiam. 7 II. 889A, 2ὶ Iudaeis bis Dei sit iudeis atque gregis et

sustinet aedifieium ueritatis, quia Sicut fortitudinem et dee0rem pre Stat, ita ap0st0li et imitatores eorum ecclesis rob0rem et de-c0rem pre8tant, ut illud: iac0bus et i0hannis qui uidebantur

Iθ. SSIA, 7ὶ Dem0nstratum estJ Iustum esse in spiritu demonstratum est, id e8t quando spiritus Sanctus Super ap08t0los

415쪽

uenit uel super d0minum - A, ' Quand0 Ιn natiuitate eius quando' - D004 de0, uel - lj ministrabantJ mini Strabant, iuxta illud: 210 a. eesse angeli asseeSSerunt et ministrabant ei - A, Ig In gentibus bis c0mprehendit Expositio. Hoc loco uniuersum genuS humanum conprehendit, sicut et d0minus ap08t0lis dicit: ite, baptigate omnes gentes in n0mine patris et filii et spiritus sancti - A, J2ὶ mus do merzu Glosse Ut illud: ubicumque predicatum fuerit hoc euangelium in t0tum mundum dicitur I, IP) ascendit in coelum in estum asstendit subieetis sibi angelis et p0testatibus et uirtutibuS.Caput IV. I-7. 8SI B, I) Pr0phetalem H0c l0c0 ap08t0lus pr0phetalem - qu0dJ qu0m0d0 - B, ci) Omni84 Hic ostendit quia omnis - B, 7ὶ et cauteriatam hab. 8. 00n8c.J fehit - B, 9ὶ n0n e0ntineant

ti0ne, reoran die Glosse anschliUst Hie apost0luS eondemnat e08, qui nuptias pr0hibent l. cybis quos deus ad edendum concedit, predicant abstinendum n0n pr0pter ca8titatem l. abstinentiam sed quasi inmunda et mala esse credentes. Nam id ipsum ap08tolus ali0 l0eo adserit: u0l0 0mnes h0mines ut me ipsum, id est, cast08

416쪽

quem etiam sancti pr0figiant ad cuius c0nparationem etiam sancti indignus se esse iudicent - B, IIJ NihilJ D0etrina sane nihil fidelibus bis exemplum uerbi cupit fidelibus prebere exemplum -

Omnis enim Quia omni8 - omnis qui . . . meditatur 0mnis . . .

417쪽

DUt hier - D, 8ὶ nec electi angeli Et electis angelis: - D, θ) altaribus4 Vernaeh Text Ut hsc custodias Sine prς iudicio mit Glosse Neque D, Iθὶ in dexteram neque in sinistram

declines, nisi quemadm0dum scriptura testatur impleas; siue n0ndeelines, nec pauperi nec diuiti c0nsentias iuxta illud: ne miserearis

custodire Sane n0n ali0s cust0dire prohibuit Sed exemplum dare. 23-25. SSIA, Sin abstinentiae in abstinentiam - dicente: omnibus4 omnibus dicente - qua8 . . . p088it Sanare 908Se li

qu0Sdam . . . SaBari - A, IIJ Detestti . . . Sive . . . damnanturJ 214 a. Sive detecti . . . Sive dum . . . per Se damnantur. Item eorum

inquid h0minum peccata omnibus palam Sunt qus manifeste admi8Sa Π0Scuntur; ea autem quq 00culte geruntur nec in alicuius ueniunt agniti0nem, hec illos a quibus admissa sunt p0Stea cum ad iudicium uenerint subsequuntur. Potest et aliter intellegi, qu0d peccata Sua aliqu08 Subsequuntur, id est, heretic0rum magistr08, qu08 908t abScessum uitae ad e0ntemnati0nem Suam

c0ntra fidem eruditi discipuli subsequuntur - B, 2ὶ In futur0 iudici0J Sive subsequuntur eos in futurum iudicium. Caput VIL

aequalitatem uindicent et - il C, 6ὶ quorum bis merentur cari- 214b. tale quorum participes facti sunt in baptismo - C, I) D0ce ita Hec doce - ostendere Deum 0stendend0 - C, I2ὶ seuera doctrina est erat seuera d0etrina - C, I in cum sit cum non sit - sapientiamJ sapientia - D, Ii scientiaJ scientiam occasi0nibus4 accessi0nibus - D, θὶ ex uerbo bis Testament0rum qui ex uerbis diuersitatem testamentorum adfirmant - D, II) de alteroJ de alterutro - efficereJ deficere - 88θA, ' Te8tamentum testamentum, uel pro lucro eis deus dedisse ipsam

418쪽

Oecasi0J Occasi0 erg0 - laqueusJ laquei - diuitias diuitias, quia qui diues est aut et iniquis aut heres iniqui, B, ' et inutilia et n0ciua Ostendit quia - erg0 ehu - B, 9ὶ satiantur

Hiernata Inutilia et n0ciua mit Glosse n0n solum inutilia Sed etiam 110ciua - ad cael084 uSque ac cel0S - perueniunt perueniet - B, IIJ Quia bis augmentum Quia aut f0ns est omnium criminum aut augmentum - C, 2) exci8084 autem eXci8a8 - eX-cidantur excidantur, unde et d0minus diuitiarum erumnis et circa reliqua c0ncupiscentiae uerbum adserit suff0cari, reelehe morte

siue ut illi student in diuidiis 0mnes uincere, ita tu u8que adm0rtem certa pro iustitia in fide - D, IIὶ Qu0m0do ego c0m- prsiliendi Sidui alibi dicit: Si qu0m0d0 e0nprehendam, in quo et 00nprehensuS Sum - gerere tenere - 8SIA, M abrenuntiando . . . eiuSJ renuntiand0 . . . eiuS, uel quia fuit flagellatus c0ram multis et n0n negauit sed perstetit in fide Christi Iesu. 23 - 2I. 887 A, p) etiamsi arefiant . . . reuiuiSeunt etiam 216 a. aresa in . . . reuir Seunt - il A, IM m0riend0J m0riendo; e0n-D88io enim b0 a ipse Christus erat - B, 2ὶ in finem in fidem - B, 4ὶ et d0minus d0minantium) fehit hier - Solum p0test Deus 80lus p0test fadere deus. Et d0 minus d0 minantium: Hoc l0c0 sub unius appellati0ne Sastramentum pietatiS aceipimu8, sicut ad ephesi0s idem ap08t0lus dicit: unus dominus, una fide8, unum baptiSma, unus deus et pater 0mnium. quod cum ait pater 0mnium, ide0 pater, quia in n0mine patris et filii et spiritus sancti in baptismate generamur aus generatur B, 9ὶ mali. . . putant male . . . adfirmant - II, 13ὶ etiam scrutatur qui scrutatur etiam - C, ' n0uit uidit sicut est - intelligit. Nam 216b. Nam et - li 0 cul0rum4 0cul0rum, uel: qu0m0do alibi legimus,m0ysen et iac0b deum uidisse γ isti quippe Spiritaliter uiderunt, sed hic paulus carnaliter deum uideri non p08se manifeste 08tendit, quia inuisibilis est, et ideo eum carnales oculi conspicere n0n ualent - Q οὶ Sunt Sunt enim - alterius saeculi alterius oculi - aurum theSaurum - nee n0n qui nec n0n et qui -

888 A, I) idtigit tergit - Difficile difficillime enim h0n0rem deferri putat ipse delatum - A, H et cum spernuntur cum

419쪽

tibi . . . cu8todi Serua mandatum Sive . . . euSt0di. Item, h0e est c0mmendatum: gratiam quam per spiritum Sanctum acceperat uel

animam quam de0 largiente habebat, lige cust0dire ap0st0lus precipit - pr0fana8J uanas - C, p) per qua8J per quam Q δὶ ide0 qui sicut que serpens mai0rem Scientiam pr0mittentes - cadunt ceciderunt. Explieit epist0la , I pauli ap0st0li ad tim0theum scripta

laudatia. Epistola ε eo unda ad Timotheum. Incipit argumentum secunde ad eundem. Item tim0theo scribit de exh0rtatione martyrii et 0mnis regule ueritatis et quid laturum sit temp0ribus n0uissimis et de sua passi0ne; scripsit ei ab urbe roma de carcere. uersus CLXII. Caput L.

uel quia bonitas parentum adiutorium prestat, siqui in euangeli0c0mmem0ratur mater et pater i0hannis - n0n doceri Π0n

420쪽

et uiue.

quos non bis dereliquerunt qu0S me putabam n0n deserere relinquerunt - A, Idcirco . . . SolliciteJ Ideo . . . Sic. Caput II.