Pelagius in Irland : texte und untersuchungen zur patristischen litteratur

421쪽

. . . iudiciSJ per quod . . . iudieii - perueniturJ peruenietur

oporteret. Item isti, qu0s commemorat ap0Stolus non credentes reSurrecti0nem m0rtuorum suturam, plurim08 subuertebant; in quo autem generatio vadit et generatio uenit, in e0 resurrectionem

fortiaJ f0rtia, per hoe b0nos uult intellegi - B, 3ὶ Infirma Humilia et infirma seu terra adherentes fragiles - B, δὶ mundauerit et erediderit in emundauerit crederit - futuramJ esse

422쪽

22ib. Sine pace quam d0minus praeeepit habere, Sine assecti0ne, mala pr0 b0nis retribuentes; criminatore8 Sanct0rum - A, I9ὶ In 0mnibus uitiisJ Omnium simul uiti0rum; sine benignitate, Sine indulgentia. Prodit 0res: de c0nses8i0ne - A, I' Pr0terui bis 80lligitud04 Protervi: In sermone. Tumidi: Elati inuicem accuSanteS. Voluptatum amatores magis quam dei: Mai0r

222 b. legis n011 - il utilis est me u die Glosse Quaestumque sunt in lege Scripta ad n0stram d0etrinam pertinent - B, 6ὶ in iustitia Hiereu die Glosse De ipsa lege docetur ignarus, arguitur inS0le S, c0rripitur declinans, eruditur ad iustitiam qui m0dum Seruare non nouit -- c0nsili 04 consilium. Caput ITI-5. 89 D, Io C, 2ὶ Testificor bis suscitabitJ Testificorc 0ram deo et Christ0 Iesu: Contestatur illum per uniuersa quae eredit religio Christiana ut uerbum dei instanter. Qui iudicaturus est uiuos ac mortuos suscitabit in aduentum ipsius et regnum eius. Quia et uiuos inueniet et mortu0s Suscitabit, siue peccat0res et iustos in audire audienti praedicare predicare, gregori0 dicente: dicturus 090rtune premisit op 0rtune; inportunum est si istas quatuor n0n habet predicat0r: quand0 dicat, qu0m0d0 dicat, quid dicat et cui dicat -

423쪽

Obsecra Seniores et bene 0perantes, increpa resi Stentes uel iuni0res

d0ctrinam d0ctrinam perfice legis - CI ὶ Tales . . . qui ea dicunt Tales sibi. . . qui eis dicant - D, d Qui bis c0mpungere Qui dilectari desiderent n0n c0npungi - D, 9ὶ uerbum . . . Operi

am. Saec. relinq.J relinqueret Sec. Π0n am. - B, δ) n0n et n0n- B, II) Dei vel . . . nece 88itatiSJ vel . . . necessitate - B, II)imp08ui 88eJ p08uisse - C, I) uendendam Item in greco habet τον φελο ν quod interpretatur u0lumen. aliter penula uestimentum creditur qu0d sit, alii carietarium, alii dicunt quinque libr08 m0yse esse, alii dicunt penulam ex auro et gemmis ei datam fuisse et ipsam r0gasse adferre - 89HI, 3ὶ restitit: cum habebant rati0nem J resistit cum ip80 habeat rati0nem - A, I) restitit resistit - A 9ὶ c0epi Euangelium defendere codpit defendere euangelium in r0ma - il A, IIJ in 0mnibus affuisseJ 0mnibus deserentibus 223 badfuisse, hunc - A, II) timerem timerem, Sed ut per me predicatio impleretur. Item manifeste 0Stendit apost0lus, prima uice quando perductus eSt r0mam pr0pter euangelii predicati0nem gentibus adnuntiandam abS0lutum cust0dia earceris neronis Seuitia liberatum; quo regnante p0Stea iterum P0mam uenienS gl0ri08am martyrii meruit c0r0nam - A, Ibin PersecutorisJ De p0 testatener0nis imperat0ris uel de m0rte tunc Seu steteris persecuti0uibus

mit Zusata l. ideo n0n curauit, quia non semper aderat ei spiritus

Finit . II. ad Timotheum. Epistola ad Titum. Incipit argumentum. Titum discipulum suum epiStola c0m-m0net et instruit de c0nstitutione presbiteri et de spiritali e0 uersati0ne et de hereticis uitandis, qui in seripturis iudaieis ali 0s

424쪽

Seducebant. scripsit ei ab athenis, scripta' a roma alibi de nic0p0li. Uersus XCVII. Caput L. I-4. 8956, 3ὶ peccati peccati. hic seruitus non est timoris; seruus dei dicit, quia et ad patrem et ad filium seruitus

pauli pertinebat, quia qui credit patrem credit et filium' - Q 4

224 a. N0n 0mnisJ N0n enim 0mnis - ab ipso per ipsum - praedicare predicare, et ut lectorem terreret nomen auct0ritatis et sciret omnes credentes sibi subiect0s ad corrigendum, Si peccassent' - C, 9) fidem, quaJ fidem seruus et ap0St0lus, qua - C, IIJ meritoJ merito n0stro - ex D0minica ueritateJ d0minies pietatis; ide0 p0st fidem ueritatem et pietatem p 08uit, quia per fidem ueritas et pietas ad celestia perducit D, IJ Si nonJ

ten0reJ primum - Q δὶ cum 0mnes in ecclesia fuerint rectiqdum dicit: c0rrigas, 08tendit ad plenam Scientiam n0n ueniSSe q. Sicut eg0 tibi disposui: Ill0 0rdine quo tibi in presenti dis-p08ui, h00 pr0hibet ut episeopos c0nsanguine0s elegant' - Io)pr0hibentur pr0hibentur; unius ux0ris vir: Sine crimine ex e0 temp0re quo in Christo renatus est per baptismum, nulla peccatic0nscientia mordeatur. Qu0m0d0 enim p0test preesse ecclesis et 224 b. auferre malum de medio eius qui in il delicto simili conruerat

es Se meliorem, Sed quis possit ad mon0gami continentiam sed c0- hortare quam quis e duobus uidetur e88e meli0r pudicitior c0ntinentior. Aliter ad senecta usque matrim0nium habuit nec carnis

425쪽

0pere cessauit, alter uer0 adulescentulus c0niugem perdidit et aliam per necessitatem duxerit et ipsam statim amisit. deinceps uixerit e0ntinenter; multo detestabilius est Drnicatum esse cum

mittit. Non superbum id est sibi placentem. Non iracundum, ad leuem auram resp0nsionis n0n irascetur. N0n uinolentum, in uino enim luxuria est, ubicumque enim Saturitas et ebrietas, ibi libido d0minatur. Non percussorem, n0n manum fastile p0rrigat ad cedendum. Non turpi 8 lucri cupidum, quia melius est in paupertate n0men b0num quam in diuitiis n0men

3-Iα 896 D, I in insereret inferret - Seripturarum scripturarum. Laicu8 pauc08 reeipiens impleuit hospitalitatis ossietum, episcopus nisi omnes reeiperit, inhumanus est' - UIA, 2ὶ suscipiat et caritate suscipiat - A, 3ὶ 80briumJ Dazu Glosse non s0lum a libidine sustinens si et ab omnibus animae perturbatio-

iuditio, per80nam n0n accipias. Continentem, laici pr0pter orati0nem ad tempus Se abstineant; quid de epise0pis sentiendum est qui c0tidie pr0 8uis p0pulique peccatis oblaturi sunt uictimas γ' Sanctum, Sanctitas continentia digitur, neque unius ux0ris superius iecerat menti0nem, l0 eum c0ntinentis dedi 88e putaretur. Inc0ntinentiam uel continentiam nunquam nominat ap08t0l08 nisi

in causa lux0ris - A, I9ὶ inde in te - uanas uana8, ut omne quod l0quitur uide dignum exestimetur' - A, II-IIὶ Ut p0tens bis c0rrupta estJ Ut p0tens sit exh0rtari: Talis est elegendus ut habeat el0quentiam cum uits integritate 80ciatam, ne dieta

aus Hieronymus l. l. J66 Γ, 9; I2. IJ; J67 A, g. I; B, δ; C, II-IJ. - 3. Eon Laicus bis est aus meronymus l. l. Jθ8 A, 9-I2. - 4. Von non solum bis perturbati0nibus aus Hieronymus l. l. 569 L, I9-I2. - 5. Vωὶ laici bis uictimas retis Hieronymus I. l. I68 C, II D, d. - 6. Samnit von ut Omne bis existimetur ausHieronymus I. l. 569 C, 8.

426쪽

laetis deficientibus erubescant'. In doctrina sana et e0S qui contradigunt arguere: Que Sanat audientes siue que nulla falsitate c0rrupta est, exhortari p08Sint rudes et c0ntradicentes

arguere - B, 4ὶ Qui J ex iudeis qui - obseruantJ fehit - mandataJ mandata loquuntur. II-I6. 897 D, δὶ superflua superflua sunt - caeremonias bis dieit4 gerem0nia selli det iude0rum; turbis lucri gratia, ut alibi dieit: qu0rum deus uenter e St' - B, IJ) Dixit bis pr0 merentur)Dixit quidam ex illis: Parmendes siue calim acus; vide quales sunt qui etiam a Si 08 lies suis) tale testim0nium e0n Secuntur. Proprius ip80rum pr0pheta: Epimenides dixit hunc uersum ex parte et calimaeus in laudibus i0uis aduersus cretenses Scripsit, quia dicebant apud e0s Sepultum quem raptum putabant in

adhune quedam - u0cabant u0eabantur; mundis his qui in Christo credunt et sciunt creaturam b0nam esse ρ - di instituta instituta; quq per naturam munda sunt eis pr0pter in-fidsilitatem inmunda sunt'. Nihil est mundum: E0rum qiis ine0nscientia ipsorum inmunda iudicantur' - D, I) Etiam in h0c

p088eJ p08se et qu0tie8 uincimur uitiis toties deum negamus, sicut sapientia per insipientiam, iustitia per iniquitatem, ueritas per meustacium, Sanitas per turpitudinem, an tuas fortitud0 per inbecillitatem, fides per infidelitatem negatur' - D, 7ὶ legisJ fehit

- faciant quae quaerunturJ iaciunt queruntur.

I. Iat 1 on habeat bis erubescant aus Hieronymus l. l. 570 A, I2-Id ge- Nommen. - 2. Nach Hieronymus l. l. 579 C, II. I2 unigetialtet. - 3. Samnit τon Epimenides bis callum aus Hieronymus l. l. 573 A, 19-B, 3. - 4. Von quiserarum bis deceptorum aus Hieronymus I. I. J7 C, Id. II. - 5. Stamnat τω his bis e8Se aus Hieronymus l. l. J76 A, I. 2. - 6. Von quae per bis si unt naeh Hier nymus l. l. β76 A, 6. - T. Mohi nach Hieronymus l. l. J76 A, 4. 5 zugesetzt. 8. Der Zusaris Mon quoties an bis negatur aus Hieronymus l. l. I77 I, 2 7

427쪽

415 Caput II.

aetate.

2-I9. 898A, Jὶ n0n criminatrices bis est Est erg0 habitus non sanetus - A, Zὶ reliqua ri. Non criminatrices: Non accusatristes ita, ut aliis placeant et aliis detrahant A δὶ Sed paruo utentes fehit - A,I2 - B, in Ad0lescentulas bis uiris

suisJ Ad 0lescentulas ut uir 08 Su08 ament, filio S Suos diligant: N0n alien0s, quia aduersum hane aetatem fl0rentem inpugnat inimicus et uirtus eius in umbilico si e0ntra feminas est , 22sset n0tandum qu0d n0n litus per Se Sed per anus iuuenculas doceat; sive quia alii que continentes erant nec diligebant uir0s suos et uerbum dei tanquam discidium prsdicans culparetur. sli 0s diligant erudientes in diseiplina dei, nam si libertatem tribuunt pesseandi non est amare Sed 0dire'. Prudentes, ea Sta S, domus curam habentes, benignas, Subditas uiris suis: Ne uires

iuste Ne murmurationemJ Ne cum murmuratione - hominesq

laudantur e0nlaudantur ut in 0mnibus hominibus, Sive d0ctrinam 0rnat, qui ea que conditi0nis Sus apta sunt facit'.

l. Von Non accusatrices an aus Hieronymus l. l. 586 Q 6. I. - 2. Sammtuon quia aduersum bis seminas est aus Hieronymus 58IL, 7-9. - 3. Ist v silios diligant bis odire naeh Hieronymus l. I. ISIC, 5-8. - 4. Von dum bis de- Siderant alis Hieronymus l. l. cita B, 2 - 4. - b. Von d0ctrinam bis facit ausHieronymus I. l. IS6 A, 7. 8.

428쪽

SeruauerintJ Seruauerint. Item h0c loc0 manifeste Iesu Christi deitatem maieStatemque Significat, quam Sicut pater natura habet

nam si contraria iusserint, op0rtet deo oboedire magis quam

damuS B, δὶ, nur stati c0rrigantur ne stehi c0rrigant nec - B, δὶet aliquid bis efficiet et delinquit proprio iudicio con-227 b. tempnatu S - peccatorum4 peccat0rum Su0rum- il B, IIὶ bye- mareJ Darnach die Glosse Quia Cretenses nuper crediderant, ideo in l0 eum titi e08 misurum esse se dicit R. Nicop0lis ip8a est quq ob victoriam augusti accepit, qu0d ibi ant0nium deo patriamque superaret' - B, IH d0ctrinae tardantesJ d0ctrina tardantes; precipit tit0, ut qui de creta in gretiam nauigaturi erant n0n e0S faceret sedarcis indigere, sed habere ea que in uiatic0 neceSSaria sunt . Qui missi fuerant cum epistolis pauli ad uicinas insulas - H credentes credentes; infructuosas uocat quicumque euangelisis8 n0n ministrauerint ρ - in omnesJ omnes sancti fratres: S0lida consuetudine usus est, ut titum ab omnibus qui Seeum erant, diceret salutari, uel certe magna laus est titi, qu0d meretur omnium am0rem qui cum ap0st0lo erant' - C, Q Gratia bis

1. Der Zusata non nam si bis tormenta nach Hieronymus l. l. 59I A, II; B, 5-8. - 2. Eon Quia bis dicit aus memonymus l. l. 598 B, 3. 8-11. 3. Samnit non Nicop0lis an aus Hieronymus l. l. G98 C, 2-4. - 4. Von precipit bis necesSaria sunt aus Hieronymus l. l. J98D, 5-8 genomm . - 5. Ist Non infructuosas bis ministrauerint nuch meronymus II. I99 A, I -B, I. - 6. Von solida consuetudine bis erant aus Hieronymus l. l. 599 C, 7-699 A, d.

429쪽

et si non essent aliqui, qui ab8que fide diligerent, nunquam ad amorem fidem p08uisset' - QI9) salutat salutat et gratia credentibus imprecatur, que cum u0to habebant effectum . Explieit epistola ad Titum a nic0p0lim scripta. In eipit ad philimonem. Epistola ad Phili monem. Incipit argumentum. Philini0ni familiares litteras facit pr00ne8im0 Seruo eiuS; Seripsit autem ei a r0ma de carcere per eundem 0BeSimum acholitum. I-6. 899 D, 2) PaulusJ Hiernach Eodem m0d0 pauluS Sub- 228 a. ieet0 paulo Sergi0 eius n0men accepit, ut subiecta creta metellis p 0stea cretenses uocati sunt et Subiecta africa a Dieani n0men acceperunt' - D, M catenis catena. non omnis uinetus est Christi sed qui pro n0mine eius et non uitiis ligatur - D, I)adiutrici bis ereditur adiutori; appis uero uel S0ror eius creditur fuisse uel c0niunx; filiu10n de col08en808 fuit et onesimus et archippus D, ' ministerium . . . etJ miniSterium tuum . . ut - D, IIJ Christo Hiernaeh Glosse In gratia 08tendit patris et filii unam esse naturam, pax per quam rec0nssiliamur de0' -

i. Zusata aus Hieronymus I. l. 699I, 6. 7 pon et si non bis posuisset. 2. Von et gratia bis essectum aus Hieronymus l. l. 699 C, 3-5. - 3. Ist Zusata aus Hieronymus' Kommentur zu Phile'non Mione, '. 26, 694L, I2-C, ci). 4 Ist son non omnis bis ligatur Zusata aus Hieronymus Migne, N. 26, 69I B, I f. - 5. Filimon bis Archippus aus Hieronymus st. l. 696D, IIJ). - 6. Ingratia bis deo Zusam aus Hieronymus st. l. 698B, 4-83.

Zimmer, Polagius in Irland.

430쪽

418r0gare' - A. δὶ inutilis fuitJ Hiernach die Glosse Quando gentilis

l. carnalis fuit A, 9ὶ - A, II) Velut filium n08trum charissimum fehu - A, Ibi ut tua uice ministraret ut p08Sim eum credere tua mihi uice ministrare - B, δὶ c0mmendetur commendatur - B, βὶ N0tandum Ostendit quia bonum sagere n0Strum est et

n0tandum - ne mercedem mercedem uoluntatis.

frater uoluntarius u0luntarius quasi frater: qui credit in Christo duplici lege constringitur, ut ei ex necessitate carnis iniungitur

SequiumJ obsequium. Si ergo habes me 80gium suscipe illum sicut me. Si uis me habere cons0rtem, habeto et 0ne Si-muni; Si me diligis, illum Suscipe sicut me, quia ego illum taliter diligo sicut me, quem si n0n susciperis me habere non p0teris quem c0ns0rtem et filium et uiscera habeo: c0n80rtem in euangeli0, filium in baptism0, uiscera in dilectione' - A, Io) ego reddamJ Dazu Glosse: Qu0d ille rapuit, ego me Sp0ndeo redditurum; huius 890nsionis epistola lige et manus testis egi pr0pris. Si aliquid n0cuit: quia futurum e0mmiserat et pergens in italiam et in pr0xim0 ut fagilius p08sit adprehendi pecuniam d0mini per lux0riam perderat, sed a paul0 babligatus penitentia digna maculas abstersit, ut ap08t0lus testis eius fieret, qui et euangelii predicat0reSSet et g0nSeruus et euangelista. Crede igitur mihi et onesim0p0llicente A, IIὶ quod et te ipsum mihi debeas Da, Glosse Hoc autem die0 quasi ad extraneum l0quens; ceterum Si in ius meum redeam, propter euangelium et serm0nem Christi qu0db0num predieaui, te ipsum mihi debes; qu0d Si tu meu8 es, et tua 0mnia mea Sunt et onesimus meus est; sed tuis uoluntatibuS. relinquo, ut mercedem habeas ign08cend0 A, I2ὶ in d0min04229 b. Dazu Glosse suseipiens 0nesimum - il A, II) h0spitiumJ Duru Ut dum eum expectabat uenturum, magis faceret quod rogatu8