장음표시 사용
141쪽
M8 Esp. CARD BELLA sequeretur ex Christi verbis Μati. 8 si peccaueris in te state tum corripe eum. 3cc. Os non audinitidiciscusa. Vbi nullum nec personarum,nec peccati genus excipitur, sed uniuersaliter Ecclesia, id est Praelatus peccatorum, quae ad tribunal suum des runtur,iudex constituitur. Quapropter ne illa inconuenientia quae tragice F. Paulus enumerat oriantur et opus erit ex D cretalibus capitulum Νο-.3 ex Euange lio illam Christi sententiam dolere ac Gradere: imo oportebit Deum orare,ne de peccatis hominum ullam omnino curam
aut cogitationem suscipiat, nec ut illa re prehendat cognoscere velit,alioqui nutilus inritido princeps,nec ulla priuatago hernatio supererit.Non respondeo partiis culatim ad si nauta illius Verba, quia n quaquam profiteor me omnes ipsius disi cursu examinare, huiusmodi disput tionibus omnes fere libri pleni sunt: atq; insuper experientia luce clarius demon , strat, per tot decursus annorum, quibus obseruata est' qc Euangelii& capitali Mo-xit de iudic3s,dorerina, nunquam defuisse Principes nec priuata dominia siue gubernationes, nam maxima pars criminuquae saeculares Principes puniui,adeo clara manifesta sunt, ut recursu ad iudiciu Praelati, quo declaretur,peccata sint necne
142쪽
Co r. PAVL. SERVIT. 9 ne non egeat, sed sufficit ut crimen latum perpetratu esse doceatur, cuiusmodi sunt homicidia,adulteria, furta, falsi testimonia,&similia. Fol. 12. Didit F. Paulus, quamuis in lib. de Claricu,cap. a conclusa exprsse non dicam Clericos faecularib Principibus subiectos esse, rationem nihilominus meam probare, illos eis subieetos esse Valde quidem miror F.Paulum praecedenti solio scribere, culpae mihi datum fuisse in Francia, quod scripserim Ecclesiasticos nulli alteri Superiori subiectos esse quiunsuperiori suo spirituali: nunc vero dicere,
ratione meam probare, subditos eos esse Principi sculari Gratias ago Deo u opera mea Venetij excusa sunt, tradiatus de Ecclesiasticorum exemptione in illae
ditione plenior copiosior est,6 in prioribus editionibus ibi insipicore nusquis que poterit, me nicuiq;Principi, temporali videlicet spirituali, quod cuiq; co- petit,tribuere. Quia doceo proprium i dicem Ecclesiasticorum esse superiorem spiritualem, ab illo tantum iudicari posse quando criminis rei sunt. Nihilominus fateor ab illis eam Principi temporali deberi reueretiam, quam praecipit S.Petrus quando dicit, Regem bonorificate: nec non teneri pro suo Principe illu agno in
143쪽
cere: 'ro Rege nostroci obtemperare etiam
legibus illius temporalibus quando Ecclesiasticis non repugnant ac denique iudicio illi stare in ciuilibus controuersijs, qua do ipsi sunt actores, ac ut tales ad forusaecularem confugiunt. Et hoc ipsum inferre voluit Ludovic Richcomus, quε F. Paulus citat, in Apologia sua c. si quado respondet obiectioni libi facta de meo libroci ac dicit Episcopos, Archiepisco pos&Cardinale, Franciae, fateri sub Regis imperio esse, hoc est, illum tanquam Regem venerari, Deum pro ipso tan quam pro Rege suo precari atque illi in his quae statui illorum non repugnant Obtemperare: no autem fateri se,ab ipsi R ge iudicari posse. Fol. I 2. Reprehendit F. Paulus haec verba mea:Libertatem perperam agendi non esse a De est Diabolo , dicitq; hanc L. se haeresim, quod per libertatem intelli gatur liberum arbitrium, id autem nat rate atque a Deo esse JHic iterum necessario compellόr dicere
F. Paulum non modo grammatices, Ut an
te dixi, oblitum esse, dum politicae anxi us incumbit ed etiam Theologiae: nam si libertas male agedi est liberum arbitriu, Deus&Beatino habebunt liberum arbi- ό
144쪽
CONT PAvL. s RurΥ. in trium, quandoquidem hac libertate mala agendi carent .Et tamen habent arbitrita, non modo liberum, sed etia liberrimum, sicut omnes Theologi fatetur. Dicit so te F. Paulus eloqiii tantu de libero arbitrio hominis. Sed neq; hoc quidem veruestinam posse male agere, est qusdam ut ita dicam, infirmitasis imperfectio liberi arbitrij, nec pertinet ad substantia siue essentiam illius, ut docet D. Thomas, qu.a . de veritate art. 3. Vnde S. Augustinus in lib. de corrept.=gratia cap. 1. dicit Primal
bertasDirpos non peccare id est,prima illa libertas in qua conditus fuit Adam, ea e rat,Vt posset, peccare sed ultima quam consequemur in caelis, erit longe maior, nimirum non posse peccare . Adhuc amplius dico , per libertatem male agendi, quam ego eodem in loco a libertate naturali distinxi, dixique illam eandem esse cum seruitute peccati, non potuisse omnino intelligi libertatem arbitrii, nisi quis data opera verba mea pe uertere, Mi alium sensum detorquero 'elit, itaque libertas male agendi hoc in loco nihil aliud est quam licentia male agendi, veluti cum piater nimis indulgens permittit filio, ut Ecclesiavi Scholas
deserat, lusorum vero ac meretricum loca frequentet nec propterea tame diei
145쪽
is as p. CARD BELLAR potest, illum filio liberum arbitriuitet bere: Ac veluti cum Lutherani Principes populis sibi subiectis libere permittunt crededi quae volui; Catholici vero Principes talem libertatem subditis suis den
gant,dicere non potest F.Paulus, Princi pes Luthera nos populis suis liberum arbia trium concedere, Catholicos vero den
Hanc vero libertatem mala agedi non esse a Deo clarum est, nam si Di s coceiasisset hominibus libertatem male agendi, non puniret pectatores: Cum tamen dicat D.Αugustin.Enchirid. cap. s. Mortu seu
pliciam commaracataefuerat homini β peccaret. - eam munerans libero arbitrio, ut regeret imis perisseνreret exιtio. Et Scriptura sacra E
clesiastici cap.rs postquam dixisset hominem creatum fuisse caelibero arbitrio, ne F.Paulus existimaret liberum arbitriue sile licentiam male agendi,adiungit. D M S neminem dedit θacili peccanda. hi Graecus interpres dicit ἀνεπιν, hoc est, nemini dedit libertatem siue liuentiam peccadirae Latinus textus idem significat cu dicit,.
Deum nemini dedisse spatiu, hoc est,nuulum omhino tempus concessisse, in quo
liceret maleagere. Deniq; si libertas mathagendi est ide cum seruitute peccati, que admota asserit vostes adstom. 6.
146쪽
affirmare potest libertatem male agendi Deo esse, nisi velit Deum auctorem facere peccatit Fol. I 2. pag. 2. Dicit F. Paulus doetri nam esse Cardinalis Bellarmini, Ecclesia sticos in causis criminalibus iure humano exemptos esse additque mox mirabilem
cosequentiam. nimirum si antequam Ecclesiastici eximerentur , non peccabant
Principes cum delinquetes Ecclesiasticos punirent, nunc vero post illam exeptio nem factam,id agentes, peccant ideo, inquit, difficiliorem ad Gelum viam red diderunt Ideo erat sine illa exemptione facilior: Ideo non est in dificationem. Respondeo verum esse , me asseruisse Ecclesiasticos iure humano exeptos esse, sed adieci etia,&diuino ac ita me scripsisse inueniet, qui legere voluerit editio nem Venetam Anni 199 ubi in hoc non modo consormavi me Concilijs, quae dicunt urediuino se humano, verum etia conatus sum Scriptores illos, qui primo aD pectu exemptionem illam de iure diuino
esse non videtur admittere, ad meliorem sensum ac intelligent m interpretari. Consequentia vero F. Pauli talis est, ut si recte illata foret, necessario omnia Ecclesiae praecepta, imo omnia priecepta diuina positiva tolleda sint: quia dubiu non
147쪽
REs P. CARD BELLAR est, antequa illa sancita forent,peccati reunon fuisse qui contra faceret, nunc Veroessci. atque inde secundum F. Pauli logica sequeretur, illa pra cepta viam salutis arctiorem reddidisse, neque esse in aedifica tionem. Id utique ipsum praedicant Lm therani, qtiando inquiunt, non esse praecipiendum Quadragesimale ieiunium, nec abstinentiam a carnibus sextis serijs , Sabbatis, nec cotinentiam ij qui in sacris constituti sunt, nec clausuram Moniali bus, nec quippiam aliud quod obligare possit, ne via salutis angustior reddatur. Sed boni Catholici optime norunt, huiusmodi praecepta non se impedimenta, imo vero scalas quibus in caesum aDcenditur. De illis enim dici potest. Faelix
nec si a qua ad meliora compellit. Nam praeter meritum obedientiae, plurimum et ram adiumenti conserunt ad obseruantiam praeceptori naturalium, quae sunt immutabilia . Clim vero quaerit F. Paulus quid prosit haec excptio non Ecclesiast cis, quos reddit audentiores, non iis qui ab Ecclesiasticis offenduntur, a vindi dea macia inantum non denique Principi, qui satum illius perturbant. J Respondeo ex emptioncm huiusmodi cedere in hono
rem Dei,&reueret iam, quae debetur mi
nistris ius. Nec tamen propterea nulli
148쪽
manet malefici, nec datur occasio perue
sis Ecclesiasticis peiora perpetrandi : nec ijs qui offensi sunt vindictam machinandi nec Principibus ut status eorum perturbetu quia etiam Superiores Ecclesiastici sciunt volunt punire malos, nec illis desunt carceres, triremes atque alia poenarum genera: si quando propter
eorum scelera mortem promereantur,
norunt illos degradare tradere in manus saecularis potestatis. FOLI . Cum ergo reprehedissem Gersonis interprete, quod ausus fuisset definire causas excomunicόtionis a Sumo Pontifice latae iniustas esse, F. Paulus resumit hoc, Mnititur demonstrare Gersonis in
terprete id non definiuisse, sed praesupposuisse propter famam ibi vulgatu:&adiu-git me parenthesin quanda omisisse, quae
interprete excusare potuerat. Est aut haec no videtur rationabile nec credibile. Resipondeo breuiter, interpret illum fingere Parisi js rumore illum sparsum es se,ut occasione haberet causas excomunicationis iniustas appellandi quemadmodum P. Paulus hoc eodem in loco fingit fama Venet ijs esse, Demetrium Moscho- uiae Duce idcirco peremptu fuisse, quod ex Iesu itarum suggestione plurima con
149쪽
υ Rus P. CARD BELLAI nec ob aliam causam id fingit, nisi ut haeratione occasionem Iesu ita insectandi de&carpedi assequatur; nam alias facile scire poterat, Demetrium idcirco necatum fuisse si tamen verum est, quod fuerit o cisus non quod tentaverit aliquid contra
instituta illi imperii, sed quia eius aduersari populo persuaserant, illum non esse Demetrium magni illius Ducis filiu, pro quo hactenus habitus fuerat. Sed haecis ledictavi alia similia facile illi condono,&Deum precor ut illa et co donet. Quod vero ad Parentesim attinet, no potest vere affirmare, me illam ex industria omisisse, cum videre potuerit me non omnia illius verba ponere , sed illa tantum quae mihi reprehensone digna videbantur. Et tamen Parenthesis illa nil excusat inter pretem, imo culpam illius aggravat, quia significat factum Summi Potificis usque adeo praeter omnem rationem esse, ut vix videatur credibile. Fol. I s. pag. 2. Vbi Gersonis interpretem arguo,quod dixerit, Concilium quidem Trideminum prouidisse in materia
excommunicationis, ne Praelati sine mugna circumspectione, aut leuibus in ca si ea tantur non autem prouidisse,
quid faciendum sit Laicis , quando ex
communi alio sertur contra formam a
150쪽
CONT PA, L. SERVIT. 137 Christo praescriptam: F. Paulus dicit,obiectionem ibi meam contra hunc inter pretem quoad sussicientiam Concilij, similem esse illi , quam moderni haeretici Catholicis obiiciunt quoad sufficientiam scripturarum. Verum quid ipse dicat non intelligit: nam interpres ille conqueritur Concilium Praelatos duntaxat instruxisse, non autem Laicos , quamobrem arguit Concilium insufficientiae sed Catholici non conqueruntur in sacra scriptura esse aliquid , nec accusant illum inium cientiae Paulo post docet me Fr. Paulus, quoin modo sint interpretanda verba Concilij, seeudum sensum grammaticalem, inquit enim, verba illa Concili seculari cuilibet
magistratui, non conuertenda suisse, sicut go conuerteram laicis etiam constitina in magistratum a vult Vt omnino noscamus,
ipsum sub illa Apostoli sententia comprehendi, a uens circa contensioneso pugnas inniU3i. Quando autem dicit Concilium de magistratu tantummodo loqui, non de laicis priuatis, statuere ne Magistratus
imperet Praelato, Ut non excommunicet, aut excommunicationem latam reuocet,
non autem, ' illi per vim non resistatur: Resipondeo Concilium rationcm suae ordinationis reddere, cum dicit, Cum non adseculares,seu ad Ecclesiasticos hac segnitiopem