장음표시 사용
131쪽
doe et Durandus Lib. I v. sui Milonalis, Cap. LII. Nuin. v. In Missa, inquit,pro duisurbis , Agnus Dei , cum dona eis requiem , tertio ad uuae , sempiternam; nee dicitur, dona ninbis pacem; quia tuu imitamin exeruias Salva toris. In Missali Ambrosiano ad tertium, Agmmi , in Missa scilicet pro defunctis ita legitur: Dona eis requiem se immo, di locum indu gentis cum San is tui; inglaria. XI. Ritus qui a Cesebrante in dieendo i unus Dei, servari debet ex Rubrica Missalis,
Parte ii. Tit. X. Num. in is est; Stant Dinii manibus ante penus rapite inclinato versur Satra
mentum , dicit Duel ibili uoce , Agnus Dei qui tollis peccata mundi , dextera percutiens βbi
serere noris, G' deinde non jungit manui , sed iterum percutit sibi pectus , eum Geu seeundo, Miserere nobis ; quod di tertio , Deit , eum dieit,
Dona nobis patam. Qui ritus in omnibus Missis servatur, iis exceptis, quae pro Defiunctis celebrantur , in quibus etiam ad verba, dona eis requiem, postus minime percutitur, id quod etiam
notat Crassus Lib. it. Cap. II. quamquam re
eens sit institutum, ut cum in aliis Missis dieiturbis, Miserere nisii, & ultimo, dona nobis μ-cem, plaus peculiatur; non enim eum. ritum legi apud antiquos Scriptores, nec in priseis Misesarum ordinibus. Meminit nihilominus eses ritus Cralsus Lib. H. Cap. a v. Sane illud constat ex S. A stino in Drmone eccLI. fieri olim Ruvisse pectoris tunsionem tum a Celebrante , tum a circumstantibus ad ea Dominicae oratio
nis verba: Dimitu nobis debita nostra. XII. Dieto a celebrante Epistopo, Agnur Des e. una cum assistente Presbytero, & uiacono, ex praeseripto nostri inster assi nifum genuflexione Geramento, quae verba, facto M. adiuncta huic I. sunt in novo nostro Cae- rei noni iii a Benedicto xlIL accedit ad dexterum Detus Celabrantis, Diaconus verosimiliter συ
ero assistini di per Celebranum Uratione,
minet esu C triste, qui dixisti ictflatim suetit, osculatur Altare GH eum C lebrante, a gust di me ei, Pax teeum, accipiet
Pacem, eui irae responset, Et eum spiritu tuo ; umque rem accipit M. Ritus a Presbytero asesistente, & a Diaeonu strvandi in Missa Pontificali post dictuini, Aznui Dei cre. cum Celebrante, jam supra Lib. t. explicati sunt, Cap. II.&Ix ubi de eorum muniis actum est in Missa Pontificali ab eisilem peragendis , licut etiam de ordim
dandi Parem e Hem Lib. r. Cap. xx I v. plene det monstratum est. Porro licet solus Presbyter assistens accepturus pacem a Celebranio osculetur Altare, ut in hoc I. &supra Lib. I. p. xx V I . non tamen duo Diaconi assistentis, sieut nee Diaeonus Euangelii, & Subdiaconus Epist lx, qui quidem pacem a Celebrante accipiunt, sed non osculantur Altare, sciendum nihilominus in Milsa iacis Ordinationis, ut in Romano Pontificali habetur, dari primo ex singulis Ordinaus Atrare prius deosculantibus em , estque hic peculiaris ejus Milia Ritus', nam alias servari debent generales Caeremonialis ac Missalis Rubricata XIII. Ergo ut aliquid hic de Celebrante odicamus, Si de orationibus ab ipso recitandis, finito, Agnus Des, ex Rubrica Missalis, Parte tr. Tit. X. Num. IlI. manibus junctis super Altare possis, ocumque ad Sacramensum intentis, in clinatur escit secreto, Orationem sicilicet, Domine Iesu Cisse die. Hane Orationem, quae est pro Pace, non haberi quidem apud antiquos, sed obiter indieari a Durando, ait Gavantus, qui tamen errat, nam invenitur in antiqua Missa
ab Illyrico edita, & in aliis priscis Codicibus,
ut notat Petrus Lebrun, Tomo I. Parte v. Articulo vi ι. ubi etia' docet, alteram Orationem ἐquae incipit, Domine P fu orse Fili Dei sies,e. in ipsit quoque Illyrici Missa, & in aliiv quoque priscis Sacramentariis extare , mentionein
que de ea fieri a Micrologo, qui Cap. xv II. ait, dici eam Orationem, non ex ordine, sed ex Religiosorum traditione. Ad tertiam tandem orationem quod attinet, testatur Gavantus in Rubricas Milialis, Parte v. Tit. X. Nusn. Iv. nullum
Auctorem se invenisse, qui eam orationem indicet , legisse tamen se ipsam in nis. Missali Codice BibItot laeeae Vaticanae, Num. 67 3. Sane Sacer dotes ordinis Praedicatorum secundam tantum dieunt in Missa. Ritu Romano semper praedi tres orationes dicuntur, exceptis Missis Desunctorum, in quitas prima, quae est de Pace omittitur, quia scilicet, ut sibi dictum est, in ipsis Defunctorum Missis non datur Pax.
ino facto, revertitur ad loeum, & ossietum suum. Interim Diaconus supplet ad Li4 brum loco Presbyteri assistentis a sinistris, & Subdiaconus a dexteris servit discooperiendo Calicem, & alia iaciendo, quae erunt opportuna , donec Episcopus com municet, Celebraris prosequitur Missim prout in Missali; & eum sacram communionem Corporis, & Sanguinis sumserit, ac se purificaverit, digitosque abluerit. accedit Acolythus de Μitra serviens, illamque porrigit Diacono, & Diaconus eam
imponit Celebranti, fimbrias elevante Diacono assistente, vel Caeremoniario, qui stans in cornu Epistolae lavat manus, afferente lances Seutifero, seu NobiIi, ordine
132쪽
Subdiaconus vero complicat Corporale, xet prius attulerat, colligit, & componit, do, eaque ad abacum reportat, sine tar
I, Ostquam Presbyter assistens, comitante eum remoniario, ae serratis ritibus L supra Lib. I. Cap. xx Iv. q. 1I I. descrimptis, Pacem, quam a Celebrante aeceperat, in
Choro distribuit, minutur ad Deum , ctetum m , suppletque interim Diaconus ad Librum loco ipsius assistentis Presbyteri asinistris,& Subdiamnus a dext*ris servit dise periendo inlisem, & alia faetendo, quae erunt opportu rna, donec Episcopua communicet, ut ait hie nomme q. ex erius et lain praescripto Episcopus ipse
eelebram profruitur MVssam prout in MIssuli
Nempe, didis duabus orationibus procon m nione, ut stipra, idest , Domine Iesu ars b, MI visi die. & Perceptis Corporis tui σα ut verbis utar Rubrieae Mitalis, Parte ii. Tit. x. N mero I v. ad quam β. noster se refert, gen e Hens Sacramentum Morat,inse erigens , dicit ferreo , Panem caelestim accipiam M. quo dicto dextera manu Messu de Patena reverenter am- has partea HVlix, ct eri eat inter poliarem, di indicem simurae ma s, quibus Patenam Inter eundem indirem , di medium digitor, supponit; ct eadem manu pra tenens parier hujusmovi super Patenam Iure pectus, Calicem, pqrum Desinatus dextera tribus viribus percutit μαι suum , interim etiam tribus visibur dieres vice aliquantulum Hezara, Domine non sum dignus , feruom equitur, ut intres δα. II. Multa sunt, quae in hane Rubritam no adnotemus, sed illud praecipuum est, verba illa, Panem exissem Messiam quemadmodum Rea quae sequuntur, Domine non sum dignus m. Iegi apud Durandum in eius Rationali Lib. iv. p. Llv. Num. x. In Missa ab Illyrim edita, &m aliis Missarum antiquis Codieibus , verba illa, Panem exissem dici dieit Sacerdos ,- - ut Dominicum in manus accipit, uti in Missa ipsa Illyri ei videre est apud Martentum Lib. I. Dr an liquis Belesae ritibus , Cap. rv. Articulo x II ordine I v. &apud Ioannem Mnain Cardinalem in appendice ad suum Librum, Rerum litur earum. inamobrein errat Lebrun, eum in sua Li- turgiae expliratione Τom. I. Parte v. Articulo I x. i. in Nota ait, loco ipserum verborum hane
oratimem legi: Lee Iesu benini me, quod e-eu ui , jam video , quod speravi, iam teneo ;hiae tibi quaeso jungar in Celis , stuod tuum Cam
dio suscipis in terris. sese in aevum sana ma caro, mea in Ur suum fumma dulaedo. Q quidem Omio & in aliis antiquis Missalibus legitur.
git, de mundat Calicem, & omnia, quae velum, & bursam super Calicem reponem nen velo humerali , per gradus antpriores
III. Uerba, Domine mη sum δ' nos dic
non modo extant apud Durandum, sed etiam in Mussi Ambrosiano, in quo prineribitur , ut ipsi Celebrans, 'rcutiendo pectus, dicat ter. Id irsum praestribunt alii ma. antiqui Libri Migales, quamvis in aliis ritus ille desideretur. Ejus tamen usum commendat Origenes Homilia v. in diversia loea Euangelii, ita inquiens: Godoribum, illudque incorruptum accipis epulum, quam o tuae pane, Meulo frueris, manducas, di bibis , Corpus , ct San Inem Damivi, tunc D mI sub tenum ingreditur. Et tu ego humωam te fum, imitare hune Centurionem, o Actu: Dymine non sum duras, ut intres sub tinum meum. Chrysostomus quoque in Homula de S. Thomae Apostolo exhortans Fideles, ut puri accedant ad Dominum ait: Dieamus Raedemtori nostro , Domine nosum diraetur, ut Inues sub tectum ori
rum vis rorum uti tamen tu a nobis teneri vir, de tua frui indulgemu ad te aerarimur: Ex anti quissimo ergo ritu procedit, ut communieatu ri dicant, Domine non sum Astvss-In multis Mitialibus antiquis variae r-riuntur oratio
nes ante communionem recitandae, quas longum
esset hoe loco describere . IV. Ubi Celebrans inclinatus dieit ter, D mine nonsum duxisse e. stant inclinati etiam, &manibus iunctis, Diaconus qui supplet ad Librumlom Presbyteri assistentis a sinistris, & Subdi conus a dexteris . Celebrans ubi tertio dixit,
Agnus D i m. juxta eamdem Missalis Rubrieam, ex Ilapra geripit ambas partes praedium Hostiae inter lucem, ET DIDem dexterae manus , di
cis , ita tamen ut Hosta non egrediatur limitet Corpus Domini nostri Jesu Christi custodiat animam meam in vitam aeternam, Amen dise inelisos, rubius super Altare positia, reve renter easdem ambas parres sumit. Sunt ritus hi plane antiqui, quos suse exponit in suo Rationali Durandus Llix ι v. Cap. M v. ubi etiam Num. x I. ait, Corpus, & Sanguinem Domini sumturum, se eum illis ante faciem Cruce signare ; quia scilicet, Aut prius Celebrans Cruses Defendo actis
tanquam Misiser illa sanctificavit, L se eis nunc Cruce Anamo passise petit sanctificare . Quamquam ex Rubrica Mitalis manu dextera iam venda sit ori Hostia a Celebrante illam sumturo; sinistra tamen accipiunt Doli intrant; qui ritus etiam antiquus est, quin & ab ordine xlv. R mano praescriptus , Cap. LI . Sissequenter, in
quit , ae ei rei eam digitii fini a manus Mar
133쪽
i ab CAEREMONIALE E Pi SCOPORUM
duas partei H sic , quae sunt supra 'tenam,
sumat easdem cum mut devotiora, ct revereuria .
V. formula illa verborum , Orpus Dominim i o e habetur Lib. y III. Consuatis 3 Apostolicarum , Or, x III. in Sacramentariis san- Gregorii,&in aliis antiquis Missatibus, quamquam in multis aliis varia lagatur ibrinula, ut in
Missa Illyrici, ubi Celebrans eum Cornus Christi sumit , ita dicit: cirpus D. MVC st mihi remedi isse Deoin tu vitam aeteream. In Misenti Ambrosiano a S. Carolo Mediolani impresso anno MDLXVI. Corpus Domisi nosri Pes, Christe ros Iat mih fumenti , omnibus , pro guttas
Me Sacrisicium obtuli, ad vitam, O gaudium sem puer m. Varias id genus formulas legere est in antiquis variis Missarum ordinibus a Martento
editis die o Ub. i. Cap. Iv. Articulo xli. Porro tenetur, qui Saerificium celebravit , semper coni- municare, tametti plurios una die eelebret juxta Deeretum Concilii i letant xl I. anni DCLXXX l. n. v. quo Sacerdotes quosdain carpit, qui eum
plurima una die offerrent Saerificia, in la tantum extrema Sacrificit oblatione communicabant. Relatus est ipse Canon a Gratiano in suum Iricretum, De Consecratione , Distinis hic ire ii. Estque Canon x I. qui incipit , Relatum es nobis, ubi edicitur, ut quo Iesu uesare cani Corpus, ct
Sanginem Domini nostri Iesu Chrisu In Auario
immolat , tot es pereeprimis Corporis, e
guiuis Domini nostri I DChrsi paraui mpraebeat. Id quod hodie rite fit in tribus Missis ,
quas in die Natali Domini ex antiquissimis Eccle- instituto celebrare solentus. UI. Sumt irpore minini, ex eiusdena Missilis Rubrio Cel brans deponit Patenam fumper Cors Ora , erereresse , junis Indie bus, ausus, ambas quoque manus ante faciem jumala, ct HI usumlum quiescitis ineditatione fames F, ni Sacramenti. Est & is antiquus ritus , qui tamen, ut tradit Durandus, non quidem post, sed ante perceptionem sane issimi mristi Corporis servabatur. Sic enim ille Liti 1 v. Cap. LI v.
cerdor ante pereeptionem a sorit, e Sanguinis Christi debet dicere oranones a funesti Patruus in-shmas , deinde moditari debet in Incarnatione , in Passim, in ubiste hujus Saeramenti , Leensere. Tum vero Num. x I. nulla facta mentione
meditationis, de qua huiuitur Rubrio Missalis, saetendae scilicet aliquantulum post sumtionem cinctissimi Christi Corporis , ita sublieit: Dino, Corris Domini Re. fumat tactarisiam ', desude junctis manibus inclinans Sanguini m. Quidquid sit, idem sere quod Rubricii Missalis, praeleribit etiam Ronanus ordo xiv. Auctore Iactam Gaetano, Cap. l. III. prope finem: Dum habet in ore sucruis LP IH Corpus , teneas manus ante pectur junctar nodam orantis. Expressius eumdem hune ritum exponit Crassus Lib it. Cap. v. Devote Mennatus ambuI punes fibra aeri ut in ore, ct erigens se, stet modicum, quas contem
ubi post suini ioneni Christi Corporis aliquantulit in quievit Celebrans manibus ante faciem junctis snon ita tamen iaciei proximis, ut Os, vel nares tangant, uti est complurium almsus iria meditatione canisti Isimi Sacramenti, deinde illis depositis, dicit secreto: Quid retribuam Domino pro omnibus, quae retribuit mihi; ct interim discooperiente Calicem Subdiacolio, qui uti in nostroq. Lxxv I. edicitur, a dexteris servii , Ω
eo: He o Calicem, o alia foetenso, donee F f pus co unuet, Celebrans ipsegenus Zit, ut ait ipsa Milsalis Rubriea, ac sis Patenam , in f est Corporale, Gulit fragmenta cum Patera , siquae sint iure, Pannam quoque Allenter cum pollice, di indue dexterae manus super Calyee- energit, εν ipsi digitos, ne quid fragmentoὸ rem
in eis remaneat. Ilaec sane concinunt iis , quae ordo ipse Romanus x Iv. monet a Celebrante praestind. antestinationem Calicis: Det Camee, inquit, poterit super eum detergere paula . lam Patonem eum pollγω demero; m siquid in ea rem μὰ de Iisia, cadat in Calium, , dicat illos infui, Quid retribuam &e. Calicem Sc. diuua duenda ante Drusioneis Sanguinis, praus in Libra tabsntur. Sed rectius ait Rubricii Milsilis, non modo ex Patena, verum & ex ipso Corporali colligenda est e saerix Hostiae fragmoma,si me sim in eo ; necessiariu n enini es , ut ea dilig:utia adhibeatur, ut scite notat Gavantus.
VIII. Oratio, Id retribuam Demino non modo extat in ipso Roniano ordinu x Iv. 5 apud Durandum, verum in Missali Ambrosiano, in pervetusta Missa Illyriei, & in aliis priscis C dieibus, &ordinibus Missarum, tametsi alii non delim dices, in quibus alii leguntur versus. Ut ut sit ea variatio, post ex tertionem Patenae ex ptaxscripto Rubricie Missalis, Parte ii. Tit. x. Nuit, in Glebrans, junctis pollicibus , O indicibus , Calicem dextera manu insta nodum C paeaecipit, sui a Patenam , dicens, Caliceni salum taris M.dsignam πο Cratis eum Calice, di eis , Sanguis Domini nostri M. manu Anfra fumonens Patenam Calui, flans reverenter fumigcotum Sanguinem eum particula, Hostiae scilicet, quam fregerat . erba , Culicem uelararis die. extant plane in citatis superius Missarum Codiis ei bus , post illa verba , Ouid retribuam DamRm die. Ex Durando Liti iv. Cap. LI Iv. Nuin xii. Sacerdos Sanguinem fumeus , propter majore securitatem Calum eu- Wraque manu tenere debet. Ad quem ritum sorte alludit Romanus Ordo x xv ubi ita de ea re inquit: Demum fumat Sangulam eum pone μsiae, quae in Calice es ,
IX. Fiarinulla verborum , quam in Calle e sumendo Celebrans dieit , non eadem est in antiquis Missis, sicut nec illa, qua Corpus sumitur, uti supra notatum est. In antiqua Missa Illyriei ,& in aliis plerisque, eum Sanguinem sumit , dicit Sleerdos: Sanguis Domini nostri Iesu Christo diat me invitam aeter . Ita etiam dicunt hodieque Dominicani. Sed audiamus Durandum, qui ita ritum exponit in Sanguinis sumtione servandum,
134쪽
vandum, Ioeo citrito Num. x I. Dicto, Corpus Domini eustodiat M. deinde juinis manibus inclinam Sanguini Aean Pyd retribuam M. Et incens, Calicem Domini accipiam, non prius,
aeripit , ct elevat Calum de Mari , psea vero dicens, Laudam invocabo Dominum , se Agrato, tuo; quo versu expleta, Sanguinem Iumit. Sumto Sanguine, dicit deinde Celebrans secreto: More sum inmmine re. quae Oratio Iegitur in variis ordinibus Romanis, & apud Mi-Crologum , Cap. x x. tum super Altare porrigit Catieem Subdiacono , qui in eum vinum imponat pro purifieatione, nisi ius redierit ad Deu vi
suum Pre ter insens, qui in Cliorum iverat ad distribuendam Pacem, quIs tune hoe facit ma-emus re*fus ad serueram Epis pi , uti edicitur
X. Ritus purilitationis eum vino non est ita antiquus, usque enim ad xii. Seculurn sistiti erant Sacerdotes post acceptam Eueharistiam manus la vare, aquam in aerarium projicere. Mandat nihilominus Innocentius III. in Epistola ad Episto-pum Magalensem data, quae relata est in Cap. Ex parte , V. De relebratione Missurum, quis flem per Sacerdos vino perfundere debet, postquam to tum acceperit Eucharisi aeramemum, vis eam eodem Ae aliam Mium debuerit e labrare, nessene vinum persu gnis Meiperes, celebrationem altam impetret. Hine in die Nativitatis Dominicae, quo tres Sacerdos celebrat Millas, iii prima, 8c secunda nonaci ipit purificationem. Ce terum non est hic omittendum, quod ad rem no stram observat eruditus Henricus Ualesius in Notis ad Historiam Eusebii Libro vi. Cap. xLI l.
nempe , quod postquam Diaconi lateis Eucharissam praebere de iterum, concessum illis est, ut vinum laicis post coni munionem praeberent. Quiritus servatur hodieque in multis Ecclesiis, ubi post datam a Sacerdote lalais Eucliaristiam, ejus minister praebere solet vas cuin vino, ut indesiquid vim minant ad se purificandum. XI. Sumta purificatione, abluit mox Celebrans pollices, & indices super Calicem, ministrante ei vinum, & aquam Subdi acono, sive
Diacono, uti notatum est superius, eamque a
tutionem suiuit, licet olim non sumeretur, sed In saerarium, seu in piscinani Eeelesiae projiei soleret, licut , purificatio, quae fiebat cum Blo vi
no . Utramque nunc ablutionem sumit 1 cerdos,& in medio Altaris, ut ait Durandus Libro I v. Cap.xv. Extat Sc de utraque sumtione testimonium ordinis xiv. Romani Cap. Li i i. prope finem,
ubi post sumtionem sanctissimi Christi Sanguinis, ita subjicit: dis Io, reeipiat modicum de vi in Cauer, in ta me icia Subriolono, di Ela fumat ad abluendo os suam. Postea dicendo Marinationes , inod ore silmsimus δα. Corpus
tuum, teneni seper Calicem divisos ruri que manus , quibus tetigit m Nam, abluat ipsos modi- eum , Subdiacono iterum infundente vinum, O an quam illud sumu, abluat iterum duitos cum aqua, quam insendat Capelianus eum pelvibus ,
H ipsa uaprosectatur in Deo mundo. Ubi not ,
tum purificationem, tum ablutionem super Cali-eem iactam olim fuisse cum solo vino. XII. Qirantum ad orationem illam , Carpat tuum Domine , ρ-dsumsi, quam ex Rubrica Missalis dicit Celebrans, cum vino, &aqua λbluit pollices, & indires super Calicem, occurrit in multis antiquis Libris Missalibus , licet aliquantulum diversa, ut in Missa ab Illyrico edita, ubi post aliam prolixiorem Orationem dicendam post perceptam communionen , ita legitur: Cor par tuum Dymise, quis aecepi, edi Caux, quem solaeti, an creans in viseeribus meis, 'aesa,
ut nulla ibi remaneat pereati maeula, tu i tu et facta introierunt Sacrameneta . visis die.
In aliquibus Milialibuς, ut in Amoroiiano prieter alias orationes post digitorum, & Cilicis puri cationem, diei etiam solebat: Herbum caro D Hum ess , ct halitapit in nolis. Deo gratias. Agnus Dei , qui tollis peceaIa mundi. XIII. Ablutis a Celebrante eum vino, &aqua digitis super Calicem, eaque ablutione sumta, ae digitis ipsis Purifieatorio absteriis, ex praeseripto nostri j. Lxxv I. Meedit Arabibus de Mura serviem, illamque porrigit Diatam, di
Diaeonus eam imponit Ceturanti, fimbrias ei ounte Diacono assisente , vel Grem Mario , pulsant in erenti Epissae lavat manus m. Preti sam tune Mitram imponendam esse capiti Epi se pi, dictuni est supra Lib. I. p. ix. I. v I l. his verbis: Postquam Celebrans digitos abluerit, Dia conus translato Libra ad erenu Frisiis, imgonit
Muram pretiosam in eapite Episcopi, qui abluit
manus σα Libri translatio proprie pertinet ad Presbyterum ais stentem, qtii tamen ii oecupatus adhuc fuerit in distribuenda Paee per Chorum, tune Liber ipse a Diacono transfertur, uti habe tur supra colem Libro I. Cap. vi I. q. v I. item que in hoc praesenti nostroq. Lxxvi. in fine: Pro
XIV. Mitra pretiosa ornatus Episcopus, sani in cornu Nisuae, inquit β. noster Lxxv I r. lavat manus, asserense Ianera sun fero, seu N biu , ordine superius dicto , nempe supra Lib. r.
Cap. x I. q. XI. & seq. Subdiaconus vero , nempe
dum Episcopus lavat manus, uti edicitur in ipso
Lib. I. Cap. x. ζ. v l . tergit Calicem, piatat cir
O burs ad abaeum repretat, eum debitis reverentiis , mox redit ad Ireum sops Episcet m
ct ibi flat urique os finem Missae, di ea finita ,
adjumat Dia num in exuenda Episcopum . Eadem praescribit noster hie β. Lxxvi I. in quo etiam &illud adjungitur, reportandum esse quidem a Sub diacono Catieem eum bura, & velo ad Abacum, sine tamen velo humerali,per gradus anteriores A tarii, facta ilii reverentia. Porro juxta indinem xiv. Romanum Auctore Iacobo Gaetano, Cap. LIM . munus erat Diaconi, Corporalia rem Deare , di reponere in Deuto, in quo fremara de bent. Subdiaconus autem abluebat Callaem cum
aqua munda, qtae deinde in loco mundo proji
135쪽
ei eb1tur, tum ipsum abstergebat Calicem, de- vestigium legere est etiam in aliis ordinibus mseeenterque obvolvebat ipsum limul cum Patena, manis antiquioribus a doetissinu Mabillonio in suo& tradebat Aeolytho reponendum. Cujua ritua Musco Italico allatis Tomo ii.
Episcopus vero, tersis manibus, deponit Μitram, legitque Communionem ex Libro, quae etiam cantatur a Choro post, innus Dei, postquam Episcopus sumserit Coinmunionem ; de ea cantata Episcopus accedit ad medium Altaris , quod osculat ut more solito , & vertens se ad populum per latus suum dexterum, cantat, D Anus vibiseum a di reversus ad Librum per eandem partem , dicit, Oremita, versa saeie ad Crueem Altaris ; deinde Orationem, seu orationes competentes: quibus eum sua eonelusione finitis, redit iterum ante medium Altaris, quod ut prius osculatur, de rursus ad populum versus, cantat, Dominus vobisexm; & response per Chorum , Es cum spiritu tuo, Diaconus vertit siciem ad populum , renes autem Celebranti, vel alias juxta dispositionem Altaris ; de regulariter stat versus, prout
Celebrans. & eantat, De Missa est, in tono festivo ; quo dicto , ipse , di Celebrans simul vertunt se per Iatus Epistolae ad Altare, & Celebrans dicit, Placem tibi Dina Triatas or.
L 'T Otis iam manibus, ac tersis , de nit Tri opus Muram, qiram ei scilicet au- . a seri Diaconus, uti liabetur supra Libro I. Cap. ix. q. v I I. umque Communimem ex
Luro, quae etiam matur a Choro post, Agnus De i , postquam Dis pulsumserit Gommmionem.
Communio haec,est Antiphona, seu Versiculus, ut- plurimum olim e Psalmis excerptus, qui decanta hatur, dum sacra Communio distribueretur Fidelibus, uti ex Micrologo addiseinius, qui in
quit e Delent omnes coinmunieare inserim cum Antiphona cantatur , quae de communione nomen
suavit, eui ct Psalmus subjungendus est eum
Gloria Patri, si nec fueris . Praecharius cun dem ritum reserunt ordines antiqui Romani, inter quos ordo i s. Num. x 1 v. ham liabet: Mox ut Pontifex e erit communicare palo in Senatorio, flatim Schola Incipit Antis bonam ad Communionem , O UMDG urique dum communieato omni populo die. Ordo I ii. de ipsa re sic ait Numero xviii. Cum ea perit Pontifex taerum, siae populum communis e , Sehola incipit AHisbonam ad Communionem suere e N. II. Constat itaque ex memoratis Ordinibus Ron nis, aliisque etiam insequentibus, cantatam Antiptionam a Choro, non autem a Celebrante
Idistam in Libro, ut etiam in hoc nostro g. prae seribitur, quia scilicet olim r gulariter, quod eanobatur a Choro, minima a Celetrrante i e batur. Sed hoc omita, morem sui ira antiquum in Erelelia Graeca servatum , ut ad Communio nem invitaretur populus a P almisti per illum Psalnii xxxiii. Versiculum nonum , Gxstate , θ' videte, quos bonus est Dominus, diserte do-eet S. Cyrillus Episeopus Hieros,lymitanus, Ca techeli xxii l. Mys agogica v. Num. xx. Id quod
jam ante Cyrillum tradidit Auctor Mostolicarum Constitutionum Lib. v I II. Cap. xl II. ubi ait cantandum esse Ptannim xxx. ex quo Verseu
lus ille, Gustare desumtus est. En ergo unde suam trahat originem, cimmunio, seu Pos raminunio, idest Uersculus, seu Antiphona, quae hodie post acceptam Eueharistiam, & ablutas manus , & a Celebrante in Altari voce simmissa diei
tur, &a toro alta voe: e cantatur. Sed audiamus
Durandum, qui ita ad rem ait Lib. iv. sui Rationalis , Cap. Lut . Num. I. Auishma , quae Postcommunio afluribus nuncuparis, id sic arpellata es, quia risi eo unicationem, Foe insenum, quia communicatio expleta est, concinitur. III. Antiphona , sive Communione , vel Posteommunione ipsa cantata, ex prascripto
stri hujus q. & ex generali Miss alis Rubrica, F scopus auerit ad medium Altaris, paras osculatis ore fluo, O vertens se MAsulum perlaos
suum dexterum eantat , Dominus vobiscum, O reversus ad Librum per eandem partem duit, Ore-inus , τersa facie ad Crucem Auaris, deinde Orationem , seu orationes competen I. Quemadmodum Antiphona, de qua viperius dictum est, ita de orationes pro eommunicantibus institutae sunt, quando scilicet omnes, ut fuit antiquus mos, vel multi, qui aderant, Sacrificio communicabant, nam & ipsum communionis vorabuIum improprie hic usurparetur, nisi plures de eodem Sacrineio communicarent, uti inite nutat Ioannes Bona Cardinalis Lib. ii. Reram Liturgicarum, GP . Num. i I. ubi mox etiam subdit, quod quamvis mos ille desierit, nihil tamen in orationibus immutatum est; sed ideo retentae sunt, ut scismus
quid olim factum sit, & ex ipsb preeationum t
nore ad pristinum fervorem excitemur. De PO
stremis hisce orationibus vide Durandum Lib. I Cm Lui I. ubi inter alia inquit, dieendas ego
ipsis ad eormi Niari dexterum, eram isse, D
136쪽
Inus inseum , & deoseulatione Altaris , ut pn seribunt Rubricae Missalis. In antiquis Missarum Codicibus orationes iste, ad Complendum , voeantur, quia scilicet illis Missa tertia inibatur.
ex iisdeni Missalis Rubricis, Sc nostri q. huius
praeseripio, Sacerdos redit iterum ante medium istaris , quod , ut prius osculat in , ct rufus adpo dum versus, lauag , Dominus vobiseuiu; diresponso per Coo. um, Et cum spiritu tuo , Diaconus vertis faciem ad pulum, iacta stilitet prius Altari reverentia, renes autem Celebranti , veIallas juxta io Planem Altaris , regularitersat , prout Celebrans , di cautat in tono Festiis , Ite Missa est. Est plane & hic antiquus ritus, ut Diaeonus ad finem Missae populum dimittens, di- eat, De MI sest. Idem enim est Missa, aemu-so, sive dimissio, ut doret Bona initio Libri I. suarum rerum liturgicarum. Graeci quoque in sine Liturgiae, A I n ea tu , idest, dimissi
nem , nam peracta coimmunione Sacerdos dicit secreto orationem pro gratiarum actione, hortaturque postea Diaconus populum ad gratias agendas , eumque dimittit his verbis: In pace praudamus. Cui respondet Chorus: In ramine Domini.
Deinde Saeerdos benedicit populum, & disti ibutis Eulogiis , facit A l , cuius varias formu-Ias legere est in Euchologio apud eruditissimum mar . Communis autem licte est: Gloria tibi Gripe, Deus mser , spes risba , gloria tibi. Apud pervetustum Apostolicarum Constitutionum Auctorem, ut alias sormulas omittam, po puli dimissio his verbis fit: Ite in para. V. Antiquum esse Ecelesiae Latinae ritum, ut Diacon ut dieat, De Missa es, constat ex ordine antiquo I. Romano, Num. xx I. ubi praeseri bitur, innita oratione , cui praeceperit Ar-ehidiaemus e Diaconibus , aspicit ad Iontificem, ut ei auraiat, O dicit ad Apulum: Ite Misia est. Respondem: Deo grati 1s. Sed dignum est, ut lite describamus, quod mox subjicit Num. xx lv. ubi agit de Feria iv. initio inadragesimae: Finua orat e dicit Distanus: Ite Missa est. SI-mili modo si tur secundu Feria quarta Bris , sexta Feria, Maio per utam su draeesymam. Rursus Num. xxv. ait: Missusnita, dicit Diaconus: Humiliate rapita vestra Deo. Et in- innant se omnet ad Orientem. Es dicit Pontifex Orationem super populum. Diaunus: Ite Missa est. Fuit itaque antiquus ritus, ut Diaconus ad finem Missae dieeret, De Missu est, & quidem non modo Dominieis, Fellisque diebus, sed etiam per utam madram . Quod tamen hodie non est in usuς tune enim dieitur, Benedicamus Domino, quod etiam diei hodieque solet, quoties in Mista non dicitur, Glaria in excelsis Deo, oeeptis Missis Defunctoruna, in quibus nec Gl ria in excelsa, neque Benedicamus Domino dicitur, sed Requisse ant iustace. VI. Cur autem certis diebus omissa dimisesione per verba, Ite Misa est, dicit Diaconus, Benedicamus Domino , liane rationem assert Mi-erologus, qui floruit Seeuto xl. Cap. XX v I. Gu To. II grue in se Mis diebus , Ite Missa est, Leitur , quia tune generalis eoismor relabrari solet , DI per hujusm G denuntastionem iacentiam dis densaecipere soles . AI quotidiana autem Missurum solemnia nos generaurer ab omnibus, sed a Religiosis conteritur , pia ut spirituasibus nego iis , quum femuribus iouuant, qui ct reliqua, dum iacet , in ta frequensam. eonvenienter iliit
minum benedicam, denuntiatar. Hme asseruans
vertimur, puem discedere jubemus. Cum tem, Benedicamus Domino, Liamus, non as palum,
sed ad Alure , ides, ad Dominum vertimur,norique ipsi non ad discedendum, fed ad benedicendum Domus adhortamur . MIendum tamen,
quos Ite Missa est, infra inveniam minini, σSeptuagesimam non rettuor, non qu eo tempore nullas fiat convenius, qui sit dimittendus, sed potius pro triflitia temporis insinuanda. Haec Micrologus, cui etiam adhaeret Durandus Lib. IriCap. Lvi l. sed non satis apposite, nam uti recte observat doctiis mus Bona Litai 1. Cap. xx. illi pro handum erat, quod olim quotidicinis Mistarum , selemniis populus non interesset. Sed dato, quod ceteris intra hebdomadam diebus populus solemniis Misiarum non interesset, certo nemo inficiasiverit, quin Dominicis Adventus , & Quadragesimae interfuerit, in quibus tamen non , Missu es , sed Benedicainus Domino diei silet. VII. Est ergo ejus sententiae laudatus Bona, potius tum omittam dimissionem per ea verba, D. M u es , eum Fideles Milia peracta, non statim abibant, sed permanebant in Ecclesia, donec recitatis canonicis precibus, & Statione soluta abire fas erat, deinde extensum hune morem ad Missas minua solemnes, & quotidianas. Quid quid sit, antiquissima est ejus dimissionis formula apud Latinos , uti probavimus ex Ordine I. R mano , cui addi possunt prisci Missarum C iees, ae pr. certim Missa ab Illyrico edita, licet non extet in Sacramentariis Summorum Pontificum Gelasii , & Gregorii. Ceterum in Missali Moga- rabieci ad finem Missae ita praeseriptum lego: D est Dei ter , vel Diaconus: Solemnia completa sunt in nomine Domini nostri Iesu Christi, v
tum nostrum sit acceptum cum pace. Deo gra
tias . Isa oratio supraditas sit in medium Altarti. Factam semper acl finem Missae populi dimissi nem, addiscere etiam licet ex Tertulliano in Libro , De anima, his verbis: Post transacta sylammis, plebe dimisu m. & ex S. Cypriano in Libro , Des Meuiis, ubi de quodam ait: Dimi sui, di adsue gerens secum, ut adsolet, tactaristiam. Quae esset apud Latinos secundo, & tertio Christi seculis, quibus Tertullianus, & Cyprianus floruere, dimissionis formula, incertum eae VIII. Demum dicto a Diacono, De Missas, in tono sestivo, ipse, di Celebrans , inquit noster q. simul vertunt seper latus Epistur ad Aι- rare , , Celebrans dieit: Placeat tibi sancta Tri nitas M. Quae oratio occurrit passi in in antiquis R Mise
137쪽
Missalibus,& in ipsa Missa ab Illyri eo edita, pau-
eis immutatis. In Liturgia S. Joannis Chrytost mi orat silmiliter Sacerdos pro omnibus, pro quibus obtulit Sacrificium; eundem thre ritum legere
est in aliis misim orientalium Liturgiis. Apud nos Latinos non fuisse ipsam Orationem, Placeat ιIbisaina Trivitas institutam, ut diceretur ad Missam , sed solum post ipsam Mistam omnino absolutam, testatur Micrologus, De Eecies Dei, observationibus, Cap. xx II. Sacra peracto Sameetaos osculatu Altare, iacens , Plateat tibi D mine sancta Trinitas. Deinde sacris v si sR . exuens eantat Hymnum , Trium puerorum, juxta x Ili. Canonem Concilii Toletani I v.
Quo dicto , si adsit Cardinalis non Legatus, seu Archiepiscopus suus, aut alius Superior, retrocedit paululum ad latus Epistolae , quasi benedictionem ipsi Superiori
dandam remittens. Ipse tamen Superior omnino illam ipsi Episcopo relinquat. Sed praesente Legato de Latere convenit, ut ipse Legatus benedicat, etiamsi Episcopus sit Cardinalis. Cum vero Episcopus benedictionem daturus est, sumta Mitra in me.
dio Altaris, benedicit more solito, prout in Vesperis dictum est .
I. Enedictio populi in Missa tum apud Grae- mini benedictum, reservatam esse solis Episcocos, tum anid Latinos antiquissima est pis; notat nillilominus Biel, qui floruit labentes in in Ecelassia, tametti non omnes circa Semlo xv. Lectione Oxx x. benedictionem si tempus conveniant, quo ipsa benedictio imper- lemnem, sive Episeopalem, nequaquam in illis tiri debeat. Certe meminit ejus ritus benedicendi verbis consistere, Sit nomen Dm I die. sed eam populo S. Isidorus Episcopus Hispalentia, De of duminat intelligi, quae ab ipsis Episcopis dabasielis Bel si uis, C. p. xvii . sed nihil dicit ae tur antequam dicerent, mus Dei Verum te a pore , quo a Sacerdote danda est: Bene Icti ut siquod discrimen haberetur inter Episcopum , min, in populo dari a Sacerdotibus , -- ac ceteros Sacerdotes, circa benedictionem dan-tIpus per Mosen benedictis pandit , ct compro- dam in fine Misse, ita statuit Concilium Narbo-bat , qua benedisere postulo sub Sacramento tri nense anni MDCIX. Cap. x I x. Sorerduitur gus ne i eationii jubetur ediet. Puto equidem, dari euinque diuitate fulgentibus, ni fuerint EU- benedictionem in Missa consuevisse in Hispaniis scopi , aut Abbates usum Murae hasentes , in sine post Orationem Dominicam , ut eonstit ex Ca Mi in hae sola Benedicenis forma uti mandamus . nona xv ii I. Concilii Toletani a v. quod paulo Benedicat vos omnipotens Deus , Pater , & Fi- ,st obitum S. Didori oelebratum est, anno sci' lius, S Spiritus Samstus. Amen . Et Boe -- .lieet DCXXXVI. iam dumsonora , sed nihilominus inreluxi v II. Plura de Episcopali benedictione, & de reflat. Sane Sacerdotes Dominicani in fine Mis Iaetitibus ad eam spectantibus supra Lib. i. Cap. xxv. benedictionem populo impertiunt sub hae formu-Ne eadem itaque repetamux , sciendum hoc loco la: Benedictio Dei omn9Mentis , Patris, edi H est, Rcinax morem olim fuisse, ut cum Pontifex G, ct S ritus Sancti, defundat super res, est absoluta penitus Missa , de Altari ad Sacrarium maneat semper. rediret, Episcopi, qui Missae intererant , alii' IV. Omissis aliis, quae de hujusmodi benedique etiam benedictionem ab eo peterent, iuxta ctione explicata iam sunt Lib. I. Cap. xxv. nundat ritum in ordine I. Rot uno praeseriptum Nume- hie q. noster, ut Episeopus benedictionem in finero xx . in fine: Defendente aurem im in Presbγ- Missae largiturus, si adsit Cardinalis non Legaremum , Diso rimum dieant, Jube Domne tus, seu Archiepiseopus sirus , aut alius Superior, benedicere. Res . Benedicat nos Dominus. Resp. retrocedat paululum ad latus Epistolae , quali be-Αm2. Ps 'frepos Pres fieri , deinde Mου- nedictionem ipsi Superiori dandam remittenseri m. Idipsum edreunt Romanus ordo ii. Nu- Superior tamen ipse omnino illam Episcopo eel
mero xv. itemque ordo III. Num. xv I. & v. branti relinquat. Praesente autem Leetato de La- Num. x .ex quo tamen illud cautum est, ut, μ' tere, convenire ait noster q. ut ipse Linatus be-
am M urum flammtate , proce te Ponti nedictionem impertiat etiamsi Episcopus Celsere, Oe matri mire eum Schola, ct dicat , Ium brans si Cardinalis . Ceterum cum Epistonus M Domne benedicere; resis eaturque a Ponsse benedictionem daturus est, sumta Mitra in hi fleo, Benedicat nos Deus; er tota Susis alta dio Altaris benedicit servatis ritibus jam alias ex- es Me , Amen . Simili etiam ratione fiat, plicatis, eo vero pol issimulta ritu servato, ut adum Ineres in Seereurium debet. Celebrans iit Archiepiseopus sine Mitra benedi- . liae illud est , quod ctionem ciet, ob reverentiam Crucis, quam , ut Iieet Glolla in Canone, Abbases , De WHilegiis non uno loco jam notavimus, prasintem ante . in vi. doceat, solemnem illam benedicti se habebit. Id quod etiam in hia Cap. ediei tuencm, quae incipit per ea verba, Sit nomen D insta l. Lxxxi.
138쪽
Et si Indulgentia non fuit publicata post Sermonem, publicatur ibi tune per Presbyterum assillantem in cornu Epistolis versus populum: qua publicata , Episessus, de
posita Mitra, dicit versus cornu Euangelii, Dominus vobiscum , summissa voee.
Et signo Crueis super Altari dicit: Initium sancti Euangehiseeundum Dannem; quod prosequitur sumta Mitra , 8c Baculo, procedendo ad locum , ubi a principio
aecepit paramenta , associatus a Canonicis; ibique per eosdem Ministros exuitur sacris paramentis: Canonici vero deponunt sua paramenta ibidem in locis suis .
I. Upervacanei plane fuerit laboris ritum publicandae Indulgentiae hoc loco iterum exponera, utpote quem suse jam explicuimus non uno in loco supra Lib. i. praesertim vero Cap. xxv. Ut alios ergo enarremus Ritus in
hoc praesentiq. praescriptos, publicata ait Indulgentia , ac dei osita Mitra, debere Epistonundicare versius cornu Euangelii, Domitatis pulsum,
voce summissa, & frusto ligno Crucis super Altari , dicere, Initium sini Euangelii fecundum Ioannem, illudque prosequi, sumta Mura , ct faculo, procedendo ad locum, ubi a principio accepit paramenta M. Verba illa, sumta M tra, ct Baeuis , adjuncta huic j. sunt in novo hoe no stro Caeremoniali, jussu Benedicti XIII. edito Ceterum viget hodieque in Capella Pontilicia ritus, ut Celebrans ab Altari ad 4acrarium procedens rocitando EuanFelium , discooperto ea pite incedat, eumque etiam ritum servat, si Euangelium ipsum in Saerario lagit, ob reverentiam
sciliret sacri Euangelii, de qua,jam alibi latius. IL Circa recitationem Euangelii S. Ioannis, blest, Inprincipis erat Verba a die. legi illud primum praecepit S. Pius V. in tioviqinu recognitione Missilis, cum antea sina ccita isse cxcola Consuetudine a quibusdun dici, ab aliis omitti pro euiusque arbitrio seleret. Meminit ejus tamen ritus Durandus Libro iv. sui Rationalis, Cap. XI v. Num. v. ubi ait, quod ρωdam reserues Meere si Misam Euangelio S. annis, vel aliud, mprimum primo signum Crucis super Aliare, postea in freme. Ante Constitutionem S. Pii V. constat ex Constitutionibus Patrum Societatis Iesai e*um arbitrio suilse relictum, dicere ipsum S. Ioannis Euangelium, vel aliud quod est d Bruta Uirgine, nempe, M uente Iesu o . In
plerisque Mili alibus tam editis, quam mss. & tam Rotmnis, quam aliarum Eceleliarum, nihil de eo decernitur, sed dicta oratione, narrat tibIsndra 1 rinitas ere. osculetur, inquiunt, At tare , & recedens dieri Canticum, Trium mero rum. Ita sane Miliale Ro nanu n a Paulo III. re cognitum , & Lugduni edit uni anno MDUIII. Ex Rubrica Missalis, Parte i I. Tit. XII. Num. I. quae hodie pro lege habetur, Saeerdos post datam benedictiostem, e Ireulum perficiens, dicto , Dominus vobiseiun . R. Et eum spiritu
tuo, malae dextero Agros primum no Crucit
Altare, seu Librum In principis Gangelia, deinde frontem, ει, ct HELI, dieit, Initium can- Euangelii secundum Ioannem, udes, Sequentia caneti Euangelii, ut dictum es In Rrubritasgeneralibus , O R. Gloria tibi Domine, junctis manibus legit mMelimn, In prineipio, vel alta ut convenit. Cum duit, Et Verbum caro factum est, genuste , versi cornu Gavelit,'sur geni pro equitur , ut prius die. Sed haec locum
habent in ceterorum Sacerdotum Milti, nam
alias in Mi a Pontificali, Episeopus deposita quidem Mitra dieit orsus cornu Euangelii Qui minvoce, Dominus vulsum, Si facto signo Clueis super Altari, vel super Libro, seu tabella, ubi est Euangelium sci aptum,irem lue in sponte, ore, &pectore, licet hoc non dicat noster, dicit, I
iis bini Gangelii freundum Ioqunem, quod
prosequitur sumta Mitra, de Baculo, procedendo ad locum M. ini ritus etiam traditur a Crasso, Ub. I. CaR III. ubi ait, Episcopum prinsequi Euangelium, per gradus L erato , mi νper medios eundo ad Faldisorium. Plane fateor,ina nescire, cur auferatur Mitra Episcopo, quum Euangelium signat, deinde vero ei imponatur,
quum illud recitat, quando lecturus Euangelium
Dominice currentis in sine Milsae, nudo eapite
stiti Dieas , quia eit in Altari, sed d sitio
Mitrae non quidem iit respectu Altaris, sed p tius Euangelii , quare non improbarem, si in aliqua Eeelesia retineatur is ritus, ut Euangelium intine Musae, sive in Altari, sive incedendo reeitetur, sit Celebrans line Mitra, ob revereni iam sancti Euangelii, quod , uti alias fuse osteodimus, debet recitari, & audiri nudo capite. . IV. Ubi Episcopus Proseque iido Euangelium, si stilicet sit illud S. Ioannis, quod dieis.,let in fine Missae, pervenit ad loeum , ubi a principio accepit paramenta ali ciciatus a Can nieis , ibi ex praescripto nostri hujus g. per eosdem Ministros, ut initio, exuitur sacris paramentis ; Canonici vero deponunt paramenta sua
ibidem in lix is suis. Ceterum si aliud Euange lium sit dicendum, tunc illud totum dieit in
cornu Euangelii, coque dicto, recedit, ut prius.
Vide quid de ipso Sang.lio ad finem Millat di
eendo, scripsimus nos in opere nostro , De C die aucti Langelii, Moue servatis in ejias lectione , use vario ritibus.
139쪽
i 32 CAEREMONIALE E PISCOPORUM LXXXI.
Celebrans sit Archiepiscopus, dat benedictionem sine Mitra versas ad suam Crucem, di deponit Pallium super Altari, ac postea dicit, Disium Iancta Drangeli cn.
Quod si in hujusmodi Μ Issa esset faeienti communio generalis, vel particularis alis quorum, Observabuntur ea, quae in Cap. xvi x. hujus Libri II. xii. de solemni in die Paschae, Episcopo celebrante, dicuntur.
L TIhil profecto Oeeurrit in Rubriea l. no- lius Missam selemni ejus benedietione, &depoestri Lxxxi. quod paucis absolvi non sitione Pallii super Altari. Nihil praeterea Occur-L possit, ait, quod ubi Celebrans sit rit in postrenUCipitis hujus f. edicit luna, quod Arehiepiscopus, dare benedictionein debet sine si in huiusnodi Missa Pontificali solemni esset fa- Mitra versus ad suam Crucein, M Pallium dem- cienda communio generalis, vel particulariS ali nere super Altari, tum vero 'astea sistito more, quorum, observanda eo easu sint , quae insta ne ritibus stupra explicatis die re, Initi fini Cap. xx x. g. iii. ejusdem hujus Libri it. dicen- σVHU . Unum est, quod nos adnotemus, tur, ubi scilicet enarratur Ritus Missae silemnis nempe, verba illi , a stia dieit in die Pasieliae Episeopo celebrante. Ibi itaquosuisse huic in novo Caeremoniali, ne 'uisset- Lector inveniet, de quid Rubrica ipsius i. 11 . licet putaret, recitationem illius Euangelii omit- praescribit, &quae nos ad eum illustrandum Φ, aseli, ubi Archiepiseopus celebraret, sitirique il- seremus.
ssemni quomodo 'soptis assistat. Conuenit , in sacra indumenta adbibera m δε- sis solemnioribus pro eaim assistentia. Diaconi assistenter in babitu Cainnuali infe vire debent . Ora proreis S ad Ecclesiam . Qua Episcopus assistat cum Cappa . Quid Iervandum si Missa crisse im per alium Episcopum, .seu Sufraganeum. Duris
Quemadmodum superius de Vesperis solemnibus coram Discopo celebrandis diximus , Episcopum Pluviali, ac aliis paramentis ibidem exprems indutum convenienter inisteresse, & officium sacere, sic etiam, cum ipsemet non erit celebraturus, sed ΜiGsae per alium pelebrandae intererit, iisdem sacris indumentis vestitus esse poterit, eo. demque modo, ordine, de loco ea sumere, prout ibidem demonstratum fuit.
Quo casu debent ei assistere duo antiquiores Diaeoni, sue ex Dignitatibus, sue , his deficientibus, ex Canonicis, & his descientibus, juniores Presbyteri in eorum ii bitu Canonicali, sed sine lacris paramentis .
Ordo autenti quoad accessum in Ecclesiam, dedureonem, & obviationem Canonie rum , ac reditum in fine, idem erit, prout supra in Cap. xv. F. i. & xx. Libri x.
I. X licui mis iam toto Cap. viii. ritum clesia celebrat ipse persen et ipsum. Agitur nunc solemni; Missae Ponti fleatis, quam pro- in hoc Capite de Musa itidem lemni, cui Epim αι prius Episcopiis in sua Cathedrali E scopus imassistit, alio lllam Celebrante. Qiuemad-
140쪽
modum ergo superius, Capite I. atque tr. de Vesperis solemnibus coram proprio Episcopo celebrandis dictum est, Epistopum Pluviali cum pectorali in coniunctura illius, ac aliis paramentis ibidem expressis, nempe Amictu, Alba, Cingu- Io, Cruce pectorali, de Stola e collo pendente indutum convenienter interesse, de officium facere; sic etiam cum ipsemet non erit celebraturus , sed Mistae per alium celebrandae intererit, iisdem sacris indumentiis vestitus esse poterit, eudemque modo, ordine, &loco, ea sumere, ut ibi delii dictum est; nempe, deposita Capparapiet sacra indumenta, in Sede sua stans, ordine sumta ex Altari ab Aeolythis, & Ministris juxta ritum citato Cap. I. q. rv. praest riptum hujus Lib. I i. ad quem se pr ens j. I. remittit ἱ eoque casu, ut inquit noster hie l. ii. debent ei duo antiquiores Diaconi, sive ex Dignitatibus, sive his deficientibus , ex Canonicis, & his ditieientibus, juniores Presbyteri, in eorum habitu Canonicali, sed lineparamentis assistere. II. intum denique ad orditiam circa ac cessum Elii leopi ad Eeel etiam, ejus lue deducti nem, &Obviationein Canonicorum, ae reditum in sinu, eum ipsum ordinem eumdum esse debere
praescribat noster *. 1 ι i. prout supra in Cap. xv. ζ. I.&XI. Lib. i. declaratur, ad ea loca nos Lectorem remittimus, addente; hie Saerae Rituum χngregationis Decretum in Aquilana xx t i, Ja
tutarii MDCC XU. ubi ad Dubium v. edixit, Arehidiaconuni, dc Cari aicus teneri capitularitertii habitu Canonicali, reeipere Lpiscopum a suo cubieulo, & associare ad Ecclesiam Cathedresem, similique modo eundem reducere, quando vult Pontiuealiter pelebrare tam in staemnibus a P iiseati Romano praeseri' is, quam in aliis sic leni-nitatibus ex consuetudine, vel devotione in Civitate introductis, yel o alione liniversilis Jubilei, vel alia rationabili causa Episeopo benevisa, Cautum est rursus ex eodem Decreto in Responsione ad Dubium v l. idem esse servandum, quando Episcopus ad eandem Ecclesiatu accedit cum Cappa, vel ut assistit Mi Te cantatae, vel Vesperis, vel Processioni, vel ut Concionem audiat, vel alia de causa . Viain tuam id genus Decreta afferri quamjura pollent, Epis pali dignitati alias cim sentanea, & a Cleto eidem debita, mirum est, Cinoni eos inveniri, qui eum honorem Episcopo suo exhibere det redient, litesque stequenter non sinu Fidolium scandalo excitent.
In solemnibus FestivItatibus Episcvus erit semper cum Pluviali. Poterit tamen, si magis placuerit, hujusmodi Mistae in Festis minus solemnibus cum sua Cappa Pomtificali interesse, & tune etiam debent ei assistere praefati duo Diaconi, & Presbyter assistentes
Uaenam fiat solun iniores Festivitates, iam supra explicatum est hoc eodem Lib. tr. Cap. II l. Φ. xvi. In iis ergo ex praeieripto praesentis hujus q. &ut etiam inter alios luculentius docet Cataldus in sua Caeremoniaruna praxi Lib. it. Sed ione I x. Cap. Iv. Niim. I. Episcopus cum Irisperarum o ficto , vel Glemnis Misae celebrationi in propria Dioreeli interesse voluerit, a Canonicis associa tus ad Ecelesain proeedit, ibique Pluviali, ac Mitra indutut in Solio coloris aliorum paramentorum ornato assistet: diebus minus solemnibus eodem ordine procedens ncm eum Pluviali ,& Mitra, sed cum Cappa, & bireto assistere poterit. Semper tunen hine inde habebit ducis Diaconos ex antiquioribus suo habitu Canonicali indutos. Ita sane laudatus Castaldus consentanee ad Rubricam no ibri hujus q. ex cujus etiam praescripto, nonni lolipiscopus duos tune assistentes Diaconos, ex illis , quos seperius praescripsit j. noster ii sed Presbyte rum quoque Assistentem habebit. Atque hie n ta, polirema illa huius k. verba, ct tura etiam debent ei a flere praefati duo maeoni, Presbur in em , addita primum β. nostro fuisse in novo Gremoniali Benedicti XIII. audi oritate editi, non enim in aliis ante ipsum editis Cer monialibus antiquioribus reperiuntur, uti illae nsulenti patet
Quae autem ab Episcopo agenda, exercendave erunt in hujusmodi Missa, diverso modo statuuntur. Nam aut Missa celebrabitur per aliquem alium Episcopum, seu Suffraganeum, di tunc Episcopus proprius interesse debet cum Cappa, & omnia deserre Episcopo celebranti, praeter absolutioneni, & benedictionem post Sermonem , ac Indulgentiarum concessionem, quae omnino ab ipso proprio Episcopo peragenda sunt.
Caetera in Misis occurrentia, ut benedictionem incensi, & aqua . benedictionem Di coni ante Euangelium, deosculationem manus, quae fit ab eodem Diacono, & Sub