장음표시 사용
391쪽
'de eonvincemur, certi nos a nemine tanti Parricidii conuinci posse. Anno Domini 3 94. in Iulio, quo duo aduocati, totidemque Scribet seu . Plotarij ingenti contentione diem nobis dixerunt, dicamq; scripserunt; biecerunt nobis Barrierium, di id genus alias criminationes in nos intorserunt, ut huius criminis aliqua nota nos notarent: sed quidquid attulerunt, verba inania fuere , ct inanis linguae strepitu S,Non argumenta alicuius ponderis ; spicula oris,non veritatis. 'Senatus ergo Regius ea contempsit, ut diximus, ec sito silentio nos absoluit, quod notu toti Lutetiae; quinctuaiestas tua id meminisse potest. Permittebas en m vi, veteri more, funitiones nostras Religiosas ct Scholasticas Parisiis ec alibi obiremus, sicut a triginta annis iam colae ue-Tamus. Quare futurum videbatur, ut actio iLIaiam denuo suscitata, perpetuis tenebris tepeliretur, ct calumniae evanescentes in ima tarta Ta praecipitarentur absque spe reditus ad luminis oras inisi forte post aliquot secula) si Dia-
holus pacis α. quietis tam publica quam nostrae
hostis re osor, inferorum portas nori reserasset, Classicum N aduersus nos cecini siet, illo infelici casu qui tam nobis inopinatus fuit . quam Vniuersis Regni tui incolis inexpectatus accidit: Et hac unica huius facinoris machina veluti tonitru quodam ct fulmineo fragore, intra paucos. dies, consecutus est id, quod antea multis annis
aduersus nos obtinere neqUiuerat. . .
Quia vero Aduersari, nostri ex hoc facto materiam potissimum accipiunt, ut nos Μaiestatitus f
392쪽
tuae exosos, totique Christiano orbi execrabiles reddant,humiliter tibi supplicamus, Rex Chri- fliani me, ut benigna aure dc mente audias id, quod nos moestissimis animis adferemus depellendis aduersariorum nostrorum obiectionibus, nostraeque innocentiae patefaciendae; quartune nihil patrocinij&subsidij reperire potuit.
Magni refert, Rex, non modo nostra;sedct tua, qui tantus Rex es, factum aliquod penitius introspicere, accuratiusq; omnibus suis circumstantiis quasi vestitum , propritis coloribus eX- / pressum contemplari. Totius etiam mundi interest, ut obseruet & debitis laudibus celebre edivinam prouidentiam,sedulo aduigilantem,ut conatus ad Regum exitium spectantes, ct calumnias ad innocentiae expugnationem tenderi tes cohibeat ocauertat. Aduersarii nostri absque ullo costientiae scrupulo, absque pudore de fronte,i md non sine ingenti triumpho publichpronunciarunt. dc adhuc pronunciant nos facinoris illius suasores de impulsores fui sis, quin de Clementi illi pares nos faciunt;addunt*,ob hoc facinus in exilium pulsos esse. Caeterum liberἡ de disertὸ profitemur,nos si vera isti asser ut non modo exilio, sed oc supplieio huiusmodi criminibus cosentaneo dignissimos esse. At si
eos manifesti mendacii redarguamus,fateantur oportet, se tam veritatis, quam nostri ordinis iuratos hostes esse. Omnia argumenta, quae' hoc loco adducunt non nisi ex duobus capitibus derivari possunt. Alterum est, praesumptio
393쪽
itteris operam dedit. Alterum est ipsius Rei, aut
aliorum contra nos testimonium. Ex primo capite minimὸ licet firmum argumentu deducere: Non enim est proba coclusio:
Schatelius litteris operam dedit in Iesultarum scholis, ergo in illis malefacere didicit; potius concludendum est. Ergo in illis malefacta no didicit, sed
timorem DEI; nam scholae nostrae legem DEI docent, religione,virtutem, pietatem, quod omnibus probis compertissimum est, ociri confesso. Attalis institutio neminem sui cultorem efficere potest improbum, sicut nec ignis ita comparatus est, ut producat frigus. Docet etiam experientia. ex disciplina nostra exstiti me homines, Scin tuam Maiestatem, ct in Rempublicam fide Iissimos. Quod si ex tot millibus prodeat aliquis sceleratus, num eius rei culpa in nobis ha rebit Num stetera eius in nos expetenti Quaenam lex iure tantu oneris nobis imponet Certὰ
si Magistris&Doctoribus, qui sanctεα integrὸ
bonas litteras, virtutisque studium tradunt,discipulorum malefacta imputemur setiam tu. postquam ex illorum disciplina excesserint, de alio se transtulerint, fient ille septimum iam me sem extra Gymnasium nostrum versabatur)intoleranda erit eorum coditio oc profestio quippe qui omnium suorum auditorum errata αcommissa piacula luere debeant. Eadem ratione Redemptor noster accusandus erit. quod eπschola eius Iudas proditor prodierit. Vitio vertemus Ecclesiae, qud dex eius gremio multi ex oriantur Apostatae,proditores, scelerati. At quis
394쪽
unquam sans mentis ita ratiocinatus est aut ra- tiocinantes vidit Porro cum aduersarii nostri animaduerte- I xent, argumentum hoe ex sola praesumptionenndam suspicione sumptum, viribus carere, eius muniendi & firmandi gratia adieeerunt,m nos in stholis nostris docere, ius fasque esse Re- , , ges trucidare, haem doctrina animum illius iu- uenis a nobis imbutum esse. Probatio haec lon-gὸ imbeeillior est licet ad ealumniam aptior
quam ipstim argumentum, cuius firmandi cauissa adsciscitur. Nam si quis dicat: Litteris operam dabat apud Iesuitas ; ergis persuasus ab illis facinus hoc sustepidis saltem umbram alicuius probabiIitatis, vel imperitorum iudicio, affert., At si dicat, ideo persuaserunt illi hoc parricidium,quia in scholis & publicis suis praelectionibus docent, Iieere Reges vi ct ferro aggredi, is nos immanissimae cuiusdam haereseos insimulat,ealumniisq; sine ulla veri specie proscindit. cum huiusmodi doctrina toto coelo repugnet Catholicae fidei,quὲm profitemur; Institutioni. qua palam tot millia erudimus; vitae Religiosae,
quam complexi sumus; rationi & experientiae, omnibustr illis testimoniis, quae supra innocentiae nostrae adstruendae gratia produximus. Ne tota quidem aut unum apicem proferre poterunt isti ex omnibus libris ab ordine nostro editis,qui vel tenuissimam suspicandi occasionem praebeat nos in hae haeresi versari. Neque etiam ex tanto discipulorum numero, qui nobis docentibus operam dederut , Sex ingenti mul-
395쪽
titudine qui n ostros libros euoluerunt, vel V reperient, qui affirmet, hanc esse nostram doctrinam. Nos autem ε contrario non Unum, noduos, sed aliquot millia, nullo negotio, aduoc bimus, qui uno ore testabuntur, libros nostros, praelectiones nostras, conciones &actiones co-
sentaneas esse legi diuinae, quae praecipit,vi honor, cultus, obedientia, &obseruantia debita Regibus, Principibus, ct Magistratibus praestetur. Si in nostris scholis eiusmodi doctrina mni legum aequitati repugnans traderetur, an non probabile esset, virum aliquem Reipii bliear Ec honestatis amantem, prius ad Reges de Principes eam delaturum fuisse, quam Ad uocati ista eam obseruarent, ct scriptis proderent; praeser sertim cum Doctor publicus doctrinae suae tot testes habeat quot auditores. Si palam doctrina hanc proposuissemus,& explica flemus, ut isti
contendunt, fieri ne potuisset, ut ex centum aut dueentis millibus, quos a triginta annis discipu- Ios numerauimus, unus solus existeret, qui hanc nostram doctrinam audiret,perciperet, eique conuenienter truculentum facinus animo
destinaret Fieri nε potuisset. ut ex scholis Germaniq,Poloni et Italis,aliorum regionum Rul-IuS exoriretur, qui in hanc arenam destenderet, ct simile parricidium conciperet ' An ne solus de unicus Gallus huius tam perniciosae disciplinae capax fuisset Quod si semper verbo ct exemplo docuimus . Reges , Magistratus debito honore afficiendos, ipsisque amorem dc obsequium
396쪽
deserendum esse, nunquam enim aduersarii contrarium ostendent in cuiuis sanε perspicuum erit, quae nam vi res in hoc argumento in sint. Facinorosus iste litteris vaeavit apud Iesu itas, qui doeent Reges colendos &obseruandose ses ergo apud illos Reges ad caedem designare didicit. Praeterea si hane doctrinam in scholis nostris hausisset, maxime eam hausisset a suo Praeceptore, sub quo cursum studiorum confeceranquo diutius Magistro usus, de cum quo familiarius di fidentius versatus fuerat. At Prq-ceptor eius, eo ipso tempore Parisiis degebat; in quem proinde Curia oculos suos coniecit, tanquam in magis suspectum, & quasi in aucto rem nefarij propositi,per quem caeteri omnes in suspicionem adducebantur. Ad quaestionem 'abreptus est, homo infirma eorporis constitu- tione,&perbrevis vitae: Nihil noxae in eo repe
tum , liber dimissus est,absolutus ab omni crimine&suspicione, ct nos pariter in illo ct eum illo. Si enim is qui potissimum suspicione laborabat ipsa dimissione testimonium innocentiae suae tulit; recth inde conficitur, reliquos etiam minus de crimine suspectos, eodem iudi-eio eadem culpa liberatos esse. Ob has rationes totum hoc commentitium argumentum evanescit & in fumum abie. Et nisi aduersarii nostri ante paucos menses rumorem de nobis sparsissent, quasi hete doctrina reostra esset simulque impudenter & mendaciter disseminassent, nos inimicos Regum esse & auctores, Doctoresque caedis ipsis intentandae, ne minima quidem. huius
397쪽
huius facti suspieio ad nos manasset; imo p tenti Ioeo habitum fui mei. ex schola Catholi ea ct religiosa; ex schola honestatis & virtutis, discipulum eiusmodi moribus praeditum re extali familia talem familiarem exstitisse. Tenebras
igitur figmentorum de mendaciorum ante omnia diffuderunt,tum ne veritas, lucis filia,co spi-. ci posset;tum ut in illa caligine falsitas, tenebrarum proles,riasceretur; quae densa illa nube tecta de protecta, quasi victrix in suo propugnaculo,triumpharet.
Religioses Societatis a Schatesio Uque ad extremum Spiritum innocentes pronunciatos esso.
ALτη RVM probationis caput aduersus
nos poterat esse ipsius Rei vel alicuius alterius testimonium. At nec Reus ipse nee alius quispiam quidquam testimonij hae in parte contra nos dedit, quamuis suprema Curia nihil intermiserit, quod excogitari potest vel ad maturam cautami deliberationem, vel ad accuratam de curiosam inquisitionem;vel ad prudentem diiudicationem; vel ad promptam executionem , ut sceleris Auctores&socios, si qui latitarent,deprehenderet ; dc hqc omnia egit illa Curia,quae Maiestati tuae tam est addicta,tam solers in discussione circumstantiarum, quae cum . negotio tanti ponderis, quanti hoc est,coniunctae sunt,tams docta, Vt ex circumstantiis ob
398쪽
Societatis I Es V in Galgia. yr
seruatis conclusionem veritati eonsentaneam colligat. Reus extra S intra vincula primo omnium,liberε, coactus a nemine fassus est,quis e set, unde, ex qua familia,se facinus hoc spote sua. se solo eonscio, nullius suasu aut impulsu aggressum esse: Deinde dupli ei quaestioni subiectus est. candentibus forcipibus dilaniatus , m mus altera amputata,ductus ad loeum suppliei, vi membratim discerperetur. In his omnibus erueiatibus rogatus est,seuerissim ε examinatus, iureiurando obstrictus, ut patefaceret, Vtrum Hieuius de Societate nostra tunc omni patrocinio &defensione destituta in hortatu & eonsilio faeinus illud designasset; constanter negauit,& in negatione, immoto animo, perstitit, quotiescunque interrogabatur. Interim Vrgebatur,adiurabatur, commonitionibus, minis, promissis in mediis tamen tormentis, quaestio nibus .equuleis catastis, in Iucta illa extremi angoris S horroris, uno verbo, quamdiu spirauit, ' vox faucibus interclusa non haesit,tamdiu innocentiae nostrς testimonium dedit; nosque ab hoc crimine Iiberos prorsus&immunes pronu-ciauit. Nec va Iuit mors omnibus suis spieulis ctiaeulis prins illi hane confessionem eripere, quam sensum & spiritum eriperet. Fieri nepotuit, ut quaesitores firmius in investigatione sociorum de consciorum, aut Reus in nostret innocentiae testifieatione eonstantius perseuerarent,quam vis ad supremum vitae a tieulum' An non omnem fidem, intelligentiam,
vimque humanam exuperat, tot supplicia,tot
399쪽
quaestiones, tot incu flos terrores, tot examinis ct tam varios modos nequiisse uni eum accusationis verbulum elicere ex ore adolescentis, corpore infirmi aetate iuuenis, iudicio imbecilli, licet nos insontes nosset; vel eo duntaxat fine. vi vel modicum solati j tantis cruciatibus repexiret: saepe enim accidit, ut in quaestionibus detorturis , suo testimonio, vi tormentorum n
presso, Rei sontes cum insontibiis inuoluant. An non longὶ adhuc mirabilius est, ab eodem nos non esse accusatos, si accusatione dignos sciebat,ut aeterna vitaret supplicia; vix, debitas poenas persolueremus: si nos suasores huius fa-einoris habuit;& ut vindictam a nobis reposceret, si causa fuimus, ut in tanta tormenta incide ret Fierine poterat, ut tot impressiones,tot insultus,totq; cruciamenta homo adolescens perferret,quo minus nos accusaret, si vel tenuissimam nostri accusandi occasionem habuisset Aefaciamus huius iuuenis corpus ex chalybe com pactum, & ad omnes impetus saeuientium inuiolabile fuisse; an deerant D Eo instrumeta satis valida reserandi peditis,& os eius, ut manifestaret socios tam funesti facinoris, contra Christum suum suscepti; contra eum . quem tot miraculis ad hoe regiae dignitatis fastigium extollebatio Prouidentiam, summi illius Regis Regum, quae in tua Maiestate elucescit, dum non permisit, ut destinatus ille ictus vitam adimeretiIli Regi ct Duci, qui victoria reportarat, e X toti tamq3 periculosis certaminibus, qui inter innumera bellicorum tormentorum discrimina, in
400쪽
mis semper permanserat. Nec minos haec na cura & paterna sollicitudo, circa nos ob-ada venit, qua existimationem nostram inim conseruauit. Nam si primum illud per-sset D Eus amissura erat Francia Regem, quiito inter fortissimos ct generosissimos nuatur,& breui fortassis sui ipsius ruina vidi cum capitis interitus sit extrema membro- pernicies. At si alterum euenisset, nosmfalso in communionem huius criminis vo- fuissemus, utim de omnium vita & salute an fuisset. Nam omnes accusationes, qua Π-uis licet iam diuturnitate temporis conso, omnia crimina obiecta,omnes suspiciones.& robur ex hoc solo casu recepi sient, noue & ignominiam di necem, praetextu iusti-1rocreassent. Cum igitur ita rem DEV sin- tuerit Ec moderatus sit, ut tot inter quaestio-k inquisitiones, nihil repertum sit, quod nos
nocentes ostenderet; cur traducimur tanquam
facti illius Auctores t Cur aduersarij nostri scripto apud tuam Maiestatem superioribus diebus conquerentium specie hunc in modum perco tantur' Ergon/ Iacobinos ct Iesultas inter nos to-
Ierabimus,qui vita nostrastruant insidias' Quinam
haec eorum conscientia est, quis animi candor, ut adeo veritatem impugnent, cum omnibus
constet, quae ct quaIia designarint aduersus Reges Galli g,non sub uno, sed sub quatuor Regibus t Porro si inter tot crueiamenta & testi monia DE vs nostram famam praestitit integram, cur ergo sine ulla commistratione laniatur αproscin-