장음표시 사용
141쪽
Sitque tibi auxilio ,: & simul obsequiosa laboret: iAmbobus commmae bonum est, commune pexi elum: Alterutri quicquido damno est, utrique nocebit γ, AItexutri quicquid lucro est, i utrique placebit. Vis Σo Si te, debilitat m0rblis, vel grandiser aetas, Fatur, & hortatur, dolatur, & au iliatur, i . , Sqbvenit, gisistit, sigilat, vigilando ministrat: q. Hoc etiam faciunt nati, charumque parentem . Qua possunt ratione fovent. communis enim siliit fas Amborum eommixta caro, communis imago. b c : Quumque dies venit, post quam tibi nulla dies est, Non totus moreris. vivusque vid*ris in illis. , Sed malunt quid tu incertos de pellice natos
Sumere, proptereaque uxorem ducere nolunt: s3o Hos ego non laudo, i nec sanae judico mentis. - . ,
Nassique uxor te dote juvat, nil dat tibi pellex Uxoris sunt affines. sunt pellicis hostes: i i. Illam tutus . habes, ti boneste, hanc turpiter atque: . . Sollicite: fida est illa . haec infida, timensques 3s Dissidium, rapit occulte, sibi congregat, unde,
Si fuerit dimissa, queat post vivςre. demum i Si tibi sit pellex ι tibi erit non tuta supellex. Quid quod legitimos certosque ex conjuge natos, Infames dubiosque nothos de pellice gignis ξά4o Ergo uxor ducenda. priua tamen aspice quae sit . ,
142쪽
Praecipuε matris mores adverte , patrisque i. Z-; -- Nam similes fiunt nati plerulique parentumst Qualis quaeque arbos, tales tolet edere stumis. Constite vicinas clam , vel, tibi si qua fidelis , s ue Est mulier, mitte ut videat.' ed dissimulanter, ' --2An sit, formosai an vitiato corpore & aegro An sit iners, uec nere sciat, nec texere telam, Nee suere. haec etenim mulier quaecunque pudica Exercet, ne ignava domi, neu languida cesset.'sso Otium enim fomes vitiorum estia otia mentem L i λe Ad mala multa trahunt: oti comes ipsa libido est;
otia felices evertunt funditus urbes. i -
Quod nisi lanarum studio Lucretia quondam ' - . Dedita, si telae non Penelopea fuisset, . ', 'ssue Sed pigrae mediis sedissent aedibus ambae, Huic de mille procis placuisset forsitan unus . . ' Illi non tantum laudis mors casta dedi siet. . I At melius, si sorte potes, tute ista videbis. Namque aliis non certa fides: ferme omnibus est mos s6o Fallere: mentiri, potius quam dicere Verum, . I 2 Cuique placet : raros poteris reperire fideles. Si non vis falli, si vis tibi crescere cuncta In melius, studeas res ipse agnoscere praesens se
Et curare tuas, tuaque impiger omnia cerne : II
36s Ergo iterum atque iterum videas si forte licebit Quae
143쪽
Quae sit quam tibi vis vinclo sociare jugali,
Ne frustra doleas, ne facti poeniteat te. Si samen ut fieri contingit in conjuge prava Moerxs, deceptus fato, & Iunone sinistra Afro Hanc blande prius admoneas, placidisque frequentem. Castiges verbis , interdum munere placa , t Iratam, illecebrisque doma: nunc brachia colla Injice: nunc etiam invitae blanda oscula figer I. Quoque potes con/re modo sedare furorem s s. Dulciter. hoc si non prodest, tunc utere amaro .Succense, inclama, & vultu convicia torvo i
Adde, minisque simul terre: quod si minus ista
Suriciunt, nec verba timet, tu verbera misce. I. Tergaque tunc duro resonent pulsata bacillo. s8o Si tibi suspecta est uxor, dubiique pudoris, Non habeas pulcros famulos, pulcrosve sodales MCum quibus illa domi versetur. deciperis nam, ISi quenquam fidum credes. est nemo fidelis a In Venere: illa dolis incautos fallere gaudet. 3s8s Fraude paratur amor, Veneri gratissima fraus est.' Sed tua praecipue non intret limina quisquam Frater, vel monachus, vel quavis lege lacerdos: Hos fuge: peltis enim vulta hac immanior: hi sunt Fex hyminum, fons stultitiae . sentina malorum.1 o Agnorum sub pelle lupi, mercede colςnte ... . .
144쪽
Non' ate murri . falsa labi imagine redit i ii se Decipiunt sttaidos, lac relligionis in umbra quille. aedis' vetitos, & mille piacula condunt '.
Raptores, moechi, puerorum corruptores, t.
Luxuriae atque gulae famuli . coelestia vendunt e o. λHeu quas non Tinas, quae non miracula fingunt. Ut vulgus fallant , optataque praemia carpante si Inde . ruperstitio ι & ludibria plurima manant: tQuae Dii, si sapiunt , rident, renuuntque Videre. 6ω Non pretio . sed amore, Deum vir justus adorat.
Deme autem lucmm, superos & sacra negabunt. Ergo sibi, non coelicolis, haec turba ministrat; crauitas facit esse Deos; qua nempe remota, Templa ruent, nec erunt arae, nec Iuppiter ullus.
6os Hos impostores igitur, vulpesque dolosas
Pelle procul: quantumque licet tua janua vitet. Pelle procul, ne te probitas simulata maritum Caprarum efficiat. nec si tibi compater ullus Contingit, nimium confidas: namque sub isto 6Io.Nomine peccandi proclivior est via multis. Hoc etiam serva , ne saepius egrediatur Sola domum, neu tecta adeat vicina: frequente tvicini latitare domo consuevit adulter. . Illi da comites castas, vitaeque probatae. 61s Infames vetulu, & Ie 2 cautus araras
145쪽
Secum stare veta, longeque arcebis ab illitat I: T- 'Nec tu aliam Venerem atque aliena cubilia quaeras, -- Nee te concubitus delectet pellicis: est nil iQuo doleat magis, ac vehementius excrucietur
62o Quod magis ulcisci cupiat, quam foedera lacti J Instabili temerata fide: tunc ardet & Odit.
Fallere tunc vellet smili ratione maritum : . . id
Sique potest fallit, bilis tunc maxima fervet: ιΤune furit, ut Thias nimio stimulata Lyaeo. υλ62s Crede mihi, rara est quae non sit adultera, quando Legitimo fraudata toro sua gaudia perdit: vi: DSaltem animo, si non concessum est corpore, peccat Labitur in vitium vitio irritata voluntas. Si deprensa tamen fuerit, tunc legibus uti 63o Ne pudeat, legum tibi sit reverentia semper: γPraecipua est etenim nostrae lex regula vitae:
Ne temere iratus majorem crimine poenam vj
Infiigas , laedasque Deum, vulgique sequaris t genium & mores, quod non ratione movetur ἰώ3s Sed veluti pecudes furiis atque impete fertur ... O a Nec ducta uxore idcirco non liber haberis, i Quod tibi non licet esse malo, neque nocte vagari Nec multis aliis rationibus insanire: . INon haec libertas, sed prava licentia dici taD64o Debet: qui sic est liber, servire videtur. : .. c . Talis
146쪽
Talis libertas hon est cupienda .r frequenter , Q. In mala praecipitem quam plurima mittit habentem Est melius, nini posse malum ' committere L quam si Undique peccandi pateat via, quot perierunt . P. 4s ob talem libertatem P quot saepe fuerunt ,- a Incolumes quoniam frenos habuere tenaces p
Si vero nati morbo vexantur ab ullo, .
Quid facias cur te crucies succurre medelis. γQuae si nil prosunt. & mors tibi surripit illos,sso Aequo animo sufferre velis. non solus in isto Gurgite jaetaris: comitum tibi maxima turba est.. Quae mala cum s multis patimur leviora videntur. Nascimur hac omnes lege ut moriamur: ab ortu Exitus ipse fluit; cunctis mensura dierum Oss Certa datur, stigias citius vel serius undas Quisque petet, quanquam mors ultima meta malorum est, Nec sorti metuenda viro. quid munere vitae Desunctos tantis opus est deflere querelis ΘΣst ne adeo miserum moriendo relinquere mundi 66o Stultitiam, & sese innumeris auferre periclis, Proque tot aerumnis tranquillam acquirere pacem ΘΛut mors est aeterna quies, aut janua Vitae. Esto etenim, doleas quantum vis: tempore tandem Cessabunt lacrimae Sc gemitus. quemcunque dolorem Finit longa dies: . dissolvunt tempora curas,
147쪽
I 29 Si tibi lascivi, aut alia ratione pudendi Contingunt nati, tu tu culpandus, & hujus Causa mali es, demens pater, & quatiende flagellis, Qui pueros neglexisti, nec moribus saetas 67o Dum mollis poterat flecti, facilique labore
Institui, nondum vitiorum adstricta catenis Curasti imbuere , & virtutibus exornare. Neglectis animis, aluisti corpora tantum, Ut pecudes faciunt. hinc est urtica, filixque, 67s Et caprificus iners, quibus urbs nunc omnis abundat. Quisque illos mores, quos primis hausit ab annis, Cum senuit retinere solet: peccabit adultus, Si puer hoc fecit: tenera est dum virga recensque. Flectitur huc illuc, ut vis: quae post ubi crevit 68o Iam robusta arbor fleetenti cedere nescit, Et quem parva locum tenuit non deserit ultr2. Sic puer ad vitae partem est quamcunque paratus. Dum tener est animus, qui, postquam duruit aevo.
Quam prius ire viam assuevit mutare recusat.
68s Nimirum quicquid primis inolevit ab annis,
Non facith aufertur . naturam parturit usus, Ipsaque non multo est natura potentior usu. Optandum tamen ut tribuant bona semina Divi
Inclusis utero: nam qualis quilibet illic o Concipitur, talis vivendo est: qui malus inde I Exierit,
148쪽
Exierit, raro poterit justusque bonusque Esse, licet doceat sanctos Academia mores, Et licet hine atque hine habeantur mille magistri. Naturam frenare potes, sed vincere nunquam: 69s Cultura est etenim natura potentior omni . Nonnihil ipsa tamen longo mollitur ab usu Sic cultu assiduo steriles compescimus agros: Sicque feri discunt homini parere leones. Omnis ab assiduo nimirum ars nascitur usu. oo Ergo dum mollis, dumque est tractabilis aetas; Instrue filiolos virtutibus, & doce honestas
Maturare vias, nec eos permitte vagari
Huc illuc, quocunque Volunt. res perniciosa est Libertas pueris . tu si sapis, admove fienos os Et cohibe: namque in Vitium mortalia quaequemlurae instinctu, nisi sint aluta labore, Sponte ruunt. nil perfectum natura sine arte Ferre solet: quoniam non vult Deus ipse veterno Nos torpere gravi, sed curis atque labore 7 Io Excitat, & segnes tanquam calcaribus urget Est locus aetherei praerupto in Vertice montis. Deliciis plenus, quo non felicior alter Creditur esse usquam, cui cedunt Τhessala Tempe. Elysiique lares, & fortunata vireta: 7rs Hic babitat viciva polo, conterminaque astris,
149쪽
I 3ἔζ Innumerisque honis fruitur sanctissima Virins. Sed salebrosa via est, angusta, atque ardua, densis Sentibus hinc atque hinc horrens, quo tendere viles Ignavique animi, & terrena fece gravati χο Haud possunt: sursumque vehit mens ignea paucos, Quos Deus ad coeli sedes elegit habendas. Difficiles aditus virtus habet . at vitiorum Prona via est: illis ultro descendimus omnes. Quocirca, quicunque bonam nullaque pigendam a s Parte cupit prolem, multum instituendo laboret. Non etenim fieri egregium ac memorabile quicquam Absque labore potest . vis est immensa laboris. Assidui, longusque Iabor dura omnia vincit. Curandum in primis, vobis dico patribus, ne 3 o Filioli vestri cum pravis conversentur. Consuetudo potest quoscunque indueere mores; Corrumpunt etiam sanctos commercia prava et Vitent praecipue juvenes. nam prona juventus In quodcunque malum est:semperque obscoena loquuntur 3s Inter se juvenes, & semper turpia versant.
Luxuriae tota est haec aetas deditar quare, Ne juvenum celebrent coetus, omnino caVeto Tu, cuicunque bonam mens est educere prolemi Corripe nunc verbis duris, nunc utere Virga,
go Si fit opus; monstraque vIam, qua incedere.Oportet r
150쪽
I 32 Nec faveas illis, patriumque iratus amorem Dissimula semper: nil pemiciosius est quam Blandiri pueris: animos ad crimina sumunt: γTunc nil non audent quum tu quaecunque loquuntur 4; Vera putas, asinusque bipes oracula credis, . . 'Ac nimis indulges, vesano captus amore. . ἰ Damnosus favor est pueriSta soloque timore, . .
Non ratione scelus fugiunt: peccantque libenter Ac prompte, si non duris cohibentur habenis. so Ut saepe in vitium nullo impellente labascunt, . - Sic raro a vitiis nullo revocante recedunt. Quales quisque sibi natos cduxit habebit. Ultra haec nitendum , ut Vivamus corpore sanor Quippe valetudo est censu praestantior omni . ' ues Robustus fossor rege est felicior aegro. Scire igitur causas debes prius , unde fluant tot , Agmina morborum, humanum vexantia corpus. Perceptis etenim causis, vitare malignos IEffectus poteris melius: causisque remotis , 6o Effectas pereunt, quicunque sequuntur ab illis. Ergo morborum quorundam causa & origo lNatura est, quoties sub iniquo sidere quisquam Nascitur, atque in se coeli tormenta recepit;
Vel quum Lorrupto de semine gignitur. ipsi j: sues Sunt ea Daegi'ruin Miorum saepe parentes, a I Quum