장음표시 사용
161쪽
lentialem ieiuni; Helesiastiei pertinet. Antiquitus determinata erat hora nona, quae horae nostrae tertiae pomeridianae correspondet sed nunc ex usu ab Ecclesia recepto determinata videtur hora undecima, quam qui absque legitima causa notabiliter, spa.tio nimirum unius horae, praeveniret, I peerato mortali immunis ncn esset; eum
resectionis dilatio plurimum conserat ad
corporis mortifieat rem ab Ecclesia pro. positam. Gravitatem autem cauta, quae h. ram resectionis permittere potest, prudentis viri ae timorati relinquimus iudicior Hane tamen adeo gravem esse non
dicimus, quis ea quae ast jejunii solutionem necessarist est, eum long minus si prandium praevenire, quam jejunium soI.
QUAER.. n. An potus sumptio stangat jejunium
R. Cum D. Th. a. a. v. I s. a. s. ad 2.
Instinissato Dianium nota insendit Melesia interdicere sumpsis/rem potus, qui nivis immitur ad alter amnem ominis, ἐν digestionem ciborum assum oram, quam ad nutri. timem, licet aliqua modo sutriat, ideo
Aere pluries nona AEliisus bioere . Ex qua deeisione patet, absolutἡ non ella verum istud eommutae eritum, saepius a viris saecularibus derantatum t Liγidum non Damais Jeffuttium ; Sed distinguendum est: Li. quidum purum, de se non nutritivum, re
pro mero potu sumptum, C.. Liquidum de se nutritivum, Ac pro alimento iumptum, Negatur. Talia sunt omnia quaecumque
Electuarta ex rebus comestibilibus, ae nu-rritrvis eonsecta, ut vinum , Ac aqua ex laetaro. de aliis aromatibus condita, Thmum, dc Caffetum, quae ultra saccarum,
herbarum, ac fabarum substantiasti spiri. tuosam conti nent; chocolatum praesertim, quod ex pluribus rebus maxime substan.
Nosis, ec nutriti vis conseitur. naee, dc ilia lege Ieiunii censentur prohibita . Imb, qui vinum purum in fraudem, ἐν modum cibi; id est ut iaci litis jejuna.
set, in maena quantitate assumeret, pecea.
ret juxta B. Thom. doctrinam, non solam contra virtutem temperantiae , seiu etiam contra Praeceptum Iejunii. Ratio est evistentissima; quia minim resert an alimentum sumatur potu , vel cibo, modb revera sumaturi quoquomodo
ad stat, lamper Eceleri frustatur sine . se
intento , maceratione nimirum eo tis,
re purificatione spiritus . ob quas indixit Iejunium, Inde tamen non sequitur, quod ab unius Thaei. aut instat poeulo premistus violetur Ieiunium; eum parvitas ma
detur de Cho lato, quod saeptu, magis nutritivum est, & sub tantivium , qu m. ipsum mes luseulum carnium ..QVTR. 3. An licita si eollat Iubeuta , luando, de quibus cibis, α orantis, ipsam.
eri sit lieitum. R. 3ἀ Ab eo saeculo, quo resectionis tempus, ex Ecelasiae indulgentia , ab hora tertia in horam circitm meridianam, transi tum est, usus inter Rdeles invaluit, vesperi potum assurriere, ad sitiin extinguen. dam, di ne potas noeeret, modicum quid.
assumere ; quod a multis jam saeeulis exeonfiaetudine ubique reeepta , vidente, de non contradicente Εαlesia, non am iam per modum medicinae , sed per modum alimenti, lumitur: Et eam legitima consuetudo optima sit legum interpres, nullus est etiam timoratissimus, qui de haσeollathaneula scrupulum habeat, aut habere debeat. M a. Collatiunevia , ex usu Delesiae ubique recepto, sum non debet ante quinis tam , aut sextam horam vespertinam ; ω qui eam absque eausa legitima notabiliterantiei pat , transistendo, stillam collati nem in prandii tempus, de prandium ita tempus collationis, veniale saltem preca. tum committit; eam usum communem idi
jejunando ubique , Fidelibus rereptum, pro libitu invertere minimE Meae: Et hoc quidem sub mecari mortalis reatu, dum
de re gravi agitur. Unde non videm unqua ratione x εravi culpa excusari valeant. qut absque notabili causa horis etiam matutinis ientaeulum , aut conationem adhubeat, dc miliae hora vesperiina comem nν ampli Ibmae indulgent. R. 3. Qi ad ciborum qua Istatem in eolis latiuncula licitam , servandain censemus praxim , dc eonsuetudinem a viris timoratis, in qualibet regione rereptum,. videntibus, ct annuentibus Feelesiae Praelatis. Iahis Regionii, rex, nee raseus, nec butyrum, nee pisces, ab que legitima causa , communiter a viris Relitios, . ae timoratis adminunturi sed ramummodo panis eum nonnullis terrae fluctibus N. Ciborum quantitas modici ella d bet; ita ut eam non excedat, nsk pro is vi ientaculo assumisset. Unde eomnisn
ter ad miti l ur serum, auet ad summum Mimia pars res: liuida, quam quisque nata
162쪽
Diff. II. De Legibus in particulari. I 27
emi amentum sua in ordinatiε sumit; habra inmU. ratione ad qualitatem ciborum magis in nusve riuuitrvorum , qMo com macii ter in prandio adhibentur.
Dorari , tradit autbor e rea semelnam coliatiunctitam tempore Wiuoli sau ο, est, ct 'in Praxi ρυμοι. Ipse enim intre ista hanc Faruit regulam , γω fmieri in ref Mnevia praxir, 3e consuetudo servanda sit, quae a viros timor tis iu qirilibet ressione servatur. Diem a mussim Melae vir Benedictus XIV. in Responsisus M Psuiata ab Archiepiscopo
Cum enim Archiepiscopus inter eaetera ροβutas Di ais di musari a carni s in die niuati, possent is vespertina resecti uncilla ea quantitare carnis vesci, 'itae ieiunantibus permittitur 1 Respondis Pont sex: nou licere a sed onus habere eo cibo, raque uti portione, q inire utun- ue Homines ieiunantes recte Meticulosae conscientiae. Res M. ista, authoris nostri doctrinam undequaqua eo firmat. Sed q- , . quot seni Cis, quibui Mminos isti Reeia Metica.losa no. autem inanitor servulose astientiaeotis ruri Finino caseus, ουa, Pisces Mamaiores liret , atque pratiosiores, aut .is simi. ι Nini,s quidem o sed panis, iarbae , semctus , O aiij, ηοη ἀβαώiis quainatis tertiores cibi l . hae omnia in modica quidem , oe
sar nua paures , in refectiunculis sis servari
R. Tres vulgh Ri inerantur. I. I 'entia, propter qMm excusantur. 1. Infirmi minualest oles ja a Medici, non qualiscumque, sed timor ti , judicium. a. Mulieres gravidae, α. nutritiae, quae tamen ei bis vetitia abstineant, sicut de pueri hiempore saltem usus rationis. 3 Senea septuagenarii, non quidem praecise ob aetatem grandaevam, sed ob debilitatem hule aetati
communiter annexam: Senes enim etiamo Dis tu, qui tam veseti sunt tempera. spe u. abique gravi incommoda triunt m e ercere possunt, ab eo non exculantiar. 4. Adolescentes; qui ai. aetatis suae annum nondum exple veniat. s. ilauperes,
qui simul habere nequem, qu*a eis ad unam resectionem sussiciat ι laeus vero si ressint habere, eam sola paupertas , Jeja
Σ. Labar, non quilibre, sed gravis, &ad vitam Familiamque suam , aut status sui mediaesis eoniitionem sustentandam a me rius. Nee alla ratione intelligendus est Eugen. lv. quem ierunt omnes operarios 1 Iejunii lege dispensasse. H ne I. PLctores , saraores , Barbi ranis er . Tyrici Muores; Uno verba omnes OFelaus qui in Republica laborant, non sunt eae in
eerti reare an Iabar fit compatibilis cum Ieciuato; prout in damnatione prop. 3. Ale .vIL definivit. Non excusantur operarii qui absque vel Familiae gravi ineommo indo, vel status sui det timento labarem suam ita minuere possunt ut jejunare valeant . ut lata in sumatori Tratatu eum D. Th. notavimus. Nee obstat quos supradictus Ponti sex Eugenius operarios etiam Divites a Jejunio dispenset : siquidem. Pontifex . utpotὰ doctrinae Angelieae minimε contrarius, eos solummodo Divites operarios hJejunio distans re intendit, qui absque gravi labore Familiam statusque sui modestam eoaditionem sustentare non valent , , qua conditione modesta operarii, etiam Divites dicti , saetii deeidere possetat. 3. εκ
eoaera . D. Tho M. non excusantur pedestrem itinerationem aggredientes, aut quemvis alium laborim , vel reereationis, vel majoris tueri iaciendi gratia, utpotε nul l tenus ne sarium s ti ulto minus exeu-
santur qui ex linore illieito ita sese deis
tigant, ut jejunare n valeant. Non e euiantur Conjuges, uti insulia nonnulli Caluistae fabulantur, M dicam , nugantur, dum ex Ieiunio minus potentes evadunt ad reddendum debitum. Mullus enim Christianus Matrimonium inivit, nisi eum tacita conditione, qubd Conjux uterque manis data Dei, & Melesiae in Matrimonio fide. Iiter servare possit. 3. Pietas, vel majus bonum exeusat a jejunio. Sie excusantur qui inter jejunandum praestantioribus pietatis operibus vaeare non valent , ut Concionator es, Gn. lassatii, re quotquot opera charitatis, misericordiae tam corporalia, quam spiritualia, sive ex ossieto, sive ex pietate exeroeent. His tribus eausis a ιejunio extulanistibus, quartam nonnulli Calaistae superaddunt Urbanitar, nimirum, qua quis roga.tus ab amico in die Jejunii modicum quid assumeret. Sed quanta sit inurbanitas, aut potius rueliticura, sub inurrinitatis obtentu .
163쪽
praecepta Ecclesiae infringere, de quasi pro
nihilo habere, nullus pius non videt.
intampusbile reputanteΙ jejunium cum esu ea nitim . ratresus Parte voluminia prodierunt non patica pro Propria modis cimnibus inendas,ntentia, sed eum Instituti noctei non se Litio
GViae sitis reisberrimae Preua integram texere narrationem, priuespessera tantum ad Opus --stium speeianira Iubiiciemus. Benedict. XIV. isil la tuter Theorior, atque abusur, Θ eor. mptelas circa ieiuniarum obsimantiam tollere, in eradicare Pen/Ius viaeus Primo sui Pont Mat s anno Breve eaidit incis. Non ambigimus, ιn quo lavo patuit i. a a Densuis , iusta inter υeniente causi ab esu carniam servandi messe unicam Comestionem. t. ab imis minia me in pranatis, licitas atque interdictas Epii Ias promiscuh apponendas esse. Lege a Ponti, fice lata, non iam causa, uti par erat, finis fuit . exigentibus floret , contraria sentent i
Iam de Arriusque Medici consilio dupensantur. Ad hane erroneam eviicationem, seu interpretationem elimin. ndam. aliam Drusi ps ιιι.xatiis Episolam mnibus Patriarchis, Primati-btii me. diresiam inci . In suprema , in qua uni ictam inter relationem as iam ibus a Christiana paenitentia abhorrentibus inveriam , ab itis sententia alienam ese, decernens ab omnibui Omninb, sive Communisares sint, Me particula. rei Personae rati indiam gaudentes unicam Co.ntestionem servandλm, & licitas, atque ite dictas epulaes minime esse apponendas declarat, O edicit. Re sic ioeluctabiliter frmata, atque compositis, Archiepiseopus Compostella: i pro integra Apostolicarum Litterarum intelligentia, inque Ἀργυantia , quaesiones quasdam ieiunii l/gem spectantes an. I 744. ipsi Pontificit proposuit, quarum ten&rem, aitque reoansionet is tuo faetas, Pontificiis verbis exponimus. I. Utrum quae in antedictis nostris Litteris in forma Brevis de unica comest:one, & de epulis non permit tendis praescribuntur, sub gravi etiam praece. pto prohibeantur r
Respondemus ἰ eoncedentes facultatem υ scenda earnibus tempore Uerito, his gram te-- neri eodem facultates nos aliter dare, quam
geminis hisce adiectis tantiationibus, υide L
ere, unιcae in diam remesonis, non ' ' misendarum e uiarum . Eos υ - , qui huiusmodi facutiati s utuntur , sd gr. 8 ad bi- nas tuas eonditiones imple tu obrig.4ri. is . . II. An ii. quibus concessiimen vesci carnibus, possint in vespertina resecti lincula ea quantitate carri .s velci, quae Ieiunantibus permittitur . Responuemus: non licere ; sed opus habere eo edo , eaqtis uti potion' , quibus uti Itur homines ieiun.tutes rectae Notismoss conscien-
III. An qui jejunii tempore vesci carnibus permittuntur, & uoida commestatione uti deis bent, horam jejunantibus praescriptam servate Opus habeant λ
Edicimas obserυandam iis esse. DIV. laenam sint epulae licitae, quae Velantur cum interdictis conjungi Resmuis mus: Emias iacitas pro iis, quia bus permissum est carnes co-εὐ- , se carnes ipsi. Has interdictar et pisces, adeoque utrumue simul adbiberi non posse .i Piscιbus amen euenis, non interdicunta r ii, quibus datur taurum facultas adhibeni orua, ct L sirinia. MV. An praeceptum de utroque epularum ses nere non miscendo, dies quoque mininicos 1adragesimales complectaturi abirmatur Complectε . is , VI. Utrum haec lex ad eos quoque pertianeat . qui ex Bulla Cruciatae edere postunt ova, & lacticinia Roser bimus: Diad is praenuntiatis nostris bytil.cis Utteris flaturum eo, quod reissciat grata iam cruciatae DιPloma. Mi eo gaudent , ιllius renorem fricti , i. consideratΘ' perpendant , ex ejusque Sotesta se gerunt. Catieunι aestem ne inaui quapiam exensationes se statos esse arbitrentur pr.escriptis ibi
utrum: e pfaeceptum ; illud filicet , unicae coen stionis. eum reliquis letibur, in se uoda, tertis ad hee m tulata numns evres s alterum non permiscendi epMfas ticisus etixu interdidiis, ut in quarto pisularo taefinitum es. ,, Ex superaur enuntiaris a sevicis Litteris Canis tr ersiam inseruere non Ρώci tentarunt, an δει- licet Ieae de uniea δενυanda in dispensui ibus comestione, de promiscuis non a MenireρAsir , NOUum , ut ai: Ot . praeceptum a me datum , an potitit simpleτ Meetaratis linpraeexissentis obligatiovis tonsiderari d eat i Sed non es cur diutius in hae uisima Contr-ersia a partium studio exeirata imm remur, eum μ' praxi certissimum sis esum earnium eum ieiunio
164쪽
Dissi II. De Legibus in particulari. 129
De Censuris, Irruuiaritate, Degrada.
terae poenae leges sint Eceleliae ; add ractatum de legibus congrue adiicitur Ainpendix altera; ubi quaeitiones omnes, quae ad earum poenarum notitiam spectant, is lita brevitate dit cutiemus. De cessinis is communi. QUER. r, Quid sit Censura e N. Rectὸ definitur : Paesa Diritualis , is, medicinalis, fori exterioris, ab Mesola- sica mestate is=cta, μνivans bominem viatorem, baptizatum, saustum, demquentem, ἐν contu acem , usu quorumdam bonorum
miritualium, Iaria leges, ἐν formas Iuris,
Dicitur i. Poena spirituaiis, quia animae non corpori infligitur. Dicitur 1. Poena medicinalis ; quia non infligitur , nisi ut morbos , quibus laborat anima, depellat; per qucd censura differt, tum ab Dregularitate, quae simplex dieitur impedimentum canonicum; tum a degra. distiane, depositione, is cessatione a D, vinis, quae sunt pozaae puniiivae, non medicinales.
Dicitur 3. Fori exterioriι . ia discrimen P π ὶarum, quae in foro conscientiae , Con. Dilariis imponuntur. Dicitur 4. Privans usu quorumdam boην. rum Diritualium: Nullatenus enim privat bonis temporalibus directe, & per se, nee etiam merε internis; earactere scilicet. vir. tutibus, gratiae donis, &e. sed tantum bo. nis quibusdam internis spiritualem aliquem electum, & fructum habentibus.
Dieitur Ab Eeriolastiea potestate : Non autem , quolibet fideli, aut , simplici Po. pulo ι ut praesumebat Richerus, ec Ques. nellus insinuabat in propositione sua m. a Const. Unigenitus profligata; sed ab Ecclesiae Praelitis majoribus , potestate Iurisdictionis, vel ordinaria, vel delegata gauden tibus . Potestatem ordinariam habent. I. Sam. Pontifex respectu omnium Fidelium.
a. Archiepiscopi', α Episcopi tespectu sibi
subditorum, vel alienorum ob delictum in sua Di cessi perpetratum. 3. Legati Pontiscis in Legationis suae Provineta. q. V:carii Generales, quia idem Tribunal cum Epi. Inst. Moria. Tom. Llcopis luis habent. s. Capitulum Cathedra iste, lede vacante , quia succedit in Iurisdi- Ictione. 6. Praelati Regulares , scilicet Ge. nerales ordinum. Abbates exempti habenistes Iurisdictionem quasi Episcopalem, Pro-
vinetales e Imo Ae Ptiores, Guardiani. 5e Monasterium, aut Conventuum Praeptositi, quovis vocentur nomine; nisi tamen aliter si rei trictum. Parochi autem hanc non habent potestatem. Porro serendi censuras delegatam potestatem habent omnes, qui eam ab habente oldinariam ex commissione susceperunt . Hujus tamen commissionis ex iure capax: eit solus Clericus, cleritali gaudens privilegio, etsi prima tantum tonsura sit insi. gnitus; non autem Clerici Conjugati, nec
Lai et Religiosi , nee Mulieres Moniales. Quod si quandoque dicatur Abbatissas, vel simplices Confessarios ab Ossicio, de Bene. fieio Clelieos suspendisse; il de simpliei intelligitur prohibitione , cujus violator sit inobediens, dc non irregularis, qualis alias
Dicitur 6. Pri ηι hominem viatorem, non autem homines mortuos, vel in Purgatorio , vel in inferno existentes; eum sint extra sorum Eeelesiae , nec delictum
emendare valeant. Quando autem dicitur, nonnullos excommunicari mortuos; sensus eli excommunicationis sententiam, quam ante mortem contraxerunt, declarari; qua quidem, licet mortui, ligati manent, i digentque ab ea absolvi, tum ut sepultura Ecclesiastica corpus eorum donetur, tum ut eorum anima piorum Communionestuatur.
Dicitur 7. HomInem baptizatum ; quiaeensura est actus potestatis Ecclesiali eae , quae exerceri nequit, nisi in eos qui sunt intra Ecclesiam, quo intratur per Baptismum , juxta illud Apoll. r. Cor. I. Quia ad nos de iis, qui foris βιηt iudieare. Unis de nulla centura assici possunt Pagani, Iudaei, Ma metani, imo nee Catheeumeni, qui Baptismum nondum susceperunt. Dicitur 3. Hominem adultum. Nee enim infantes ante rationis usum ligari possunteensuris. Quoad impuberes, de doli ct malitiae eapaces, ligati quidem possunt, juxta
communiorem sententiam, ante pubertatis annos, centuris a Iure latis , non autem ab homine , quia ante hane aetatem sussi cientem maturitatem non censentur habe.
re, ad intelligendum ordinem judiciarium:
ideo nee citari potiunt, nec ad agendum,
vel ad te defendendum in iudicio admitti.
165쪽
Nee refert , quM in generali interdicto comprehendantur & impuberes ; siquidem
in eo non comprehendantur, nisi quia localis est censui a. non quatenus perionalis. Dicitiar 9. Hominem delim uenum . Nullus
quippe censura notari potet , nisi propter peccatum ; re hoc debet esse. r. Formale, ec non materiale peccatum id eli cognitum, & indirecte saltem voluntarium. 2. Debet esse grave, vel in se, vel ex circumstantiis; quia omnis censura de te gra. vis est poena . excepta tamen Excommu . nicatione minori, quae ideo ex eulpa levi instili potest. s. Debet esse externum, vel saltem actui externo adjunctum ; chm Eeelasia de internis non judicet. q. Debet esse persectum, dc eonsummatum . Ea ut subsequatur ess.ctus: Unde si quis, v. g. eκ voluivale Clerieum occidendi catapultam explodat, si eum non attingat, excommunicationem non incurrit. q. Debet esse de suturo committendum , non de praeterito
eummissum; nisi maecessisset eontumacia , aut nisi esset ejuldem peccati continuatio ut in eo ubi natu perseverante, vel in surto non restituto Dicitur io. Desii uentem eoutumatem .
Solus enim, qui Eeclesiam non vult audi
re, habendus est sicut Ethnicus, aut Publieanus; ideo si ipsi morem gerere sit paratus , nulla centura proprie dicta assiet potest . .
Dieitur tr. Dotta leges , formar Iaris; sine quibus invalida foret, imo de insilia, legali saltem injustitia. Ex triplici autem desectu censura est invalida. l. Ex desectu Iurisdictionis in eo a quo sertur. x. Ex desectu eausae legitimae, propter quam sertur. I. Ex desectu ordinis ad Iudietum substantialiter requisiti r Dieo, substamiali tin; nam si deficiat emtara accidentaliter ab hoe ordine, licet injusta sit legali injustitia, non est tamen invalida. Desectu I-isdictisnu invalida est censu.ra, dum Superior ad potestatem exercen. dam non est expeditus, vel quia est noto.riE excommunieatus, vel quia ab alio Superiore potestas ejus, si delegata sit, eoarctatur, vel quia per legitimam appellatio nem sententia ejus suspendi inr. Desectu cose legitime est invalida . I. Si iniquam tausam exprimat; v. g. si Pr hiberet. nὸ Corona B. V. quotidie recita. retur; dc praeciperet, ut Haereticorum M. etesiae frequentarentur; vel aliquid manda. ret iuri naturali divino, & p tivo contra.
sium: tune enim sententia diceretur erro. rem cominere intoletabilem . a. Si ob nul. lam, vel ob lavus mam eulpam, lata esset. in quo tamen nihil temere p aesumendum est, nee standum justeio i ostro . Dui enim
sub manu Pastorisci, inquit D. Greg. Hom. 26. in Evang. lisari timeat , vel injusti ;
dat. laici licet conita et omnino de injustitia erasurae ob caulae legitimae desectum, non esset eo temnenda, sed ad Superiorem pro ejus rescissione o,inenda recurrendum. ideo jure merito damnata est Psopostio sa. aue belli dicentis; Excommunicationis insta. stae metum nunquam vitrare nos i edire ab implando debito nostro. Nam excommuniis
catus, v. g. licet injuslε, quia innocens, λCommunione Paschatis , latrem publica , sese abstinere tenetur et Vet, inquit S. Greg. eitatus, etsi inJuIὸ Agatus, re ipsa tamida reprebosis ii superbia, culpa, quae risu erat.
Defectu indinis ad Judierum substantio.
ter requisiti, invalida est censura. I. Si uinta sit , Superiore in propria eausa per m dum Iudicii. a. Si determinath non prose. ratur species censurae. 3. Si non ea dat in personam determinatam, vel nomine, vel facto, expressam. q. Si motivum censurae non assignetur, ut sciat Reus , quo sese emendare debet, & emteri a quo praeca vere debeant. s. Si absque ulla praevia citatione, aut monitione in Reum i,ta sit. ε. Si Reus non fuit iuridi ch eonvictos, Ale. Aeeidentalia vero sunt judicio. l. abilementia scripto proferatur. a. Quod ab ipso judice pronuncietur. 3. Quod non una sollim , sed trina, praecedat monitio. q. Quod eum tali caeremonia Reo deelare. tur, & intimetur a Circa quae eonsulendi
sunt Auctores. Dieitur tandem : mme a remamaeia --
Discat . Medici lis quippe eens ura nismortalis est, inquit innoe. lv. di mi ηε, non erad eaηι. ideo s Reus ab inobedientia resipit eat . laxari debet centura. Non tamen lassicit, quod apud Deum respi, seat; sed semper ligatus manet, donee Superiori se Plens, obedientiam suffrientem ei exhibuerit.
erassa, Ac supina , t m iuiis; id est quod talis lata sit tensura, quam facti; id 'quod hie homo, v. g. st Clelie . est quia ad censuram incurrendam requiri
tur necisurio comumacia ; sed iuris , re
166쪽
Diff. II. De Legibus in particulari. . I3 I
iacti ignarus non est eontumax , cdm id quod ignorat despieere non est censendus; Ergo, δce. Dixi , modo non fit crassa , seu
supina. Haee retim non excussat , nisi sortὸ pcena lata sit sub his tantam elausulis, qui scienter ausu temerario, vel riisse eeηtrafecerit : Excipe tamen , si ignorantia esset assectata, & adeo erassa, ut scientiae aequivaleret; quia tune dolus, proindeque vera contumacia 4 intereederet . . Idem de dubio dicendum est ; qui enim operatur dubitans utram exstet censura prohibens, contumaciter spernit Ecclesiam, cujus districtam inhibui mi violandi voluntari perieulo se
a. talentia exeusat, imb At /-His impotentia: Sic excusaretur is, cui per censaram injuncta esset debiti solutio, si intra Pra fixum rampus absque gravaeimo incom.
modo illud sol Mepe non valeret. 3. Excusat metus eadens in virum eou. antem . quia benigna Mater Eeclesia non censetur eum tanto rigore obligare velle:
adde quod , qui ex metu gravi ejus instingit praeceptuin, contumax non se eensendus. . Excusat igitur metus mortis, gravis
clanani , infamae, aut veri standali: Dico veri scandali, nempe si ex aliquo facto, ves ex ejus omissione, alii sumerent oce si nem mecandi:
UUAR. 3. Quis 1 Censuris . absolvere possit '
Net. Centaram alia, esse 1 iure , quae fertur scilicet per Canones , Constitutiones, vel statuta Ecclesiastica , stabili, di permanente leget aliam ab homine, quae a adice , vel Praelato sertur per modum mandati, aut fretentiae , in eausa, di facto particulari, vel iis personas determinatas. Prima non cessat per depositionem , nee mortem Conditoris, Mnε autem seo unda , quoad vim obligandi in posterum; licEt qui ea iam ligatus est ante mortem, vel nepositionem Conotroris, indigeat a legitio mP. buperiore Alclui. item alia est cen
tura .reiurrata, alia non reservata, alia re.
servata tam . Pontifici . alia e aeteris legis. latoribu Episeopis, . aliisque Praelatis. Hoe
i Q ii liber Saeerdos, legitimε appro. tatus, ablolvere potest ab omnibus censu tra, quae sunt 1 jure simplieiter, nee lunt reservatae: Haec est enim. Ecclesiae praxis uniuersalis.
sensuris ab homine latis, sue reservatae sin, sive mon, ablatitere nullus potere, nisi is, eui sunt reservatae, aut ejus Suceese sor, vel ejus Superior in hoe genere iurisedictionis, ct eausae; vel is, cui haec potestas specialitis eth conoessa, vel tandem , quoad censuram ab homine, Iudex appellationis. 3. Archiepiseopus ligare non potest cen. suris Suffraganeorum isorum subditos, neu que illos absolvere, nisi tempore visitatio. nis, vel nisi causa per appellationem , aut simili modo, sit ad eum deνoluta. 4. Episeopi possunt 1 eensuris Papae reo servatis absolvere in casibus oecultis, aut quando Rei sunt vel impuberes, vel se . aes, vel debiles. vel pauperes, vel non sui iuris, ut mulieres, dc filii familias, vel tan. dem legitime impediti, nee Papam adire possunt. . A quibusvis censuris, evovi modo laistis. aut res revatis, potest absolvere in moristis articulo quilibet Aeerdos . modo noci Haereticus , ut suo loco vivi tatur . Ubi victvandum est, quod sic periclitanterua solint teneantur,.quam primam poterint, Superiori se sistere, non quidem ut ab eo absolvantur, sed ut mantitum ejus acetis piant ; alioquin ipso iacto in eam reincidunt censuram ob inobedientiam. , 6. Di Eeelanus ab Episcopo suo spectatiter excommunicatus, et suspeqsus, abiolis vi non potest ab Epilaopo alterius tacee sis, ad quam transmigravit si imo si fierit specialirer exeomminicatus in aliena Diceis mi , ob erimen inibi eommissum , , suo proprio Episcopo absolvi nequit, dum m.
suam Dioecesim revertitur. Porrh, vel absolutio in foro externo coniseeditur, vel in soro eonscientiae. In primo servetur Rituale, in secundo sufficit forma communis: Ego te absolvo ab omni via eura excommuniemionir, suspensionis, ve .merdis cti, quam ob tais erimen incurristi, vel in quantum possum, D' indiges, dee. eam nulla sit firma neeessa tib praeferipta; imo fusifice et talis forina , quae Gre, vet. scrip e X pressa , voluntatem ablolvendi denotet, fle. Sum. Pontifex nutibus, ct signis, 1 censuris potest absolvere. 4UAER. q. Q iotuplex sit Censurastri. Triplicem esse centuram speeiem ; E eommunicatio, scilicet; Suspensio, de Inarei dictum. irregularitas enim, nee cessa. tio. L Divinis, nee depositio, nec degradatio, .eensurae dicuntur, ut iam notavi
Porro censura, alia est, uti jam dictum est a jure, alia ab homine I dc utraque di-R a citur
167쪽
citur latae, vel serendae sententiae. Prima est ea, quam Ius , aut Iudex statuit ipso iacto, sine alia sententia, incurrendam ; his
verbis . aut similibus: Exeommimieamur , volvinus esse excommunicatum . incidat in excommunicationem , maxi trie si addatur ,
ipse dure, ipse facto, ahque alia siententia.
Secunda est ea, quam Jus, aut Iudex non volt ipso saccio incurri, sed per sententiam infligi; ut si dicat: Excommunicabitur, ex.
communicetur, volumus excommunicari. vel
sub pinna excommunicationis, vel sub inter Minatione Marathematis, &e. In dubio autem utram centura sit laiae , vel serendae
sententiae, benignior interpretatio fiat juxta regulam Iuris in ε
De e V2ris dignὸ Iapienterque multa disertiit Benedictus XIV. in aureo opere de Sun. Diarces.
ib. I . ca'. l. a. et ' 3. Immobat ibi immode. ratam σπώrarum usum, episcopos admonens, ret
is eis ferendis fibrie se gerant ne earum freq-ntia spretum ρωius, quam formidinem s sis μο- να te perniciem magis, quam salutem in m . lis ingerat, tit ais Tridenr. as. cap. 3. de Refo ., his verbis: Quamvis excommunic tionis gladius, nervus sit Ecclesiasticae disciplinae, & ad continendos in officio populos valde salutaris . . , sobri h tamen, magnaque ei eum emone exercendus est: cum experientia doceat, si temerh, aut levibus ex rebus incutiatur, magis tontemni, qu1m formidari, di pemiciem potius parere, quam salutem. miam reserit viscoporum rigorem , qui vel propter lews cujus , vel , si Ietheses, non men ex gr-Anbus, eensuras infigunt. Quam- ri, ali cap. l. n. 3. Episcopus ordinariam potestatem habeat serendi censuras, easque innarum Constitutionum transgressores dece nendi non tamen expedit, ut nune suae pinetestatis gladiurn exerat, nisi ad eoercenda graviora crimina . His firmatis , sis prosequitur n. s. iod si omnium Doctorum contensu, grave, dc enorme crimen requiritur ad irro. gandam centuram , et Iam quam vocant comminatoriam , Ec serendae sententiae ; multo is ne gravius, dc execrabilius esse oportet delictum, ob quod infligatur censura luae senten. tiae, qua nimirum homo per solam legis transigressionein, nulla praevia monitione, eiusdem legis ministerio statim perstringitiir, Zec. Non
negat tamen, qNou interdum censura etiam I
R. EMeommunicatio in genere est e η'.ra Ecclesiastica , qua homo burietatus stra vatur bonis Diritvahbus, quae toti Gesse corpori sunt communia. Alia dicitur maloe . alia minor excommunicatio . Illa privat omnibus Oπnino bonis spititualitas, ab Ecclesiae dispentatione pendentibus; ista vetoli nonnullis tantummodo . Rursi. major extommunicatio; vel lata est in to νatum, quem Fideles vitare non tenemur; vel in
non totiratum, quem Vitare tenentur, cujusmodi sunt . t. Quilibet nominatim excommunicatus, ac lpecialiter, & publiel nuntiatuL. 1. Notorius Clerici percussor, juxta Buliam Martini v. ad evitanda quae quidem in Gallia viget, quoad primam exisceptionem, non autem quoad secunda ire; nempε, quoad Clericorum pereus ores no tortos, qui a pus nos vitandi non sunt ,
nisi expresse fuerint denuntiati; quia se iaGallia consuetudo obtinuit. UER. 1. Quibus bonis privat major
Excommunicatio N. Septem vulgo numeranturiar. Privat communibus Ecclesiae suffimiis; ita ut qui publica oraret pro exeom. municato, saltem non. tolerato, Peccaret mortaliter: vico publice; nihil enim vetat, quomin is pro eo privatim, dc euit E pre, ees fieri polliat. a. Privat administetatione, & receptione Sacramentorum . ideo nullus excommuni. catus, etiam toleratus, dc occultus , ullum Sacramentum absque peccato suscipere, aut administrare potest, nisi graus, propria , vel aliena urgeat necessitas ; ideli periculum mortis, mutilationis, jacturae bonorum, seandali, infamiae, di simi. l,um, ubi notandum est, excommunicatum a peccatis absqlvi non posse, nisi prius ab excommunicatione suerit absolutus. 3 Privat lacu state Misum audiendi, δοpublicis ossiciis assistendi; quo fit, ut cin nis excommunicatus, si iis intersit, mortaliter peccet, nisi gravis urgeat necessitas; sicut ec Minister Ecclesiae, qui eoram e communicatio vitando scienter celebrat, de alii qui eum eo eamdem Missam audiunt,& eidem ossicio Divino intersunt. Unde si eaeommunicatus non toleratus ad uis. iam, & Ossicium venerit, jubendus est ut . Quod si noluerit, vi extrudendus
168쪽
Diis. II. De Legibus in particulari. I 33
est lieEt si Sacerdos, nisi Μsit graviori 1 Ptivat r. Saeramentorum tantura
2 i suo Oiscium, imo, modo reeeptione , non administratione . - Milsa, etiam die Festo, est omittenda, Unde tali exeommunieatione innodatus , II nondum ad consecrationem celebrans per qui Meramenta suscipit, sicut A: ille qui: Si autem jam eonsecraverit. om illa ipsi administrat, graviter peccat, licetnes alii exire debent ab Ecellasia, & ipse neuter ob hoc irregularitatem contrahat . 'pergere usque ad Communionem Privat electione tantam misua , non au- Inclusive, reliqua perfecturus in alio loco ctem activa, ad Beneficia; ideo sie excou. Qecerati. Ubi observa, quod si excommuni.)muniea us eligere tantum, non eligi po Catus ad Horra Canonicas teneatur, licῆtiteit. Electio tamen ejus non eis ipso facto eas publice persolvere non possit, ab his ta irrita, sed irritania. Excommunicatio au-men privatim persolvendis non eκcusatur item illa non ineurritur . nisi per solam ominus v-Vcum, 'uod Communionem communitationem cum excommunicato vi- ndicat, dicere non debet, sed tantummo tando, quae vel in Divinis est, vel in C
do. Domine exaudi reat rem meam. vilibus. Communieatio in Divin s morta-
q. Privat Iuri dictione Ecclesiastica ; ita lis est ex genere tuo ; id est, niti excute tui eκcommunicatus non toleratus, in to ii mortali levitas materiae. Imo qui cele, vel interiori, vel exteriori, nee soluere brat coram excommunicato vitando, aut
Poriat I imo nec valide eligere, nee bene fi qui ipli Sacramenta administrat , praeter
Cia Conferre, nec praesentare, nec legem, peccatum mortale quod eommittit, re e aut sententiam ullam ferre. eommunieationem minorem quam incut-s. Privat saeuitate obtinendi ae possid n.writ, privatur ingressu Ecclesiae ; quo inter di quaevis Beneficia Ecclesiastica, Dignita. dicto innodatus, si Meris det operam, is tes , aut Offeta , proindeque eorum seu regularitatem contrahit, ob hujus interdi ctus percipiendi. Beneficium tamen ant di sti violationem. Item qui excommunicarie comiPunicationem obtentum ipso sacto tum non toleratum mortuum tepelit in non tollit, nec fructus ab ea legitim per. Gemeteriis, aut Loeis sacris, non solam ceptos. mmorem, sed & majorem ineurrit excom-ο. Psivat excommunicatum non tolera municationem ex Clement. l. de Sepultum Sepultura Eeclesiastiea , etiamsi ante turis,
mortem pinnitentiae signa exhibuerit a dii Communicatio verti in civilibus, modo
mortaliter peccant, qui eum lepeliunt, aut non sit in erimine eum exeommunicato Via sepeliendum curant. Si fuerit sepultus, ctitando, est tantum venialis, lieet veram in nulla poenitentiae signa dederit, exhumarisdueat minorem excommunicationem: Dico,
debet, si a caeteris d gnoici possit; nee postmodo non fit in crimine ; per hanc enim
lunt in loco esus sepulturae Saera, & Divi. etiam maior incurritur excommunicatio. perag, ante reconciliationem debiam: Porr6 ab hae minori evmmmunieatione ab.
Dico, si nulla poenitentiae signa dederit; si solvere potest quilibet Sacerdos, qui potest enim dederit, non est exhumandus, sed hi, mortalibus; dc qui hae est innodatus, Potestate Ecclesiastica ab exeommunieatio . prius ab ea debet absolvi , qutim ab aliisne est absolvendus. peeeatis absolvatur. ZI' ivat eumdem excommunicatum non QUAE R. q. Q ias ob eausas liceat sinet eo munieatione eum peccato communicare in Civilibus cum e at is P elibus juxta illum versiculum. communicato non tolerato Us orare , , I, communis , Mensa ne M. Sex vulgo numerantur hoc versiculor' . Utile, Lex , Humiis, Res ignorata, Vecesia1 denniat allocutionem , si .e per ver.4se, eomprehensae. Utile ; id est utilitas spi- , . ς Epistolam, sive nutibus fiat; ritualis atu corporalis tam propria quam ci cmum, amplexus, & quodlibet specialis ipsus exeommunieati; si tamen si nota amicitiae signum. Orare omnem in Divinis lis ideti licet ab excommunieato e silium communicationem. fale salutationem ho petere, debitum exigere, de ipsum ad reno ificam , Communio, societatem , sive in sipiseentiam adhortari , dce. Lex ; id elinabitatione , sive in contractibus, sive in matrimonialis. qua Conjuges inter se eo- commermo, &c. missa omnem in ei , munieare debent. Humile, id est subjectio. debita Filiorum erga Parentes, Famulorum. URIR. s. Quibus bonis privat Exeom de Subditorum erga Dominos suos. Veces- municatio minor. Isi: lea necessitas spiritualis, vel temporalix
169쪽
Geonamini eati, res illim qui eum eo eom. munieat; se lieet pauperi ab exeon unieato elemosynam petere, ad vitam necessaria emere, remedia administrare, M. QUAER. s. Quid sit Monitorium R. Monitorium est: Mandatum . quo με Meeommunicationis intre narisne salus Epi. mpus Iubet factum aliquod revelari, aut
damnum reparari, utrumque ad rem gravem pertinens. Dieitur: Mandatum ; id est praereprum Ecclesiae assirmativum , veri
obligans Fideles sub mcctati, ot post trinam
monitionem sero poena excommunicationis, a qua non revelantes , aut damnum non
reparantes, nisi , Superiore absolvi non possunt ; imb post initam excommunicati . m. etiam elapso revelationi, aut repara tioni tempore praefixo, ad reparationem , aut revelationem, si adhue sit utilis, sem per adstringumur . Dicitur. a. Discopo, cui isti iuxta Trident. sess. 1 . cap. I. de Reserui. potestas haec eompetit. Dici
Har. 3. Ad rem Pravem ἱ nec enim ex e
dem Concilio ob levem rationem excommunieationis fulgur eontorqueri potest. Ab hoc praecepto, proindeque ab excom munieatione sunt immunes non revelantes ἀ3. Qis eum iundamento timent nὰ ob re. Velationem grave incommodum , vel in persona, vel in familia , vel in sortunae bonis , patiantur. 2. Clerici dum eorum denuntiatione mortis supplicio aliquis plecti posset, nisi tamen bonum commune Rei. publieae id postulatet . Consanguinei MLque ad l gradum inclusi - , εc assines in
primo, di tecundo gradu, dum de morte aut gravi infamia agitur. q. Hi quibus sa-cium sub secreto suit eoncrcditum, vel quiratione Ossicii sui laeteto tenentur; ut sunt Consessarii, Medici, Chirurgi, Advocati, dici & in eorum crimine socii, qui nec se i os, nec suos complices Iradere tenentur, lieEt, si pollini. ad reparationem damni sena per obiit icti maneant.
De Suspensisne. QUAER. t.. Qii id, di quotoplex sit Suspensio
Ri. . Suspensio est censura. qxa perse oraelem lica in gravis delicti poenam miππ-tur usu potestatu, quise ratime aut sudinis, aut . noeia, aut incii claritalis, is com petit. Dicitur. i. Qua persona Eecconfitiaca, ut distinguatur ab excommunieat Ene,
dc interdicto quae in Laidos infligi possunt. Dicitur. a. In araevis delicti petram; quia gravis censu a. mi de se est suspensio, nisi in grave precatum infligi potest. Nonnulli tamen censent, Auctores, levem; id est partialem, suspensionem pro levi culpa seni posse, sed min is probabiliter. Dieitur. 3. a potestatis eloriciuis; quia Clericum not icit ab ordine, Benencio, aut Oficio, sed tanto meorum im inrerdieit; per quod disseti h degradatione, di depositione. Dicitur . q. Porestatis elericalis, per quod dissert iterum ab interdicto; tum quia inte dictum qui stam rebus saeris privat, qu
tenus sacrae sunt, non autem quatenus ρο- testatem Eeelesiasmeam respiciunt. Dicitur denique; e e ratione, aut strinis, aut braneficii, OQ. ut insinuetur suspensionis di via. sior Unde . R. a Tripleκ est suspensio: Alia ab Os.ficio tantam, sive sit Oidinis, sive Iurisdi. ctionisu Alia a Beneficio tantam, sive Ca. nonicatus, sive Episcopatus i Alia de mi ab utroque simul, officio, stilicet, di Beneficio. Hae autem sui pensiones; vel sunt totales, dum quis omnium ordinum, totius iurisdictionis usu priuatur; vel paris trales . dam quis ab ulu tant lim alicuius ordinis, vel Iutisdictionix in certo quodam .easu privatur.
QUAR. a. Quaenam sint circi suspens
nem observanda tm. Oblerv. I. Suspensio, quae absoluti sertur abique ulla determinatione ad hiae,
vel aliud eensetur totalis . tam ab Omcio, quὲm , Peneficio. a. Sus ensus illimitatus ab Ossicio censetur suspentus ab ordine, &Iurisdictione, nee saeram aliter absolvere pote il. 3. Lispensio, quae aliquid determinat , litteraliter sumi debet , nec extendi poteli ultra id qucd neeessarici in illo e presso includitur. ideo suspensus ab Ossirio tantum, 1 Beneficio suspensus non est illeculae verti. item suspensus ab Ordine tu .riori, ab inferiori non suspenditur; nee ab
inserio i suspensus , , susetiori Ius penius est; nisi quoad ea, quae eum Me inseriori
connexa sunt. Unde Sacerdos tantum luia pensus ab Omeio Diaeo tus, Missam qui dem celebi a te non potest; quia Alista sine Evangelio non ole atur; sed omnia poteit perage e , quae Sarerimi proprie compe runt, nempe lolem per baptiore, Contessiones aues e ; ete. q. Qi, ab ordine tantam suspensus est , non censetue suspenta , Iurisdictione : nvi erga eos iurisdictionis actus , qui ordinia usum actualem requirunt. Ideo 1' latus ab indine suspentus, beneficia conserte potest, exeommunicati
170쪽
Diff. II. De Legibus in particulari. 133
nem ferre . aliisque centuras, At ab illis absolvere, niti id praestet tanquam Sacerdos, aut cum 'emnitate . Idem dicendum de suspenso h Bineficio, qui ideo non privatur jure conserendi, vel eligendi, quod sibi ratione Beneficii competit. Susbesus a I Nneficio, ex iure communi ipso iacto fluctuum pereeptione privatur; sed in Gallia, ex usu recepto , ab ea non privatur, nisi accedatyudi eis laici sententia.
QVAER. 3. Utram omnis suspenso cem sura sit propriε dicta
M. Assirmative. Nam praeter censuram, quae fertur per modum medietnae, alia est quae sertur per modum poenae, in vindiciam uelicti mer praeteriti, quae in jure frequenti rima est. Differunt inter se. a. Quo a suspensio mea inalis nullum tempus praefixum habere possit ; poenalis autem ad tempus determinatum imponitur, sive sit ad breve tempus, sive in perpetuum, independenter, Rei emendatione. z. bd poenalis sub pensio non requirat praeviam monitionem, quia sertur propter culpam praeteri tam , etiamsi nullam durationem moralem M. beat Medicinalis autem semper rEquirat praeviam monitionem, saltem eam quae includitur in his verbis , si hoe feceris , vel nisi satisfeceris, ι. Q iod poenalis, quae ad
certum tempus imponitur, eo elapio, per se cessat absque alia absolutione: Melieina. lis autem non tollitur nisi per absolutio. nem. q. Qubd medicinalis non seratur, nisi propter propriam culpam illius cui inst gi. tur. Paenalis autem culpae in f .gi possit in universam Communitatem propter unius hujus Communitatis desectu in . s. Quod hpoenali quae sertur in jure, nullus cum m. dinaria potestate absolvere possit , licet inju e non expresia addatur, qacid sit refer.
vata: Medicinalis E eontih; Ratio est quia sulpensio poenalis proprii , di stricth non tollitur per absolutionem, sed per dispenta.
tionem, quae edi natura sua censetur refer.
vata, nisi explicit E facultas diIpensandi con .eedatur.
terdictum es . Interdictum est censura privam, veI hominem, vel Acum , veI utrumque simul, publiea Divinorum melorum celebratione, o, assistentia, saeramentorum non necessario. rum a mistrati,ne, suscepione, nee ηοσ
Dχhur l. Censura ri per quod di linguitur , cessauam a Divinis , quae quidem eosdem parit esse ius, non per modum
poenae ; ted per modum simplicis prohibutionis .
Dicitur a. Privsur, vel bominem , ire. Triplex est enim Interdicium . Locale, quod locum ipsum immedia E meit, re interdieit nε in eo Divina Ossilia celebrentur , vel Sinamenta administrentur. Fersonale, quod personam aliquam, vel plures immeo diale assicit, ne Divinis ossietis intersint, aut Sacramenta suseipiant . Mixtum , quo aequaliser dc locus, di personae interdieunis tur- Quo ad Primum ., Personae in aliis locis non interdictis Saeramenta suscipere . 6c Divinis ossiciis interesse possunt. Goadlecundum , de tertium , t ersonae id praestare nequeunt in aliis locis non interdiciis Dicitur 3. vabliea Diuinorum D Aram, dcci quia non prohibetur privatus Divinorum ossiciorum usus. saltem in Eeelesiis specialiter non interdictis. imo in locis etiam specialiter interdictis, potest privatim celebrari, ut Eucharistia seo infirmis renoveis
tur, clausis tamen januis, uno vel altero ministrante. Dicitur 6. Saeνamento rum non auessariorum , cte. id est ordinis , Extremae Unctionis, Eucharistiae non tamen respecta morientium j dc Matrimonii solemnis , id est quod solemni alenedictione cons
Dieitur s. Ecclesiastiea semisura, ea nimirum , quae sit in ioco saero , aut adhibitis coniuetis ritibus Ecclesiastieis . Exei. piuntur tamen Cleri ei, qni in interdicto locali possunt in Locis sacris , etiam interdictis , sepeliri, . modo nominatim non sint interdicti, nee interdictum violaverisat, Imo Laiei personaliter non interdicti, quique culpa sua locum interdicto non diserunt , sepeliri possunt in Loeo saero non inisi ei dicto.QVRR. 1. Quaenam circi interdictum
R. Observ. I. Dum inter dieitur Civitas, interdicuntur quoque suburbia, de aedificia adjaeentia Civitati. Item dum interdicitur Templum, interdicuntur quoque Coe nete oria , dc Camillae contiguae , at non vicinsim . 3. Si Civitas interdieatur generali i terdicto, censentur etiam interdictae Ecclesiae Religiosorum alias exemptae. 3. Si interdicatur Populus, non ob id interdieuntur Clerici: si clerus non Religiosi, nisi forsan