장음표시 사용
421쪽
sori una praestiterit, quam si ex aliqua parte mutilatum : alioqui lioc erit, ex servo cum habitu dominum 23 aestimare. Omnia enim ista, in quae dominium casus
EXercet, Serva Sunt, Pecunia, et Corpus, et honores;
imbecilla. fluida, mortalia, possessionis incertae. Illa rursus libera et invicta, opera Virtutis: quae non ideo magis appetenda sunt, si benignius a fortuna tractantur; nec minus, si aliqua iniquitate rerum premuntur. Quod amicitia in hominibus est, hoc in re-ribus appetitio. Non, Puto, magis amares virum bonum locupletem, quam pauperem; nec robustum et Iacertosum , quam gracilem et languidi corporis; ergo ne i eni quidem magis appetes hilarem et Pacatam, quam distractam et operosam. At si hodie magis diliges, cx duobus aeque bonis viris, nitidum et tinctum, quam pulverulentum et horcentem; deinde huc usque pervenies, ut magis diligas integrum Omnibus membris et illaesum, quam debilem aut luscum: paulatim sa-
integrum . ititerpretan cuta sunt exsequentibus integrum omnibus membris et illaesum, g. 24 liv. adscita. S. Mutilatum. Iungit mut latum multatum. Ruith. eum codd. opsop. et et Gron. quibus accedit Arg. b. etllae. a. Mihi salix suit priux , quo lunnm agnoseunt R. e. eum editis ante nuti L. Seliin. - Vide. inquit Gronov., qtii tuetur mutilatum multatum. Gruteri notas et simul appendicem, apparetiitque, Veriorem Aeripturit m esse, quam edidimus. Eain dem praeeipiunt Ers. et Heius. Vulgatum erat: Ergo tua quoque virtus non magis laudabilis, si cor tis illaesum tibi et integrum fortuna PVaestiterit, quam si ex aliqua parte mutilatum. Ruli L. Ex serυorum habitu dominum aestimare. Si servi bene eulli, sermosique, aut deformes sint, inde iudi- caro, do ininum quoque eadem cum servis conditione uti. Uirtus autem noli est serva fortunae. Ruhk. IIaee memoriam renovant istius Cul.ixit Sabini, de quo mentio ab auctore siecta est Epis . xxvii. qui se doctum
putabat, quod imperabat pluri hias servis , qui sibi Petenti versus Poetarum supPeditarent. Magis oppetes. Sic edd. iude ab Erasin. l oterat adiici, aut amabιs, tiliod dabant R. b. e. Par. a. b. d. et Uriit. Sch M. At si hodie magis, etc. Inepte vulgo Et si hoe est, magis etc. At si hoc est dabat ed. a. et m s. e. Nos exeoni ecl. at ii hodie scripsimus; quo refertur quod mox segii itur . deinde; rursubque , Seli .
422쪽
stidium tuum illo rasque procedet, ut ex duobus 'aeque iustis ac prudentibus, comatum et crispulum malis, quam recalvum. Vbi par est in uinoque victus, non comparet alia cum rerum inaequalitas; omnia enimia alia tion partes, Sed accessiones sunt. Nam quis tamini quam censuram inter suos agit, ut silium sanum , quam aegrum, magis diligat 7 procerumve et excelsum, quam brevem aut modicum Z FOetus suos non rodistinguunt serae, et se in alimentum pariter Omnium Sterniant; uves ex aequo partiuntur cibos. Vlysses ad Ithacae suae saxa sic properat, quemadmodum Agamemnon ad Mycenarum nobiles muros. Nemo enim patriam, quia magna eSt, amat, Sed quia sua. . Quorsus haec pertinent7- Vt scias Vi tutem omnia opera, velut laetus suos, iisdem oculis intueri, aeque indulgere Omnibus, et quidem impensius, laborantibus: quoniam quidem etiam parentum amor magis in ea , quorum miseretur, inclinatur. Virtus quoque opera a sua , quae videt assici et premi , non magis una ut, Sed, Parentum bonorum more, magis Complectitur ac λ- vet. e Quare non est ulliim bonum altero maius8. Quia
Quam recaDum ed. R. Sequioris aevi videtur esse re Dastrum. Uulgatum ab Erasm. cum Ed. et ins. c. Desunt duo verba Diss. Λt g. et Par. O. b. d. Seli. . Vt ses.... muros. De Vlysso et Agamemuone rimnia vel ex Virgilio O idiotiue nota sunt. Ita aea suit insula saxosa. et Mycenarum muri nobiles Ευκτιαευου πτολιεθρου vocat
Homerus Il, β, vul prosiler claritat teux regum, vel quod a Cyclopibus exstrueti serebantur. Palin un. VII, 21 , p. 33x ed. Faesi. Itah .rael natur. Sic editio vetus et qui iique Palatini. Recte restituit Gio.
nov. qui addit: male mutatvnt in inelinat. Epist. se silenti: υer Ueri ι re se coepit, sed tam inclinaltim in aesta tam . Lib. Il de Ita as. 4 . Inclinatian, ealorem' frigua insequitur. Ruith. Λuetor Thehaidis: Quo causa melior, sorsque delerior trahi a Desinae antismus. semirer irasrmo DMens , Miseros magis Fortuna conciliat suis. Noster Consol. ad Helv. ca'. vlt. Necesse
est , quum omnia feceris , mater, c otationes tuas subinde ad me re iaρ- ρον , Π quemquam ex liberis fre- qtientius tibi obMersarii non quin alii minus eam sint, se quia naturate est manum saeyius ruerre ad id quod δει i.
423쪽
L. ANNAEi SENECAE non est quidquam apto aptius, quia plano nihil est planius. Non potes dicere, hoc magis par esse alicui,
quam illud: ergo neo honesto honestius quidquam est. rs Quod si par omnium virtutum nutura eSt, tria genera bonorum in aequo sunt. Ita dico: in aequo est moderate gaudere, et moderato dolere; Iaetitia illa non vincit hanc animi firmitatem sub tortore ge-toitus devorantem. Illa bona optabilia sunt; haec mi
rabilia: utraque nihilo minus paria; quia, quidquid incommodi est, velamento maioris boni tegitur. Quisquis haec imparia iudicat, ab ipsis virtutibus avertit
29 Oculos, et exteriora circumspicit. Bona vera idem
pendunt, idem patent, illa alsa multum habent
vani. Itaque speciosa, et magna contra visentibus, quum ad pondus revocata sunt, saliunt. Ita est, mi Lucili, quidquid vera Ratio commendat, solidum et aeternum est, firmat animum, attollitque, semper laturum in excelso: illa, quae temere laudantur, et vulgi sententia hona sunt, inflant inunibus laetos. Rursus ea, quae timentur tanquam mala, i iiii ciunt formidinem mentibus, et illas non aliter, quam o lini multa species periculi. agitant. Vtraque ergo res sine causa animum et diffundit, et mordet: nec illa
gaudio, nec haec metu digna est. Sola Ratio immuta-
Tria genera bonorum. Cf. 4 et 3έ. Suin ta ineu Stoicis aliae honorum divisiones . quas expositas videbis Lipsio Miluuis. II, 22. Rιιιk. Velamento maioris bolue egitur, ut supra dixit Dirtute anim Obruitur. ιὶ Hunno to sissιο ρeεο, is stes GνoLme. Ex tuterPr. Lagr. T. contra uisentibus. Quae ma-μitu videntur eis qui illa ubi uiu
repei .iantur, saliuntque exspectatio.
424쪽
bilis et iudicii tenax est; non enim servit, sed impe
rat sensibus. Ratio rationi par est, Sicut rectum vecto; ergo et virtus virtuti: Virtus non aliud quam recta ratio est. Omnes virtutes rationes sunt: Si rationes sunt, rectae sunt: si rectae sunt, et pares sunt. Qualis ratio est, tales 3 set actiones sunt; ergo omnes Pares Sunt: nam quum similes rationi sint, similes et inter Se sunt. Pares auiatem actiones inter se esse dico, quia rectae sunt et honestae: caeterum magna hahebunt discrimina, variante materia; quae modo latior est, modo vngustior,
modo illustris, modo ignobilis, modo ad multos pertinens, modo ad paucos. In omnibus tamen istis id raa quod optimum est, par eSt; honeStae sunt. Tanqua in viri boni omnes pares sunt, quia boni sunt: sed habent disse Pontias aetatis; alius senior est, alius iunior:
Opiuio i inpendentis mali quod intolerabile esse videatur. Cie. Tuae. IV . . Ruhk.
Ergo et virtus Miritili etc. Vulgo νer el υιrtus, quae non aliud est quam recla ratio: ubi Pronomen quae ex Mitteti iii g. adiectum; nam ed. R. cum msstis nil . ergo et Miretis nonialiud , etc. Vitiosum locum , et haud dubie defeetum, Delli eouicetura a
uobis com 'letum et Persatiatum existimo. Sin . Omnes Mir tutes rationes sunt et et C. Et lite ruistis defeetu laborabat vulgata scriptura: Omnes Mirtiales ratι nes rectae sunt. Sed hoe rursus a Murelo erat; Iaam editiones vett. eum msstis sio habebant . Omnes υirtutes rationes sunt. Rationes sunt, si rectae unt. Si melae sunt, et reres sunt. Ma. ni Stum aute in nobis videhatur, leviter iuvertendum esse medium argumentationis membrum, in eum
Qualia ratio est, tales et acriore sunt. Quia actiones e ratione oriuntiar. Iam quum .... honestae. Male Stoicos interpretareris, nisi Ptitarcs, omnes persectas virtutes eos dicere essu
similes inter se, ita ut temperantia non potior sit alia temperantia, et Omue disertinea inter serti dentiam et temperantium s etc. tolli, quum materia variet. Nihil, Noster ait supra I. 8, iuvenies rectius recto, etc. Iii abstracto, quod dicimus, Iraee sinit. litudo a Nostro non rutecta est, qui Ppe quae virtute continutur. s. eo, quod optimum est. Idem iudicare video egregium Titaeinan n. III, P. 5, a. Mhk. Quia rectast sunt: et insen νειὸν boni sunt. Vtrobique quia dedere editt. vett. Cum msstis ἱ non qua, quod ex Era miconi. posuit Mur. Sehin. Honestae sunt. Duo Verba. quae desiderantur vulgo, abiecta ali Erasmo, restitui ex eisdem edd. vett. et mistis. Sehina
425쪽
habent corporis; alius formosus, alius deformis est: habent sortianae; ille dives, hic pauper est; illo gratiosus, potens, urbibus notus et populis; ignotus hic plexisque, et obscurus. Sed per illud, quod boni sunt,
aa De bonis ac malis sensus non iudicat: quid utile sit, quid inutile, ignorat. Non potest serre sententiam , nisi in rem praesentem perductus est; nec suturi providus est, nec praeteriti memor; quid sit
consequens, nescit. Ex hoc autem rerum ordo seriesque Contexitur, et unitas vitae per rectum itura. Ratio ergo arbitra est honorum ac malorum; aliena
. et externa pro vilibus habet, et ea quae neque bona Sunt, neque mala , accessiones minimas ac levissimasa i iudicat : omne illi bonum in animo est. Caeterum bona quaedam prima existimat , ad quae ex propo-
erant hare ad doctrinani stoicam et a Garuio uia per bene expositam l. I. P. 67 sqq. Sensus s. illae appetitiones uiuat, , Prima a. Principia naturae tractaui, uude ossicia τὰ καθἡ-χυντα, acliones quae deceut, ideoque a liaphora suut Stoicis, neque ad beatitudiuem qii idqua in conserunt, ori. sinem habetit. Sed uondum liis re
Perta e t res iliaeeria, ud uti vox actio. nes semper dirigantur: adhuc unimus continuo mutatur et ineetto vitae tramite pergit, dum areesserit ratio atque asi lentiu eum virtute, unde tantum certa totius vitae norma ex inritur, ideoque summum holium, ut
Cougruenter uaturae eonvertiet terque
vivamus. Cl. Cie. de Fin. III sqq. Riah . Quid titile siι. Sie velt. libri omnes. Mite. ιιιιle, acie, ed. Lips. casu, Puto, uota editoris consilior ineptam citetura in fideliter lameu propalla runt alii editores. Stain. Nimia sortasse in Seriptorem religione dueti: verisimile enim non est. neminem ex iis apertum mendum animadvertisse. De illinia tu Scriptores religione, ut quidem olim edebantur, quaedam ait uti ad Cic. ioin. Ill, pug. IO . T P. hoe autem. Scilicet, si stiluri
Providus sis. memor praeteriti, Conseqtientis sciens. Per rectum uti . Sic Q. R. cum
cod. Siculo Maeeti, et Nicotiatio opsop. qυibus accedit Par. a. Hi ne corrupte Perfectum it Par. b. d. dei a ad perseetum Arg. b. et alii: in per
fectrina ecl. Erasm. Et sqq. cum ed. A. m . c. et Pal. sec. Pro atram ex Reet
426쪽
sito venit, tanquam victoriam, honos liberos , si iu-
tem patriae : quaedam Secunda , quae non apparent nisi in rebus adversis ; tanquam aequo animo Pati morbum magnum , exsilium e quaedam media , quae nihilo magis secundum naturam Sunt, quam Contra naturam ; tanquam prudenter ambulare, composito sedere. Non enim minus secundum naturam est, Sedere, quam aut Stare, aut ambulare. Duo illa bona assuperiora diversa sunt: prima enim secundum naturam sunt, gaudere liberorum Pietate, patriae incolumitate ; secunda contra naturam sunt, sortiter obstare tormentis, et sitim perpeti morbo urente praecordia. re Quid ergo aliquid contra naturam bonum est 2 is Minime i sed id aliquando contra naturam est, in quo honum illud exsistit: vulnerari enim . et subie- 36clo igne tabescere, et adversa valetudine a siligi, contra naturam est; sed inter ista servare animum insatigabilem , secundum naturam est. Et ut, quod volo, exprimam breviter , materia boni aliquando contra
naturam est, bonum nunquam ; quon am bonum sine ratione nullum est, sequitur autem ratio naturam.
Quid est ergo Ratio 2 Naturae imitatio. Quod est summum hominis Bonum Ex naturae voluntate se gerere.
Caeterum bona quaedam. Aherat i lgo vox bona, a Mureto abiectar sed dedete eam edd. veit. m mM.Arg. Par. et Graii. Sihw. Prima ... ad quae ex Pro O ita ν nit. Quae thotia in obtinere e natue Propter se, is uia Per se frata suut dum secunda, quae versantur in tolerando dolore, non quaerit ultro, sed usurpat quum o abio postulat. Frudenter ambulare. Forte Pudenter; ut Ciceroui pudenter υiseere. No ster hae ipsa Epist. Lxvi, S: Mode- altis ineessus et e Rosilias ad Probus Vultus. Grou. - Eui in vero et yruden ter defendi potest tiro plerea, quod prodentia ad Osseia, τα καθηκουτα Pertiuet, i. e. ad decoras actiones, ideoque lite synonymum e t του δε- re et decenter. Buhh. - Αddi potest quod hoe ipso loco quem an Pr attulit Grouov. est: eι con eniens Prudenti Diro gestus. Duo illa bona superiora. Faeiliushoe loeo ea reas voca h. bona quam supra : sed rursus ahieelum a Nur. restitutum voluere veteres libri omnes. Stain Quid est.. ratio... gerere. Quum Pri mum ratio ad liquitium exploraverit.
427쪽
3 Non est, inquit, dubium, quin felicior pax sit
nunquam lacessita, quam multo reparata sanguine. Non est dubium, inquit, quin selicior res sit inconcussa valetudo , quam ex gravibus morbis et extrema minitantibus in tutum vi quudam et patientia educta. Eodem modo non erit dubium , quin maius bonum sit gaudium , quam obnixus animus ad perpetien-38dos cruciatus Vulnerum aut ignium. - uini mel Illa enim , quae fortuita sunt, plurimum discriminis r cipiunt; aestimantur enim utilitate sumentium. Bonorum unum propositum ESt , consentire naturae:
ioc contingere , in omnibus par est. Quum alicuius Senatus Sententiam sequitur, non potest dici: Ille magis assentitur, quam ille; ab omnibus in eamdem sententiam illi P. Idem de virtutibus dico; omnes naturae assentiuntur: idem de bonis dico; omnia natu-39 rae assentiuntur. Alter adolescens decessit, alter senex , aliquis praeter hos insans, cui nihil amplius contigit, quam Prospicere Vitam : omnes hi aeque suere mortales , etiam si mors aliorum longius vitam Passa est procedere, alior nna in medio flore praecidit, aliorum interrupit ipsa principia. Alius inter coenan-
illa prima s. Principia nati rae, τα. cupidiuem sciendi, habendi . gloriae, ete. quibus hornines movetisciunt, nihil ut i vias esse ad summum bonum pervenietidi, illud ipsum eo usiueti videt, ut illae appetitiones animi atque actiones bene distinctae ordinataeque ad eouveuientiam, λογιαν , eum Datura dirigautur. Cic.
Non est... Aubium. Ilace obieelio est, cui postea respondet: Aminae, etc. Felicior res. Posteriorem vocem dederunt edd. R. et cum mss. P tr.
a. b. d. Abest aliis. Seli . obluxus alti mus. Valee hoc probavi, quod dedit ms. Pal. see. Alii vulgo obnoxius. SchW.mc eontinἔere. Restitui verbum abiectum a Mur. quod vett. libri om
nes communi consensu Bguoscunt. 5'.
itii. Si hoe eontingit ut naturae conseutiant. omuia sunt aeque hona. Senatus. Probavi hoe, quod dedit Pal. see. et Mureii vetas eodex. Alii vulgo in senatu. Sch. . IPsa muri yia ed. R. et mss. Λrg. . et Par. a. b. it. Λbest vulgo Prior vox. Schw.
428쪽
ilum solutus est; alterius continuata mors somno est; aliquem concubitus exstinxit. IΙis oppone serro trans- id lassos, aut exanimatos Serpentum morsu , aut fractos ruina , aut per longam nervorum Contractionem extortos minutatim: aliquorum melior dici, aliquorum peior potest exitus ; mors quidem omnium par est. Per quae venit, diversa sunt; id, in quod desinunt, unum est. Mors nulla maior, aut minor est; habet enim euindem in omnibus modum, sinisse vitam. Idem tibi de bonis dico ; hoc honum inter meras VO- 4 Iuptates est, hoc inter tristia et acerba: illud sortunae indulgentiam rexit; hoc violentiam domuit: utrumque aeque bonum est, quamvis illud plana emolli verit, hoc aspera. Idem finis omnium est: bonus uni, laudanda sunt , virtutem rationemque comitantur ; Virtus aequat inter se quidquid agnoscit. Nec est quare hoc inter nostra placita mireris. Apud 4: Epicurum duo bona sunt, ex quibus summum illud
beatumque componitur: ut corpus sine dolore sit, animus sine perturbatione. IIaec bona non crescunt,
si plena sunt: quo enim crescet quod plenum est Dolore corpus caret; quid ad hanc accedere indolentiam potest 2 Animus constat sibi , et placidus est; quid accedere ad hanc tranquillitatem potest 2 Quem
admodum serenitas caeli non recipit maiorem adhuCclaritatem , in sincerissimum nitorem repurgata: Sic hominis, corpus animumque curantis , et bonum Suum ex utroque nectentis , Persectus est status . et summam voti sui invenit , si nec aestus animo est ,
Aut ster longam... minutalim . ae reseruntur ad eos 4 ut supplicii eausa torquebantur a carnificibus. Fortunae indulgentiam rexit. Int. Huia soli studisit ut sortuuae honis heue et moderate uteretur.
429쪽
nec dolor corpori. Si qua extra blandimenta conlingunt , non augent summum bonum ; sed, ut ita dicam condiunt et oblectant: absoluitim enim illud humanae naturae bonum, Corporis et animi pace con tentum est. Dabo apud Epicurum tibi etiam nunc s=millimam huic nostrae divisionem bonorum. Alia enim sunt apud illum, quae malit contingere sibi; ut comporis quietem . ab omni incommodo liberam , et animi remissionem. bonorum suorum contemplatione gaudentis : alia sunt , quae , quamvis nolit accidero, nihilo minus et laudat Et comprobat: lanquam illam, quam paulo ante dicebam . malae valetudinis et do-4s lorum gravissimorum perpessionem , in qua Ellicurus fuit illo summo ac sortunatissimo die suo. Ait
enim : re se vesicae et exulcerati ventris tormenta tolerare, ulteri ovem doloris accessionem non recipientia , esse nihilo minus sibi illum beatum diem. is Boatum autem agere, nisi qui est in summo bono, non potest. Ergo et apud Epicurum sunt haec bona , quae malles non experiri; sed, quia ita Pes tulit, et amplexanda, et laudanda, et exaequanda sum- ι; inis sunt. Non potest dici, hoc non esse par nauximis honum , quod beatae vitae clausulam imposuit, cui Epicurus extrema voce gratias egit ιPermitte mihi, Lucili, virorum optime, nii quid nuducitis dice De : si ulla bona maiora esse aliis pos-
430쪽
Sent, haec ego, quae tristia videntur, mollibus illis et delicatis praetulissem. Maius est enim perfringere dissicilia, quam laeta moderari. Eadem ratione sit, scio, ut aliquis felicitatem bene, et ut calamitatem sortiter serat. Aeque esse sortis potest, qui pro vallo securus excubuit, niillis hostibus castra tentantibus; et qui, succisis poplitibus, in genua se excepit, nec arma dimisit. Macte olature esto I sanguinolentis et ex acie redeuntibus dicitur. Itaque haec magis laudaverim bona exercitata et sortia, et cum sortuna rixata.
Ego cur dubitem , quin magis laudem truncam illam .set retorridam manum Mucii , quam cuiuslibet sortissimi salvam 8 Stetit hostium flammarumque contemptor , et manum suam in hostili seculo distillantem perspectavit ; donec Porsenna, cuius poenae fa vebat , gloriae invidit, et ignem invito eripi iussit. Hoc bonum quidni inter prima numerem , tantoque maius putem , quam illa secura et intentata sortunae,
quanto .rarius est , hostem amissa manu vicisse ,
Itiam armata 2 re Quid ergo Z inquis: hoc bonum tibi optabis 2 is Quidni 7 hoc enim , nisi qui potest et op- s
tare, non potest sacere. An potius optem , ut malaxandos articulos exoletis meis porrigam 3 ut mulio cuia , aut aliquis in mulierculam ex viro versus, di
Sanguinolentia et ex atae redeuntibus. Αhesse malueram copulam et: sed omnes eam libri, quos vovimus, agnoscunt. Schw.meli. Notissimum illud vel ex Livio lih. II, eap. Ia, imo ex Nostro, de Provid. III med. et mouis alii . - 1, Parum recte mihi videtur Cl. Bouillet hune lociam explanasse:
male enim pronomen etitus ad Por- ennaan resert. Ea potius interpretatio
Probanda, quam secundo loco dubitanter proposuit: Donee P .senna invidit gloriae illitis, cuius poenae favebat, id est . cuius supplicium expetet,cit. Parum sellicet Vir doetiis altendis e videtur, post Porsenna pro omen illi subintelligi oportere.