De Graecorum veterum re musica quaestionum capita duo

61쪽

chorus universus cum citharis concinuisset Pindari igitur testimonium de coryphaeo eantum praeeunte nullum est; neque autem contra hanc consuetudinem e Pindari carminibus argumenta petere licet, id quod estphal II 624 secit negat

enim ille in Pyth. I chorum . 4 domum accedere propterea, quod antistropham per sententiarum conexum non liceat eodem loco dirimere sed solius cantus et plurium non nisi magnitudine vocis disterebant cf. estph. II 343 itaque non absonum est fingere primos primae strophae versus a coryphaeo cani, eosdem antistrophae et ceterarum stropharum ab universo choro. circumspiciendum igitur, numquid praeterea de coryphaeo praeeunte veteres tradiderint. Ac primum quidem a coryphaei imago omnino removenda est, quam estphales' 03 sq. proponit; etenim in medio choro Stantem manumque susque deque horologii instar moventem fingit qui aspectus cum nobis, qui auribus solis musicam percipimus, haud ita suavis, tum a Graecorum musica, qui chorum simul et canentem audiebant et saltantem spectabant, prorsus abhorret duobus modis dicit estphal p. 10 adn. rythmum significari p0sse, cum aut manus invicμm levetur et ponatur aut manu digitove ita seriatur ut canentes audiant quod cum chorus canens ducis digitum audire nequeat, priorem solum modum chororum ducibus relinqui alio loco III , ,152 apud Graecos aeque atque in nostra musica eas syllabas, in quibus fortior ictus esset, a duce quodem .ein Dirigent' rythmo feriendo

insignitas esse extra omnem dubitationem positum esse contendit. haud scio an nunquam infelicius veteris musicae a nostra diversitas neglecta it. σημειον', ανι et κάτω χρονος quibus vocibus Aristoxenus utitur, ad eiusmodi brachiorum motus quos in deis nostris inviti spectamus, non reseret cum estphalio, qui meminerit omnes fere rythmicae artis voces saltatione ductas esse. νω et κάτω Ρdum motum Spectat' , σημεῖον autem

cum in saltatione id, quo minima temporis particula expleretur,

I Augustinus de mus. II l0 Wph. I 104 arsi et thesin ad manu

um plausum refert sed homo divinus ceteroqui, in re musica st hebes et temerarius, imprimis de plausu tam stulta commentus At cf. II 13 sq. . ut risum vix teneas.

62쪽

55 significaret, in ythmo χρονον πρωτον indicabat, unde vocabula δίσχρος, τοίσημος te dueta cf. J. Caesar Ind. ecl. Marburg 188 6 p. 3, ab Aristoxeno autem a minimis istis pedum partibus ad maiorum pedum partes significandas translatum est. sed permultos locos est phal l 103-105 ad confirmandati

sententiam suam congessit, quos examinare necesse St. r.

probi. 9, 22 a magno canentium numero rythmus accuratius Servari dicitur quam a parvo, τι οἱ πολλοί μιαλλον ἐς α γεμον βλεπουσιν καὶ βραδυτερον sic estph. recte pro βαρυτερον αποῖται, .... εν γὰρ τε ταχει ἀμυχρτία πλείων. quae SenSu carent. αρχεσθαι non semel a librariis cum ρχἀσθαι

confunditur Anaxandr Mein com III I98 ἀοκν mri pro ορχεῖ, He8ych. S. V. κρεμβαλιάζειν αρχομενον Pro ορχουμενους qu0d Casaub ad Athen. V 193 e restituit). itaque hic ὀρχουνται Scribendum puto saltantes ad ducem chori respiciunt, nimirum ipsum quoque saltantem, sicuti in pompa, quam saeculo urbis tertio Romae lactam Dionysius Hal. arch. VII 72 ex Q. Fabio describit, ηγεῖτο καν ἔκαστον χορον εἷς ἀνίὶρ, ο ενεδίδου τοῖς

τα τῆς ρχησειος σχῆιιατα πουπος. rythmum aequali manus motu Signantem erεμόνα non est cur fingamus eundem

porro Horatium se inducere estpha dicit, cum c. IV 6, 35 pueris puellisque imperet: Lesbium Servate pedem meique pollicis ictum iam inter veteres Horatii interpretes fuerunt, qui de duce rythmum manu seriente haec intellegerent. Sed quis unquam pollice hoc fecit manibus quidem solebant plaudere; quod Quintilianus X 4 5 agedum et digitorum ictu rythmum signari dicit, de manuum plausu cogitat; nam Graeci quoque κροτον του δακτυλων dicunt pro χειρῶν κρότω Schmid Synon. III, 3263 cf. Hephaest schol. ubi p. 82 rythmus nasci dicitur

εχπο ππο ποδων καὶ κροτον χειρῶν και λυοας καὶ τερων τινων, quibus loco simillimo p. 84 respondent: λπων τε πορεία

καὶ κίνησις δακτυλων .... καὶ χορδων κινήματα. Solus erentianus Maurus 2254 pollicis sonore vel plausu pedis' rythmum a docentibus signari reseri, quibus vel consuetudinem aliquam ludi magistrorum spectat vel plausum manuum significat Horatii verba male intellecta imitatus' pollicis apud Horatium men-I hinc ap. Mar Vict. p. 183 K. loe ineptiarum pleno verbum dicitur .enuntiari ad sonum digiti vel pedis'.

63쪽

tionem ut ad fidium cantum cum Dillonbergero aliisque referamus, suadet Ovidii locus ab Obbario laudatus mei. 10 1 5):.Orpheus . . . . temptavit pollice chordas' cf. art. m. II 494:, Apollo movit inauratae pullice fila lyrae'). nec mirum pollicem nominari nam in vetustissima quidem lyra mediam chordam laevae pollice moveri solitam λιχανον chordae gravioris nomen docet Geuaeri II 53Τδὶ de media autem Ar probi. 9, 20 haec praedicantur: τάντα τὰ χρημα μέλη ποHάκις τῆ μεσηχρνῖται καὶ πάντες οἱ ἀγαθοὶ ποιηταὶ πυκν προς την μεσην ἀπαντωσι, κἄν ἀπέλθωσι, ταχὼ ἐπαν-χονται, προς σίλληνοντως ουδεμίαν unde apparet quam apte pollicis ictus universus fidium cantus dicatur. Horatius translata loquitur, fingit enim e more antiquissimo cum cithara in medio choro stantem; praeterea sic multo elegantius chorum iubet et rythmum et harmoniam servare, cum secundum est phali interpretationem derythmo solo bis verba faciat. Vesiphal etiam fidicines et tibicines numeros ferientes commemorat hi quoque ad demonstrandam veteris musicae a nostra diversitatem apti sunt nam tibicines choris accinentes etiam saltasse Aristoteles poet. c. 26 docet οἱ φαυλο αυλκῖται κυλιομνοι ἀν δίσκον δεs υριεῖσθαι, καὶ ἔλκοντες τὰν κορυφαῖον,ἀν Σκυλλαν αυλωσιν); de citharoedis saltantibus cf. then. Ic. 39, Plato Alcib. I, l08a Christ. Metr. 6953, de autetis Athen. Ic. 40, XIV c. 4 de rhapsodisor poet. 26 quem locum Christuetr. p. 2 non recte explicat). quod cum ne hos quidem, quamvis inStrumenta tenerent, altationes expertes esse licuerit, omnino non tolerasse videntur Graeci quemquam in conspectu Suo poSitum rem musicam exercere, quin idem grato corporis motu oculos iuvaret, praesertim in mediis saltantibus quamobrem nihil magis diversum quam nostrae aetatis hegemona a vetere chori duce iudicandum est.

1 iniuria esiphal II 71 do hac λιχανοε explicatione propterea

dubitat, quia iam antiquitus plectro eccinerint plectro sol usos e e nusquam traditur, sed qui eo utebantur, laeva Psallebant, dextra plectrum habebant.

64쪽

Coryphaei suisse canendi signum choro ita dare, ut ipso aliqua praecineret, ex vestigiis nonnullis colligere licet veluta p. S. aristot de mundo Berg hist liti III, 79 legitur:

χορος . . . ., οντως ἔχει καὶ ἐπὶ του το συμπαν διέπονeto θεου

κατά γαρ το νωθεν ἐνδοσιμον etc. quod Plato uthyd. 276 B Berg l. l. dicit: σπερ π διδασκάλου χορος ἀποσημήναντος ἀνεθορχλβησαν, perinde ad vocem c0ryphaei referendum videtur,

κεφάλαια ποσηρμχινοντος καὶ ριιον τα λοιπὰ συνεπηχουνἔων.

Dion Chrys. 56, 4 Fried lanii l. l. Vothman Plut de mus. p. 50 χορῶν κορυφαῖοι dicuntur οἱ σημαινοντες καὶ μέλος ἐνδιδοντες, ubi σημαινειν fortasse Significat corporis motu rythmum vel saltandi figuras praeire' σχ ματα ἐνδιδονα Dion Hal. l. l. . nam duplex illud ducis officium Columella quoque r. r. 2, 2 Friedi. l. l. respicit: ubi chorus canentium non ad certos modos neque numeris praeeuntis magistri consentit utc., item Horatius l. l. Lesbium pedem pollicis ictum j. hoc r-ίων per totum cantum pertinet; simili ratione ποσγημαίνειν tibia saltantibus dicitur a Philostrato Apoll. p. 40 Κ. ipso etiam verbo ἐνδιδονα hoc sensu utitur Philostratus minor ima g. p. 409K., cum puerum cithara canentem horo δυθμὼν ἐνδιδοναι narrat quamobrem quod Pollux VII 87 κροvno refert πεποιημεν εἰς ἐνδοσιμον χορον, falsam iudico Wieseleri sententiam inserviisse est opinantis ad signum canendi dandum Adversaria inor Aves p. 48ὶ cum Pollux ipsius saltationis percussiones dicat. μελος vero ἐνδιδονα non poterat coryphaeus nisi aliquos Sonos ceterorum cantu Solus praemittens de eiusmodi endosimo Aelianus cogitat hist. an. 11, 1), cum cycn0s apud Hyperboreos canentibus sacerdotibus accinere narrat ουδαμῶς ονδαμῆ ἀπηχες καὶ ἀπωδὰν μελωδουντας, ἀλλ' εἴσπερ ἐκ του χορολεκτου τοἐνδοσιμον λαβοντας. eandem endosimi notionem Maximi Tyrii narratio sor. 7, 7 Spectat aves, quae in domo tibicini vicina essent, cotidie ei ἀντάδειν solitas, postrem coepisse αρξαμενου αυλεῖν συνεπηχεῖν πρὰ το ἐνδοσιμον δίκλην χορον nam ad tibiae cantum avium voces perinde accedunt atque hominum ad vocem coryphaei. omnino duplex est vocis endosimi vis, nam

65쪽

aut primam partem alicuius rei significat, velut προαυλιον auletae in atque orationis prooemium Aristot rhet. 3, 4 prο- Ορmii vicibus iungitur p. esyeli qu0que, qui ἐνδοσ. interpretatur το προ τῆς Mδῆς κιθαρισμα), - aut signum aliquid faciendi, occasionem, provocati0nem quod utrumque praesta