장음표시 사용
451쪽
AD PAROCHς S. 4 3 num cultum conliecrare statuerunt, quem Dominicum diem dixere. nam oe sanctus Ioannes in Apocalypsit, Dominici diei meminit: O spostolus PC q. . per unam abbatbi,quae est dies Dominicus,ut sanctus Chrysostomus interpretatur, collectas fieri iubet; ut intelligamus dam tum in Ecclesia diem Dominicum sanctum habitum esse. Iam uero, ut Bant Metes , quid eo die agere, a quibusve actionibus abstinere debeant; non alienum est, ut Parochus totum praeceptum, quod in quattuor partes recte distribuipotest , ad uerbum diligenter interpretetur . Itaque prim m generatim proponat, Tquid iis uerbis praescribatur, Μ EMENTO, UT
DIEM SABBATHI S AN C T I FI C ES. ob eam
uero causam initio praecepti uerbum illud , Memento, apposite additum est, quod huius diei cultus ad caerimonias pertineat. Qua de re populus admonendus esse uidebatur, cum naturae lex, etsi aliquo tempore Deum religionis ritu colendum esse doceat, hoc tamen, quo potissimum die fieri deberet, non praescripsit. Praeterea fideles docendi siunt, ex iis iuerbis modum oe rationem colligi posse , qua in tota hebdomada opus facere conueniat, ita sicilicet , ut diem festumst er*ectemus.quo die cum actis num, oe operum nostrorum Deo quasi reddenda ratio sit ; emmodi opera esciamus,necesse est,quae neque Dei iudicio repudientur, neque nobis, ut '
scriptum est ; in singultum sint, oe in scrupulum
cordis . Postremo id docemur , quod certe animad-x .sD
452쪽
tiertere debemus, non defuturas scilicet occasiones, quamobrem nos huius praecepti capiat obliuio, uel aliorum, qui illud negligunt, exemplo adductos , vel Jectaculorum,ludorumque studio; quibus plexumque ab huius diei Dncto, religioseque cultu abducimur. Sed iam ad id ueniamus, quod sabbathi significatione demonstratur. Sabbathum,hebraicunomen, si latine intcrpretaris, cessatio dicitur . sab.bathiῆare propterea cessare, O requiescere latino uocabulo appellatur . qua significatione factum est, ut sabbathi nomine dies septimus diceretur, quorkod. .6 niam, absoluta, perfectaque mundi uniuersitate , Dbu Ei., Devi ab omri opere, quod fecerat , requieuit: ita hunc diem in Exodo Dominus uocat. Postea uero
non olum septimus hic dies dedob eius dignitatem ipsa etiam hebdomadaeo nomine appellata est . in ' '' ' quem siensum phariseus apud sanolum Lucam dixit : Ieiuno bis in sabbatho. Atque hoc quidem de sabbatbi significatione. Sanctificatio autem sabbathi sucris in litteris cessatio est, quae fit a corporis laboribus, O a negotijs, ut aperte ostendunt haec, quae sequuntur , praecepti uerba , NON OPERABERI s. neque vero id solum significat; aliter P μ F enim satis fuisset dicere in Deuteronomio , Obstrua diem sabbathi) sed cum in eodem loco addatur,
UT SANCTIFICES E UM , boc uerbo ostendi
.. tur, sabbathi diem religiosium esse, diuinisque astis imbus, O sanniis rerum ossiciis constcratum. Ita- ..t. que diem sabbathi tum plene Opersecte celebra-
453쪽
AD PAROCHO S. qqs. mus, cum pietatis o religionis oscia Deo praest mus: hocque plane abbathum est, quod Isaias de- Io, F - , licatum appellat: quoniam festi dies sunt ueluti deliciae Domini, O piorum hominum. Quare sir ligiose huic auctoque abbatia cultui, insericordia adiunguntur opera; certe maximasiunt, O multa praemia, quae eodem capite nobis proponuntur. Itaque uerus acproprius buius praecepti siensius re stetitat, ut homo ct animo, o corpore in eam cu-
-ram ιncumbat, uisatuto aliquo tempore, a nego iiijs, corporisque laboribus feriatus, Deum pie co- ' .lat, ac ueneretur. Altera uero praecepti parte de- -' , t
monstratur, diem septimum Dei cultui diuinitus di l a
uerba ad eam sententiam referuntur,ut abbathum Domino constcratum interpretemur, eique eo die
religionis oscia tribuamus, septimumquediem i selligamus signis esse quietis Domini. Hic uero dies diuino cultui dicatus eri: quia rudi populo minus expediebat habere eam facultate temporis arbitra tu suo deligendi, ne forte Aenpilam sacra imitaretur. Itaque e septem diebus,ultimus ad Deum cole R 04 3 dum delenitus est: quae quide res plena wsterii est. Quare Dominus in Exodo, et apud Edchielemm Exςςb gnum uocat t Videte itaque, ille inquit, ut abbathu meum custodiaris: quia signum est inter me et Exod. 3i.
454쪽
uos in generationibus uestris, ut sitiatis quia ego Dominus, qui sanctifico vos. itaque signum fuit. quod indicabat homines Deose dedicare oportere, sanctosque eidem praebere, diem etiam ei dicatum esse: siquidem ille dies sanctus est , quod tum praecipue sanctitatem O religionem homines colere debeant. Deinde signum est, O quasi
monumentum condita huius admirandae uniuersi- tatis. Signum praeterea fuit Uraelitarum memo- τια traditum, quo admoniti, se Dei auxilio a d
rismo Aegyptiacae seruitutis iugo solutos ac liberatos ege meminissent: id quod Dominus ostendit
Deuter. s. illis verbis: Memento,quod ipse struieris in Aegypto, O eduxerit inde dominus Deus tuus in mi. nu forti, ct brachio extento: iccirco praecepit in
hi , ut obstruaret diem sabbathi. ERsignum item tumi iritualis, tum caelestis sabbatbi. Spirituale autem sabbathu insancta quadam et ostica quie
te consistit, nimirum,cum uetus homo, Christo consepultus, ad uitam renouatur, atque in iis actionibus, quae Christianae pietati conueniunt, Rudi sest exercet. debent enim, qui aliquando erant i Ad F nebrae , nunc autem lux in Domino fiunt, ut iij lucis ambulare in omni bonitate, iustitia,'ueritate, neque communicare operibus instuctuosis tenebraris. Caele Re uero sabbathum est, ut ait D. origa Cyturus. eum locum Apostoli tractans; vlinquitur
ergo fabbathisimus populo Dei; illa uita, in qua omnibus bonis cum Christo uiuentes stuemur , pec
455쪽
cato radicitus extirpato, secundum illud : Non is erit ibi leo, nec praua bestia illuc astendet , sed erit ibi uia pura, oe uiasancta uocabitur: omnia enim bona in uisione Dei mens sanctorum adipiscitur. Quare fideles hortandi erunt bis uerbis, O a Pastore incitandi: Festinemus ingredi in illam requiem. Praeter diem septimum habebat populus Ad Iudaeus alios etiam festos sacros dies diuina lege constitutos , quibus maximorum beneficiorum memoria renovaretur. Placuit autem Ecclesia
Dei, ut diei sabbathi cultus, O celebritas in Dominicum transferratur diem . nam ut eo die priamum lux orbi terrarum illuxit :sic Redemptoris nostri, qui ad uitam aeternam nobis aditum patefecit , resurrectione , quae eo die fuit , e tenebris ad lucem uita nostra reuocata est: unde oe Dominicis diem apostoli dici uoluerunt. Sollemnem praei rea hunc diem esse in sacris litteris animaduertiamus, quod eo die mundi creatio initium habuit.
quod stiritus sanctus apostolis datus sit. Alios autem dies festos ab Ecclesia initio , ct consequentiabus deinde temporibus apostoli, O sancti Patres nostri innituerunt, ut pie Osancte Dei benefiιBrum memoriam coleremus. Inter eos autem cel
berrimi habentur illi dies , qui ob redemptionis nostra m3steria religioni consecrati sunt , deinde qui sanctissima Virgini matri, tum uero apostolis, ac martyribus ,ceterisque sanctis cum Christo regno Dbus dicantur: in quorum uictoria Dei bonitas σ
456쪽
potentia laudatur , ipsis debiti honores tribuumtur, atque ad eorum imitationem fidelis populus incitatur. Et quoniam ad hoc praeceptum feruandum , magnam uim ea ipsius pars habet, quae illis uerbis expressa est; Sex diebus operaberis; septimus aute . dies sabbatbum Dei est: Parochus debet illam partem diligenter explicare. etenim ex his uerbis colligi potest , fideles hortandos esse, ne otiosi O desia1.raes. - des uitam traducant:sita potius apostolica uocis memores, negotium suum quisique agat, O operetur manibus suis ,sicut ab eopraeceptum fuerat. Pra terea hoc praecepto illud Dominus iubet , ut ex ipsis diebus opera nostra esciamus; ne aliquid e rum , quae alijs hebdomada diebus fieri, agiue oporteat, in diem festum reiiciatur; atque ita animus
a rerum diuinarum cisira , studioque auocetur. Tertia deinde praecepti pars explicanda est , quae quodam modo describit, qua ratione sabbatbi diem colere debeamus; praecipue autem explicat, quid iulo die facere prohibemur . quare inquit Dominus; on facies omne opus in eo tu, O filius tuus, Ostia tua ,servus tuus o ancilla tua , iumentum tuum, o aduena qui est intra portas tuas. Quibus uerbis ad id primum instituimur , ut,quaecumque diuinum cultum impedire possunt, omnino uitemus .facile enim perstiti potes , omne seruilis operis genus probiberi, non quidem ea re, quod uanatura aut turpe , aut malum sit ;sed quoniam
mentem nostram a diuino cultu, qui sinis praecepti
457쪽
sunt , quae non solum animum a diuinarum rerum sudio auocant, sed nos a Dei amore prorsus sitiungunt. Non tamen es actiones, neque ea opera u tantur, quae ad diuinum cultum attinent, etiamsi
seruilia sint, ut altare instruere, templa, alicuiui ' festi diei causa, ornare, o reliqua huius generis. ideoque a Domino dictum est; Sacerdotes in templa Malxb sabbathum uiolare, oe sine crimine esse. Sed neque earum rerum opera hac lege prohiberi existimandum est, quorum iactura facienda sit ,si dies sto praetermittantur, quemadmodum sacris etiam canonibus permissum est. Multa alia Dominus in euangelio festis diebus Aeriposse declarauit, quae facile Parochus apud sanctos Matthaeum O Ioanne obsieruabit. sita ut nulla res praetermitteretur, cuius actione hic sabbatbi cultus impediretur; facta est iumenti mentio; quo animalium genere impediuntur bomines,quo minus sabbatbum diem colant. s enim die sabbathi alicui operis actioni iumenti usus destinatur, necessaria eIt etiam ad id hominis opera, qui iumentum agat. itaque solum per sie opus facere non potest, sed taminem, qui illud mo-
litur, adiuuat. eo autem die nemini opus facere li- Ncet. ergo neque iumentis, quorum opera ad id bomines utuntur. Itaque huiuspraecepti lex eo etiamstectat, ut, si iumentorum laboribus bomines parcere Deus uult, eo certe magis ipsi cauere debeatne inhumani sint in eos,quorum opera, atque indu- GG stria
458쪽
stria utuntur. Neque vero Parochus illud praetermittere debet, ut diligenter doceat, quibus in operibus , atque astionibus Christiani bomines diebus festis exercere se debeant. Illae uero eiusmodi sunt, ut ad Dei templum accedamus, eoque loco sincera, Z piaque animi attentione sacrosanziaeuissae sacrisi-eio intersimus; diuina Ecclesius Lacramenta , quae, ad salutem nostram instituta sunt, ad animae uulnerum curationem crebro adbibeamus. nihil uero est, quod opportunius aut melius Christianis homini
bus fieri possit, quam si peccata sua sacerdotibus
spe confiteantur. ad quam rem perficiendam poterit Parochus populum adbortari ,sumpta huius probanda rei ratione, O copia ex iis, quae de paenitentiae sacramento suo loco tradita, ac praecepta sunt. Neque solum ad hoc sacramentum populum excitabit, sied sedulo etiam atque etiam ad illud adhortabitur, ut sacrosanctum Eucharisiasacram tum crebro percipiant. Attente praeterea, diligenterque sacra concio delibus audieda est: nihil enim minus ferendum est,neque tam profecto indignum, quam Christi uerba contemnere, aut negligenter audire. Exercitatio item, inique studium fidelium in precibus, diuinisque laudibus stequens esse debet , praecipuaq. eiusdem cura, ut, quae ad Christianae uita institutionem pertinent, ea diligenter a disiat ; seduloque Ae exerceat in iis officiis, quae pietatem continent , pauperibus, ct egenis eleemoθ- nam tribuendo, aegros bomines iustando, maeren-
459쪽
tes, quique dolore aflicti iacent, pie consolando. nam ut est apud sannuum Iacobum: Religio mun- I ς bi t. da O immaculata apud Deum O Patrem, Me est, uilitare pupillos, O uiduas in tribulatione eorum . Ex his, quae dicta siunt, facile erit colligere, quae contra huius praecepti regulam committuntur. Parochi uero ossicium in eo item esse debet, ut remtos quosdam locos in promptu habeat, unde rati nes , atqse argumenta sumat, quibus popula illud maxime persuadeatur , ut huius praecepti legem summo studio, accurataque diligentia seruet. ad hoc plurimum ualet, ut populus sicilicet intelligat, ac plane pesiciat, quam iustum, in rationi consentaneum bt, nos certos quo tam dies habere, Nquos totos diuino cultui tribuamus, Dominumque nostrum, a qκo summa oe innumerabilia beneficia γ
accepimus, agnostamus, colamus, O ueneremur.
y enim tuo bet nos quotidie sibi religionis cultum
tribuere, nonne pro suis erga nos beneficiis, qua maxima O infinita sunt, omnis opera danda es- c fiet, ut prompto, alacrique anima, eius dicto audientes essemus ἰ nunc uero, paucis ad eius cuia tum institutis diebus, non est cur nos neglia
gentes, atque disciles in eius officii functione si-
.mus, qAod sine grauissima culpa praetermiti re nou possumus . Demonstret deinde Parochus, quanta huius praecepti uirtus sit, cum ii, qui i lud recte seruauerint, in coiectu Dei esse, cum eoque colloqui uideantur . nam oe precibus
460쪽
faciendis Dei maiestatem contemplamur, O curareo colloquimur: oe contionatoribus audiendis, Dei uocem accipimus; qsae ad aures nostras eorum opera peruenit, qκide rebus diuinis pie,sancteque contionantur . tum in altaris sacrificio praestentem Christum dominum adoramus. oe bis quidem bonis illi maxime fruuntur, qui hoc praeceptumstruant dii genter : qui uero hanc legem omnino negligunt, ij, cum Deo, o Ecclesiae nou obediant, neque eius
praeceptum audiaut, O Dei, oe sanctarum legum hostes sunt: quod animaduerti potest ex eo, quod praeceptum hoc eiu odi est, ut nullo labore sieruari queat. Cum enim Deus non labores nobis imponat, quos uel difficillimos eius'caussa suscipere deberemus,sita quietos illis diebus festis a terrenis curis liberos esse iubeat; magns temeritatis indicium est , huius praecepti legem recusare. exempla nobis esse debent supplicia, quae de illis Deussumpsit, qui iulad uiolarunt, ut ex libro Numerorum licet intelli FR s gere , Ne igitur in hanc Dei offensionem incidamus , operaepretium erit, saepe illud uerbum, ΜΕ-ΜENTO, cogitatione repetere, magnasique illas utilitates, O commoda sibi ante oculos proponere, qua ex festorum dierum cultu percipi supra declaratum en; O multa alia ad ii genus pertinentia , quae bonus O iligens Pallor, ut occasionis ratio