장음표시 사용
471쪽
PAR OCHO S. 63 omnino non sunt audiendi. Ubi haec Parochus sigillatim exposiverit, deinceps consideret , quodnam praemium, quamque Uentaneum iis propositum sit, qui diuino huic praecepto obediunt. nam in eo stuctus est maximus,ut diu uiuant, propterea quod digni sunt, qui beneficio quamdiutissime perstuantur, cuius memoriam perpetuo construant. Cum igitur , qui parentes colunt , iis gratiam referant , a quibus lucis O uitae usuram habent , iure coemrito uitam ad summam senectutem perdu- unt . Tum adiungenda est diuinae promissionis illustris explanatio . neque enim solumsempiternae, ac beatae, sed huius etiam , quam in terris agrumus, uitae usus promittitur . cuius sententiam, terpres est D. Paulus, cum inquit: Pietas ad omnia utilis est , promissionem habens uitae , qua nunc est, O futura. Nec uero haec merces aut exigua est, sui contemnenda, etiam si sanctissimis uiris, ut Iob, ut Davidi, ut Paulo, mors fuerit optabilis, O aerumnosis ac miseris hominibus uita propagatio sit iniucunda. nam illorum uerboru adiunctio, in VAM DOMIN vs D E v s Tvvs DABIT TIBI, non modo temporis diuturnitate
ad uiuendum, sed otium, quietem uncolumstatem ad bene uiuedum pollicetur . nam in Deuteronomio no solum inquit; Ut longo uiuas tempore; sies illud etiam addit; Vt bene sit tibi: quod deinde ab Apostolo repetitum est. Haec autem bona eis suppetere dicimus,quorsipietatismigratia referat:aliter.π.
472쪽
interdum , qui maiorem pietatem parentibus praestiterunt, iis uita breuior sit: quibus id quidem contingit, uel quod iis optime consulitur, qui prius utita excedunt, quam a uirtutis, O osci, religione
discedant: rapiuntur enim, ne malitia mutet intellectum eorum, aut ne ctio decipiat animam illorum : uel quia, dum pernicies O rerum omnia perturbatio impendet, e corporibus euocantur, ut communium temporum acerbitatem euadat: . acie enim malitia, inquit Propheta, collectus est iunust quod fit, ne eorum aut uirtus, aut salus peri litetur, cum a mortalibus flagitiorum poenas repetit Deus: uel ne tristismis temporibus ex propinquorum,amicorumque calamitatibus acerbissimos luctus sientiat. Quare metuendum est majorem in modum, cum uiris bonis immatura mors accidit: ac, quemadmodum iis, qui grati in parentes sunt ,
oscii merces Ostuctus est a Deo propositus: Ringratio impii filii graui ssimis poenis restruan
tur: scriptum est enim; eui maledixerit patri suo, uel matri, morte moriatur. Ei; a Ji a siligit patrem, O fugit matrem, ignominiosus est, O infe-' Ilix. Et i Qui maledicit patri suo , uel matri, e tinguetur lucerna eius in mediis tenebris. Et ; Ocu
lum, quisubsannat patrem, O qui despicit partia
. matris suae, effodiant eum corvi de torrentibus, comedant eum filii aquila. uti parentibus iniuriam intulerunt , multos fuisse legimus: in quibus ulciscendis,
473쪽
D PAROCHO S. 46sulciscendis, Dei iracundia exarsit: non enim Dauidem inultum reliquit, sed eleri debitas poenas dedit Absalon, quem, ob eius sicelus, tribus hastis transfixum punivit. De iis vero , qui fac erdotibus D. ui. non obtemperant, scriptum est; a seuperbierit, nolens obedire facerdotis imperio, qui eo tempore
ministrat domino Deo tuo,ex decreto iudicis morietur homo ille. Et quemadmodum diuina lege sancitum est, ut parentibus filii bonorem habeant, ut pareant, ut obsequantur: sic parentum propria ossicia sunt, atque munera, ut sanctismis disciplinis, aemoribus filios imbuant, iisque optima dent limendi praecepta; ut ad religionem instructi, O parati,
Deum ancte, inuiolateque uenerentur. quod apa Daniel. ii. rentibus Susannae factum esse legimus. Itaque Sa- cerdos parentes commoneat , uisie liberis magistros praebeant virtutis, aequitatis, continentia, mode
siae, O aut litatis: triaque praeserti eclinent, in quibus sepe offendere consueuerunt: primum, ne quid acerbius in liberos aut loquantur, aut statuant: quod Apo stolus in epistola ad Colossensies ita Ad colus spraecipit: Patres, nolite ad indignationem prouo care filios uestros, ut non pusillo animo fiant. nam periculum est, nefracto, abiectoque animo sint, duomnia timent. Quare illud praecipiat, ut nimiam seueritatem effugiant, malintque liberos corrige
474쪽
66 CATECHISMU Senim filii parentum nimia lenitate, θ' facilitate
deprauantur: quamobrem a dissoluta indulgentia 1 Rςg ψ deterreat exemplo Heli, summi sacerdotis; qui, quod in liberos indulgentior fuerat, maximo sup
plicio est affectus: postremo, ne,quod foedissmum
est, in filiorum educatione ac doctrina, praepostera molia ineant. etenim permulti in bac una cogit tione curaque uersantur, ut opes, ut pecunias, ut lautum, O amplum patrimonium liberis relinquant; quos non ad religionem, non ad pietatem , non ad bonarum artium disciplinam , sied ad auar tiam O ad rem familiarem augendam cohortantur ; nec de filiorum existimatione O salute sint solliciti, dummodo pecuniosi sint, O perdiuites: quo quid dici, aut cogitari turpius potest ζ ita sit,
ut ad illos non tam rerum copias, quam pua sicelera, ct flagitia transferant, quibus tandem non ad caelum se duces praebent,std ad inferorum supplicia sempiterna. Sacerdos igitur optimis praeceptis p Tob. . rentes instituat, eosque ad Tobiae exemplum ac mmilem uirtutem excitet; ut, cum filios ad Dei cu tum , oe sanctimoniam probe erudierint, ab iis , etiam amoris, o obstruantiae, O obsequii uberrimos studius capiant.
Hatth. s: . Magna illa, quae pacificis hominibus proposita est, felicitas, quoniam filii Dei uocabuntur, 'Pa- ores ma re commouere debet ut praecepti hu-
475쪽
AD PAROCHO S. 46γiu, disciplinam fidelibus diligenter, accurateque
tradant. nam ad conciliandas hominum uoluntates nulla melior ratio iniri potest, quam si eius dipraecepti lex, recte explicata, ab omnibus ita , ut oportet , sanctestruetur: quoniam tum sperare licet , uiseumma animi consensione commicti homines concordiam ct pacem maxime colant. Sed qua
necesse sit praeceptum hoc explicari, ex eo perspic tur, quod, immensa illa uniuerse terrae inundati ne facta, hoc unum in primis estnibus interdixit. Sanguinem, i animarum ueItrarum de manu cunctarum besti rum, O de manu hominis . In euangelio etiam , quae primis ueteres leges a Domino explicata siunt , in iis mecprima est, de qua apud S.Matthaeum ita Matth.y. sicriptum est: Dictum in enim, Non occides : et reliqua, quae bac de re eo imo loco deinceps commemorantur. Fideles praeterea attente, libenterque praeceptum hoc audire debent . si enim eius uis spectatur, ad uitam cuiusque tuendam ualet; quoniam iis uerbis, Pon occides, homicidium omnino intemdictum est . itaque singuli homines tanta cum uoluptate animi illud accipere debent, perinde ac si, ira Deiproposita, grauismisque aliis poenis, nominatim prohibitum sit, ne quis eorum laedatur. γergo ut praeceptum hoc auditu iucundum est: ita i eius peccati cautio, quod praecepto prohibetur, iucunditatem habere debet. Cum autem huius legis uim Dominus explicaret , in eo duo contineri.
476쪽
ostendit; alterum, ne occidamus, quod a nobis si ri uetitum est; alterum, quod facere iubemur, ut concordi amicitia, charitateque inimicos complectamur, pacem habeamus cum omnibus, cun Ia denique incommoda patienter feramus. In eo autem,
quod caedes prohibetur, illudprimum docendum est, quae caedes sui eiusmodi, quae bac praecepti lege non uetentur . nam, bestias occidi, prohibitum non est: quoniam si,illis uesici,a Deo hominibus est concessu; s. Aueust. fas item est, illas occidi. qua de re ita sanctus Au- gustinus , Cum audimus, inquit, Non occides; noaccipimus hoc dictum esse defrudietis; quia nullus est eis sensius ; nec de irrationabilibus animalibus; quia null4 nobis ratione sociantur. Alterum per-. missum caedis genus est, quod ad eos maginratus pertinet, quibus data est necis potestas, qua, ex legum praesicripto, iudicioque, in facinorosios homines animaduertunt,et innocentes defendunt. quo in
munere dum iuste uersantur, non modo ii caedis nosunt rei ,sed huic diuina legi, qua caedes uetatur , maxime obediunt. cum enim legi huic finis is pro positus sit, ut hominum uitae, salutique consulatur magistratuum item, qui legitimi sunt sicelerum uindices, animaduersiones eodem steritant, ut, audacia, O iniuria suppliciis repressa, tuta sit homi-Psal. roo. num vita. Quare David, In matutino, inquit, interficiebam omnes peccatores terrae, ut disperderem de riuitate Domini omnes operantes iniquitatem . Qua ratione ne illi quidem peccant, qui iusto
477쪽
AD ROCHO S. 669bello, non cupiditate, aut crudelitate impulsi, siedsiolo publica utilitatis IIudio, uitam hostibus adimunt. Sunt praeterea eiusmodi caedes, qus nomin lina uissu Dei sunt. Levi filii non peccauerunt, qui una die tot millia hominum occiderunt. qua caede facta, sic ad eos locutus es Mostes : Consecrastis sάιὸ manus uestras hodie Domino. Neque uero huius praecepti reus est, qui non te, meditato, sed fortuito hominem occidit: qua de re in Deutero- Deute. is.
nomii libro ita est: Qui percusserit proximuu suum nesciens, ct qui beri O nudius tertius nullum contra eum odium habuisse comprobatur , sied abiisse cum eo pliciter in siluam ad ligna caedenda, cininsuccisione lignorum securis fugerit manum, femrumque lapsum de manubrio amicum eius pere serit, oe occiderit. Hae caedes eiusmodi fiunt, quae quia
non uoluntate,neque de industria inferuntur , pr pterea non omnino in peccatis numeratur: quod S.
Augustinissententia comprobatur. Absit enim o s. Aurun. quit, ut e quae aut propter bonum, aut licitum facimus, siquidem praeter nostram uoluntatem quid quam mali acciderit, nobis imputetur. In quo tamen duabus de causis peccari potest, altera, si quis in re iniusta occupatus, hominem occiderit rexempli causa rsi quis grauidam mulierem pugno, uel calce percuteret ex quo abortus sequeretur,fuisset quidem illud praeter percussoris uoluntatem, non tamen praeter culpam, cum illi non liceret ullo modo grauidam mulierem Iercutere. Altera, si, non
478쪽
omnibus circum*ectis , negligenter, O incaute aliquem occiderit . qua etiam ratione, si quis sal xis suae defendendae causa , omni adhibita cautione , alterum interemerit, hac lege non teneri satis apparet . isque hae quidem, quas modo commemorauimus, caedes sunt, quae hoc legis praecepto non continentur: quibus exceptis, reliquae omnes prohibentur , iue homicidam quis lyectet, siue qui o
riditur , siue modos , quibus caedes sit. nam quod ad eos pertinet , qui caedem faciunt, nemo plane excipitur, non diuites, non potentes homines, noudomini , non parentes: sed, dele Iu omni, O di crimine remoto, occidere uetitum est omnibus. Si uero ii θectantur, qui interficiuntur , ad omnes haec lex pertinet: nec qui quam est tam humilis Oabiectae condicionis homo, quin legis huius ut deseudatur. Neque uero se ipsum interficere cuipiam fas est, cum uita suae nemo ita potestatem habeat, ut siuo arbitratu mortem sibi constificere liceat rideoque legis huius uerbis non ita praesicriptum est, Ne alium occidas,sed simpliciter, et de occidas. seu
autem multiplicem caedis faciendae modum attendiamus t nemo est, qui excipiatur . non solum enim suis cuiquam manibus , aut ferro, aut lapide , aut baculo,aut laqueo, aut ueneno, uitam homini eripe
re non licet , sied consilio, ope, auxilio, uel alia quatumque ratione id fieri prorsus uetitum est, in quo
summa tarditas , stuporque Iudaeorum fuit , qui crederent , se hoc praceptum struare, si manus
479쪽
MD PAROCHO S. q71 tantum a eaede abstinerent .sita homini Christiano , qui, interprete Christo, didicit hanc Iegem spiritua Iem esse, nempe qus non manus solum puras ,sed
animum etiam cassum , sincerumque nos babere lubet, illlud non fatis omnino est, quod illi satis c mulate siepraestare arbitrabantur . nam, ne irasci quidem cuiquam licere, in euangelio traditum est, .cum dicat Dominus: Ego autem dico vobis: Omnis , qui irastitur fratrisuo, reus erit iudicio: qui autem dixerit fratri suo, in cha, reus erit gelannae ignis. Ex quibus uerbis perspicuum est, eum culpa non carere, qui statri succenseat, quamuis iram animo inclusam contineat; qui uero eius irae significationem aliquam dederit ,grauiter peccare, . at multo grauius, qui non uereatur dure statrem ac Ipere, oe eι commium facere. O quidem hoc uerum est , si nulla subsit ira stendi causa. nam ira causa, quae a Deo, legibusque conceditur, ea est, cum in eos animaduertimus , qui nostro imperio ,
potestati e parent, si in eis sit culpa: Christiani enim hominis ira non a carnis siensibus , sied a stiritu sancto proficisti debet; cum nos templa sancti spiritus , in quibus Iesus Christus habitet,
se conueniat. Multa praeterea fiunt a Domino tradita , quae ad persee tam huius legis rationem: pertinent: qualia illa siunt, non resistere malo: Ied si quis te percusserit in dextram maxillam tuam , praebe illi O alteram ei, qui uult tecum in iudicio contendere, O tunicam tuam tollare , a IIII iiii dimi
480쪽
72 . CA DCHISMVs dimitte ei ct pallium: O quicumque te angari uerit millepassus, vade cum illo alia duo. Ex his , quae iam commemorata sunt, animaduerti licet. quam procliues simi homines ad ea peccata , quα hocprscepto uetita fiunt, quamve multi reperia tur, qui si minus manu, animo saltem caedis scelus committunt. Et quoniam huic tampericulose mom d 1 d bo remedia insacris litteris adbibita sunt, Parocia est oscium ,ea diligenter fidelibus tradere. praeciapuum autem illud est, ut intelligant, quam nefa . riumsit peccatum, hominis caedes : idque uel u- rimis,maximisque sanctarum litterarum testim nuspectici potest. usique enim adeo homicidium d cen. testatur Deus in sanctis litteris, ut a bestiis , tam num caedis poenam se repetiturum dicat, ac bellua , E qua hominem laeserit, occidi iubeat. neque aliamr ob causam a sanguine hominem abhorrere uoluit, nisi ut omni ratione a nefaria hominis caede oe anni mum , O manus abstineret. sunt enim homicidae humani generis, atque adeo naturae hostes acerbi '' i mi, qui, quantum in eis est, uniuersum Dei opus
et evertunt, cum hominem tollant cuius causa is om. nia, quaecumque procreata sunt,st fecisse testatur. immo uero in Genesi, cum prohibitum sit, semiat nem occidi, quia istrem Deus ad imaginem suam, : similitudinem creauit, insignem Deo iniuriam is D. V cit, quasique violentas illi manus terre uidetur , i qui eius imaginem e medio tollit. Hoc dicina animii cogitatione meditatus David, grauissme de sangui