장음표시 사용
691쪽
s6S COMMENT. IN LIB. IosVE, soria complexionis partem imperativum verbum esse ,paulo ant imaecabamus. Tertium vero perorationis membrum est, epulsio, qua ex orationis quoque argumentatione costigitur. Niamque ex omni bone curuis commemoratione manifeuom fuerat,solum iEHvEH se
Israelitis rectorem Deum i beneficent imom prae sile, ex qua re aperte consique r ceteros omnes, qui apud gentes Hy ane arentur,vel id non se quod dicebantur, vel Uraelitis nunquam fui se lutiles, nuyums ipsis vel compendij,velsalutis aut commodi fartem attulisse. ui taliquid quam pasent, seu potius cultoribus profusisent quam Uraelitis. Verum qui eos a quibuου colebantur,nihil imuerunt,qui feriposiit aut debeat ut ab Israelitis colantur, quibus quicquam valerent infensi atq. infesti potiuου quam pro ty effexi'
itaque quocunque nomine isti consulerentur,ubjciendi ac detebandi Israelitis arguensur. Haec igitur depulsio illa continetur monitu, Acauserte Deos quos coluerunt patres vestri in AEgypto 5 in Misopotamia. Ex quadruplicit uti huius flatu Deorum omnia quorum aestimari poterat usus cir ratio, quadripartita subducitur summa. auatuor enim tempora, atque, ut ita dicamus, quatuor aetates hactenus huic populo fuerant actae cluarum prima rudis ilia,quasi imsanita es barbara confusio ante vocationem fuerat, cum horum parentes ultra Euphratem flume degebant,colentes pro ses eadem quae a ceteris Chaldaeis obsieruabantur, siue asso, siue mostra,sive vana Deorum nΦmina. Secunda fuit pueritia siue educatio, ut sic o mur, dum populus iste apMA 3ptios propagaretur se cre cerer :vsi iquamquam Dei veri, a quo delecti eodemi loci deductisuerant, no- titiam haberent, tamen praua Aegyptiorum consuetudine ac familiaritate corrupti,se interdum potetia oppresii nonnunquampria . psi sunt ad eorum observanda numina. auod quidem studium i is etiam ex Ae rapto egre si is non semel aut obscure se se renouatu diu Ad. . nus Spiritus Diuo Stephano interprete exprobrabat: Cui noluerunt, D inquit, obedire patres no iri, sed repulerunt, es auersi sunt Ard ,, bus suis in Aeg)ptum, dicentes ad Aaron : Fac nolis deos qui pra- , , cedat nos: Moses enim hic qui eduxit nos de terra Aegypti,ne immo quid factum sit ei: o visolum fecerunt in diebus iaris, se obtulerni, , honiam simulacro, o titabantur in operibus manuum si ram. mo uertit autem Dein, ct tradidit eos rutre militia caeli circ. Ad qua
692쪽
. ximirum tempora Aga pars pertinet,quos coluerunt patres vestri in. AEgypto&in Mesopotamia. Hebraica oratio ex verbo redditur, 'Et vltra flumen Euphratem, videlicet, cum vel in Chaldaea vel in aramaea regione commorati sunt. Tertium tempus fuit,quandiu populus hic per solitudinem ducZin ea, ubi cum nusiae atiae habitarei gentes, nuda numinum nomina audierunt istas regionibus tutelariad , , nec ipsi aliud prater i EHVSH numen agno cere potuerunt, cuius praesens mala π Cr virtus acprouidentia singularis interdiu in nube, noctu in istaminatione ignis, atque adeo in tabernaculo Ego sacro cognoscebatur. S.S. E. Expandit nubem in protectionem eorum, se ignem ut luceret eis per noctem. Neque vero ustum aliud nomen Oara istas vel mouentibus, vel Dentibus per omnia temporisi ius itinera, quam unicum iEHvEH ane abatur. S. S. E. Cum i Num. i.. eleuaretur arca, dicebat Moysis: Sur e iEHvEH,o dissipentur ini- mici tui,se fugiant, qui oderunt te a facie tua. Cum i poneretur arca, aiebat: Reuertere i EHvE H ad multitudinem exercitus Israel. Itaque idem tutelaris propugnat', ultor, irim dux, gubernator se pastor in vota vocabatur. α lamobrem nusta aVosue in oratione haementio fit deorum, qui in solitudine haberentur. Nam Gi nuEi habitabant homines, nulla ne per errorem quidem nominari poterant vij. ae ui enim illis primis diebus in solitudine culti fuerant,ad Ae- Dptiacae superstitionis tepora,vel D. Stephano adnotante, sunt ref rendi: praeter istam breuem se cito curatam Moabit cae superuitionis insaniam. Superest aretem quartam tempus, hoc eu , id ipsum
in quo haec agebantur : cum expugnatas iam Cananaeorum regiones
Gelliae incolerent, quarum etiam regionum se vicinarum varij habebantur se colebantur ab indigenis Dist: hos etiam hac depulsione complecti Iosue voluit: quorum tamen, quoniam nultam ha oenis fuerant experti usum, postremo loco mentionem faciendum duxit. Nam .eorum, qui primis duobus temporibus culti fuerant, abusum
inutilem sibi semper, interdum vero calamitosi si imum senserant
Chaldaeorum videlicet atque egyptiorum sim vero, quem ab in no vocarionis ad hanc usque tempestatem obseruauerant , hoc en
693쪽
ab ijs colebantur gentibus, quas inimicas infensas i sibi esse conaa bat: cui modi Deorum qualisena ct quanta vis es est icientia esset,
vel ex eo cognosci poterat,quod nec singuli, nec omnes pariter colun- cIi cum regibus populi I que suis regiones, quin curare putabantur, vel tueri, vel contra IEHvε H virtutem se voluntatem defendere valuissent. uorum profecto Deorum,si qua mcns, aut vis est uac
rUque esset, in suis gentibu propugnandis, vel non sine magno Israelitarum malo ulciscendis ostenderetur nul a vero hac nus osten-
sa eiit, cum si qua esset, ostendi maxime debuerat. rausim ex rebus consequitur , nec istis cultoribus sivis utiles , nec inimicis esse infe flos,atque ideo desilectu detestationeque dignos argui: superuacaneu vero or stulti silmum fore cultum omnem eiusmodi impensum Dys,
quorum nusta aractoritas, usus nultas, nustam denique probaretur numen. Igitur commemoratis quatuor temporibus es aetatibuου istas, . quibus de diuina natura sentire, opinari, ct Jatuere potuerunt,o niumque indicatis rationibus eorum, qui vel dicerentur vel dies pol sent dy, atque costata omnium consideratione cum manis fa ipsisIE H vr H virtute iudicν stateram ipsis,apud quos verba faciebat, eriaminandam prudent imi Iosuepermittit, deliberaturis videlice an id sequi conueniat, quo uasoris mens atque animus iniendit an alio deflectere expediat. Sin autem malum vobis videtur ut Domino semiatis, optio vobis datur: eligite hodie quod placet: cui seruire potis simum debeatis, utrum diis,quibus seruierunt patres vestri in Mesopotamia:andiis Amorrhaeorum , in quoruna terra. habitatis: Ego autem & domus mea seruiemus Domino. O p T i o N EM hanc interpretes alij ad populi explorandam υ luntatem se animi propensionem ab oratore datam aevictimant: id eis ad arbitrium cognoscendum circa probaris vel improbandos cui
tus:eam vero non serio sedientandi causa fuisse fa Zam cum ste Misi
opportunis responsi hanc rogationem excepturi: Nos tamen non tantum ad cultus dele Ium, quantum ad populi iudicium c sensum eri quirendum pertinere verba haec cen simus. Hae renus namque se ei E H v E H Ihraelitarum Deum omni periculo facto, Gni verae
uiuitatis se prouidentiae explorato examine probauerat. si non ali fortas ,ra est Iosue maxime, qui huiuή causa latereres internum
694쪽
e Apur vi ors IMUM QUARTUM.tius fuerat constitutus. Reliquum autem erat dioicere quemadmodum causa haec populo excepta e set,an se ipsi i ElavEH obligatos agnoscentes totos in idius colendi udium traderent,i dem rationibus inducti,quibus i EHvEH suam causam cousirmauerat: an vulgari ac temerario sensu a Zi aliud quippiam cogitarent .m ero ratio ut commodius explicetur, uis diligentim ess a nobis tractanaa. Humanus animus ad aliquid optandum se appetendum, aut expetendum . duce indiget,a qua poisquam persuasus fuerit ,non modo ducitur, edinterdum agitur,nonnunquam vero etiam impe itur quodammodor Atque mentem hoc in Deo eam animae partem Latine dicimin,in quai consideratio ,cogitatio, cognitio est . animum vero eam, iI qua m
' rus, impulpo, atque ad res agendas propensio studium steritatur. Vtroque autem nomine mentis es animae duae ista signisicanturportiones, quae scholastico sermone inteluctus se voluntas vocitantur. Sic Hge apud Comicum de Davo, Guala mens, malin auimin. qua Sauricum Osfestus: Rancidum aprum antiqui laudabant, haud quia nactus Iaris mulgus erat,sed credo hac mente,quod bobles, O c. Et quamquam vocabula haec a scriptoribus promiscue intemdum usurpentur, tamen ex linguae germano usu conssare nobis debent,maxime vero ubi de rebus i sincye fuerit disserendum. Igitur in omni humanae vita aditione mentem praeire, animum subsequi nec se eis, deinde vero conatum parari. Atqui mens cum caeca non sit,
sta diuini luminis es particeps es capax ad con ilium capiendum,
ratiocinatione utitur: ratiocinatio autem ex duabus vise alteram i
net: Aut enim sua oote laborem subit, ut res, rerum i initia , cau-s ,euenta,et cientias,o consequentia in liciat es cernat,atq. hoc modo iudiciu sibi comparat aut isto diiudicandi labore carere cupiens, vel leuibus momentis ad censendu impestitur,vel alioru vulgaria ho minum premit viatigia,nihilpraterea pensi habens quemadmodumat, ince serint,re ctene an secus. i Atque hic posterior vulgatiorque modus opinio propriὸ dici solet, cum quis non quid de quas relentiendum sit,i icit, ed in aliorum fiententiam pedibus it. Atque ma- xima hominum pars hoc laborat vitio, quae non quid sentiendum sit cogitat,diligenter examinat,sed in rebus etiam magni ad pietatemo ad vitam momenti, vulgarem siensium morems tenet. Rari quippe admodum reperiuntur solerti ingenio sanat mente viri, qui ab. opinio-
695쪽
opinione adiudiciu reuocares es recipere studeant, quis inter v rum atq. placitu dignosccre diicerint. Equidem in noBrisperegrinationibi cum multu hominum mi ia varise in locis couenerimus, panes rimos nouimus a vulgi opiuione ,animo uiori disi eies, qui tamen erant,tanquam luminaria in mundo inter ceteros luco ni ita ut mani sento periculo comprobari ista possit, quod a Sapiente pronuntiatam ent: Peruersi difficile corriguntur, o stultorum ins Atus est numerus. Duplex igitur ad mentem informandam ratio intripolea: altera iussi cy ope nititur,atque trac simplex ecta, pura se lucis plena eis, quae hominem non alieno sensu ed certa rerum aenZim tione ad agendum inducit. Altera vero, quae vulgarem popularem terit viam;haec autem vel ipsa stultitia ess,vel a stultitiae flnibus mi
nimum distat. S. S. E. Transiui ad contemplandam sapientiam, est idi quod tantum praecederet sapientiastu
, titiam,quantum dissert lux a tenebris: sapientis oculi in capite eius, , stulti in tenebris ambulant. Verum enim vero vulgaris ista via, cuipiariq. hominum sese committere solent, A duobus diuerticulis in tium capit;alterum antiquae, alterum vero praesentis opinionis imitatio ebs. Plerique enim, quae a parentibus maioriburs suis didicere, nulla adhibito iudici, examine mordicin ita tenent, ut nusia ratione sese inde deducipatiantur, ex quo fonte se Ararum diuersitas emanauit. S. S. E. Vuia dereliquerunt legem meam, quam dedi eis, es non ,, audierunt vocem meam, se non ambulauerunt in ea, ct abierunt
post prauitatem cordis sui, O post Baalim, quod didicerunt a patria, , Vsuis.
rorsu io. Plurima sunt Fuscine, &fama digna sinistra, Et nitidis maculam ac rugam figentia rebus, Quae tradunt ipsi pueris monstrantque parentes.
Sed cum stultitiae nec unum, nec sibi simile semperi constans geninsit Iacile ex uno vilio in aliud vulgus delabitur si maximὲ ab uno
errore delectat, altero tamen non minus vituperando nocitur: ple-
rumque vero in eam partem peccat, in quam praesentium remporum rapit impetu atque beluarum ritu eo monetur es incumbit, quo re-
Gntibus ac frequentibin exemplis agitur praecipue si vel principum auctoritate,vel opulcntorum potentia vel insano pompae apparatu es silendore praestringatur. S.S.E. unc circunde erunt eos a inuen-
696쪽
c pur vic si MuMQVARTun 673tiones eorum, corum facie mea factae sunt, in malitia sua laetificaue- φρ 7 runt regem, se in mendacis suis principes. Omnes adultera es, quasi .
clibanus succensus a coquenteiquieuit paululum riuitaπ aco mixtione . fermenti, donec fermentaretur totum . Itaque errores hominibuύ . . communiter vel ex veteri σeceptione suguntur, vel ex praesente imi-
. ratione gignuntur, sed j diligentiore studio suenior, es urgentur quos recentia creaverini exempla: nam qui his modi ount, adinuentionis contentione augeri solent, id, istis verbis Propheta ins-cabat;In malitia sua titi cauerunt rege. Igitur quo Iosue Israesitis deliberandii permittit, utrinam Hy colendiset, ' ne qui a paretibus es maioribus culti quondam uerant, an j potius qui ab Amrrhaeisi a tempestate colebantur,non ideo videtur nobis optionem dare v-triusvis part is, quamquam tentandi animo ac studio facere idposset, ut interpretes comentantur. NAmsi istis a vero Deo discedendi consili fortasse confirmaretur,perinde Iosue viro optimo es p imo 6setscire utrinam susciperentur dij, Cananaeorumne an Chaldaeo- rum se A 3ptiorum, cui utrique pariter vani, inutiles, prophani
ac detestabiles habebantur usque unim IEHVEH numen adoradum
se colendum fuerat susceptum. Itaque praecipua deliberationis causa in i licere in ea re, qua in hominum vita es conseretudine princiapem locum obtinet,hoc eni in religionis desinitione se modo , utrum potius viam populus isti sibi muniendam arbitraretur, vulgaremne es communem gentibu alys,quae, tanquam muta pecora,prout duc rentur,ingredi consuessenti an alteram, quae obseruatione, cogitatio-
ne ac iudicio instruitur,sapientibuου ac trudentibus perpetuo probata. Atque deliberationis huius sententia aialectico sermone sic poteis distingui: Nu rem sine religione populum vel viuere videmus,vel con- spere,maneret posse intelligimus. Vobu ergo,qui populus estis ste- quent imus, religio aliqua suscipienda est. Rursum vero i a gens et familia optime sibi consulit, quae diuinam naturam non ex opinione, sita ex certa iide definit. Certa aut e fris ex virtutis, effracta talis beneficentiae, denique ex prouidentia manifestis argumentis signispetitur. Haec vero a nulla Deorum,qui ab aliys gentibus coluntur, vel culti sunt, sed ab unico IEHvE H vobis constant: adeo ut
vere i=ud scriptum testatums fuerit: Haec est vestra sapientia esimellictus coram populis,ut audientes uniuersi praecepta haec dicant: ia
697쪽
En p*μtui sapiens se intelligens se gens magna. Nec eg3 alia, tam grandis, quae habeat Deos appropinquantes sibi , sicut De
ster adest cunctis obsecrationibus nostris. ' amobre vel os 2 hunc nobis notum .imo nobis non modo appropinquantem,seu gnus etiam praesentem perpetuoque prsicientem, retinendum cdumque iudic, rationem sicuti ducitis, vel aliquo nomine redidum putatis , siue propter cultas ct obseruatiae, quae ipsi debento ueritatem, ut postea exponetur, siuepropter aliud veErum vel uatum,vel commune consilium. 'uod si hic animin vobis fuerit cedendi a illuvEM , inprocliui est ubi a iudicio diuerteritis, et opinione delabamini: delapsis vero vobis, vel parentum maior ventrorum exempla, vel praesentis temporis consiletudo es imi petenda rectant: Vtrumvis petatis, non meae curaesedet rationis veilrsque periculi fuerit. Ego vero iam mihi familiae . considium delioeratumni habeo, ab opinione quam longis imp ab atque sincero acprudente iudiciostare. Namque hoc paecto familmeam omnem ipse institui t de rebus ad vitam opportunis,max vero de religionis ratione, non ex opinione, sed ex vero atque hιso statuamin. Hoc ea quod dicit, Ego autem & domus mea serimus Domino. Nomine IE H vEH anezando, omnem tum praetitorum ac praesentium beneficiorum, tum promissorum inposse praenandorum summamsapientissimus vi ecit, omnias velut posita oculis voluit. tque hoc in loco ea utilissime legenda cenimus quae nunquam satis nobis laudatus Andreas ina ius a nouit, de optimi cuiusique viri cura acsolicitudMe erga familiamppriam gubernandam , atque in religionis obseruantia pietati
cio continendam, quae quidem Ussim commentatoris nota virtute
limi familiae simplicitate ac probitate digni ima adnotatio fuVixit namque i e vitam fere omnem caetibem, varia ac perpecua ciporis infirmitudine, animo tamen robunio se in publicam utilitat propenso, perpetuas ossici' exercitat imo. Pautio ante ob tum et iculam sanctis moribus exploratam is probatam duxit, qua se pra sorore utebatur, iduis pietatis mini frationibus occvata. Hi e nobis depin ebat vel viri siue fratris valetudini curandae, et miri nepotibus honestis pueris educandis,uel hobstitibus fouendis, trempta ac sacris frequentandis es colendis tempus omne impende
698쪽
tem,operami diligenter datem,ut sese js mori iam officiosami an
ciliam praeberet, quos coniugi fiso charos esse inte exi et,quocunque ex loco , quacunquonatione isti ess nt. Verum de ista plura ali' liber lius praedicabunt,qui mihi nunqua sine maximo desiderio commemo- raripotest: quamobrem ad in E ituta redire praestiterit. Praeter ea quae a D. Auginiso,a Masio, ab alijs expositoribus,a nobisi hoc loco ML-cata sunt, indelia obseruatione dignu est, videlicet quanti referat, puram, legitima certos iudicio explorata ratione in omni vitae pam te, maxime vero in religionis cultu ac studio tenuisse;qua qui tenuerint,niatas deinde, quamuis in oecie probabilibus,quamuis hominum frequentia celebribus, opinionibus abducentur: contra vero qui neglexerint aut deseruerint, vel non admiserint, incerti es inisabiles in varias diducti sententias,υarjs se inutilibus occupatistudi',imbpluribus serroribus se supernitionibus impliciti ut vagentur necesse eis: alij alias, nonnusii plures ingresti s emitas,atque ex ali)s in alias non semel deflexuri. S. S. E. Non sici j, sed tanquam puluis, quem piam projcit ventus. Vobis,inquit Iosue, ubi semel a iEAvEH docere co-
silium fuerit, deliberandi laborsuperent, viri nam potis imum ser
uiatis, , ne quos.vltra flumen patres ventri coluerant, an tys magis, quos Amorrhaei colunt. Deliberate itaq. hodie si pote uis: quod nimirum breui tempore statuere non poterito, dum alios ex vobis paterni exempli auctori as trahet . alios vero gentium , quibuου assuescereo placere cupietis, imitatio studiums inuitabit; quosdam autem utraque afficiet ratio: hoc signi cat expositio ista, in quorum terra
habitatis: cum nulta alia ratione , aut utilitatu experientia eo deduci po itis,ut alium a iEHvEia colatis Deum, nisi quod vel isti a maioribus vestris culti fuerint, vel hi ab dis colantur, in quorum terra habitatis, cuius terrae es consuetudinis rationem habendam es ex stimabitu. Huiu modi labor nec υ in nunc mibi ect,nec in posterum
subeundus rectat, iam deliberato at .certo colere Dominum,una cum domo posteritates mea, imbuta ac docta edocendas omnem verae rae ac legitimae religionis rationem nicum IEHVEH nome n men'.
stectare. Igitur hanc a Iosue oblatam deliberationem colorem fuse arbitramur, quo pi stimus prudenti si in s Dux populum suo exem- 'plo adiuncto ad hanae mentis iudicium ab omni alia cogitatione reuo
699쪽
care studebat. Nec enim libertate concesiit optandi sibi ad arsis deos ed si malum, inquit, videtur colere i E H VE H ,vobis perpetunesiriorum serie prouidentem, quod in fanae mentis ac peruersinino iudici, fuerit,incidendum profecto est in aliorum deorumttas,nou quidem Unotorum, oed eorum qui aliquo pacto noti fuernultavcr. aly vobis osserripo sunt quam vel j qui a maiorib. Ne colebantur vltra uuium quondam habitantibus , nulla profecto parte istas utiles aut bene ci, vel qui nunc ab ijs coluntur , inimicos capitales s hostes habere debetis, per quos nihil ungi vobis vel commodi , vel auxit, colgatum eis , utpote promin via
atq.inutiles. Ego vero inis cogitationibus liber, unicum i E H V a quem ab initio optaui, mihi omnique familiae meae colendum suscor culturum me recipio. Hanc autem Iosue orationem se suasio
cuiusmodi exitusplausu j exceperit attendamus. Responditq; populus, S ait, Absit a nobis ut relinquan ii Iminum, Sc serviamus diis alienis. I O S V E orationem tum prudentiae, consili, ac sapientiaeponatum claram ter 'icuamgrauem se efficacem fuisse,historia haec nifeste indicat: utpote quam non modo prudentioris se elegantisὶ populo, sed plebs etiam omnis inse exerit operceperis,opportu que exceperit reb onso, magno pro feecto exemplo, ut in publicis coenibus rationes es verba adhibeantur ea, quae rudibus se vulgarietia ingenise capi cognoscii p int. Omnis,inquite uiui vere psuasusprincipum restonso minime expectato, reoondit se omninduobus maxime detestandis impietatis sceleribus abesse velfo alti
relinque di i E H v E H, altero vero colendi deos alienos: alienos vi omnes alios sibi statui, praeter unicum I E H v E H. Hebraicum volbuli; AHHERirus utrumq.signi cat,alios et alienos. Hunc vero ι
cru no tumultuario popular motu sed certo iudicio cum gi gat iu communiter ibi non sicin at . Iosue ipsi fui se innitutu, adiue rationibus declarant es confrmant. Verborum autem similitudo dicj ac mentis exemplum simile ori edunt. Ti,inquiunt,pro te dometoa Jopondissi, nos etiam utramque partem, nempe alienorum Hrum detestationem,es unim iEHvrri fidem, studium es cui
pro temor , non vulgari exemplo, aut opinione, vel tumultuat mitatione agimu ,verum certo consilio ac maturo iudicio ducti. Pr
700쪽
nomen nobis multitudinis numero pronuntiatum se sigi atim se communiter est exponeAda, nobissingulis & nobis cunctis. Namq. uno quisque pro Ie ct pro ceteris ρο ndemus,quatenus populus communiter oonbere se profiteri potest ac debet. Vt vero profesto haec
sanae mentis ivicio pro feen declararetur,argumenta exi isdem locis, ex quibus a Iosue petita sunt, nunc etiam repetuntur ; hoc est a certis manifectus periculis es exemptu singularis erga seprouidelia, non tantum ex maiorum narratione acceptis, quantum proprio ipsorum et seu exploratu es cognitis. Dominus Deus noster ipse eduxit nos & patres nostros de terra AEgypti,de domo seruitutis: sectim videntibus nobis signa ingentia, S custodiuit nos in omni via perquam ambulauimus, & in cunctis populis per quos transiuimus: Et: eiecit uniuersas gentes, Amorrhaeum habitatorem terrae, quam nos intrauimuS.
P o p v L o in ista deliberatione per Iosue proposita ab omni receptione es vulgari 'inione ad ipsam rerum examinationem maturo iudicio conntituendam reuocato,co ilium istud probatum ea,vi non tantum vana, antiqua, maiorum suoru exempla de hs vltra flumen
cultis reiecta fuerint, sed ea etiam beneficia, quamquam certistima praetermissa sunt,quae ex de a parentibin accepta, se ex sacra Mosis historia atq.antiqua traxitione ipsis cognoscebantur et celebrabatur: ea vero tantum hoc loco citata sunt, quae no solum ex auditu, sed proprio ipsorum experimento es periculis certisiime facris conssitabant maxima quide omnia,es quae rem,de qua agebatur, hoc est prouidemtia erga diuinam, is suam erga Deum obligatione abunde cotestaretur 9 confirmarent. Haec itaque ex omni humma beneficioru, quae Iosue numerauerat, excepta,a . in quatuor communis omniu felicta tutis capita redacta sunt. Primum aute argqmen tu salus publica fuit: hoc est a duri ima ac miseerrimae sieruitutis in libertate asertis,non tantum quorundam singularium capitu, sed popali totius, seniorum, iuniorum se puerorum. Dominus Deus noster ipse eduxit nos & patres no stros. Nominibus istas Dominus Deus noster appetiadis, pro se io continetur ine fabilis arcani A nominis I E H v E is, quem ibi Deum,hoc eu gubernatorem, vinicem cir prsicientem decla