장음표시 사용
71쪽
loannis Friclerici Solis I C. Tractat
verissim um, hoc est, multa ex ista permiscsione euenire scandala, oppmbria ala delicta innumerabilia. Nunquid, si hocmalum concederetur, simul vir& uxor in peccata maxima inciderent, simplices circumueniendo, omnesq; fraude opprimendo8 Nonne Principes, Duces, caeteri- 'ue frenum tenentes. subditos seos misere excruciarent, ad seruitia innumerabilia praestanda cogerent,& vi iniuste sepe opprimerente No inquam Advocati,Medici , Procuratores, caeterique huius harinae homines, suos clientes, eorumq; fidei atque curaecommendatos, ad dona innumerabilia praestada compellerent Zomni.no sane.Neque hoc mirum,cum illud sola mulieris persuasione fieri posset, cum sciret se horum acquisitorum esse participem,quia tauarissimum est mulierum ge
m; .ad' -.ubi dicitur, quod mulieres non libenter expendunt. Idem text.1nt stas Mo. C. de donas. amenum isti latum. in . de donat. intervis. ω -. verum cum sciret uxor se non capacem, viro ad talea.
liquid delinquendum neutiquam persuaderet, sed potius vel piὸ exhortando, vel
continuo aissuadendo, eum a tali nefando conatu remoueret, vel incutiendo timorem ex consideratione poenae, ob diuitias & possessiones iniquas sibi expectandae, ex considerationeiudici) strictissimi, de omnibus dictis, factis & cogitatis futuri, ex consideratione gaudi3 & diuitiatum coelestium, quas amittunt iniqui posses res temporalium. Vel Deum pro ipso orando, ut mariti mentem immutet, gratiam conserat ad poenitentiam, & restitutionem contra iustitiam acquisitorum. vel deniq; clam talia acquisita restituen. do, Alex. de Alex. in Irari . usura . Plar.eodrea I. g. a . versvsura. O nefanda tigitur,& praua, penitusque a radice desecanda mercatorum conluctudo, permittens inhonestorum lucrorum communicatio. nem, inducens circumuentiones,fraudes& delicta innumerabilia.Sed haec consuetudo ut mihi ipsi interim solatium praebeam cum expresse contra ius diuinum& naturale pugnet: minimὸ est attenden
Haec licet ad praedictorum argumen
torum Glutiones sufficerent, tamen ut melius eladicentur, ad ipsa tormenta, id est, leges textusque in iure praeclaros ac cedamus. Et inprimis text. m LM.quodam rem.'in medium proponimus, qui habet, quod delictorum turpis atque isda communio sit Ide text. in Ly7.nrepraeter tun dum, qui ita senat generaliter enim rearitur, rerum inhonestarum nusiam esse societarem sinc ι .si fres. g. ibidem. γ . pro socio, ubi fertur ciumomnium bonorum,non cogi Conferre, quarex pro hibitis causis acquisierit rex. I. o. areo. g n. ibi: eumflagitis rei se
adprehendi. Hinc certa de indubitata pronianat concluso,quod inhonestorum lucrorum nulla sit communicatio. Huic conclusioni in effectu sebscribunt Bart. in L ivnus. g. -- exsociis Uc. ubi dicit, si unus ex sbciis, multa fuit lucratus
ex usuraria prauitate,no tenetur illa com
municare cum sociis. Ide dicit in di. quia seruu . de filissam. qui ex pecunia peculi pr'sectith a patre sibi concessi, usuras a c.
quisiuiti non pertinere ad patrem, neque eo mortuo esse comunicandas cia fratrib Hoc isse confirmat BM.in avrh.ex Iehian;enu.t .vers qui dices. C. de cost sequi Alexinael. ooemus. col. a. Ioan And.maditiaia Specultis.' actore. g.r.col. I .vers aduentisim Hinc dicit Rofred. in sitis libest l. Iu.-a I. D L ercisi. POLI.versquartum. quod pro inhoneste acquisitis non competat actiosa mil.ercisc. Et addit quod hoc cassi heredi ias non possit diuidi quod summopere est notandum. Idem t confirmat Ioan .deIm. inc uti aurem. ωLy. de heredissis. ubi loquitur de fratribus iuratis, qui sub certa poena iurant & promittunt se tractare tanquam fratres, & omnia acquisita communicare, quod fieri potest, arg. Ua. de acquir. velam
mis.possess& subdit quod hoc inhoneste,
- Eiusdem ' conclusionis exceptio pti
72쪽
ma est, nisi mulier peterct supcrlucrata communicari, & non diceret illa esse illicite acquisita. Nam tunc,ut supcrius diximus, maritus non valeret dicere, non teneor illa communicare, quia illicite acquisiui. Ratio est,q uia manifestaret vituperium suum, non manifestatum ab alio, quod non decet. l. ILanas. Oribi Bart. deis. retur. ita Rapha. in ae l. quod seruus. de acquiripo squem rcfert & commendat Ang. de
l I. Exceptio' est nisi vir sponte communicaret, deferendo lucra ad domum, perrexi. in L l D. quod autem. ibi: plavi si in medium comtasis communio commune erit lucrum. O miseq. ibid. quod enim ex malefiCio contulerit socius, non aliter recipere debet,quam si damnatus sit. 4dde quod hoc casu simul uxor& maritus , si conuenti fuerint, ad talium lucrorum restitutionem teneantur, parique poena plectantur, modi mulier non ignorauerit, lucra inhonesto esse acquisita. text. in Los igitur probe. ibi: quod sciente , etiam poenamsocium agmsiere oportet : ἀ-qurem ect enim cuimparticipauit lucrum ,parti
Quaerimus utrum mulier habeat possessionem &dominium istius rei, illico per maritum acquisitae, ita ut postit rem a marito post acquisitionem alienatam, statim quoad partem suam vindicare
a Dominium in uniuersaliscietate transse
rursine tradisione. contra num.st.
3 Possessio domino ignoranti ex causa cubac
s Domini eiusdem rei duo nonpessunt esset F-
PARS I. AFFIRMANS.HVi quaestionis affirmativam t esse amplectendam sentetiam, sequentibus argumentis videtur probari. l. Qui habet dominium alicuius rei, eius quoque possessionem prius debet habere,fine qua dominium esse nequit. At uxor habet dominium rei, illicd per maritum acqui
societas vitae mulierem quodammodo bonorum mariti dominam faciat, & hoc per solam legem, & non traditionem, nequc hoc immeritδ, cum vir & uxor sint v- num corpus, & quodammodo promiscua sit mariti S uxoris , Lquamuis. C.desert. ibi: promistum usus. Ergo etiam habet eius possessionem, accosequenter Verum suae medietatis lucrorum dominium. II. In societate ' uniuersali transfertur dominium sine traditione. Atqui talis societas est contracta inter virum & uxorem. Ergo, &c. Maior docetur per lex mi. I.prosoc. ibi: Paulin inquis omnIum bonorum
omnes res,qua coeuntiumsunt,continuo commu
nicantur. 8c inquit Caius IC.D γq.eisse. u. quod licet specialiter traditio non interueniat, tacite tame credatur interuenire. Idem tenet Bart.m laradisionib. CHpa I. perae L r. idem in L se ideo. de conitdun. mprinc. Bald.hi lqui tibi. C.de reaevel act. zend. Mnor docefex usu&consuetudine multaru prouinciarum, quae praecipue obseruatur per totam Hispaniam,aliaq; regna similia. III. Exi causa peculbuci administrationis domino ignoranti absque traditione possessio acquiritur,text.m LI g.s.siti Dd.
maritus per solam administrationem, absque traditione uxori possessionem acquirit. Ratio additur, quia propter administrationem ab uxore marito concessam, concurrui in acquirenda possestione duo animi, mariti scilicet & uxoris, non minus quam scrui ex causa administrationis peculi j & domini, cum eadem sit ratio hoc in casu, inter dominum dantem seruo administrationem peculij, 5
VXorem Concedentem viro omnium bo.
norum administrationem , licet maritus plus iuris in ea habeat, quam s eruus, quod hanc partem plus confirmat. Cum
73쪽
18 . Ioannis Friderici Solis 1 C. Tractat.
Cum igitur uxoris animusconcurrat,merito etiam ei possessio acquiritur. Ex his pro parte affirmativa videtur concludendum. Hanc conclusionem tenet Segulatra I. m. .BMd.in ZD.L .cum sero sic. ubi ostendit, quot modis acquiratur possessio sine actu corporeo.
PA R. T E M t negatium tenendo,respondemus quod minor I. arg. propositio non procedat, quia falsum est,qubd mulier sit domina istius rei, illicd per maritum acquisitae, cum necdum traditio facta sit,
neque cognoscat uxor viri acquisitionem. Nihil c5trariaturael. I. derer.amot.ae .quia
illa non loquitur de lucris, sed de rebus propriis mariti, quodque istarum rerum mulier quodammodo domina dicatur, quodammodo, id est, quasi, ficte, vel non vere, alias absurdum ' sequeretur, nimirum, quod duo eiusdem rei domini poLsent esse in solidum, quod est impossibile,
text. in Ly. f. ex contraru . de acquir. velamis.
Negatur minor I I.argumenti propositio , quia minime verum est de iure ciuili, coiuges esse Qcios uniuersaliter omnium bonorum.Nam quod alicui eorum obuenit ex hereditate consanguinei, vel alterius,non participatur inter eos tem quod
durante coniugio, ex mera donatione acquisitum non communicatur, nisi volente coniuge, cui id obuenit, de quo dictum
Ad III. procedendo oppositum, dicas
secundum me, quod in eo a diuersis arguatur rationibus, & ideo diuersum ius in eo statuendum. Nam administrationem, quam habet seruus, habet a domino coneessam, unde etiam eius animus in acquirenda possessione potest concurrere. Vcrum ladministratio quam habet maritus, est illi a lege,&non ab homine concessa,
& aliarum quae disponunt de dote, Semr.
ἀπαλnu. so. GD. ideoque eorum animi non possunt concurrere, sine quibus virique possessio non acquiritur. Et qubd ipso
iure non transeat dominium acquisito. rum per unum pro parte sita in alterum,
rem contraxerit, quod emis m, non commune, sitastinatu iudicio cetitur rem communicare.Glo nia. f.m scietate.eodiit.Lopea. in repetit. e. perves s. de donas. intervis. O . ubi ad hoc confirmandum citat Anchar.consior. em laxis Da vreo. pro M. Caeterum ad hanc partem confirmatidam I. hoc modo argumentari potest. Quando ex aliquo titulo vel causa uniuersali,aut particulari,resultare potest damnum patii, utpote si teneretur ad debita vel onera, nunquam transit ipso iure dominium, nisi sequatur acceptatio. l. a. quasilerror.de acquir.heredoris Icum heredes. de acquir. Sed si hoc in casu transiret dominium ipso iure in mulierem, statim etiam teneretur ad onera. sed ne hoc argu- metu m obtrudatur eis,quae dicemus in t i. mitatione, hoc modo illud modarao poetest, nempe quisdillud sit intelligendum, sub conditione reuocabiliter, Ut mulier posset, si vellet, medietati lucrorum ro
dicit, qudd licet ipse iure dominium bonorum patris transeat virtute suitatis in fi lium, tamen si ei proficuum non sit, potest ab eo abstinere. II. Vide pro hac parte is quis Pietarem.
o l. bocietatem uniuerserum. osori III. Si coniunx haberet dominium re . rum ilico per alterum coniugem acquisitarum,sequeretur quδd duo unum domi. nium postent habere iii solidum. At consequens est falsum. Ergo & antecedens. Minor probatur ex G.docean am.C.dereiurnae oris praedium. C. de iure dor. inquibus locis probatur, qudd maritus sit do, minus dotis & honorum uxoris. Si iam vxor etiam esset domina suorum bonorum, essent duo domini, scit. vir & uxor in
solidum, quod esse non potest. Sed i ad
hoc argumentum posset quis respondere,qubd maritus ciuilitet considerando sit dominus quoad ipsam administrationem,
uxorem autem secundum ius gentium veram rerum suarum manere dominam, rexi. in Lin rebus. de inredri.&ibi ZacEx praedictis concluditur, quod dominium alicuius rei per c iugem acquisitae illicb absque traditione non transeat in alterum coniugem, sed quod societatis iudicio, hoc est,actione pro soc.& non rei vindicatione sit acquirendum. Exceptio ' ei usdem conclusionis est,ni
74쪽
si vir & uxor secietatom contraxerint o
mnju bonoru praesentium S futurorum tunc. n. dominium transfertur etiam sine traditione, tui. I. g. I.is scat'. Bald.ra c.I. g. I. colpera. ver formatur etiam. de eq.qvituri vend. lib. seud text. in L ἔ.a 3.s Derosoc.
Vbi hereditas cuiuis in societate omnium bonorum delata incommune redigenda ι est, quod etiam consuetudine obseritatur in Hispania, s. pari. rit.ὰδ Ac probat LopeZ.il repet.f. os.n. II. od vero talis consuetudo vel stirtutum valeat, est clam inunc DO- clorum placitum, teste lason in I. Nun: .I. ci m. de legat. Tiraque l. trari .le mori. declar T.
nu. o. in praefat. A n autem posscsso, quae solius legis vel statuti ministerio, citra holiti in is tactum acquiritur , pariat interdi-etu recuperandae possessionis Θ Dicendum
videtur quod non, securid. Bald. in auth. δε- furicto. q. s. C. ad Trebel. estque crobrius Iu reconsultorum placitum,ut attestatur Ia-
myth. nu. p. Alciat. In Iract. depraesἶ t. r.'. nu. o. Contrarium tenet quoad heredem,
cui per statutum possesIio defertur,Tiraq.
Hςc' aliquibus no placent,qui dicunt,
quod etiam per sdcicratem omnium bo. norum non transferatur dominium sinet radi ii one,per rex. oro . in is patruin. ct ibi Bald. C. commvn. utriustud ubi res empta per socium, etiam omnium bonorum nomine suo de pecunia comuni, sibi soli acquiritur, adeo Psecius tantum agere potest ad pecuniam cietati deterendam,&non ad rem ipsam communicandam, tC-ste Bart. adi. Titium aut mulum. g. altero. Gr- ea D. de admiss. tui. que sequitur Ioan . de AD a. cons. s. Si hoc in soc ietate omni u bonorum, in qua praesentia & futura includuntur, quanto magis dicendum foret in sociis lucri&quaestus, prout sunt maritus M uxor. Hoc argumetum confirmat praedictas solutioncs,&fuit de mente Anchari in aeconsur. A ng. VIII. Fulgos confiLaop. AE ST IO XXII.
Maritus nunquid habeat in totum, sine consensu uxoris, potestatem alienandi bosia, constante matrimonio acquisita3
: S V. M M'A R I a. I Bona constante murimonio actust a mari
rus sine uxoris consensu Menare poteri
a Dominium directam iure innititur nasuri
y Mulier sine cosensi viri bona,duranu constigio acquisita, non potest avenare. or nn. Is Dominu doris directum est penes mali.
s F in rem habemscommunem cum alis ,po rea eam astero inuito selus alienare. Dominium,etia iure innitarur natur muliere per maritumposse a erri, τοὶ a
praesumitur simulata venditis , o const.
CO N TR A verum S commune Docto. rum responsum, quo asseritur maritum bona,constante matrimonio lucrata, absque uxoris consensu alienare poste, videtur in primis 1 pugnare textus inrisero'. ibi: Nemo exhetas in parte sua alienare Iris, etsi totorum bonorum socii lat. At maritus dicitur socius lucrorum, durante matrimonio acquisitorum. Ergo de eis plus parte sua alienare nequit , eis rexI. adHemmi. δώ. Aocius. de reb. errae ibi: quia si partis tanIum aduerte dicitonem taxatiuam 2 alteralionem habuit. I l. Maritus si posset in totum bona, con sistente coniugio comparata, alienare, sequeretur quis din totum eorum posscssionem posset transferre. At consequens est falsum, ut probatur per text. In l. I. g r. de
succossedis. ibi: Vnus enim qui , sum booorum post ionem repudiare poteu, auena m non potes . Ergo & antecedens. Et non est quod obiiciatur, magnam inter repudiationem& alienationem esse differentiam , cum per alienationem aevio bene hoc in casu alicui praeiudicetur, possessioquo trans feratur, atque per repudiationem. Haec adeo procedunt, ut nec pater possessionem filio datam repti diare possit. text. in LM. C. de repud. bon possi II. Facit optime .a.dei c. oconsae ubi dicitur : heredes enim inflati, in adeundis
75쪽
cio Ioannis Friclerici Solis 1 G. T ractat.
eire dundu huius is hereduam , volun- in ex amne I. At mulier habetur in his luci is pro herede. Ergb talia lucra sine erus consensu non sunt repudianda , vel alienanda. t V. Dominium nemini sine eius voluntate aufferendum, arg. l. id quodnostrum. iar g.tur. scin re mandata. C.mandespersim, Ergo maritus sine consensu uxoris medietatem lucrorum non potest aliena re, quia per alienationem transferret d minium. V. Dominiudirectum, quod habet mulier in lucris, constante matrimonio, etiam illicis per maritum acquisitis. l. I. pro
Iur.&ibid. Accurcaddit,qubd dominium & possessio de uno transeat in alium, aequalibus portionibus. Quod Caius in l.
seq. melisis videtur exprimere, cum dicit, quis luras ciaciter traditio non interueniat, racita tamen crestur interuenire, de quo casu
plura diximus supra in q. xo. Hoc t inquam dominiu directu iure innititur naturali, quod cordibus nostris est infixum, a nobis inseparabile ut testatur August. a. confess. dum ait. Lexmquamstrapta increvi bin hominum, qωd nee vlla quidem dolet iniquitas.& cst text. in β sed ruratia.Inst.de im nπ.gent. or risu Ex quo videtur huius partis veritas apparere. Nam ponamus i u. re ciuili , hanc lucrorum alienationem
eontra volutatem uxoris marito esse concessam:tamen ista concessio plane nihil o. peraretur, quia ius naturale est fortius &efficacius, quam sit ius legale, nec non naturalis ratio fortior α. essicacior . quam ulla sit humana voluntas. Hinc arguimus
hoc modo: Omne illud quod est unitum iuri naturali, non potest a nobis separari, iure legali vel humana voluntate. Sed dominium directum est unitum naturali iuri. Ergo non potest a nobis separari perius legale,vel humanam voluntatem, nisi consensus Be traditio veri domini accedat. 5 per Inst. Hrer. VI. Mulier i non potest sine licentia vi ri Iucra quoad medietatem suam aliena.
multo minus vir potest ea in totum sine v. xoris licentia alienando in alium transferre . arg. l. magis puto. g. fundum. de rebor.
Quod enim marito non detur plus iuris hoc in casu, quam uxori, probatur ex eo, se coniuges Gietatem horum lucrorum cotraxerint. At costat quod uni secto non concedatur plus iuris quam alteri,ut sparsim per tot ris. D.s videre est. Per haec & similia argumenta quae breuitati studendo omittimus, videtur concludi posse , maritum non posse sine uxoris cq sensu lucra, constante connubio acquisit nisi quoad partem suam alienare.
V A M vis praedicta contraria modo ciequentem videantur arctare conclusionem : tamen perquirendo i intimam legum medullam , Doctorumq;ra tiones & argumenta syncere perscrutando, ista penitus haud obstare dicendum est. Nam ad i. quod attinet contrarium, dicimus inter maritum re socium hoc in casu magnam esse differentiam. Suar. ad
enim ex causa solus habet liberam alienandi facultatem, socius vero non . Inenis. strosit.&similes supra allegatas. Et sic differt hoc in casu maritus a socio. Ad I l. responde, quod quamuis per alienationem rei acquisitae, possessio & do.
minium transferatur: tamen per hoc non praeiudicatur mulieri, cum illi tantum amarito vel emptore restituatur, quantum per alienationem ei auffertur. Nam viro non datur alienandi facultas in fraudem uxoris,ut in exceptione sequentisc Onclusionis dicitur. Et licet mulier horum lucrorum quoad medietatem uiam habear dominium: tamen maritus corum est administrator & gubernator, ac licite ea incommodum uxoris permutare, & in a. lium transferre potest.
Dotis ' dominium directum est penes
ibi: cum ear- ω dotales s ab inuto vorus erint, se natinaliter meimpermansierim dominis. Attamen maritus illud ex causa uti ii vel necessaria in alium transferre porest, ars. II.abenasionessam. rast.& hoc ratione familiae Ac liberorum seorum, quo rum commodum illi semper quaerendum est, etiam muliere non consentiente, ut ipsa naturalis ratio suadeti Sic non minus dominium lucrorum alienare &in alium transferre potest, modo mulieri liberisq.
76쪽
suis expediat. Sunt igitur praedictae leges
hoc in casu limitandae, ut non procedant, quando maritus in commodum & utilitatem uxoris eius possessionem de dominium in alium transfert.
II l. Contrarium hoc modo tollitur. In repudianda hereditate heredis voluntas ideo requiritur, quia post repudiationem iam factam hereditas est amissa,neque heredi dat ut amplius adeundi potestas. In alienatione autem lucrorum mulieris non idem. Nam licet ea alienentur: tamen alia in eorum locum substituuntur, vel si non substituantur alienatio non tenet, quia mulier potest re vindicare a marito,
si sit mobilis , si immobilis a posscssore,
Gome et .adiso. seqq. Tragri. nMI . Ad i V. contrarium tollendum repetimus solutionem I I. argumenti, addimus-q ae quod quidem per alienationem trafferatur dominium , sed aliud substituatur,hoc est,earum rerum quae per istam alienationem comparantur , e 4m vir in fraudem uxoris planὸ alienare nequeat, ut modo dicetur. V. Contrarium quamuis valde de eo oppositum sit, nos tamen non deterret, quia respondemus ut ad secundum argum .r spondimus ; illamq; responsionem corroboramus , nempe qubd maritus habeat potestatem transferedi dominium in casu sibi necessario , in quo pcrmittitur ei alienare, non tamen in alio casu sibi non necessario. Et hoc probamus argumento
eorum, quae dicuntur de t fisco, qui licet
habeat rem communem cum alio, tamen illam rem totam potest inuito secio alienare, & alienando dominium transfer. re, non selum suae partis, cuius est domi, nus, sed etiam partis sui socij, cuius non cst dominus,& hoc ratione communionis,
quam habet in re ex quodam priuilegio
Bald. accedit L cum duobus. g. idem responAn .pras c. hocque iuste ad maritum applicamus, qui licet constante matrimoniorion habeat dominium respectu partisvxoris, tame ex priuilegio maritali , illi spe. Cialiter concesso, non solum illi potestas transferendi domini v quoad partem sua, sed etiam quoad partem uxoris compctit. Sed tenendo quod dominium iure in . nitatur naturae, haec sol titio facile subuerti posse videtur. Nam licet de iure ciuili pri
uilegium alienandi marito concessum sit: non tamen de iure naturali,&idebillud priuilegium non videtur esse attendendum, quia per ius ciuileius naturale non
Replica t falsum esse, quod dominium sit
iuris naturalis,neq; hoc probatur e X d. l. s.ctili I. quia una loquitur de iure gentium, altera disponit furtu iure naturali esse phibit u , quia ex sui natura est malum. I motac. d. l. I. Optimc pro nobis, quia probat quod dominium sit iuris gentium, tu S autem gentium potest interdum a iure ciuili minui & augeri. Vnde patet quod praedicta non obstent. Sed argumentando ex di. i. ista solutio rursus subuerti videtar, quia si furtum a iure naturali sit prohibitum, sequitur quod cliam de codem iure rerum dominia snt inuenta. Nam si de
eodem iure non essent dominia rerum, sed omnibus omnia comunia, scquercturquod furtum fieri non posset, quia quod
suum est, vel sibi cum altero commune, nemo furari potest . Duplicamus, Ut alit ea breuiter tactum, furtum ideo itarc naturae esse prohibitum, quia ratione piauae hominis intentionis iuri naturae contrariatur,&sc non propter res, scd propter prauam hominis intentionem, lege naturali surtum interdictum reperiri. .
Iterum praedistam nihilominus tenodo solutionem aliter respondemus. Nam posto quod directum domiolum iure in .
nitatur naturae,& per consequens sine licetia mulieris ab ea auurri nequcat: nobis tamen haud obstare vidctur,quia Vir alienando nod auocri mulicri dominium, licet interdum rem unam in aliam transmutet . domini u enim mulieris rem stimper sequitur,& illud quod cxta comparatur, mulier illico in suam potestatem recipit, sicqi dominium ineste tu non amitti tur,sed iapit naturam prioris do in b,tanquam surrogatum surrogati. l. parabolam. C. de Epist. O cleris. l. vnis. C. dercium fuerat. Ins. de actio. c. cum tu.de ur. c. - clesia S. Ma .uti t. nae Han C sel utionem. corroboramus per d. l. I. proso c. ubi considera dictionem istram,continuo, q uae addit Accurl ibid. continuo enim possesso
de dominum talium rerum in maritum de uxorem traffertur, tum d. I. sel. U.eoael ideoque propter momentum illud trans- Iationis aut transmutationis, non putatur dominium immutatum, quia illud in ani-
77쪽
mo consistit, cum sitius. Bart. & Dd. in siquis vi. f. dysterentia. de aequir. velamites . quod in anirno consistit, qui continuo tem, vel ill ud quod ex ea comparatur, sequitur. Sed dices fortassis, quomodo pos sibile sit, dominium alicuius rei in alium trafferre, & illud non amittere: sunt enim haec duo contraria, quae smul consistere nequeunt e Respondetur quod propter istam momentaneam translationem,& ere una in aliani mutationem, non videatur
in effectu domini uam liliam. Nam quem admodum quis habet & tenet possessionem,& dominium plurium animalium,
licet multa moriantur: tamen quia unum ex altero oritur, semper transrcrtur dominium de uno in aliud , licet centies permutentur. Longe vero aliud dicendum est de dominio, quod vel vi, voliudicia. li sententia ait stertur, quoniam illud nihil creat , nihilque post sic relinquere potest,hoc vero licet semel in alium trans.
latum , tamen quasi nunquam translatum apparet. Huc acco noda quae di simus in Ira I. nostro conIuuer de lacro dor. qua 's . Tertio aliter soluendo, pone maritum nunquam alienare bona,constante matri monio acquisita, sine consensu uxoris,
quod semper inter coniuges bonos mutuoque amore se prosequentes in usu est, sed ii forte contingeret, quod mulier non vellet consentire in aliena ionem, quod saepe fit a mulieribus iracundis & stolidis, quaeritur an maritus eo non obstante possit alienare bonaρdicendum est quod sic. Nam scitis, quod curator possit bona eorum, qui propter mentis defectum illis commendantur, alienare, & omninb, si il- .lis proficuum fuerit, eorum dominium in
alium transferre. Sic non minus maritus
potest bona stolidae uxoris, etiam cacon. tradicunte , modo ill i expediat, alic nare,& prorsus eorum dominium in alium transferre. O .nnes verδ uxores, viris alienationem iniuste denegantes, esse insipidas, sal tem in casu alienationis, tali prO-hatur ratione. Vir si fraudulenter rem v-xoris alienaret, teneretur ipse vel emptorei ad restitutionem, ut infra dicemus,&se uxori est satis prospectum de iure, ut nullum datianum incurrere possit. Si iam vir insipienter vel fraudulenter rem uxo ris alienaret, proprium sentiret damnum, sed hoc minimc praesumendum: primb
non in sapiemer, propter curam &amorem uxoris,&liberorum suorum, quibus
ut melius Pspicere possit, nocte dieq; praemeditatur, non fraudulenter, quia nemo commodum suum laetare,&sibi ipsistata dulenter austerre praesumitur, quod faceret maritus fraudulenter accndo, reneret enim omne damnia resarcire uxori. Quid igitur dicendum Z Vxores, quaecunque denegant viris consensum in rebus alienandis,esse stolidas, iracundas, prorsiisque dementes: plerumq; enim ipsarum foeminarum consilia, aduersiis proprium inueniuntur laborare commodum, ut dicitur in l. -.spater. m P. C. des Val. Ergo possunt viti earum bona, ranquam hominum dementium,si illis proficuum fuerit,&liciis
corum dominium in alium transferre.
lam millies ponatis qui, d dominium di.
rectu ui iure innitatur naturali, sitq; amulicre insepar abit et tamen si iplarari quam incana proprium aspernet conm Odu, poterit ab ea transterta dominium, canquam
a muliere insipida, quod ipsi naturali rationi omnique iuri conta Cnis.
Postremo si ves is tenere per t. 7 . si quis
societatem. pro soc. quod mulicr non habeat dominium lucrorum constans ma trimonio, sed eo soluto, vel quod dominium non sit iuris naturalis, ut vult Dyn. in c. V. mdustum . de reg. iur. nu. aa. facile dictum contrarium tolletur. Ves deuique hoc modo responde, quod maritus non transferat dominium bonorum uxoriS,co modo S Iatione, qua est naturaliter quoad aestimationem in uxore, sed qua est cui iliter quoad exercitati in inarito, quod in utiliter vendendo & emendo consistit, argum.corum quae diximus in Iract.conrr uersia dote.q. Io. Ursac.IGI. is lagita con an te. detine dot. V. Argumentum 'non obstare ostenditur ex eo,quod mulier transeat in po: est alem viri,&sic merito plus honori S dc po e statis conceditur marito, quam VXOri, hocque a Deo ipso constitutum esse propter prim si mulieris praeuaricationem,docetur Genes e. q. s. mulur. dc vidC
ritinsucta, fetootest. oc alia addi ratio, ni- intrum quod mulieres sint fragiles & facile decipiantur, teste Baldo adi. a. mers nos
hanc. C. de adopt. ιμι.inc ori . deverb signif& testatur Euripid. apud Stobae. m. o. in haec verba:
78쪽
Omnium ινυ an ara sunt semente aedis generalis licet habeat mandatum tenenstra, uiseres miserrima stirpssmus: quod possit in re sibi mandata facere, ut in suommum vorare magnis opibus re sua, tamen non potest illa bona donare, Maritum comparare,stcorporis dominum neque dilapidare, ut pulchre not. Bald. ad Accipere, quod omni malo deterius ea.
Vnde m crito mulier sine viri licentia
nihil agit. dict. indeb. l. sipater. qua instauae credi Con-His adde quςdam in conuenientia,quq
firmatur cliam ista exceptio ex eo, quddex contraria possent procedi opinione. socio etiam res venales non detur pote-Primb quδd maritus, si uxor non consen- stas fraudulenter vendendi vel aliena n. tiret, eam excoriaret, & vi ad consentum di, secun d. Glos. & Bald. in Ratio compelleret, unde inter eos rixae innume. est, quia fraudulentam alienationem sibi rabiles, perpetuaeque orirentur discordi q.
inuicem mandare non videntur, ad quod minime cile oportet C. ne curator. g. r.es tex.1n creditor. g. Luciw. mandAd. dor. dent. Sed cum mulier non habeat& ibi Bart. Bald. Albertc. & communiter potestatem prohibendi virum lucra alie- Dd. idem Bart. adl. . in n. de praer.μ l. nare, Vir,quandocunque ei proficuum fue- oris l. r. in .prin. de let. r. is in isdeἰ-rit,ea libere & pacifice alienabit,sicque ri- commisa. g si c. insin. delet. s Paris de Pal. xam & perfidiam euitabunt.
Secundo, quod forsan mulier nuquam fidei. Inst.de actio. S: ibi Ioan. Fab. & Ioan .
in alienationem consentiret, licet maxi- deIm. inum Commodum ex tali alienatione illi
Haec exceptio procedit etiam, quando profuturum esset, cum saepissime foeminae maritus t res lucratas pro modico pre-
propria aspernent Commoda,ut dicitur Intio vendidit, quia praelum itur simulata
Bald. in c. I. g.donare qua H.fendiorer. alien. iterum in alienatione conssentiret, tamen Et quamuis maritus vendens non pol quia est inconstans & momentanea,LFrit repetere partem suam. falso. C. decum. m. i. cum te. C. de istis testam. I. reprehen-rer. H. LIa .poraronem. C. de donis. ibi: 'nio.
denda. C. deinψhi. orsub fit. sub conrifact. d. e. nem propriam , rebus nondum diuisis , nemo forin. in s . de singulis momentis vo . prohibetur titulo donationis In altum transfer. tum & consilium mutaret, dicens se essere , musto magis guur syuam partim ritulo circumuentam a marito, suisque suaso
ilibus ad hoc introductam, & sic illuderet tamen uxor vel cius heredos fiam par
ipsum, atque se spenso ut dicitur irride-lcm, a marito dolose vel inutiliter alieret naso,quod esse non debet. natam, repc t re pollunt. l. p. of cium. ae rei
IV. Quod tolleretur commercium &n-vInae cuius verba sunt: τίI enim pici ac cultas contrahendi marito.
rem meam esse, necesse habebitis sor resilue-V. Quod bona superlucratacssicerenturre . qui non obiecit aliquam exceptronem. in
in alienabilia, quod fieri est prohibitum. .etusae irato aurem ab Ommius,qui renem es Plura quidem possent allegari incon habent restituendi faculta Iem,periisse. Non uenientia , quae breuitatis caula omitti ab eo qua vendidit, scd qui rem habet, remus, cum ex uno posito in conuenienti petendi potestas mulieri datur, text. In l. I. plura sequantur. text. intratos. ciderescinae
ubi in rem acI. quae ἱ sic habet. In rem actio, Vendes in c. tua nos.decoseri cta u. Bar.ad Anon contra venditorem sed contrapsidenti m M siplures. g. in arrogato. de vulei, oryap.AU.
Cocludimus quod maritus habeat sine Hoc quidam dicunt etiam procedere, uxoris consensu, ni odb illi suaeque uxoris pretium iuste solutum sit, sed in prauos expediat, liberam alienandi potestatem
usus conuel sum, utpote in ludo, vel in alluera constante coniugio acquisita.
lea , & maxime s emptor participauit OEiusdem l conclusionis cxceptio pri- de fraude, ut quia sciebat rem ad aliud
lina est, nisi maritus alienaret animo diss- vcnditam, Δ nihilominus collusit cumpa alii vel donandi.Glos in nemo exsocin movenditore, vel alia fraude usus fuerit: non 'c.-ilii Bata pro Ioc. & facit ad hoc cluod enim debet ex dolo lucrum reportare, dicitur de procuratore. Nam procurator argum. isquis cumsciret. a.'iston pro empt.lsi
79쪽
6 loannis Friderici Solis I C. Tractat.
dendo conlumpsit, secus tame dicendum uiscumfret. lest in marito , cuius potostatem ita non
Secunda exceptio ' maritus ldebemus constringere, praesertim cum aer delictum alienaret medietatem, tu - lipse sit, qui suo labore & industria tota rorum ad mulierem spectantem. Nam li- ferme bona lucretur. Suar. ad a.deiasgaret habeat per legem liberam alienandi &
id ministradi potestarem bona uxoris: tamen hoc intelligendum cst per contra non delictum, ea texi sing. svnis. I l. ini tentat lucrari, nullam poenam incurrit. Αtis qui ludit tentat lucrari. Er go nullam poenam incurrit, hoc est, illudn Ly. C. debon rostra . 6cibi Bald. 04; interpretes. Ioan . de imo t. int nita. g.siis υdigalib. de da mixfri . consis. ubi praedictum text. reputat unicum & sing. lasadg. assitisnes.coLLI .de astio.
V AEST I O XXII LQu ritur num illud, quod unus coniunx de bonis, constante coniugio acquisitis, ludendo, vel in alios prauos ustis conuertendo, consumpsit, soluto matrimonio in eius dun. taxat partem sitim putan-
quod ludendo ami tit, in suam partem non debet imputari. Ex quo arg. pater, quΘd licet ludens male quodammodo ludendo faciat, tamen cum hoc fiat animo lucrandi,&nodes audandi uxorem,quod illi hoc nocere non debeat. II l. Damnum quod venit fortuito, toti societati est imputandum. l. G. socium. f. I. pro sec. Sed damnum quod contingit ex
lusu, venit sortuito, quia venit citra considerationem ludentis. Ergo toti Cicta. ti, id est,tam uxori,quam marito,est imputandum.
t V. Quod consuetudo permittit, ius ciui te i m p u gna re non pote st. e. .
a Ludendo conicinx quod consumsi insuam parrem non esse imputaniam consenudo comproMi. . Ludendo Iuta commitIIIur culpa. ornu. 7.s Meretricando coniunx quod censum s in suam partem imputaguri Gome in ab Aadore taxatur. δ Damnum quod venit exsus non vemison
monitio. l. a C. quae fit long. consura. Ait consuetudo permittit,ut illud quod coniunx ludendo consumpsit in suam partem non impuretur,tcste Suar. dlo ubi dicit, recurre ad v- sum, additq; ibi d. se nunquam vidisse ob tentum,quod in hisce&similibus cas bus, fieret marito in partem sua imputatio. Ergo illud ius ciuile impugnare non potest. Additur, quod haec consuetudo sit rationabilis & salutaris , cum per illam multa evitentur pericula, rixae se alia multa incommoda, quae alias inter virum & v. xorem, vel eorum heredes orirentur. Sechoc damnum duntaxat uni imputandum esset. Quare merito videtur admittenda,& non praua vel irrationabilis dicenda. Hiice pro parte negativa apparet con eludendum.
ro Scaevolam ICeila libenter L e.
Hanc partem Suar. d.loc.& GomeT Mael fo q. Tauranu. 3. ubi dicit,quod maritus ludendo et meretricando consumpsit, in suam partem non esse computan-
TVR is rigore ' & subtilibus considera-ationibus omissis,negatiuam sententiam esse magis usui consentaneam dicendum videtur. l. Quia argumenta de societate dum, cum hoc casu & vitio proprio mariti
loquentia in totum non proced ut in maDR-D I C T I s argumentis ' non consideratis, veritate sequentis coclusionis
trimonio, ut patet ex eo, is marito detur potestas lucra alienandi non autem socio, quoad poterimus,luebimur. Et no obstas L .fotium. o P. Quare licet uni sociorumli. quod dictum est,ea quae de societate di in partem suam computetur, quod lu-l posita sunt, in totum in matrimoni nor pro
80쪽
procedere, quia responde quod non sequatur , lura de lusu disponentia in societate procedunt. Ergo non in matrimonio, cum hoc nullibi inueniatur exceptum, licet alias non negemus, quaedam inueniri in societate,quae incoiugali statu non procedunt. Verum qubdiura, tuae disponunt de ludo,ab lute loquantur,tam in matrimonio , quam in societate ' patet ex l. pactum. decollat.-ibi Θη. ubi dicitur,quod ludendo lata culpa committatur, talis autem cu lpa aequiparatur dolo, I quia Nervi. duras dolus vero est prohibitus inter virum & uxorem, & si quis ex eis dolum
g. damna. pro sic. ubis commune damnum fa- si nuuldois aut culpa acciderit. Vndc patet quod coniugi debeat imputari in partem suam,quod ludendo consumpsit. Hinc etiam t est quod maritus vel uxor meretricando consumpsit, quod illi hoc
quoque in sortem computetur, cum meretricari sit dolus, i sero. 9sadolescens. demand Baud. in Au .ex testamento.decollande hoc autem damno nihil imputatur parti innocenti. d. g. damna. Ad hanc selucionem confirmandam est textan Liae.. g.MI. prosec. ubi lex aitu vadis alea ais ad rerive riderit sic , medis non est laturin. Notahi
nem MDeo, vim aerata ea , aut arbusasuccisa, asabitur mihi detrimentam iuuisio communi diuidundo, quia quicquid in re communicia pasci admissumeo , Gisiario continetur. facIunt etiam optime ad propositumem . tit. idem sext. in I. inter coheredes.*.F.
runσί nemo. g. Hud quia redari Ut ex Hisbus. de noxia. ubi est casus,quando unus ex sociis propter suum delictum ad aliquid condemnatur, quod hoc societati non impuretur. Idem est text.cxpresso alearum lusum prohibens, in auth. aleamni . C. de
His ' praemissis, fatis mirari non possumus, quod GomeZ. adae LIO. Taurinum. s.
tam rotundo sit locutus, quod mulier debeat carere, quod vir de sua parte lucrorum meretricando consumpsit. Dicit hoc casu & vitio mariti fieri, dc ideo uxori comportandum. Egregia sane ratio, homine nescio quali digna. Fit vitio mariti, si furatur,occidar prodit, &c. Sed ubi quaeso scripto relictum est, quis d horum delictorum poenas & damna mulier una muri viro subire debeat nullibi sanc hoc reperietur, ut supra declaratum, & probatur
donat. inter vir. or ux. lsancimus. U-.sis l. rastrii sint se Ad ll. procedendo oppositum,dicimus quod maior eius propositio ab luto non procedat. Nam multi tentant lucrari,qui maximam incurrunt poenam, puta, adulterando,fiarando,spoliando,& similia tra etando. Vndtis qui ludit, tentat quidem lucrari, sed ex eo non sequitur, ut id quod perdit in lusu, in suam partem non debeat imputari, quia is modus lucrandia iure inuenitur prohibitus, ut supra declaratum. Quare pro maiori solutione praedictum argumentum conuertendo sic formemus. Qui tentat lucrari per modum, a iure ciuili prohibitum, illicito tu. cratur. At is qui ludendo conatur lv. crari , tentat per modum a iure ciuili prohibitum lucrari, cum t ludus descedat exi Crimine, rex incnam Adus.edi. hic es eis text.gisfor Bara. quem sequitur Baldin g.rsiis verrirnpr-.consis. Digest. Ergo illicite tu cratur. Praeterea licet quis habeat ani mulucrandi, tamen cum ita non intendat tu crari, ut cupiat lucro perfrui, non dicitur propriHucrari. Sed aleator lucra quidem optat, non ut illis perfruatur, sed ut illa cum collusoribus effundat, & spe futuri lucri proprias opes prodigat. Ergo aleatorno dicitur Jprie haberca nimii lucrandi. Ad III. argumentum responde, quod eius minor propositio sit falsa, quia i damnum quod venit ex lusu, non venit fortui id, sed data ad hoc opera lusoris. Nam licet sors eius incerta sit: tamen Iusus ludenti, ex quo causatur sors fortunij ses in fortunij, non est incertus. Verum quod venit fortuito, minimὸ trahit causam efficientem ab homine, ut sors lusus a ludente , sed casu per semet vcni t. Vnde praedictum oppositum non obstat. Negatur maior I V.argumenti,quia indistincie verum non est, ius ciuile impugnare non posse, quod consuetudo permittit,cum irrationabile quandoque prauumque admittat consuetudo, quod per
utrumq; ius, tam ciuile quam canonicum impugnatur,e.adaudientiam.e.'venerabilis. or . de consuer. eo ira. c. qua contra. aest. Lc. I. de consura. tu. s. Consuetudinem vero prohibentem hanc imputationem, esse