장음표시 사용
221쪽
er onera, his artibus miseri fascinantur, ait Sanctus Nilus; obiectium hoe proprio
in Aeet lumine coloratum non videmus i non tanti m non libramus onera , sed nequidem vires no stras merimur, an illis: ferendis sint pares, Veνtim asotitam haec ignorant, fra lys praeesse praepiarum existimast, 3A rco facile in barathrum se demergunt.
I Iare illa dementia est, in quam Samsti Prosperi feruor insurgebat, quod scilicet in saeris dignitatibus commoda, opes, tituli degustantur, sed illud Ezechielis ne- Euch. H. gligitur Va Pastaribus: vel dementis, vel imp ij hoc esse quis neget e ad bac
coniremiscat,ns qui auι non intestigit, aut fotura non credit.
Sane fastidiosus nimis essem, si Sanctos omnes magistros, qui stylum in vulnera
ambitionis vibrarunt, recensere animo esset; illud scias, omnes unani mes in hoc vitium laeertos mouisse. Hinc est, ut cum superitis venustissima haec imago, quae dicitur honor, 'explicata nobis suerit, eiusque veneres, lenocinia, leporcs totaque clegantia, qua Helenae similis omnium sibi animos rapit, fuerit patefacta , sip.irium nunc educere cogamur , & in decem allatis rationibus eius detormitatem placuit ex alia parte,quae dicitur anas, ostendere illaec enim subdole, & se fraudulenter ob uelans,ne nos e terreat, se postea videndam praebet, cum nimis indecorum est dicere, non puta ram ; quia antem imbecilles adeo aliquorum oculi sunt, ut ad eius aspectum sistere diu non valeant, ad eorum lucem in re tanti ponderis roborandam collyrio quodam salutari utimur: hoc autem est, ut breuillime dicam , ne ducendis exerci tibus praeesse appetamus, nisi prius rudimentis militiae positis , inter pugnas, dc praelia profecerimus.
An Episcopalem dignitatem oblatam commemdabilius sit excipere, Vel repellere,
ΗΑ C dissicultate innodatus ad huius bivii marginem deuenit quidam ad Comlonienses infulas accersitus , & a Ditio Bernardo sciscitatus, quanam proce. dere via deberet , responsionem ab eo retulit, ipsa mei interrogationet obsuriorem r nullus hominum est, ait Bernardus, qui hac in re cella nos ducere possit via: s enim a Deo vocaris , quis adeo fuerit audax, ut te inde repellat ὸ si v : 6 lpis te trahat ambitio, quis pariter adeo imprudens sit, ut ad illam suscipiendam impellat ' Deus forsitan υoeat, quis audeaι dissuadere forιὰ non vocat, quis apiror in .aνe consa ι at sed dissicilius illud est, quod quis attingere iba solertia valeat, an a Deo voceris nee ne incertum fauu hoc est , sed maxime certum periculum est, quo laborat,qui ad erudiendos alios operam suam spondet, si praesertim vitiorum via reiecta, seria licet scra poenitenti .i non resipiscat, quanquam inopina ta conuersione humanos animos immutare, dissicile Deo non siti statuit demum ad tam obscuram rem ill histrandam, non satis sibi luminis eIse, adeoque suis tantum precibus Diuinam illi opem oraturum. Si ergo tanta sapientia, tanta pietate , sanctitate tam ardenti spectatissimus vir nexus istos eκoluere, hanc dirimere quaestionem dissidit, qui mihi licue in rem suscipere dirimendam e si tot inter diuinae sapientiae fulgores ipsarmet Aquilae quodammodo caligant, quae nox me noctuam obruet si labyrinil, is hiscς ambagibus tenentur Dedali, an illuc sponte me illaqueaturus accedam ' quid vero Z diuino mihi sydere effulgente & caelesti sapicntia, quae vetam Ariadnam refert, filum i exhibente, tam irretitas ambages ingi edi iann recuso. Primo quidem non sine iustitiae vulnere inficiali quis potest, commendabilius esses aeris dignitatibus abstinere , ni ii populorum vel caritas vel nece istas te ad eas induendas impellat: licet enim prohatissimae lim , si talio sua spectetur, sacr edignitates Christi authoritate conditae, & ad sidci storiam sali itemque gentiu uui exornatat i quia tamen , Ut venerati9nem sib: a populis compararent, imperio, ti-
222쪽
Caput Τrigesimumseptimum. 2 I ς
, tulis , opibus, ut superius ex Aquinatis magistri sententia doeulmus i illustrare deis
euit: hine est, ut nostrae deprauatae cupiditati periculosae admodum sint: eum enim frequentissime finem med ijs postponamus, & illis , quae sensibus voluptatem affetunt, inhaerentes , alia , quae virtutis amaritiem sapiunt, repellamus, superbiam in Sanctuarij sede regnaturam locamus, de profanis sacra supponimus: praeterea tot euris molesti js, angoribus , obsidentur, ut non moderationis titulo, sed ipsius pruindentiae lese reicitamus illas oportet: dignitatum certe repulsa, iuxta Theologi Aia, q Dquinatis , aliorumque sapientum suffragia, votis suscipiendis idonea materia est,' 'adebque , ut Theologico idiomate, dicitur est de meliori bona. At eui non videatur hanc litem diremisse Diuus Hyeronimus P hie enim a quodam Iudaicie legis magistro, quem Rabinum vocant, interrogatus, quis nam eoae mendabilius sessisset, an Moyses suae gentis regimen diu excutiens, an listas, qui ad populos concionibus, & vaticiaijs erudiendos, ultro se obtulit, excelse respondit, utrumque diuersa ratione qua ducti fuerant commendandum , sed nostrata, B imitatione Moysem digniorem, eo quod ea sint ambitionis pericula, ta in uberes,& ingentes noxarum opportunitates, ut saluti suae utilius consulat, qui munus licet a Deo oblatum reiiciat, quam qui promotus illud excipiat. Eadem prope via Sanctus Gregorius Nagianaenus incedit: hie enim saer, dignitati suseipiendae nunquam acquieuit, nisi postquam diu fortissime reluctatus,auctoritate Sancti Gregorij sui Parentis, & Diui Basili j sui familiatis, pia tandem vi adactus, illi se ponderi premendum dedit ; licet autem ea cum fidei integritate, &esistitatis ardore, quo spectatissimus orbi Christiano fuit, tantum ministerium exerceret, adhuc tamen peracutis angoribus, & perenni quodam conicientiae morsu eluetabatur, ae si nimis is facilem ad tantam molem capessendam eorum eonsilijs praebuisset: qua propter, Vt oblatrantis conscientiae motus sedaret, animo suo, ut ipse reseri, reuoluebat, aeque laudabile esse, vel repellere vel suscipere dignitates: Moysen una sibi ex parte ob ijciens, non semel regimen recusantem , ex alia Aaron promptissime idem assumentem , hinc Hieremiam concionandi prouinciae coactu C vae ntem, inde Isaiam eidem promptissimὸ incumbentem t ex hoc igitur nec illos damnandoseensebat, qui paratissimi dignitates excipiunt, nee qui fortiter easdem teiicerent: ponderis illi molem caute sermidarunt, diuina hi virtute lubnixi forti. ter susceperunt: His rationibus me Usum iocame, ac mihi animas ferri instar paula ota iniim cedit o emollitur, sic ipse: lauiusmodi rationibus magicis uibusdam veluti ar- P stiritibus sapienter animum suum vi r Sanctissimus fascinabat, & sanctis quibusdam pret-stigiis animi motus soporabat, ut hilarius opus pergeret inchoatum: adhuc tamen inspectis innumeris, quae circunstant, periculis, securiorem viam eam esse pronun-eiat, quae dignitates modestia duce repellit, Apud Deum melior fortasses θρυ.
stantior tarditas in admittenda dignitate,quam nonnullorum celeνitas.
Uerae virtutis est honoribus aduersari, de humiliter demissEque de se ipsa sentiens alijs refugit eminere: ex magna autem aestimatione, qua sacras sedes metitur eorum virtutes, qui tam excelso Sacerdotio designantur,eis,qui thiaram frontibus Dsuis imponunt, cum Isaia respondet, Non sum medicus , ct in domo mea nos est pa- , nit nec υestimemum, nolite constituere Principem populi: quae mihi ad tantum munus aptitudo quis animus Θ quae vires t aliena vulnera mederi nescio I doctrinae pruindentiaeque pane destituor, & ea veste, quae Operiet multitudinem peccatoνam spoliatus incedo i qui mihi uni consulere vix possum, qua ratione liceat iam ingentis populi saluti prospicere e aliis igitur haec subsellia destinetis, quae viribus meis imparia, meoque genio aduersa, alijs vltro assidenda relinquo: sic ipsi: sed quam diuer- sh eorum ambitio resonat, de quibus Diuus Hyeronimus superius allata Isaiae ver-ha explieans ait, Quanti panem non habenoes , cr υ imemum cum ipsi esuriant, ct ;,iae nudi sina atas alimonia, θ υeses promiιtunt, ct pleni vulneribus medicos s. Use
iactant, nec feruenι ιιιud Mosicum , prouide alium araem mittas. Ex d, 4-Hie exprimi ab Isaia eorum imaginem Sanctus Magister docet, qui pietati studentes multis allatis exeusationibus sacras sedes sugiebant ; ex his ad Heliodorum seribens huiusmodi fuisse Nepotianum narrat, qui tam ea quo magis alienum stat saetis Itisulis praedicabat , eb se digniorem illis exhibebat,&quo se magis impa
223쪽
rem illis induendis faciebat, eo suffragij somnium ad illas ardentius efferebatur, se ab illis abducebat , sed ab alijs adducebatur ad eas , repellebat illas a se , eoque Amagis illat eum coronaturae accedebant, adeo ut eius repulsis illae potius vocaren- , , tur et sed audiatur ipsemet Hyeronimus βοarebaiar se ferre non postse, edi iuuenilem
ararem incongraam Sacerdotio causabatum. sed quanto magis repaguaba tanto magis in se studia omniam concitabat, σ merebatur negando quod esse nolebat, eoque dignia νινaι qu. magis se clamabat indignam. Vidimus Τιmotbeam nostri temporis .
Quandam enim vim arcanam habet humilitas, ut eam , quae dignitates ερ gl tiam fugit, gloria dignitatesque sequantur; fugit quaerentes gloria, sed quaerit su- gientes: Prι matu πιensem se desidem , desidera.tem si oditissic Chrysostomus , &quod potissimum est, ipsi sinet humanis animis naturet auspieio insinuatum est , ut
honorum titulorumque contemptores veneratione magna habeantur, eos vero ,
qui superbiae remigio honoribus velificantur, floccipendant, & rideant. Conuiuio, quod multis Philosophis instruxit magni Alexandri magnus genitor Philippus allidens,discutiendum hoc problema proposuit; quid nam i h limius, & excellentius effet in orbe terrarum e permultis hinc inde iactatis, omnium plausu fuit exceptus , qui excellentissimum omnium eum pronunciauit , qui fastigia honorum dignitatumque iubar aspernans , illa reijceret, animoque inuicto ealcaret: profecto, Liuio teste, quale spectaculum dari potest excelsius, regio que animo dignius, quam triumphorum laureas, & imperii fasces recusare Nallairna bus praestanιior, nullumque imserium excellentias est, quam noue imperare,drtyiumphare. sic tantus scriptor.
Hinc ad Plutarchum scribens Traianus 'sar, eandide pronunciauit, maiori se inuidia prosequi Cincinnatum, Scipio aem , Catonemque e triumphis , & prese-fecturis reiectis, quam cIarissimis e victoriis eoilectis: quantam enim istarum par- tem sibi sortuna arrogauit i cum dignitates reijcere, ad inuicti tantum animi sortitudinem referre possit. De Scipione, quem superitis memorauimus, verba faciens Ualerius Maximus, egregio eum coronat encoinio eius fortitudinem celebrans, qua Consulatus, &perpetuam Dictaturam constantissime illi totius suffragio Senatus oblatam, magnanime reiecit, hetc demum scribens, Atque ita pene tantam is recusandis honorιbus gessis, quantum geserat 1n emerendis: quot alii ex Aetnicis numerari possent, qui hac in re magnum sortitudinis specimen praestiterunt ρ nec sine diuinae sapientiae consilio factum hoe dixerim, ut nulla scilicet possent illi se excusatione purgare , qui ad Diuinae humilitatis exemplar edocti tanta ambitione fatigantur, ut sacra subsellia assequantur: ut itaque Germanici magnanimitatem tanto plausu commendatam a Tacito praeteream, quis Constantini moderationem non admiretur, qui toti exerei tui Caesareum diadema eius fronti imponenti diu reluctatus , tandem Deessit inuictus , & quo magis ab aeeipienda laurea se auertebat, eo auidiores ad
eum ouronandum phalanges accurrebant, Diceris Imperator ardorem te depstscentis exercitus fugere conatus, equam calcaribus excιtas , sic eum laudans Eu, menius.
orbem totum in sui admirationem adduxit Theodorieus, eum Caesaream se. dem, quae mortalium omnium cupiditates exhaurit, constanti virtute despexerit; eam ille reiecit dignitatem, cuius causa, Deo neglecto, natura ipsa violata, in suum sanguinem non semel homines inhumani saeuierunt: qua propter Panegyrieum excipiens Pacatus abstinere, se non potuit,quin in haec erumperet, Audite parricida r repulsam patitur principatus , ct υnus est ambitus eandidati , ne decuis
Grandiori loquendi forma uti visus Demosthenes est apud Stobaeum, eum diceret , erecti ingeni j viros ituerorum potius sedes, quam magistratuum ςulmina sibi electuros: Duabui υνι p psitis aιtera ad tribunaι, altera ad anfreos, prodeurem
224쪽
n visam praviatarum esse eam, qua ad inferos duci : aptius forsan dixi sset , ad illas ia-
elle praecipites agi per ista .
Si autem ab honoribus adeo abhorruerunt Idolorum ipsi cultores, quorum su-eata virtus mendacissime superstitioni nitebatur , quot recenseri possent ex iis, quitum sapientia , tum pietate spectatissimi Episcopales sedes, quibus tum virtutum suffragijs eum populorum precibus accersiti , poterant insidere , toto animi robore respuerunt annon eas fugiens a se tentauit excutere Diuus Gregorius Na-ΣianZenus ὸ quid nam intentatum reliquit ad eas repellendas tum Diuus Gregorius Thauma turgus, tum Diuus Chrysostomus' saeuhiem & luxuriem simulauit integerrimus, & mItissimus, Ambrosius, insolenti quodam sanctae ambitionis modo electorum suffragia sui nominis pretio corrumpens , ut se derelicto, alijs hoc opus, & onus imponerent, nee his artibus voti compos, populi vota sua fuga prς-
uertit, auam resi flebam ne σνdinarer , po=remo cum cogereν, saltem ordinatio pro
telaretur, sed non lsit praescriptis, praeualuit impulsio, sic de se ipso vir pi)RB fimus. Ne in Antistitem deligeretur, urbes suis Episeopis viduas Diuus Augustinus fugiebat, ac si contagione quadam mortisera amarentur: cum autem infulis P it 37 vidit ornatum, quotnam quantiq; fuere gemitus, quibus cruciatus suum angorem expressit λDe se ipso fidem Sanctus Paulinus adstruit, quod fuerit multitudine gravata
te cρποιμι. Sanctus vero Ephrem licet sapientissimus, palma rem insania in simu - P' s lauit, adeo ut per fora, per vias dementis instar vagari & circumcursare visus fuerit; vestibus incomposite indutus ad carnes emendas aeeessit, & cibi parcissimus ad populi aspectum Helluonis instar eas deuorauit: iuratus, & de se refert Pio u disi iij lemaidis Antistites Synesius, vires suas omnes omnes impendisse, ne renunciare eao is tur Episcopus, ipsamque mortem Episcopali solio praepositurum: multas ego mor- ς' in 7 Mus pro Iacro ministerso eleg/ssem - SanctusGouarius ad Treuirenses insulas a RegeGalliarum Sigiberto postulat , In eius vit. tanto terrore concussis expauit,ut ad mensem,suum honorem proteIari summo ardore poposceri Dardentissime autem hoe dierum interuallo Deum orauit,ut si dignitas danda suae foret perniciosa saluti, illam omnino rescinderet; annuit exoratus Deus, immedicabili enim morbo eum affligens, simul cum vitae onere dignitatis eum honore liberauit. Sanctus vero Malachias ingenti tandem vi eoactus, quampih ait, Ad mortem me ducitis , sed obedios e man1νν: vi Brixiam reuersus eius Ecclesiae regimini sodaret Diuus Gaudentius, an non dirarum minis in eum Romanus Pontifex insum rexit e vi etiam adactus fuit, ut populorum saluti praeesset Diuus Thomas in Ecclesia Cantuariensi, Diuus Remigius in Rhemensi, Diuus Fulgentius in Ruspensi , Diuus Caesarius in Arelatensi, Diuus Ioannes in Alexandrina, in Constantinopo. litana Diuus Nicephorus: sexcentos de millenos proferre hic possem pietate illustrissimos r his omnibus e meis in Eugu bina Ecclesia praecessoribus addere legea amoris unum teneor Diuum nempe Ioannem Laudensem, post diuturna certamina hac sede donatum: pro mea tenuitate in eius laudes ad ingentis populi coro- ou, PIne' nam meae facundiae vires effudi, cum eius corpus, quod a quinquaginta di quin- g y gentis annis incorruptum adhuc permanet, in aptiorem sedem transferrem : doliis omnibus ait Diuus Gregorius,quod, Sancti υiri quo instantius fuscipere ordinem
prelationis refugiunt, a deuotis plebibus deaorsus requiνuntur: tunc enim te dignum
dignitatibus praestas , cum eas fugis velut illis indignus.
HINC apertin omnibus approbari eenseo quae superius statuimus, securius
scilicet, & utilius esse Sanctorum vestigijs adhaerentes , oblatas infulas mo-clesiereijcere, quod satis praestabimus, si nostrarum virium tenuitatem tanto muneri imparem Ostenderimus, ut enim egregie de suo more .Gregorius, stat digni vh qsant, onus tanti ordinis suscipere Ucbementer expauescunt.
225쪽
Data autem opera pronunclaui modeste id faciendum; nee enim ratione in ta suffragati illis possum, qui huius Sacerdotii dignitatem non sine aliqua pertinacia. Aanimi nota rejjci uox , cum praesertim v Iido quodam Dei instinctu ad haec non per. moueantur: nec enim decet, ut supexbiam redoleat humilitas, & eorum voluntariti, cui nobis sapientiores sunt, nostrae volvolatia arbitrium praeferatur; qua in rc aptissima sunt Diui Augustini verba Seruus Domino non debet contradscere: quae non tantum verbo docuit, sed operi Sanctus idem doctor excepit , Hipponenses insulas, ut estuomet stylo habes, qu/s fortit et recusauerat, tandem tranquille sustipiens: quapropter , ut testatur Abulensis, in more olim postum suit, ut recenter aut horandus Episcopus de suo placito requisitus, bis responderet nolo, sed tertia demum vice interrog tu Uato Produnciaret, ut stilicet prima, & secunda responissio eius animum ab omni pro rhis sirculi pompa fluxaque principatus gloria alienum ostenderet, in xealia vero responsione eius iacilitas,&obedientia eluceseeret, praesertim cum Pontificia auctorit/s msttu quem aiunt proprio intercederet : cunia. eni in tunc nostra virtus summum&alti Gaium gradum persectionis obtineat, eum ridiuinae voluntδti, quae nostroxum operum lex esse debet & regula, voluntas nostra Ueonformetur, nullus haberi potest, qui caeli voluntatem securius nobis aperiat, quam qui Dei vicaria' potςstatem δgς0 ,brc praecipu8 in re diuinus interpres est,& Numinis arcana plena potestate dispensat; qua propter Albertum spectatiisi mum undequaque virum ad Treui sinam sedem excipiendam Alexander Quartus obstrinxit, po praesertim titulo, ne Diui do relumretur arbitrio, & suam. Nummi pvoluntati praehaberet. ἱHaee, quam significauimus in reiicis dis digdit tibus, modestia, nequaquam. diuinae voluntati ossiciet: Deus enim , qui nos ad huiusmodi dignitatem designa uit, haud faciet, ut bis terque repulsi elevores a sua cogitatione discedant, urpnim ait Sanctus Gregorios Electi viri pralarionis sciam sua stum ρυμοι fugiuo sed si a Domina prouis μαι, delitessere nequaquam possunt: nec ullum Christianae religioni detrimentum inflartur, quae utique miserinis esset, si eius honores Sanctis viris aspernantibus , improbos & inaculosos ad eosdem 3ssumere cogeretur: sane Cnon leuior eulpa est, & oblatos a Principe honore. nulla aequa ratione resicere, ut propriae tranquillitati prospicias, quam sit, eosdem malis etiam artibus aucupare: in hane profecto sententiam dodissimi ambo Gresorij conspirarunt, Sanctorum, scilicet virorum non esse, post sacras dignitates moderat θ reiectas, pertinaciter in eisdem rehciendis animum obduraret maioris namque in ea pertinacia noxae sit reus, quam si nullo certamine paratissimus easdem amplectaris; quη omnia de belli eis honoribus verba faciens Arri nus Iu reconsultus etiam approbauit, Gra. uius autem delictam est detrectare manas militia, quam onerere, sic ii Ie: Iicet illicitis modis 4ppetantur, ut explicat Glossa: haec ad sacrae militiae honores excipiendos referri aptissime posse , quis non agnoscat ὸ his autem optime dissicultates ii Issuperius a Diuo Bernardo appositae diluuntur: ea certe Diui Gregorij Naaianzeni fuit sententia, aeque scilicet perniciosum sacris rebus fore, & pari deformitate corpus Ecclesiae deturpandam, si cuncti sacras sedes vel appeterent, vel reijcerent, Aeque perniciosὸ absurdeque res habet, cum υes omnes praese ct imperare cupiuαι , D
Opiparae mensae hum nam hanc vitam sapienter Epictetus conlarebat; in hac enim , quae exhibentur dapes, reiectandae non sunt inuae verci dapiseri negligentia non impertiuntur, postulandae non sunt, nec supiditatum nianus porrigendae, si
non dum ad te accesserin. , sed quoadusque peruenerint, modeste , temperate expectandum ἔ hac si vitiendi torma te egeris Eris aliqviando dιgnas Deorum conuiua, quod si oblatas dapes inuicte despexeris, non mensae tantum diuinae assidebis , at ipsius eris particeps diuinitatis, Sι vero quae apposita fuerant non capiar sed con-ιemnas, tunc men modo Deorum conuiua sed collega eνis I id enim cam facerent Dio
genei , o Hexacutus atque his similes, aeserito, ct disini eνant, ct vocaban ur,
226쪽
QVI ergo eas in se maeulas & vitia, quibus tam illustre Saeerdotium denigra-
gratur, non eomprehenderet, post leues aliquas pugnas acquiescere tan--idem tenetur, humerosque suos impositae moIi supponere, nec adeo vel avitae tranquillitate,vel ε propriae progressione virtutis emo Iliendi sunt , vel periculorum metu, quibus se ipsos obiectant, remouendi, ut omnino illarum pondus excutiant ἔ publico enim bono qstis nesciat ptiuatum incommossum.posthabe dum & ad totius corporis salutem membrum aliquod flammis, di vulneribus deuoue dum i qui ad tam excella dignitatis apicem aduocantur, otio negotium praeferanti Be suae virtuti regimen animatum oportet, ut enim statuit Diuus Chrylostomus,
Pe secta vinas i soli villis ανὴ est sed at si approbauit haec olim humanae sapientiae Phoenix Diuus Augustimur hie enim ad Eudoxium insulae Caprariae Abbatem eiuIque Monachos seribens, ut habes apud C nones Gratiani, commendata prius Breligio is viis tranquillitate, eos admonuit, quod si ad fidei utilitatem, laborum in
partem ipsi pariter aduocarentur, nec luperbe de arroganter onus exciperent , nec voluptate quietis respuerent, sed Deo se dueendos faciliter, de modestε ςommitterent , hqc demum addit, Neι os .m otiam necessitatibus Ecclesia praeponaιιs , coiparturienti, si nulli seni mimsν.νε υellenp, quomodo uasce emini, νε- - mi/.reosdem tandem postea doee6quod sicut qui flammas inter de undas medius, Ree ad illas accesiurus nimis esset ne combureretur,neque illis se immergere, ne submersatur, sed media quadam via procedens ab utraque se temperaret , sie pariter i ter honorum ambitionem, otijque desidiam, iter ita nostrum agendum nobis est, ut nec audacis, neque timidi notam sortiamur, cum εque arguendi,sint,qui vella per bitis,quam par est, audent, vel timidius ab aequo recedunt i , νΗabes hac eadem in lenientias Augustino Episeopo Pontificem Gregorium eo eordem: hic enim ad Cyriaeum Constantinopolitanum Antistitem scribens, illud
.e Apostoli perpendit, nos scilipei noni tantum nobis, & alijs, pro quibus Christus
Dominus Occubuit, esse victurosi ad quae confirmanda verba, quibus Petrum fuit diuinus praeceptor allocutus, affert Sti vae laaisvis amas me pasce oves meas, ex his validissima ille eruit argumenta, quibus a nobis eam excutiat iocordiam , q. a quieris amor nostrique otij voluptas insinuati do eius verba, Ex quibus verbis,qaia i ιs quι υalet omnipotentis Dei oues reaaiι pascere , ostendat se Passorem summωm minime amare : tranquillitati utique vacemus oportet, & ad nostrum bonum dei ieiemur, sed semper ad alia parati simos, quae publicae saluti opitulantur: ad haec confirmanda Sanctum Hieronymum & Nagianaenum supelius a nobis recitatos prosecutus, aduersantes sibi inuicem respontiones comparat, quibus c artis mi duo vates Deum allocuti fuere, eos ad gentes disciplinis caelestibus erudiendas advocan- tem; Hycremias enim se excusans subducere se tam o e labore tentauit , A, aia, Do--iae Deus nescιo loqui,quiapueν ego sum et ex aduerso Isaias uocanti Deo prompti iasime paruit E e ego, πιιιιe me: eodem e sente tam diuersa responsa profluere hie.Dait et Isaias etenim totus actu olus ad populorum utilitatem operam suam suosque lacertos exhibuit, ille vero negotijs omnibus omissis totum se in rerum diuinarum contemplatione collocabat, verum ξι is qua recas σιρ plene non restitit, ct ιι εοi
ιιι Noluit, aure se per altaris calcatum paetatum υidit, ne aut non purgatus adire
saeis iam μνa mysteria audeat, aοι quem furerna gratia eligit, ob humιιι tatu θωμι θρενεὰ contradicat. , Tantis hisce rerum Sacrarum magistris consonat etiam Diuus Isidorus nos edo cens , parendum Omnino Deo esse nos ad gentium salutem aduocanti , & vetera. torias esse stygij Draconis artes a sacris dignitatibus suscipiendis nos obdurate auertere , ut nobis ipsis Otioquε tantum nostro vacemus; Multιs intercFit Sathanasi urioas eos qui se us, dr υita militateρ stantes ρν esse, ct prodesse aliis noloni,
ram degere, quum lucris animarum insisteνer quod tamen decepti agunt per argumen
ε*m diaboli fallιαιιι eos per speciem boni, Ut dtim illos a pastorati officio retrabit, ne quaquam proficiant eis, qai eorum verbis instrat HI aar.
227쪽
oul propter pronuntiauit Dominicus Soto , quod,ut Seitharum mos est,maiora vulnera in fugientes in serre, quam si Marte apprio congrediantur, sic frequenti se Asimh ex honorum iuga, deteriori nos superbiae telo consedi, quam si ad eosdem
stelliter nostrum 2nimum convertamus . . . .
Noxius non raris est propriae quietis appetuus t plerumque enim sub piar nnm litatis seeeie vel propriae salutis diligentia , gloriolae illius semen latet, quo fastum
Diostenis superbior Plato calcabat, vel propriam salutem obtendens totus est, ut sibi indulgeat, animoque suo morem gercns, suis commodis non aliena utilitate, omnia metiatur, ad quam comparandam pari virtute fuit a Deo informatus, e dem due authore per suoβ internuncios aduocatus ῆ suis emolumentis maximam , oua Deus delectatur, voluptatem postponit, suique eommodi causa alterius bona detrahit, Deo tantum se vacare velle de cantans: boc autem non solum caritatem Christianam oppugnati sed ipsammet iustitiam fere funditus euertit; ne certe docuit olim Sanctus Prolper, Contra vero iustιtiam facissi, bi qui meruo suae canuem , -ι eνuditionis elam otioseum stadia Doctuosa utilitan regenda multi ἐμnis anteponunt, θ α ρυμπι ιaborami Eccis subuenise , operosa administrationis Miab νem fraenda quietis coatemplatione resagiunt: hoc autem si de eis pronunciatur,n Diuinatum te tum delieijs allecti, & caelestia contemplandi studio ab hominum eonsortio seiuncti, insolitudinem se recipiunt, quid proselo deiss dicen. dum, qui vel urbanis ossicijs implicati, vel inanium litterarum dulcedine oti que pulehritudine deliniti, vel nimis negotiosi, vel nimis otiosi dies suos absumunt enuantis bonorum diuitijs, quas in populos possent sius laboribus eriuare , defraudant Dei religionem dum sibi tantum ipsis vivere conanturunutilia veluti meminhia a Christi eorpore fere rescinduntur, aeui enim sibi soli visit, ille sversia us es, Ar aciosas i sie Chrysostomus: quid hoc exaggeratius dici unquam possit ξ quod eis nim sint inutiles, ad eos tantum refertur, qui fidei translugae ab eius cultu turpis -ν destiuerunt Homo apostata vir iastalis r vides hic, ut operam suam ab aliis erudiendis iuuandisque subducere crimen quoddam sit, quo desertoribus Christiant religionis comparamur Credas, Deum ipsum relinquere est, cuius voluptas, &CA-lietae in salute animarum collocamur . . Ouam bene diuino magisterio institutus hae omnia praestitit Diuus Cominia. nil hie enim a Gregorio Seeundo Pontifice Antistes licet inuito Inauguratus, ad excipiendas infulas promptus esse maluit, quam eas reiicere, ne in eum supplicia illa Syoni j vatis irruerent, Nouit benedictιonem, o eleuabimr abis.
AE a V E autem pariter ille deeipitur, qu I ad euitanda suae salutis perieula
animarum regimini, quod eis exhibetur, opus opemque suam denegat o Binat et hic enim sibi omnia quaerens, suique ipsius amantissimus quam dulciter iis laquearet inter mollia lerica semperquiescere, lacteas inter undas iocari, &- iena naufragia laetus e littore spectare arbitratur, absuue eo quod ne digito qui-Deem ad praeli dirim naufragantium elaboret: paruulum lintrem non semel spectaui, duo ad delicias & solatium se quis infidi maris fidei se commisit; sed obstrepen-ζum vehementia iventorum repenthiactatus, portu deperdito, inter incerta fi ctuum , & pericula procellarum, iam proxime undarum ingluvie erat deuorandusi sed ad eius auxilium non paucos festinantes, licet inter aperta mortis pericuI , videte erat se credere tempestati, aliosque vel rudentes porrigere , vel proiicerea tabulas, quibus eius periclitanti saluti remedium opperirent: quam ferox lcmpinstas illa est, qua nos inter ste uti fluctus & vitiorum syrtes socios nostros usqueaad aeternae beatitai is amittendae discrimina laborare spectamus p an ergo laciorum voces , ad pereuntium lacrymas, ad periclitantium preces, ad ipsius Dei amantvsim i vota, nostrae aures oblurdescent ὸ voeati, excitati ut ad opem animabus te renda in aduolemus, desides stabimus ,&quieti tantum nostrae consulentes laborem aliquem denegabimus, quo salutem pereuntibus populis possimus impertiri
228쪽
Caput Trigesimumseptimum. 22 I
sie profecto se res habet iuxta Sancti Clementis Pontificis sententiam, qui ex A. A postolorum doctrina nos admonet, grauiori flagitio nos hac de causa obstringi, si
Dei scilicet populum imminenti naufragio deuorandum spectantes, auxilium eipnestare detrectaremus , ne nostra tranquillitate spoliemur: quod si ex peccandi periculo ab animarum regimine suscipiendo declines, crimini turpiori reum trafacis , Ωοιas peracutam peccari timens renuis Ecclesia gubernacula, certos est , quia ampliar peccas, quam, si populum Dei υelut in fluctuus positum, se peνiclitantem est. lauare pillis , subterfugis , tui taηtummodo habens eonsideratiionem, is non quod in rammane ιn omnιbas expeduprauidens: sie Pontifex Clemens.
Qui ergo, ne sibi perniciosus sit, utilis laboribus suis ess' recuset, & ne incerta pericula subeat, certa Omittit incrementa , Dei legibus aduersatur, diuinam bonitatem obsulcat,dum sibi persuasum habet , diurna nos voce ad regimen an marum accersiri , ut misere nos ipsos aeterna inter inferorum supplicia perdamus: talentum nobis tam large impertitum abscondere,cum acerbo exactore rem nobis B futuram obtendentes , desidiam nostram fouere est, nostraeque socordiae alimentasippetere: quis enim eius, quem adeo acerbum venditant, exactoris amorem, &tenerrimam benegnitatem ignoret isti profecto in consortium criminis illius accedunt , quo seruus ille nequiis mus se foedauit, qui talentum, quod a Damino acceperat,et sine ullo lucro reterens, sic eum alloeutus est, ut habes in Diuo Mat
suom si sed quam huiusmodi stacti animi viris formidindu n est, ne decretorio
mortis articulo alpera illa responsione excipiantur, qua seruus ille miserrim is vapulauit, de ne adhue viventes eo supplicio puniantur, Tollite ιta .e ab eo talent Om, O date ei qui habe3 decem talesia r iure igitur metito Dracontium obtestitus est 'Magnus Athanasius ;cu n enim ille sacras insulas, ad quas erat aceersi us, co stantissime detrectaret, per litteras, de quibus inferius nobis asetur, eum de tam re palmari labe corripuit; nec enim talentum diuinum suscipitur, ut otio langitescat, 'nulloque pretio habitum iterum capsulae urna tumuletur; non ad nostra commoda sed ad νniuerti bonum nobis Deus illud i mperiij t: quis arbori credat concessa poma tantum sibi non aliis i non sibi sed orbi Sol irradiat; quos Dei largita e tal ua- res iniluxus habent sylera, non sibi a uita seruant, sed in orbem totum splendida libera luate derivanti opes suas nobis aperiunt elementa non retinent sibi: si nobis lysini denegarent sydera, ne lux ε nimia sibi largitare deficeret, an non merit bo fissundenda tenebris essent, & eal gine obuoluenda e si 'plane qui ad suae virtutis
iubarias indendum euocatus, libi dona lucis abscon si putaret, in auaritiae penam tenebricosus existat, lueis impertitae manere spoliatus: sed audiatur haec clariis me describens magnus Gregorius, iata babet bo a Deι, υρ ρ D esse PasDr, si υσι aras fisivere νenuit, plerumque ipsa dona sibi auferuntur, quia uo. non Ars ne tamam sed MIam proa lys acceperat r quoniam autem Pastorum omnium Coripli in Christus significauit, tunc Deum,cui maximo pretio animae aestimantur, ardentissime diligi, I cum earum regimen constanter ab aliis oblatum prompti suscipitur, quis non via deat, ne leuiter quidem diuinae caritatis igne succendi, qui salutem negligi antismarum λ sed rursus audi Gregorium t Vade Dominus dicens: Si diligis me , pasceoaes meas, clare docuit,quoisi testιmoniam viis Donis sacra est,s Vere o .s νυεν D, ε.i suis virtutιbat ρειιens Vsum susciprae renait, Pastorem mmum conuincuών
A tam illustri Sacerdotio suscipiendo pertinaei animo fugiebat Dracontius ex Abbate Antistes electus ex ea opinione, quam ei sui socii insinuauerant, quod se i-
Iicet ex aliena salute comparanda, sibi perniciem pareret, & e multis peccandi perieulis a sua pietate descisceret: inter alia, quibus ad eum scribens Sanctus A. . Dilbanasius Alexandrinus Antistes admonuit, potissimum illud est, Episcopalemu- e . nus utpote a Christo Pontifice conditum commendatissimum esse, virtutum iner menta, quibus populos sibi subiectos excolere potest, illi deseribit, plurimorum exempla recitat,qui hac via incedentes Sanctitatis fastigium attigerunt, demum, ut omnia lociorum tela sui sermonis umbone retunderet, addit Nesis una cum i
229쪽
rixeaus eraνis, quἀs re ipsa deuriorOsuras a pareris enim etiam melior geri ἔ nec dicas , nec diceAribas credas, Episcopatum esse causam peccati, aut qa.d inde nascan- Διων oscam es isti queindi et quae omnia Iuculentius roborat, plurimos ei Antistites repraesentans , qui religiosos e suo a sesterio viros vigilijsa ieiunijs, precibus,mir culis , totaque saninitate praestuerint ι non igitur ex indutis in solis Sanctitatis ex ccilendae occasio ei deficiebat, sed potius augebatur, cum non sibi tantum, sed e telorum etiam saluti ,gentium utilitati suam operam posset impendere, Non enim corona proos 1 is profactis redditas. Allianasio Episcopo Gregorius Pontifex adhaesit; ad Cyriacum enim Consta imopolitanum Antistitem hac de rescribens ait, validissimam rationem, qua n-
ofici j Sacerdoth pondere fulciendo se supposuit, sibi fuisse salutem stilicet, aeteris
namque beat statςm: neque hanc haberi vel e religiosis septis, remotaque solitu dine , at e diuina beneuolentia: Loth enim media in urbe nefandis polluta seel tibiis innocent integetque versatus luit, sed inter montium abdita scede peccauit . quae unquam saluti seruandae accommodastor sedes; quam vel paradisus vel eaelum E in viroque tamen peccatum irrepsit, ibi ut homines, hie ut Angelos miserriῆBma contagione foeda et . QVt Clareuallensis Abbas ministerium aliorum suffragio sibi impositum FastaeIus
Abbas Carbaoςnsis excuteret, sugam arripiens ad aliud a sesterium perrexi ignotus omnibus, & ignoratus: hic dum horas omnes inter fundendas Deo preces dili noctuque transigeret, sensu mentis abstractus clarissima radiorum pompa eircumfusam caeli Reginam inspexit, filiolum suum gloriae Regem vinis gestan. te mi ad eum ergo conuersa, quid, inquit, turbaris o homo ξ tunc veluti recentis Simeonis manibqs, filium suum committens addidit, Accipe filium meum ct ferisaa mihi illa me hoc igitur ipse aspectu recreatus percepit, quam suauiter in ani. matum salute comparanda delicietur Deus, utpote quae illi pretiosssimae suo san
Commendandum itaque est, aliquam in reiiciendo Sacerdotio Episcopati m destiam praeserte, non quidem vel qnietis di otij deiiderio, vel suae salutis metu r - 4iaee enim omnia vel fractum & imbecillem animum referunt, vel suo nimis amori indulgentem prostrijsque commodis obcoecatlimrteijciatur quidem, sed ut e Chri-
dii suhola diffusam humilit pijs doctrinam profiteamur; ut humanae . dignitatis fastiola despiciamus, inius lautum Christi Domini posseisione Mudentes : quod si
nostras humili animo conceptas repulsas repulerint electores, eoque ardentiores
illi sint ad infulas nobis donandas, quo nos fortiores ad eas peculandas, humilli lunae voluntatis nostrae demissone,diuino arbi prio nobis adhaerendum est, eorum isque omnium, quos sui administros diuina sapisntra elegit; quam imbecilles nostrorum oculorum acies sunt ad ea diuinae sapientiae inuadenda arcana, quibus forsi an Deus statuit, eos ad profliganda vitiorum agmina eligere, quos nullae meis litorum , & virtutum vires obarmanv inanibus initrumentis utitur Deus, ut magis suae potentiae vis elucescat, & e nocte suae Dimissitatis iubar irradiet: hac certe ratione Sancti Gregorij mens suae se e nquillitati recepit, metuque omni deposito ψad Vaticani Saee id odii uiadema suscipiendum se generosus excitauit a ipsemet ad DPhilippum Comitem scribens haec refert has vozib 4s, In quantum samo discutereis inaestigare iudicia si perna non susscis, in tantum sub eis debeι ceruicem cordis suismarae, ct qaia ιi ε adsibi tribujtor quo iuricis disponatur ignorat, nec as appete
dum locum procax existere, neque ad repellendum eantumax debet inueniri r recta istitue in Deo cogitatione tantuin haerentes, τοῦ docet Diuus Bernardus, concessum ministerium ςxciνiamus, ut populorum saluti, quantum pro nostra virium tenui-t1te sic uerit , geati inque omnium utilitati neruis omnibus deludemus: hute do is et, inae se pariter conformauit Diuus Chrylostomus, licet hac in re non modicis conseientiae scrupulis angeretur, Oportet ergo timere, er tremere propteν conscientiam, is propter metiem ac magoitudiriem cara,er Meque dum fuis ad principatam trahi ιν semel res arci neque dum non trobitur H Vsum praecipitare , sed considerantestantis uignitatis ames uud nem oporιeι effugere comprehensos ausem obsequium θν
230쪽
Nee his dissonat Ditius Gregorius NaxianZemis, qui ex toroquin in sacras sedes
inter verborum tonitrua& mentis fulgura styli fulmen intorquetιad trutinam enim suae cogi rationis utriusque partis rationibus expensis, tandem recitatae superii Scoctrinae adhaerens ait, Hae L his νebus mea est sententia: At videre,qu.m recte, quum
Oe ore νο e Uιrumque timorem negotium transigam, nimirum Ut nec minιme obta praefectoram appetam, nec oblatam repudiem: illod temerariorum hominum est istu Onobedientiam, viramque autem ι ινitarum, sed audi ab ipso rationem, qu4
conrectum sermonem ob vallati licet enim ingentem sormidinem ingerat tam e X-c ' .ascipitur, moles, adhuc tamen piὰ sperandum nobis est, eas in nostrae obedientiae remunerationem impertiendas nobis a Deo vires , quae tanto oneri fulciendo nos pares exhibeant; quod si diuinae voci reluctatus, eius exequi mandata decreueris, quod dabitur inobedientiae remedium e quin proh quam vereor, n maxime in contumaces indignatus in haee erumpat, Quemadmodum repulsis me , S νε pvati mei duces, ct pristipes essetis, ita se ego repeιιam vos , ne sim υobis in re-B gem a sic rursur, quemadmodam non avidissis vocem meam, sed dedistis tergum durum est inobedientesialsis, sic eris eam i uocaueritis me, ego autem non respicιam ad ora tionem υe ram, nec exaudiam, qua plane ratione quaestioni huic praeceptor Angelicus eolophonem imponit. Quia tamen nee paucae nee leues hae de re agi possunt disceptatione φ, ad eas illustrandas & eluendas, ne fastidiosi lectoribus videamur, proximum caput insti
Eadem disceptatio uberius agitur ,& dubitatio nes aliquae diluuntur. Cap. XXXVIII.
VAE hue usque diximus, multo validius pugnant in eos, quos non tantum ad Episcopale Sacerdotium populus vel elegit, vel postulauit, sed etia suimet moderatoris imperium ad idem capessendum obstringit; si namque mos erato τι imperanti,pertinaei obduratoque animo relinctaretur, procul dubio inobedientiam, quam maioribus praestare tenemur, crimine palmari delinqueret ἐqu propter, ut docet Angelicus , aliique, quorum ipse ductor est, aeque voluntalia ordinem perturbat, qui in populorum perniciem Sacras dignitates a se contu δη quouet , quam qui ultro se regimini animarum admouet; quin,si fides Caie- 'Rς RV ceano danda sit, grauius hie illo delinquit; quoniam autem Samaoruin gesta ad n e. 3. trum exemplar Deus nobis apposuit , plura e Sacris litterarum monumentis superius retulimus: his addendum pariter illud videtur, quod de Sancto Othone & rico Monac o GaIliarum Regis fratribus memoratur; hi enim, cum maxim Bais anu. abhorrerent ab infulis suscipiendis operaisque omnem ad eas non induendas im- Dς3. dipendissent, ad Pontificis tamen mandatum paratissimi onus impositum exceperunt; ' V DSanetiis vero Gregorius Nazianaenus ad sedem Sassinensem a Diuo Basilio electus fieri numquam potuit, ut ad illam implendam ascenderet, licet non tantum Basi. Sur. .Maiiiij precibus sui perquam familiaris, sed ipsius Sancti Gregorii sui Parentis votis ardentissimis ad hoc praestandum urgeretur; quapropter aut horitatis suae ponder tandem genitor constantia filis superata eum coegit, ut in sua Naziandi sede gubernanda Coadiutor in partem Regiminis accederet. Hac etiam forma Sanctus Petrus Stumediensis Bone uallensis Ascaeterii Monaehus diu Tarentasiensi Episcopatu reiecto tandem acquieuit, ut publicis sui ordinis eomit ijs Diuique Bernardi consilio adhaereret: repetitis etiam repulsis Archiepiscopalem sedem Cantuariensem Diuus Edmundus a se detrectauit, sed praeceptis, quibus eum sub mortalis poena peccati Episcopus Salisburiensis obstringebat,ad eam possidendam coactus, se oneri serendo conrini sit. Sed quo me Diuus Federicus aduocat e Caesareis hie legibus, quibus subiacebat, coactias, Traiectenses infulas , quae nune temporis cum Leodiensibus immiscentur, non tantum quoad ei licuit recurastit, sed. Caesari facultates omnes suas ultro do