장음표시 사용
81쪽
iugialant Anon rei teri. an . quae ipso vilian.nia con
capitale,longeque fugi cdum csse mendaciu admonuit,quod sit in doctrina religionis. lili vcropij Consession istaru Patroni hoc adeo non fugiunt,ut data opcra captare,scctarique videantur. Aiunt D. Ambrosium reprehcdcre, quod quidam miseravsi excusatione dicebant, pu iustos posse ire ad Deum. MOgni fane istud fuerit momenti ad nouam suam stabilienda doctrinam,quod ex D. Ambr. contra orthodoxam adserunt Ecclesiam: magni, inquam,fuerit illud momenti, si veritate nil retur argumcntum. Si enim per iustos non licet ire ad Deum, nequc per Sanctos. Sed sacrilegam istam aduersariorum fraudem D. Ambrosi omni luce clarius refellit qui no per I us Tos, sed per I STOS negat ad Deu accedendum. Nunc quidnam vox IS Tos Ambrosio demonstret, disertis cloquitur verbis. Nam ante hanc aetiologiam ab Anonymis mutilato recitatam, docet se de Paganis S gentilibus idololatris agere: qui relicto, inquit, Deo, quem tam n cognorunt,& unum esse principium,a quo omnia initium sortita sunt,agnouerunt haec sola dicebant sibi sufficere ad cultura quς videntur: dicentes enim s cesse sapietes, stulti facti sunt. Sapientes enim se arbitrantur, quia rationem physicam inuestigasse se putant, scrutantes cursias syderu, Mqualitates clementorum,Dominum autem horum spernentes ideo stulti facti sunt: cum si haec laudanda sint, quato magis creator illorum ZSolent tamen pudorem passi neglccti Dei misera uti cxcusatione dicentes: per illos posse ire ad Deum. Pori S To S,inquit Ambrosius, no per ru STOs per istos linquam) syderum cursus Equalitates clcmcntorum: ex quibus cum cstrontibus an onymis Consessioni statu Apologeticis fa-
ccic iustos, quid fiat impudentius, aut absurdius,immo quid prodigiosius Sod hac caeca errandi, immo sallendi ac seducendi libidine
sponte sua captos sui sic Anonym is,inde magis eluceat,quod illa etiam D. Ambrosii verba imprudCntcs recitarunt. quae ut Catholicos ab omni purgant calumnia ita ipsos citis de in primis coui incant reos. Nam inter alia ab ipsis recitata,D. Ambi ostis contra illos sese agere profitetur, qui honorem nomi
nis Dei desciunt creaturae. An istud crimen nobis vlla fronte diutius
82쪽
diutius obiectare audeat cum tam liquido rerum discrimine haec calumnia hactenus, uti S ab Ethnicis, Iud is &Apostatis, ita nunc S: ab Euangelicis immerito exprobrata,sit dissipata
Vnde nec in nos vero dicitur,quod D. Ambrosii vcrbis continenter attexitur: Et relicto Domi no,conseruos adorant. Nos enim sanctos eius martyres inuocantes, legitimoque coletes, neque Deum relinquimus, neq; diuino cultu adoramus;quod Pagani faciunt creaturis diuinum tribuentes honorem.
Sic nec illud Catholicς aduersatur doctrinae, quod eode loco D Ambr. habet: Ad Deu, quem utique nihil latet,promerendum, suffragatore no est opus; sed mente deuota.loqui tutenim de tali suffragatore,qui aut ignota Deo suggerat, uti Comites,ait, Caesari aut sua voluntate quasi tribunitia imperet, quemadmodu populus Ro. olim suis suffragiis de intercessione tribunitia magistratui consulibusq; dominabatur. Sustra-gij enim vox Romanis olim no solu erat populi volutas,sed & sententiae iudiciti. Sed haec hactenus. Transeo ad D. Chrysiost.
testimonia,cOtra pia sanctoru inuocatione, obtorto etia collo protracta : quae sit recte ac vere intelligantur , non magis illi,
quam D. Ambrosius aduersari deprehendentur. Ipse enim, uti ostendimus in Liturgia de alibi, sanctos orat, ε/- picque inuocat,& Augustos piscatorem Petrum atq: Paulu le ' gitime orando colere docet. Fastu deposito inquit homil. 66. ad popul . Antioch. ad ipsorum tumbas stant supplicaturi, ut pro se Apostoli apud Deum intercedant. Quod igitur loco priore ab aduersariis obiecto,Chrysosto. videtur in specie negare,Patronis apud Deu csse opus, neque multo discursu ,ut bladiaris aliis,no eo sensu dixit, quasi alioru 'apud Deum opt. patrocinium omnino velit exclusum. Disertis enim vorbis euestigio consequentibus quae aduersari j fide mala ad sucum imperitis faciendum omiserunt in docet alios plagium eis pro aliis orare,immo patrocinari, adeoq; cxorare. Quin etiam exemplo Canan ςae paulo inserius demonstrat,nos orando tantum fiduciae a Deo accipere, ut aliis quoque apud Deum pa ur chry
trocinari possimus quemadmodum Cananaea inquit)non so x hia ἔlum fiduciam multasque laudes consequutacst sed filiam quo'que intollerabilibus molestiis cripere potuit. c a Liquet
83쪽
Liquet ergo, D. Chlysosto. non abolcro aliorum pro aliis Gpud Deum intercellionem,qui Dcum ostendit nobis annue re atque largiri, cum alio pro aliis oramus; sed ut orandi fiduaciam augeat,&desidiores,aut vortiis dissidentiolos ad magna de Deo fiduciam concipiendam cxtimulet, demonstrat non esse semper necessarios alios pro nobis interpellatorcs: immo non tam facile Deum ait annuere nostris votis, cum ath pro aliis, scilicet non fidenter aut gnauiter serioquc Orantibus,
Vides igitur, Lector candide D. Chrysostomum no danare sanctorum pro nobis preces,aut pias ipsoru pro nobis apud. - Deum interpoliationcs : scd cxcitare orandi fiduciam,& ut ipsi
potius Deum orantes accedamus , quam ut rem totam aliis committamus. Hoc enim clarissmis verbis docet, quae calliade, immo fraudulenter detruncarunt aduersarii. Neque tamnari inii, facile sinquit Dcus annuit,cum alis pro nobis puta non acce-
ueris 3 tu.qWi dentibus,aut non confidenter orantibus J orant, ut cum ipsichius M. vel met oramus. Postulat ergo Chrylostomus, Ut ne aliis. prccat Oia obiectam tabus nimium coniadamus, sed ipsi quoque oremus, ut sic fa-
cilius quam si soli illi interpellatores pro nobis non orantibus Deum interpellarent,quod ambimus impetremus. Sic homil. 43. in Genes. cum Loth docuisset Abrahς in-NExlitcte, non tercessione Sodomitico incendio liberatum,subtexuit: Quando quod ex nobis es' simul asterimus, & accedit intercessio
v sanctorum, plurimum nobis confert.
Na .st ibi , ti, Quod si ipsi negi igentes fuerimus.& spem in illis solis colax Izα locauerimus nostrae salutis, nihil amplius nobis prodest : non quod infirmi sunt iusti, sed quia propter nostram desidiam
nos ipsos perdimus. Ad a. chryso. Porro ad alterum D. Chrysost. locum quod attinci ex 4. ho' ' mil.de poenit. a Consessionistis recitatum jplurimum is sane acceperit lucis,suo si reddatur,unde auulsus est , immo cuti usus improbe corpori. Ad scriam enim animi poemitentiam exhortatus,vi cor contritum atque spiritum contribulatu Deo in sacrificium offeramus, monet non esse ad humanum auxi- lium prospiciendum,neque ad homines nimiru adhuc mor- tales confugiendumi sed uniuersos transiens ait ad illud ani-
84쪽
marum medicamentum squi Deus est; cuola. Quod enim de mortalibus duntaxat loquatur, ex iis quae praecellere, liquet. Si quid molestum, inquit ,videris incidere,
uodque impedimento ad orationem puro totoq: corde sun
endam futurum sit:ne ad humanum prospexeris auxilium puta quod hac in vita homines agentes adferre queant) sed ad animarum medicum. Cor cnim curare solus potest, qui finxit singulatim corda nostra,& intelligit sc mper opera nostra. Deinde paucis eodem facientibus interpositis,uerba subtexuit ab aduersariis contra Sanctorum inuocationem adducta; sed quam a genuino sint detorta sensu, locus ipse totus inspectus non per fragmota dissipatus, cloquitur. Comparat enim facilitatem exorandi Deum cum illa Pa- Colliriosicilis latina difficultate cxorandi Principes secuti,aut dominos istos terrenos. Hoc enim habet illa collatio ab aduersiariis recitata. Atqui homines si quando exorare oportet ait Chryso. & iani 'N' r' toribus prius occurrere conuenit, parasitisque, historionibusq; suadere,&longam saepe viam abire. In Deo nihil tale. Certe
ne Catholici quidein tale aliquid exigimus, aut fieri debere
docemus,quando sanctos pro nobis orantibus comprecatores adhibemus. Non enim necessarium,ut parasitoru,aut histrionum more illis prius exponamus,quidnam a Deo nobis postulent,aut longam ut abeamus viam,vt nobis comprecentur,qui
agnum illum comitati rebus nostris uti ait Basil. lib. de virgi- α nitate omnibus intersunt: Sed Deo soli cardiognostar cor nostrum aperientes, illi quod in votis est, exprom us, sanctos
precati,ut nostras orando adiuuent preces. Cor enim curare
ille solus potest, uti dudum dixerat Chrysostomus Holus ti stram subire conscientiam, solus montem potest tangere, solus animam flectere. Quod igitur in pericope ab aduersariis allegata subtexuit Chrysostomus. Sine mediatorc exorabilis est, sine pecunia, si- Hi, ne impensa precibus annuit:ad illum sensum est accipiendii, quem collatio aulicorum parasitorum & histrionum & iani torum nos ad Principes terrenos admittentium efflagitat. His M enim largienda munera,& blandiendum,& adulatorie caputo 3 animus -
85쪽
33 APOLOG. RELIC. CATH. animusq; submittendus, vota anxie solicitaq: oratione expianenda ambiedus commendantiu fauor,demeranda interces soris aut deprccatoris gratia,eblandiendus deniq; atque captandus, ne dicam redimendus, interpretis animus.
Tale nihil est in Deo,uti nos cum D. Chrysost. profitemur, qui sine pocunia sine impensa, nostris annuit precibus. Non crso simpliciter omnes apud Deum D. Chrysostomus excludit
aut coplecatores,aut pro nobis intercetares: sed cos tantum, qui ad formam Ianitorum istorum palatinorum,aut parasitorum istorum aulicorum muneribus aut pretio inductorum nobis Deum concilient,aut nobis comprecentur.
Neque omnes tollit in uniuersum mediatores Chrysosto. qui alibi sanistos diserte pro nobis docet Deum orare, immo iratum vel post mortem, uti ostensum est, placare : sed tales, per quos,uti in aula fieri dixerat, nostra vota sint Deo exponenda. De talibus enim palatinis aduocatis loquutum Chrysostomum manifestissime conuincit aeti logia mox pericopae ab aduersariis allegatae prudenter ab illo quidem subiecta, sed a Confestion istis mala non miniis fide, quam mente suinpressa, immo studiose praetermissat quia haec intermedia omittentes, mox alia ex eodem loco dolose in sarciunt. Illa enim huius aetiologia omnem huc nodum Sanctorum inuocationi obiectum nullo negotio distatuat. Sic enim mox subtexuit: Satis est enim solo linquiensin corde clamare, Iachrumas fundere, atque ilico cum ad misericordiam contraxeris.
Vides igitur pie Lector, illis verbis, Sine mediatore exor bilis est, sine pecunia sine impensa precibus annui D. Chrysostomum, aliud non velle, quam apud Deum non esse illis emptitiis palatinis mediatoribus, immo conductitiis aduocatis opus , quibus sit cum donis & largitionibus ante exponendum animi votum , quam Deo animarum medico aporiatur.
Caeterum quod tertio loco adserunt ex eodem Chrys stomo aduersaru , ut nihil contra piam Sanctorum inuocationem revera facit, si totus fideliter consulatur, ita equidem miror, utrum maior sit ostrons illa Confessionistarum Themlogorum
86쪽
logorum impudentia, an improbum Iurisperitorum imperitos fallendi studium. Cum enim me volueris precari inquiunt cx Chrysosto. sb- ritus accede,astante nem ine corde videlicet clama,neque labia , , mouens ostium tuum claude. νHax sane vel ba, uti ingenue fateor,si sola cogitetur,aliquid prima quidem facie, facere vidcntur contra usitatam Catholicae Dei Ecclesiae de sanctorum inuocatione doctrinam. Vcrum qui verba D. Chrylos . interutramq: istam ab aduersariis recitatam sententiam dolo malo ab ipsis praetermissa, immo excisa,vel obiter perlegerit,obstupescat. at scio, tantum in aduersarὲ is sese prodere fallendi imperitos studium. continenter
enim ante haec verba: Cu cnim me volucris precari, solus ac- Dolus malus
cede, p. Chlysiost alteram praemisit aetiologiam,curdasficiliussit ab hominibus aliquid impetrare,quam a Deo. Nam varia Σ-hsi uri inquit)incidere possint incomoda, immo pericula plane ca- in 'pitalia,si caussam tuam aulicis illis Ianitoribus, palatinisque
Oratoribus deprecatu ius exposueris. Sic enim ait: Et item homines deprecates sepenumero sor imidamus,nequis inimicoria perceperit,aut rem cxaduersariis raquis pia intellexerit. alioqui prodit diccda , iustunique corrupita In Deo autem nihil est tale suspicari. Cum enim me volucris a precari,solus accede. Ecquid obsecro nuc illud, Solus accede, racu me precari volucris .aduersatur piς sanctorii inuocationi siue intercessionis' An hac in rc nobis formidadu sit, ne aut inimici resciscant quidnam supplicando ambimus;aut aduersoriorum quispiam intelligat quidnam impetrare studemus igitur D. Chrysostomus excludit patronos aut mediatores mortales homines,a quibus periculum sit ne quid e- ρο- α
limincnt ne quid aduersariis prodant,aut ne iustum corrumpant. In Deo enim nihil est tale suspicari: quippe qui opus α' 'ρ'
non habet, ut ei per oratorcs talcs nostra exponatur causiara, qui nobis periculum creare queant aut prodendi, aut iustum corrumpendi Solus ergo acccdc,sinc talibus intercessoribus, qui caussam tuam aduei sariri prodere queant,aut iustum tuum postulatum, siue iudicem corrumpere, tuis ab ad- uersiariis pretio corrupti. Solus,inqua,acced astante nemine,
87쪽
4o A POLO C. RELIC. C Α T H. cum me precari volueris,corde clama. Que voces duae ultim solutaeeedeso omni liice clarius cuincunt, D. Chrysostomum no contra san- h. illorum cum Christo regnantium pro nobis intercessiones t WWη in qui sed tantum contra illos aulicos mediatorcs siue oratores,
ut postea dicit forenses;qui apud suum Principe vel Iudicem nostram agant caussam : quia SI ad sanctos corde clamamus,ut nos sivis adiuuent precibus apud Dominum : cui quia sunt longe charissi mi,ideo & ipsorum pro nobis prcccs sunt multo gratissimae, propter quas Deus optimus nos persaepe exaudit, alioquin non cxauditurus quemadmodum ipse Chrysost. variis in locis dudum comemoratis disertissime nobis una cum aliis Vet. Patribus supra recitatis suifragatur. Quare non est existimandum, tam singulare Ecclesiae O- , rientalis lumen aut sui fuisse his in homiliis oblitum, aut suis verbis sibi contraria docuisse : sed quod piae obiicitur sancto-- rum inuocationi esse maligne in alium quam insic dixerit,sensum deprauatum cum tam mani sinis verbis S homil. 43. in ' Σ n Genes.& Homil. r. ad Philippen. Scr. in Iuventinum & Maxia . ρ . .. mum, & alibi persaepe doceat, sanctorum intercessionem ii
bis oretii. bis ambiendam, sanctosque obsecrandos ut pro nobis orent. Certe si candide,ac maiori veritatis,quam contentionis studio delecti isti Confession istarum Patroni tam Politici quam Theologi , vel sola hcc D. Chrysost. loca expendissent nihil di
bitandum foret cos de hac controuersia no definituros aliud, quam praeclarus quidam pronunciat Syn-eia angelicus Iohan. csocim,. . t Oecolampadius. Ad calcem huius Serm. de Iuuet.&Max.ap- in lampadio paret liquido, inquit,in annotat. quid B. P. Chrysostomus dectoi notus pa- vencrationc sanctorum sentiat. Asserit enim Lanctos qui hinc
iis a. igra rvt,patrocinari nobisi Sc nos inuitat. ut illos sepe inuissemus, illorum tumulos adornemus magna fide illorum tumulos cotingamus,quo benedictionem aliqua inde assequamur. Nam postquam corum Virtutem dc constantiam depinxit, tunc tandem de sanctorum opitulationibus δί intercessioni--bus aliquid subdit,velut bravium quoddam legit timi certaminis, insignis victoriae. Deinde ubi variis argumentis resilatasset Oecolampadius Hagiomachos,qui sanctorum inuident gloriar,suam disputationem concludens: Quid mali, inquit,
88쪽
si & commendemus populo patrocinia sanctorum, modo id 'φρομ ne circunspecte, oportune & modice fiat,pro auditorum ouali- πtate Id quod hic agit Chrysostomus, & Narangenus quoque duo: n
in laudibqs Cypriam,& obseruant hoc ferme omnes Ecclesio tam Orientis,quam Occidentis. Habemus gratiam,Oecolam v η ες 'ςii κpadi,quod tuos syn-euangelicos iugulans nostrae Ecclesiae do- ' ctrinam constabilisti. Sedad reliquas aduersariorum machinas euertedas decurrat oratio, quas salutari huic doctrinae struere non dispuduit. Denique quod postremo loco D. Augustinum de vera Re- lig. contra nos adducunt Confessionistae, mirum quanam fronte id fuerint ausi.
Cum enim D. Augustinus illic ex prosesso doceat,quod Ca ori--- tholici ab ipso aliisque Orthodoxis edocti obtinemus, nimi- Σίπιζrum ut sanctos Vei filios honoremus propter imitatione non 'η. -
adoremus propter rcligionem; hoc est. vii ipse sui, deelarat et
Verbis, ut sanctos non religione,quae est Dei cultus, diuinaque M'' μ' servitus,colamus sed imitatione honoremus: ecquid obsecro nobis illa D. Augustini aduersatur sentcntia Vbi dum S. Augustinus aliquem agnoscit sanctis tribum dum honorem,non omnem sanctis impensum honorem habet idololatricum : sicuti nec omnem sanctorum inuocationem habet impiam,aut sacrilegam,nedum idololatrica: cum ipse clarissimis verbis D. Cyprianum inuocarit lib. .de baptis. c. primo.uti alibi & alios sanctos. Cum ergo perspicuum sit omnibus vcrum videre volentibus Catholicos diuinis SS. Scripturarum sententiis& Ortho ' ' i
doxorum omnis aetatis,potissimum vero ante annos Iroo. illustris L. Patrum testimoniis adcisqueexemplis nixos nihil Dei ''mandatis,aut diuinis vocibus,Patrumue orthodoxorum sententiis contrarium sentire , aut diuersum agere, aut pere grinum facere in pio sanctorum cultu, inuocatione, siue ad ratione squae citra diuini tamen nominis honorem sistit, neu
ad diuinum pertinet cultui liquet Confessionistarum machina huic Catholicae doctrinae capiti exemplo Machumectatio, intelatam , esse inualidam,nihilque eorum omnium esticore quae tam necessariis, uti aiebant, rationibus sese demonstra-
89쪽
turos vanissime i actabant. Hinc etiam Lector candidus atque Christianae pacis studiosus plane perspiciat, quam facilis sit hac de antithesi concordia, modo absit contentionis studium,& sola veritatis quς- ratur victoria. Nam sanctos pro nobis orare, contra phanaliacos aliquot Euangelicos,agnoscunt nobis concorditer Coses sionitar quotquot Confessionis Augustanae Apologiam reuerenter suscipiunt,eique fidem habent. Illam vero de pia Sanctorum inuocatione citra omnem diuinum cultu doctrinam iam dudum Scripturarii sententiis,liquidisq; orthodoxorum PP. testimoniis atque perpetuo Ecclesiarum omnium consensu quod vel Oecola padius& Bucerus agnoscere fuit coactus,co firmauimus. Si suis igitur verbis,fol. oo. recitatis,stare pergunt Confessionis Augustanae professores,illustris Ro Imperii Ordines, non possunt non Catholicis herbam dare,eisq; de logitimo Sanctoru cultu una cum reliquo orbe Christiano suis pinatoribus ad formulam Concilio Tridentino dudum ex Dei verbo,ccrinq; Apostolorum traditione praescripta consentire. Caeterum hoc in dogmate, quod Machum etiam illu Apo- statarum omnium facile corypheum imitati prima coitione sane acerrima aggrediebantur praeclari isti delecti Confessioni starum defensbres sua spe frustrati, atquc vani Mprehensi, hunc in modum secundum deprauatae a Catholicis Euang licar,uti aiunt,doctrinae caput aggrediuntur demonstrare.
Eadem ratione,inquiunt, ycripturascra erat ullam imagincm rerum,
quae vel in caelo,vel in terra,Ῥci etiam infra terram,sute ea picta sit, silue sculpta ,suefcta, adorandam ese,aut preces ad eam scindendas. R Espo NSIO LINDANI.
IMAcrNgs Christi atque crucis Dominicae habendas, extra controuersiam cst Catholicis & iis Euangelicorum,qui Lutherum sequuti magistrum nondum in flagitiosam Sacra-
90쪽
TOMVs SECUNDUS. εῖ mentariorum factionem toti declinarunt , aut magis a vero 'aberrantes nondum plane degenerarunt;cum V Vitten bergς,& alibi suis in templis retineant Christi crucifixi, aliasq; imagines. Quinimo sua Conses. Lutherus diserte docet,liberum esse C in iis imagines habete,ubi S sese Iconocta statu hostem profitetur, quod cas contra Scripturam & fide dignas historias aboleant.
Verum de imaginum usu controuersia nobis est,an solu com- ierinis limi tam emorandi. an ctiam colendi causa seruandae sint,& obtinen h νψμ
Hic autem cultus,qui Christi aut Sanctorum eius imaginibus impenditur siue exhibetur, si recte vereque intelligatur, qualiam mente a Catholicis doceatur atque usitetur, nullum mortalium, opinor,qui rem ipsam moderato considerarit inge inici,atque aequo expendat iudicio offensum iri. In primis nihil contra illa Scripturarii loca facimus,quς l- Vsem se ginali isti Consessionistaru patroni adscrunt ex libris Exo.c. ao. MLeui. is.cum liquidum sit de idoloru loqui simulachris. Dein me de, ut generatim dicta accipias, planum est non omnes illis Dei vocibus prohiberi simpliciter imagines , cum Deus ipse per Moysen atque Salomone imagines Cherubin ,Serpente,item boues & leones fieri mandarit sed hoc tantu fine, ne adorentur, neque colantur; puta honore diuino,instar idololatrarum, tiri,a M. qum
quod diserte addidit Moyses: Non adorabis ea,inqui Cm,neq; coles.Huc facit quod & D. Iohannes Christianos admonet, s Custodite vos a simulachris.& D. Paulus fugite cultum idolo ς' ',' ' rum .quod cum proculdubio faciamus Catholici, arguimur tamen ab istis Euangelicis lii Christo placet in idololatrias, quod
pias Christi Domini imagines, aut sanctorum cius picturas habemus in preti O,aut digno congruentiq; aliquo prosequimur honore. Iam cum id quicquid est honoris,aut cultus,faciamus non imagini,no figurae, non materiae,non simulachro; sed personae,aut rei illis figuris significatae atque repra sentatae , citra . omnem idololatriae suspicionem .aut erroris neuum istud fieri liquebit.quisquis rem candide volet diiudicare. r. iSiquide res illis figuris repraesentata propter virtutes diuini, dira Ttus personis donatas venerabilis est ,& aliquo digna honore: ptor