장음표시 사용
271쪽
V et parui animi hom nes in honoribus expetendi negauit esse ἰλι ει c: ita contra qui nimis cupidi ipsorum sunt,amplexanturque eos, quibus su itinendis pares non sunt, esse vult . ,- ε, η, ideli fatuos & hebetis,tardique admodum ingenii: quique se, suasque vires ignorent. Errorem autem illorum perspicuum csse dicit, & obuersari ante oculos omnium, taquam enim idonei sint rebus illis gerendis,plenis honoris, ipsas aucupantur, sibique deposcunt: deinde inquit, redarguuntur. Δ
Et veste ornantur, orma , oe reliquis huiuscemodi: volunt iresprostero serum ante oculos omnium esse, siquuntur de ito: tamquam ex i s h
MOR Ex etiam eorum exponIt, studiaque, falsam undique, inanemque gloriam captantia rpretiosa enim veste utuntur, M specie, sormaque corporis accommodata ad inanem splen 'dolem:huiuscemodique omnibus rebus, quae valent non nihil ad ornatum sibi comparandum non solidum tamen illum, neque verum. Dare operam etiam eos dicit, ut res ipsorum prosperae omnibus notae sint, veluti diuitiae, ceteraque sortunae bona, loquuntur quoque ce ipsis, suis inquam illis bonis. S praedicant, augentque oratione sua quantum PDiiunx, ut qui sperant, se ita, quod valde cupiunt. consecuturos esse: ita enim accipio illud αξ. --των, una cum Arretino, & Argyropylo, nec tamen me fallit, D.Thomam aliter de hoc sic sile, qui interpretatur de seipsis, secutum veterem tralationem.
CvM magnanimitati, duo, contraria inter se, vitia opponantur, ostendit, utrum ipsorum magis aduersetur virtuti,quae in hac re existit: affirmatq; magis repugnare ipsi minutum, angustumque aniniuim,quam ventosum, & vanae laudi dedit uin quod probat duobus a cumentis; frequentius enim esse inquit; faciliusque irrepere in hominum pectus: nec non deterius, quodque magis pollit , ct illi, cui haeret, & ceteris obelle : post quod redis i in memoriam nobis, manere virtutem hanc in magnis honoribus recte,ordineq; consectadis.
Videtur autem ' circa hanc esse virtus alia quaedam, quem Hum in iis dictum fuit, quae videri posset simili modo se habere ad magnanimitatem , quo se halet liberalitas ad magias centiam e amiae namque hae se remouenta
magno circaautem res mediocres, ac paruas a ciunt nos, vet Fortet.
272쪽
la IIII Librum Ari st. de morib. 229
At M o N E ad vita ti circa materiam hanc existere γirmisin alteram quandam,quae similiter se habet ad magnanimitatem, veluti liberalitas ad magnificentiam id quod a se prius, quo loco leuiter descripsit virtutes has morum, dictum esse, memorat: ii miles autem inter se . sui liquia ambae seiungui, est a magnitudine; in mediocribus autem tubus, pusillisque ita institum t animos nostros, coinsontinique, ut decet,ac rectum est.
TVeluti autem in sumendis pecunirs, dandis med critas ea, oe exupe
rantia, aucitas ita in honoris appetitione imagis quam oporter minus, Oviae Fortet, ut oportet: cupidum enim honoris vituperamus, ut, oe magis quam Fortet, oe viae non oportet,honorem Vpetentem vacuum a cupidita- re honoris, ut ne ob honectas quidem res volentem honorari.
Si MILITvDINEM constitui quaeque ita vere vocasii'bilit ost dit: ut enim Inquῖt tu capienda, dandaq; pecunia medium cituta nimium M parum; sic in expetendo honore existit magis ac minus,nec non retia via, ac veritas, ut quaerantur scilicet & unde oportet, &quomodo: declarat hoc verum eisse, ducta argumento a consuetudine, moreque nostro thquendi: solemus enim inquit insimulare cupidum valde honoris : is enim eis i riure , ut Peccantem in hoc,& magis quam oportet,& unde non Oportet honorem appetentem : codemque pacto eum, qui nullo desiderio honoris teneatur,ut hominem, qui non ob honestat etiam facta studeat ornari.
Contingit autem aliquando, ut cupidum honoris laudemus, tamquam vir lem , sum dignitatis items vacuum a cupiditate honoris, ut moderatum, . temperantem, ut in primis illis Hesmus.
Anni T, temporibus mutatis, ae locῖs sensus nostros Variari; mingere que aliquando, ut cupidum honoris laudentius honestisqtie nominibus appellemus, ut virilem, de studiosum dignitatis: eodemque pacto alienum ab honore commendemus; quali moderatum hom Dcm,& temperatum, quod etiam significat, initio se tetigisse.
Per picuum autem est, cum multis mossis, seudiosis huius, aut illius δω- tur, non semper ad idem nos com hiare hoc nomen sed cum laudajus quempiam , Meum, qui magis, quam multi faciam: cum vituperamus autem, aegeum, Pi magis suam deceat.
Doc ε τ, cum o 'es, qui cupidi sunt alicuius rei: Iunctoq; cum illis ipsis rebus verbo ap- llantur, nominanturque nomine quod non temper idem valet sed variatur variatis sensibus ac iudicijs hominum, idem etiam usu venire in hoc, uno illorum, quod est sed cum laudamus o h υ, studiosumque honoris, ita capimus hoc nomen, ut intelligo anus magis eum appetere honores quam multitudo humilesq; homines clant ili nam rimulam cogitationum umquam suscipium de adipiscendo honore ecum criminamur au . em, capimus tamquam magis cupiat, quam decet.
273쪽
cum careat autem nomine megocritas, de Usa, ut sede deserta, litiganti ter se extrema ubi autem est exuperantia paucitas,illic etiam est media ap
prent autem honore magis quam oportet,cX minus quare licet etia vi oportet.
C v M autem in bac re media sedes nomine careat, de ipsa, tamquam deserta, ae sine posseci ore,contendere inter se litigataque videntur extrema: Adiungit autem 'uod a rem eo firmandam valet. Omnibus autem inquit in rebus, in quibus existit nimium, ac parum, iu iisdem etiam est medium: videmus enim inquit mortales non Paucos expetere honores,ac magis,quam oportet,& minus: luare deesse non possunt extam,qui ut decet,expetant; d claratum autem est,extam virtutem hanc.
mine pciem autem habet conferatur qui de cum cupissitate honoris,vacuitaris honoris si γπο cum vacuitate honoris, cupiditatis honoris: sicum amiabus au rem, ambarum aliquo modo: videtur autem hoc eodem pacto se habere cir circa aliis xirtutes: opponi autem hic extremi pers iciuntur, alue hoc, quia nomennom situm Hr.
L H D A n. i habitum hune animi testatur, quae res declarat eum virtutis nomine ornand :elle vero ipsuna repetit, mediocritatem quandam in honore expetendo, non tamen maxumo, carereque ipsiim nomine significa quae res fecit, ut non tam facile intelligi cognoscique potuerit. Adiungit autem istudet enim quantum potest aperire illum, & magis patefacereὶ eum, si conferatur cum fi bitu, qui vehementer cupit talem honorem, poste videtiliabitum vacuum penitus a desiderio honoris si vero cum altero extremo, retorem illum, qui flagrat desiderio ipsius, ad ambos autem illos hunc ipsum medium collatum simul virumque eorum extremorum non omnino male, nec siae causa existimatum iri; quod tamen tiudicari inquam polle aliquo modo medium ambos extremos non proprium esse vult huius virtutis, sed commune ipsi cuiu reliquis virtutibus: speciem enim quandam in se habent cunctae vitiorum, quae ipsas cingunt; ut qui non multum vident, iacile in hoc decipi & errare pollinta, quod ostendit ille, usus verbo. ωαι, quo pallim utitur,cum loquitur de rebus, quae incertae sunt, & non omnino firmae, planaeque'. Addit in hac pol illi muni materia videri extremos repugnare, aduersariq; sibi. quia medio nomen impositum non est; quae namque nomen non habent, fallunt multos: extareq; non putantur.
Lenseas autem est mediocritas, quae circa iras versatur cum autem megum careat nomine ferme autem, extrema, a media lenitate fortamus, a paucitate aiae illa declinante quae nomine caret: exuperantia aute ira dia quae dis diceretur perturbatis enim est ira quae aut inseriis ea, multa sunt, varia.
Eae sit e T A magnanimitate similique ipsi virtute, qnae eis in eadem materia, eampo :versatur, non tamen tam amplum, latumque eum habet, venit ad lenitatem, mansuetudinemve,
274쪽
In IllI. Librum Arist. de motib. 231
nemue, quam vociv xlx om qui etiam habitus non male, ut opinor, mitis an evocaretur. Mansuetudinem igitur esse inquit mediocritatem quandam in ira, variisq; irae generibus. Statim autem ostendit nomen hoc, quo mediocritas appollatur, non omnitio ipsi conub: nire: neque enim aequali interuali' mmota est illa, ut ait, ab extremis ambobus, sed verg tad illum, qui minus quam oportet,irascitur, qui habitus animi est sine nomine, Ut fere, inquit,extremi in hac materia:exuperantiam in hoc poste voeari ostendit; nani qui .cre ret illam appellari posse hyia atquς iram erraret, cum ira ostendat motum quendan animi, non nimium ipsius atque exii perantiam neque parum. Quae autem pariun tipium, inseruntque in pectus nostrum, multae ite dicit,discrepantiaque i pia inter te.
Qui igitur Ob ea, quae oportet, σquibus oportet, Ocitur: amplius autem, O vi oportet, quando oportet, quanto tempore, laudatur. Lenis igitur hic esset quidem lenitas laudatur.
IN Dic Aa, qui sit mansuetus; quem esse vult,quῖ irasc tu commoueturque an ino ob ea, propter quae decet, rectumque est irasci,& quibus taminibus oportet,ceteraque custodiit, quae exponit: sunt autem quae o ς vocantur; cum ei, im, qui dii genter haec seruat, Iaudetur dubitari non poste inquit,quin is ille sit Pim mansuetudo laudetur, commendeturque ab hominibus. Ducit igitur argumentum,probatque quod vult usus iudicio re testimonio mortalium. M. Cicero.quam auctor ηex: m vocat,mansuetudinem videtur apsellaste; qui tamen potius laudat ea usium Cac sarem in ignoscendo, quam in recte iras ei o; quare non fuit illa vera πραότM: conuenit enim ipsi in hoc cum Aristotele, quae causa fuit,ut idem etiam ille factum illic clementiae nomine appellarit.
Requiritur enim, ut lenissolutus se omni motu, ac trepidatior, . non aducatur a peγturbatione sed ut ratio praeceperit, sic ob haec, oe tanto tempore,*alde commotus animo sit.
Qv i v requiratur,ut proprie aliquῖs mansuetus dies possi ostendit: nullis enῖm valde turbidis animi motionibus: & quasi trepidationibus, quas appellat ipsum vexati oportere significat: neque abdiici,& rapi ab affectia; & tamquam tumultu illo: sunt autem, quae adiunxit verba, quasi declaratio ipsius illius, quo prius usus fuerat, α, in N; sed ea quoque aliquo modo interpretaturi illam enim docet non trahi motu hoc, qui comm tus animo est,iratusq; alicui sectus, sed ut ratio praecipit, ita se gerit. Addit autem eundem Vt modum in ira, sic cetera seruare; quae in omni virtute tuenda, custodienda sunt, ut spatium temporis.
Lubi autem,ac peccare sidetur magis in eam partem,quae vergit adparum: non enim pronus adulciscendum eu lenis: se potius adignoscendum.
ς, o D si in aliquam partem peccat, non quἰ mediam sedem tenet neq; enim ille errori ulli fallinis est aut labitur sed qui mansuetus vocatur mitisque. peccat magis quἰa minus facit, qu in Oportet: neque cnim est propensus ad ulciscendam acceptam iniuriani, sed potius ad ignoscendum.
275쪽
Paucitas autem, siue lentituri quaedam est ue quouis alio nomine appellitur ituperatur: qui namque non irascuntur Ob ea, quae oportet , futui vident esse, oe illi , qui non ut oportet: neque quando, neque quibus oportet: videtur enim senseu carere, σ dolore: qui autem non irascitur. non est propensius ad acceptam iniuriam ulciscendum: videre autem se ludibrio haberi suon contums*s vexari ετ perpeti, seruile est.
E v M, qui minus, quam decet, irascitur, habitumque animi ipsus accusari dicit, quoquo
nomine vocetur: manet enim in eo, quod initio significauit carere nomine cunctos hos animi motus:siue enim inquit ἀκνωσμ, idest vacuitas ab ira, siue alio quopiam nomine v
cetur,probat illos in vitio esse,accusarique non sine caussa, usus illo nomine, quo saepe utitur, cum aliquos docet magnae culpae amnes esse, id est, tradit illos, qui non irascuntur, accepta huiulcemodi aliqua iniuria,Oh quam deceret irasci, videri esse Mais, idest fatuos, te tamquam sensu carere;& quemadmodum hos, ita etiarn,qui iustum modum in hoc non seruant, neque tempus, neque personam: qui enim tam lento animo, ut docet, patitur se contumelia vexari, videri potest, inquit, nihil sentiremeque dolere; qui autem nemini irascitur ait, existimatur non sine causa, minime factus, instructusque ad iniuriam vicis dendam; quare addit, rationem concludens, ludibrio habitum quempiam, perpeti id ac tolerare: eodemque pacto,sua intereine non putate propinquos ac familiares violari ac despiei. non liberi hominis ossicium esse,sed mancipii alicuius vilisque personae proprium. In III. libro de moribus ad Eudemum, quo in loco de virtute hac, vitiisque in hae materia disse ruit, breuius tamen,inquit hunc posse vocari eodem,quo hic verbo usus, ta απιδ ueti m. Posterius autem verbum nactus enim occalionem huius rei, hoc etiam admonere volo, non alienum ullam in rartem a scientia rerum, de quibus in his libris praeeipitur j intelligo autem inois, non signi scat proprie vitium huius rei: nam alia etiam magna peccata in alia quoque materia, eo nomine notata & damnata sunt, vehiti quod est, post hune locum,ubi disterit de magnanimitate,ubi inquit: ο μώ ς--μοίλων A U, ἰαυτῆν ψικrier M' α ου καλυ, - ι --: ita enim scriptum est in libris antiquis, cum in Aldino exemplari hoc verbum turpiter deprauatum sit: valet igitur hie quoque plane stultum, S dementis hominis proprium. Latinos lentum hominem vocaste hunc,notum est: & vitium habitumque animi talem,lentitudinem; unde illud M. Ciceronis in longa illa epistola ad O. stat rem. Quae quidem mihi virtus interdum non mi' nor videtur, quam omnino non irasci : nam illud esst,non solum grauit tis, sed non num-V quam etiam, lentitudinis.
Exuperantia autem omnibus modis gignitur. EP quibus enim non oportet, si quae non oportet: σ magis fuam oportet, ' celerius,oe longiore tempore . non
tamen cuncta haec eidem in knirne1, enim flares set: malum namque se Pur, sum perdit: etsi totum plenum1 e fuerit, intolerabiles citur.
Qvo o nimium est in hoc atque exuperantia, tradit, omnibus modis expositis hille vitio seri quos cunctos modos nominat: sunt autem valde noti: & siepe repetiti; non tamen omnes in unam,eandemque personam simul cadere vult: sunt enim ipsorum quidam ita discrepantes inter se, ut nullo pacto una maneant. Probat hoc ipse, declarata vi ac potestate mali; quae tanta est, ut non solum obsit ceteris, Perdatque illos, verumetiam semetipsum
extinguat ac deleat; S si plenum, suo illo in genere sit atque integrum, ferri, tolerarique non pollit. Duo igitur adfert, quac valent ad mali abibluti naturam pestimam declaradam, quod tibimet interitum rarit: ncc extat quippiam, quod diutius ipsum sustinere valeat:
276쪽
la IIIL Librum Arist. de morib. 23 3
eum euἴm perdit omnes partes, Perdit etiam semetipsum; totumque illud, in quod
Iracundi ititur celeriter quidem irascuntur, quibus non oportet, propter quae non oportet, . magis quam oportetrisinunt autem celeriter. id quod optimum in se halente ψι venit autem hoc ipsis, quia non continent in se iram,
sedemutant in eos, qui laeserunt: qua de ca sese produnt, apertis fiunt ob
Prion AT verum esse, quod dixit, eos, qui magῖs loscuntur, quam deceat varijs modis i bi,neque cunctos in una,& eadem persona locum liabere: appellat autem tria generi ipsi ruin primos vocat is in, Ideit iracundos, pronosque ad iram, quos dicit celeriter, leuique momento irasci; illisque quibus rectum non est, & propter res leues, & non dignas,ut ob eas ira excitetur,simulque in ea modum, veramque rationem non seruare; eosdem timeninquit breui tempore iram illam in animo meri, sedareque motum illum ; id quod opti .mum extare narrat in vita, moribusque ipserum; id autem, quia incredibile videri potuisset, ostendit, quomodo fiat: docet enim illos affectum eum in pectore non continere; sed eiicere inde, & pro dolore accepto ex iniuria, dolorem inurere illi,qui prior laeserIt quodncit, ut perspicui apertiqile sint ob acumen illud, celeritatemque compensandi iniuriam acceptam, quo secto, statim, ut inquit, desinent tractae .
C v M ostendisset fallere non poste iracundos, quia acuti, celeresque sunt in iniuria ulciscenda,adiungit eos, qui hoc genere irae tenentur,ita ut in ipso supercnt ceteros, magisque adhue in eo subiti praecipitesque sum, vocari a Graecis ἀκροχὸ ei; ut qui promptam seniper,naratamque bilem habeant, & in summo positam. cum de aduersus omnia, oc ob quamlibet rem excandescant; unde inquit, nomen adepti sunt. V t autem hos indicauit auctor, appellatos, ita legitur, eos rima ες vulgo dictos, quod nomen magis adhuc declarat , eos ab acumen nomen hoc adeptos . Fuit autem antiquitus Bollanus quidam, de quo Horatius, qui valde in hoc peccabat ; unde cerebrosum irsum poeta appellauit, vocabatur, ut litteris proditum est, asi , m. Meminit etiam M. Cicero alterius . qui & ipse valde pronus ad iram sereri, unde Mea χιλος vulgo vocaretur: quo nomine tradit Aristotelesi univcrsos hos nominari.
o mari autem aegre di solui possunt, diu irati manent: cohibent enim in
se animum z requies autem, cessatio tunc genitur, cum compenserit iniuriam: visis enim sedat iram, voluptatem pro aegritudine inserens: cum autem V ι hu
277쪽
hoc non sit, onus in se habent: quia autem hoc notum, apertum , non est, neque exivit aliquis, qui incumbat in eos mitigan Os: in semet autem js concoquererram longi temporis opus est: sunt autem tales sib ipsis malectissimi ,σθι, qui maxime sis Iuniamici.
CV M extet secundum genus horum,qui valde in Ira labantur. Ἀώque a Grecis, Idest amari appellemur, significat hos, cuiusmodi sint: aitque tales esse, ut vix ira ipsorum discutiirangique pollit, quare longo temporis spatio ipsos commotos habet; non ratiuntur enim se deliniri: tunc autem addit, quiescunt, componuntque animum, cum viti fuerint iiii riam: ac par pro pari reddiderint: hoc vero ipsis usu venire inquἱ quia animaduersio in ei qui laesit, cecidit, paenaque sumpta ab illo, extinguit iram, pro aegritudine voluptatem eo inserens : quando autem addit, hoc non fit, onus quoddam graue in pectore habent. quod onus premit ipsos & asiligit. Videns autem accuratus magister occurri huic malo putare aliquos facile posse, qui existimarent delici illud onus istere,monitis,auctoritate mamicorum, tamquam respondet; quia illud suum odium occultum habent amari homines, teguntque,neminem dare operaim,enitique, ut medeatur illis. Restabat,ut aliqui dicerent, conteri paulatim sua vi iram illam poste,α concoqui quod arduum esse significat,postulareque remedium hoc assirmat, longituainem temporis. Quod ad verba nuIus loci pertitanet, simulque ad sententiam,pastor apud Theocritum est Pana, deum,peculiarem cius nationis, amaram est e, necfacile pati,ut aliquis sibi dormienti grauis molestusque sit;additq: semper ipsi bilem acrem in naribus manere; quare videtur loqui de illo, ut m κρω & g. χο ω. Demosthenes quoque vocat inimicos suos m. the,& Virgilius dixit hostem amarum. eodem sensu, quo hic auctor, usurpauit Sophocles in Coloneo, ubi facit Theseuincum Oedipo ita loquentem. απαμῶς ἐδενιε πύω - ; nam μimpati ita Homerum debile dixisse κίψω, unde suspicor nostrum doctorem accepille,magnum amatorem eius poetae, etiam pueri nouerunt, qui primoribus labris eum sermonem gustarunt: concoquere autem significare voluit, idest extinguere, & sedare'. In extremo huius partis addidit Aristoteles, vitium grauemque culpam horum ostendere volens, simulque admonere morta les, ut vitent hunc tamquam scopulum, hoc genus irae valde molestum & odiosum, cum sibi ipsis, & intimis amicis famisiaribusque aegritudinem ac tristitiam pariant; Vsus fuit etiam apte hoc nomine μν Isocrates&ipse in tertia collatione: inquit enim Κ - ia
speras autem dicimus eos, qui propter ea, quae minime oportet saeuiunt, ' maga quam oportet, oelongiore tempore,oenon placantur,nisi acceptam mi iam ulti fuerint siue etiam eos caustrasnt.
Τε Ret iv M hoc genus est vehementiori irae, qui vero In eo peccant, dicit hic, solitos a Graecis vocari, quasi asperos, & qui non iustis de causis saepe in alios . tamquam
canes, incurrant canes enim Praecipue tales, boni auctores, hoc adposito nomine, ostendebant. In III. libro de moribus ad Eudemum hoc quoque nomine ullis est, cum quibus oppositus lit aduerseturque mansuetus, significaret: inquit enim αι rict καμω m σολα, xxxi πω ,- άν se: cuiusmodi autem sint disticilis hi naturae, atque asperae, significans, inquit , vocamus ita eos, qui magnopere irascuntur ob ea, quae minime oportet, & magis quam oporici, ut modum etiam nullum seruent in ira sua exercenda; longioreque itidem temporis spatio iram illam in animo contineant I ac numquam placentur illis, qui laeserint, nisi viti fuerint eos,aut ita retuderint spiritus ipsorum, ut reddiderint eos, cum confessi fuerint improbitatem sumi, reliquo tempore modestiores.
278쪽
la IIII Librum Arist. de morib. 23 iretum peculiare ea humam ingen, Husci iniuriam: π ad Ottam ama dege dam,riperi sunt deteriores.
Cuu duo repugnent mansuetudini, & lenItati, docet nune, utrum Ipsorum magis ipsi oppositum sit; inquit igitur nimiam in ira,exuperantiamq; putari magis ipsi aduersari, quod probat duobus argumentis: eorum prius est, quod nequentius in hoc peccatur, communiusque est, cum peculiare magis sit hominum generis ulcisci acceptam iniuriam; quam condonare ipsi, de pati se placari: alterum vero, quod dissicilis ingenii mortales, asperique magis impediant corrumpantq; consuetudinem vitae, ac familiaritatem; unde tot fructus,& suauitates capiuntur: odiosum enim est, periculique plenum cum huiuscemodi hominibus similiariter versari.
Que autem , in superioribus dictum ea, ex νs quoque quae modo tra duntur, perspicuum e te non enim facile ect definire quomodo, ετ quibus, propter quales res, quanto temporis spatio irascendum ea, quequo recte facit aliquis, uepeccet: qui namPeparum recta via migrat, non vituperatur, neque si versus magis, neque si versu minus: interdum enim eos, qui minus irascuntur, laudamus, . lenes eos esse a mamus: σ eos, qui ta uam in ira saeuiunt, virili animo praeditos dicimus, ut qui vim ote Hatems habeant regendi imperium.
punc Aet se philosophus aliquo modo. quod certos term nos non fixerit irae, sine culpa exercendae, vel potius docet eos, qui se, quod hoc non praestiterit, accusarent, iniuste facturos, quia materia haec non patitur, ut particulatim, exquisiteque tradatur: haec igitur sententia huius locL. Animaduertendum autem hyperbaton hic elle: ipsumque antequam monstret, se nihil in hoc peccaste; diligenterque, quod res patitur, effecisse, inculcare multa in medium; persequitur igitur, absoluitque quod inceperat, repetito initio sui consilii verbis illis. . iati He x .. αγω. & quae sequuntur:sed a principio ordiamur: dixit enim. Quod vero,&initio a nobis indicatum fuit, atque ex ijs, quae praecipiuntur, perspicuum est, post quae verba statim significat se . quae omiserit, neces lario reliquille. inquit enim. Non enim procliue est accurate ostendere,definireque,quomodo. & quibus hominibus, & propter quas iniurias irasci decet,& quanto remporis spatio iram in animo seruare, & usquequo recte facit in hoc aliquis, sue peccat; qui enim addit, migrat a vera ratione paruo interuallo, siue versus magis, sue verius minus, non solet vituperari huius autem sui iudicii rationem reddit, ductam a consuetudine, institutoque mortalium t aliquando enim ait, eos qui minus irascuntur, quam sine culpa facere potuis lent,laiidamus, di mansuetos mitesqtie vocamus:aliquando autem contra illos, qui grauiter irascuntur.&tamquam asperi sunt, probamus, quos vere viros esse dicimus,& qui idonei sint ad impe r una tuendum. hoc enim M. Cicero significauit, ubi de motu hoc animi dissetit in IIII se Tusculana. virum denique videri negant, qui irasci nesciat, α imperia seueriora nulla ,, este putant sine aliqua acerbitate iracundiae .
279쪽
Qui vero quantum, π quomodo via migrat, Uituperatione d gnus est, nou , facile est oratione assignare: in rebus enim singularibus Jensu etiam exi uim iis fit: verum hoc jsum planum, apertum est, medium halitum laude di- gnum esse: vi π monitu cuius, quibus oportet rasitamur,s' propter quas res oportet, quomodo oportet, s cuncta huiusicemodi seruamus : exuperantiae autem oe paucitates Uituperatione dignae sunt, cum parum quidem fiunt, leuiter: si plus vero, magis: multum autem , valde . Feficuum igitur nobis est, oportere nos medio habitui ad fixos esse. Halitus igitur, qui reseruntur
H Ar c est tamquam redditio super Ioris illius, quod monstraui: absoles Itque nunc demum
auctor scntentiam omnem: inquit enim. Eum igitur, qui, cum & in quantitate. re in in do peccet, migretque valde e veris finibus, dignus est, qui vituperetur, non facile cstuc bis,orationeq; exponere: ad lingularium enim reru extitit nationem icnius adhibetur:hoetamen inquit,planum,apertumque nobis elle debet; medium habitum aude dIgnum est vi cuius, potestateqtie nos in ira gerimus, ut oportet. Repet i autem, quae ieruand1 in hoc sint: contra autem nimium ipsius,ac parum vituperanda, & cuin leniter hoc fit, a Ldit, Paulum peccatur; cum vero plus , magis r quando autem magis adhuc, vehementer. Constat igitur,in extremo inquit; oportere nos medio habitu I limerere: habitus etiam ania morum, qui in ira existunt, putemus satis a nobis explanatos esse . .
do: hi quidem blandi videntur esse, qui cuncta, ut voluptatem paria laudant, nemini repugnant, sed arbitrantur nulla in re oportere se molestos esse his, in
quos incidunt: hs vero contra atque hi sed omnia repugnantes, ne curiam, qui
dem Ulamsuscipientes e ciendi dolorem,morosidio les, ac mei ορcantur.
PERGIT exponere habitus quositam animorum,unde suauitates aliquae percipluntii auts non habitus absolutos, mores tamen de studia mortalium: etsi hi non tantos fiuctus serunt , quantos serunt ij, quos iam significauit: unde non solent in virtutibus numerari, cum tamen homines conuictu gaudeant; itaque a natura informati sint, ut soli manere nofacile possint, existimauit oportere etiam tradere, quid boni, maliqtie inde nascatur: cum enim multas diei horas cum familiaribus conluinamus; danda est nobis opera, ut relictis molcst ijs,viiijsque,quae illic existunt, voluptatibus , laetiti jsque perfruamur: valet enim hoc quoque non parum ad bene. bcateque vitreiidum: incipit autem ab habitu, qui valde probatur:cratusque admodum, ac iucundus est in confitetudine victus; quem extare docet, morassi itis prius culpis, quae in hac re admittunturnia luit igitur. In congrestibus hominum ac conitissibus; omnique denium communione verborum ac faetorum, reperiuntur quidam, qui videntur omnibus velle placeretij autem sunt, qui ad voluptatem loquuntur: dia cuncta quae audiuerint, aut secta videsint, commendant, & nulla in re alicui vin-rnam repugnant; sed statuerunt in animis suis, & hoc putant verum este, nemini dolorisi quid inurere. Ingenium autem tale, more que laudasse in filio Simonem Terentianum notum est; Docet etiam quomodo vocentur contrarii hi , quoriam tamen naturam prius, moresque Ponit nobis ante oculos; eos autem cile inquit, qui opponunt se omnibus, tantas.
280쪽
In IIII. Librum Arish de morib. 23 γ
Rctἰs, & dictἰs aliorum: neque rauent molesti esse laedereque voluntatem s desiuin: suaq; interelle non putant offendere apud illos, vocari hos dicit quali importunos.&litigiosos. Horatium ineristola duo haec contraria inter se hominum ingenia, ambo culpae assinia, subtiliter descriptille notum est.
Expositos igitur animi habitus vituperatione dignos esse, non est obscurum e
medium, horum laude dignum, vi cuius probabit, suae oportet, atyue viret similiteri etiam repulabit
Appi RM AT, dubIum non esse,quin habitus Ii, quos tamquam pInxit maculosi sinc me mloque reprehendi de vituperari debeant: eorum enim alter nimium in hoc facit: alter verosarum interiectusque inter ipsos laude dignus siti vi cuius, potestateque probabit conce-etque talia esse,qui audit,qualia dictum est, si vera illa, rectaque fuerint in eoque modum tenebit, neque olus quam decet, laudabit, codeinque pacto repugnabit aduersabit utque contrari s, ac sevulo ipsa refellet
Nomen autem nullum ipsi impositum e uelimile autem maxime e Z amicitiae huiusicemodi enim eis, qui medio halitu praeditus HI, 1ualem dicere volumus probum amicum, si accesserit ipsi, ut amet.
No M tes nullum huic habitui medio impositum esse dicit de tamen, quoquomodo potest, ipsum ostendet: dicit enim eum praecipue similem esse amicitiae; nam qui mediam sedem tenet in hac re talis est, qualis est ille, quem significamus his verbis : dicimusque probum
virum , siue moderatum: nec non amicum etiam , si accesserit ipsi amor ac beneuolentia ;quae, ut in amico necessaria est; ita illic non requiritur: uno enim, eodeinque pacto se geret erga ignotos, cum quibus congrestiis fuerit,ac familiares, secumque beneuolentia con iunctos & penitus alienos.
Discrepat autem ab amicitia, quia sine assectu eu, amore erga istos, cum quibus familiariter visit: non enim eo, quia amet, aut o erit, recipit in animum singula,quae audit, ut oportet; sedquia talis ingenio eu: similito euim se gerat erga ignotos, oe notos, oe familiares , eos, cum quibus ipsi nusta consuetudo est: nisi quod in singulis se geret, ut oportet: non enim simili ratione conuenissumiliares,s alienos vereri neque rursus inurere i s dolorem.
C v M simIlitudinem ostendisset,quae huic habitui est cum amicitia declarat etiam quid di scriminis inter ipsos versetur: dissentire igitur inquit hunc ab amicitia, quia non est affectus erga illos,amoreque ullo conii uictus, cuin quibus congreditur, familiarIterque viuiti neque enim probat eorum dicta, sue facta; neque etiam respuit,ut rectum est,ueraque ratio postulat, impulsus amore, aut odio, verum quia huiuscemodi est, coque ingenio praeditus: declarat hoc, quia eodem pacto se geret crua ignotos,ac notosmec non familiasis,& alienos,nis quod tribuet aliquid notis nominibus, ac semiliaribus ut decet; neque G
