장음표시 사용
621쪽
Videri autem posset magis naturaia esse causa huius rei, c non similis ecquodsi injs, quipecuniam fenori Hilerunt: non enim diligunt illi debitores, Iedoptant incolumes esse , H suum recipiant: qui autem beneficium dederunt, diligunt, . caros habent eos, qui ab ipsis beneficium acceperunt, quamuis nullo in re sibi fuerint utiles: neyue etiam pauero tempore es e possent.
Qv A M v Is non omnino Improbarit opinionem eorum, quos dixIt, tamen arbitratur u iam causam huius mali magis naturalem elle: magis autem naturalem ipsam vocavit,quia illa quoq; non penitus aliena a natura erat quippe cum de ipsi ita locutus sit. 1MM A - π αι' uinanum autem illic valet, quod est in more positum maioris patiis homῖnum; illincque ortum ducit. Disserere autem accurate contra ipsam volens, cuius disset utionis
solum, ac fundamentum fuit similitudo primum ostendit, illud,quod tamquam simile adferebant auctores, non esse simile, ac quid discriminis versetur in ipse docet, fgnificans In illis, qur crediderunt pecuniam,nihil amoris extare erga eos, quibus crediderunt: nam quod cupiunt eos vivere ac salvos essse, id faciunt, ut sbi reddant, quod debent: qui autem studio suo atque opibus aliquibus valde profuerunt, diligunt eos, carosque habent, etsi v sui sibi non es le tunc intelligunt, nec futuros sperent.
QuoI quidem etiam in opificibus 'su 'venit risus' ue enim horum suum tropriumque opus magis amat, quam amaretur ab opere acceserit ei animus: maxime autem fortasse hoc contingit poetis: supramodum enim omnem .si sua propriaque poemata amo , cara ipsa habentes tamquam filios: huiuscemodi igitur rei par simileque est, quia fit in his, qui contulerunt beneficia in aliquo: quod enim subleuatum est, commodique aliquid accepit, opus imorum eur his
igitur magis amant, suam amet opus eum, qui molitus ere.
IDEM etiam In opiscibus Inqult, contingῖtupse enim quoque In tententia sua firmanda, to laque re declaranda, uti voluit smili: omnis enim inquit,'pifex suum propriumque opus magis amat, quam amaretur ab illoat accellerit ei animus, factumque fuerit animale: voco autem animale, quod ipse his appellaci maxime autem hoc fieri inquit a poetis, cum praeter modum hi diligant sua poemata, caraque ipse habeant non minus, atque parentes liberos summo amore coplecti consueuere. De nim o autem hoc amore poetarum erga sim opera locutus quoque est M. Cicero In epistola quadam ad Atticum, nec tamen poetarum proprium hoc cile putat, sed oratorum etiam, ut noster quoque, qui vincere in hoc ipsos ceteros omnes fabros, 5 quasi parentes alicuius operis at firmat. Plato quoque In sympo-so eommune hoc esse dixit omnium, uuae e se quippiam quasi genuerunt. Concludens igitur auctor hic noster rationem a t, huiuscemodi rei par simileque est,quod fieri vita demus in benefactoribus: quod enim opera illorum,pecvnsaque suble iratum est,ereptumque e grauibus malis, opus illorum Ipsorum est: hoc Igitur inquit magis seuent, amantq; quam Opus eum, qui secit, umquam amaret.
622쪽
In IX. Librum Arist. de morib. 3 23
iendo sumus ractu igitur est aliquo modo siti,qui opus fecit amariam opus, quia sesuperesse, Hammbuum amat:bis aureol naruralis amor est: 1uod enim potestate eis, Me ipsum esse actu opus indicat.
H v i v s ipsius rei sontem magis,Drtumque aperIre studens, subtilius adhuc de Ipse disserit, atque inquit. Huius autem rei causa est, quod status suus omnibus expetendus est, atque amabilis; tune autem vere scimus, quales sumus, cum emcimus, molimurque id, cui nati,sictique sumus : vivendo enim, atque agendo sumus, quare qui opus fecit actu. est aliquo modo: diligit igitur opus suum, quod cum secit, diligit statum suum atque id, quod est; hoc autem innatum est, a naturaque nobis datum: quod enim prius potestate opifex erat, opus quod molitus ipse est, indicat eum actu esse,exempli cause pictor omni Illo tempore. quo erat otiosus, nec artem suam colebat, potestate solum pictor erat, tabula postea, quam pinxit, testificatur eum pictorem esse, nec tamen tunc cum absoluit iam opus achii vere est, sed cum penicillo utebatur; & pingebat, quae causa 'rtasse fuit, ut, cum hoc diceret, addiderit a Meis enim deelarat tabula illa ipsum pictorem este: praneque hoc de ipse praedicari tunc potest, non tamen actuelle illum eo tempore aliquis amimaret: cellauit enim iam ab opere persecto illo, atque absoluto.
Simul autem illi, qui beneficium dedit puliarum, dignita ue omnis manu in facta,ut necese sit 3UMm gη ere est,in quo hoc extat: isti autem,qui accepit, nihil digiataris splendoris e ea in eo, quiscit:quod 'liquid est, i um quia
prolu, ea, ac fructus : hoc autem minus iucundum minusue amabile est.
in xi v o hoc argumentum est, quo idem constituitur: accedit epis InquIt superἰori ratῖ ni , aptumque aliquo modo ex ea est, quod qui beneficium dedit, prosuitque studio suo atque opibus honesto viro, in illo suo laeto intelligit esse dignitatem, quare laetitiam capit, aspiciens eum, recordatusque illius, cui opem tulit: redit enim illi In memoriam honestum suum fictum, quoa manet in ipse: contra autem, qui beneficium accepit nihil suae. ι dignitatis sentit esse in eo, qui dedit: peperit enim ille sibi laudem, ac gloriam, non ei, cui opera tua, reque profuit, sed squid boni in persona ipsus cogitat, quod in se cadat, illudes, Inquit, utilitas, quae res minus iucunda est, ni in usque amabilis. non potest sane nega-xi, quin secum ferat voluptatis aliquid, ac gaudii aduentus memoriaque eius, qui te iuuerit in duris tuis, & angustis rebus , sed vincitur illa a voluptate,quam capit merito aliquis ex recordatione sui tecti iacti. Iustam autem illam esse, puramque, significauit quoque Plutaretius, qui de Lysandro Lacone, in vita quam scripsi ipsus, hoe commemorauit, habuisse illum virilem animum, nec vinci umquam potuisse ab ulla voluptate, praeter quam ab ea, quam iniungunt hominibus, qui rectum aliquod minus, plenumque gloriae gellerint, honesta Ipsus secta; illa autem laetitia, siqua ea est, qua assiciuntur, qui erepti sint e malis a benefico viro, milia est cum aegritudine: inurit enim doloris aliquid recordari, se quondam eguisse.
Iucunda .uum est rei praesentu, actio: futurae autem, spes: praeteritae ve
623쪽
s a 4 Petri Victorii Cominent nIxo, memoria iucundisimum autem eis, quo in actum, amabile simili massio illi igitur, qui fecit, manet opus: honestum enim factum diuturnum eu Hi
Pixos ΑT Idem, maiorem Inquam voluptatem capere ex tuta tuo, quἱ beneficium dedit. quam qui accepit e memoria illius sit Eutilitatis: ideoquemii Minire,vν magis dilinat eum,
particeps est auctor benefici j. Hoc igitur posito addit, iucundissimum omnium elle, quod percipitur agendo ; idemque amabile est e . Concludere 1 tur ipse voleas , quod dixi, ita Iagit ; illi igitur, qpi fecit, ideli, qui auxilium tulit, opus ananet, quod dedainiis inquit: suod enim honestuiri, praeclarumque eit . diuturnum Ast: it Ii vero, qui accepit. cinoi meimim inqua μ.b neficium, id utilitatis, quod iod cepi , frugi de mani us atque
Memoria autem rerum honectarum ea tueunga: Nilitatum aut en is alicunde acceperis, non valde , aut minus: exlectatio autem contra Ie hi u videtur .
Ani v NGIT . memorIa p aeterea honesti omnIs facti Jucunda est: rei autem .villis noti valde ,, aut si ipsa quoque ualuitatis aliquid in se has Utast detia i illitie Elii e potat 3 autem boni alicuius contrario modo se habet: tui enim peruenturum ad se sperat commodum aliquod, magis vicia tun, propri ivsud ipsumes A qqam vere sit, sibi pollicetur
In t M alio hoc argumento probat, non sine causi, qui prosunt aliquibus, magis eos Postea diligere, in otios beneficium contulerunt, quam diligant, qui liberati malis opera, studio rue eorum, benefactores suo : diligere en uri inquit, est aliquo modo essice , ac moliri illisi autem perpeti. ac recipere in se quippiam : ambo autem haec eximimin iacto illo, quod gessit, de administrauit beneficus; ipse namque est, qui facit: subleuatus autem qu perpessius: omnibus aurem in rebus meliores partes simi corum, qui ficiunt, quam ill rum, quippipetiuntur. inaioremque dignitatem in se continent, id quod inanet in auctoribus, este chori biisque eius boneficii, & diligere igitur, & obire munera amicitiae abesto
Auc cutem, sude geruntur magno cum labore, cuncti mortales magis Aligunt, x eluti qui rem quaesiuerunt, quam quia maioribus acceperunt: videt rigitur senes tum accipere. vae et ore. . seneficium autem alicui dare arduum
624쪽
In i X. Librum Arist. de morib.
atque operosum:σλι ob causu matres msiis Migunt flus, 'am 'tres generatio enim est laboriosior γ' magis norunt, i os suos esse . Gideri autem tot Ahocproprium accommodatum isse illis, 1ui beneficium de erunt.
A studio praeterea, laboreque, quem necessario sustinuit, qui remedium adhibuit rebus aduersis alicuius, argumentatur: non enim sine magna cura potest aliquis, Grinnatus etiam homo, mederi grauibus malis cuiuspiam, inquit igitur, consuesse mortales cunctos migis amare, quae quaesiere cum labore, molestiaque plurima. Exemplo autem hoc huiuscem di esse declarat,atque illo quidem satis aperto,& ante oculos posito: qui enim inquit,ren, quaesiuere, magis caram ii iam habent, tuenturque diligentius,quam qui acceperunt a m ,, ioribus. Addit autem Aristoteles ad concludendum necessarium. videri beneficium accipere procliue esse, a laboreque omni vacuum:contra autem beneficium dare arduum atq; operosum. Adiungit etiam ad idem illustrandum valde accommodatum, alterum sinite, quo etia antea in hac praeceptione de amicitia usus fuerat; Existimari hanc ipsam ob causam matres magis diligere liberos, quam patres faciant: gignunt enim ipsos maῖore cum inolestia : cum & in utero gerant longo temporis interuallo,& pariant illos non sine ace rimo dolore, ac vitae quoque non paruo periculo Posuit etiam aliud, ad confirmandum, maiorem amorem uile matrum , quam patrum erga filios, idoneum, postquam illo tamquam plano, atque aperto usus fuerat reis non facit quicquam ad id , quod in manibus habet, illusitandum, idem etiam fieri, quia certiores sunt matres eos, ex se genitos, cum ex utero ipsarum prodierint.
Exoritur autem quae ctio, utrum oportet diligere semet sum maxime, siue alium quempiam insimulant enim eos, quisemet i os maxime amant,o ol ce- e hoc Esis volentes tamquam a nes turpitudini, vocant i os amatores sui . .
Hoc quoque, quod nunc aggreditur, sollicitabat multos: oppositaeque erant inter se sen tentiae de hac re' quare existimauit auctor oportere, se quId sentiret de ipse. ostendere, Ad hune tamquam scrupulum aliquem euellere ex animis eorum, qui cuperent, quid sit; of5cij estet,cognoscere nec culpam ullam in re tanti ponderis admittere. Existit igitur inquit quaestio,cum probi hominis ossicium sit diligere honestos viroq.& qui sibi, reipublieaeq; profuerint: nec non etiam eosdem auctios nullam in partem esse ab amore sui ipsius inhumano hoc ossicio. munereque fungendo; virum deceret semet ipsum supra ceteros omnes diligere, siue altu quempiam e numero corum,quos dIgnos amore suo iudicaret:dubios autem habere aliquos videbatur, qui aliter putastent. Oportere magis se ipsum amare, quia videbant, non paucos mortales increpare illos, qui maxime semet ipses seuerent, acis omnibus caros haberent : nomineque ipsos vocare, ut ipsi illud capiebant,
prae ceteris omnibus caros naberent: nomineque ip
quod vitium contineret, ac iustam reprehensionem in se haberet
I tum homo quidem malussu causa omnia gerere, O quanto improbior fuerit in ramgu criminaritur igitur imum , ut nihil gentem remotum a suis
Militatibus bonus aute τir, ac moderatus cuncta gerit si dignitatem consequendam ,σ quanto melior fueri tanto magu ob di statem, ty, amici homi cumsa: suum autem commodum dimetuis e morbus.
E x praeterea, quia videbatur proprium esse improbi mortalis,cuncta in vita sui Ilsius ca
625쪽
facere, utilitatesque stias sedulo sectari, de qu sito improbior fuerit, tanto magis hoc moliri, quem cum iiiii mularent, dicebant nihil ipsum attingere alienum a suis commodis.& quod ad alium quempiam ornandum reteratur: virum autem Probum, moderatumque solere. dignitatis caula, quae facit,omnia facere, politiabitac ita sui ipsius, & quanto melior fuerit, tanto magis in omni suo facto honestatem spectare, honorique , ac commodis amicoram seruire. atque omnem curam suorum praemiorum abiicere, i alique acquo ani
Dissentiunt autem facta ab his erbis, atque oratione , atque id non sine cau
sa: aiunt enim oportere maxime diligere maxime amicum amicus autem moxime ea iste,qui uis,cui Iuli ea,quae bona Iunt, illius causa, etsi nemo sciturus sit: haec autem ii sint maxime ipsi erga seruet sum: retiqua igitur cuncta, quibus amicus definitur: dictum enim est, ab is cuncta munera amicitiae proficisci, ad alios peruenire
O s T s N D t et Aristoteles, non eon sinitte quae faciunt homines in hac re si . quae dIcunt sermonibusque ipsorum ; sed valde ι is repare inter se. quod usu saepe venit in multis rebus, ut non pavea mortales in Ore ita ant, laudentqhe e filia autem in vita se iliantur ac serant puto illi,cum inquit, λον η accῖpi debere. qnus accusabant eos qui maxime se ipsos dii gerent: S anim afluet sis , quasque aῖsito monstratis probis vitis, aiebant eos contiarium iacete, ac proximum quem Lemae si quam se ipso h amarer namque videtur vocasse, quae magis proprie , usitatiusque Gracco sermone dicuntur itiI-e: Latino autem facta, siue actiones. Quod autem hic auctor addidit. hoc ipsos facere res pselens s briasse dicit, ad. illud, quod ipse verum tale intelligeret. hominem habendumelle mel Iorem partem ipsius, ae mentem denique, niti aliquis putet valere illud additumque hῖe futile, quia illi rationem reddebant suae sententiae, argument que non contemnendo eam confirmabant, ac peruulgatis etiam . veteribusque non nullis vocibus, quae testimoniorum vim habent. Auibant igitur illi, oportere maxime diligere eum , qui in xime amicus est; amicus autem maxime est, qui commoda, quae amico vult procuratque, illius Ipsius causa vult, sine ulla cogitatione suae utilitatis, quainuis etiam perspectum cognitumque haberet ad nullius aures animum ipsius talem, benignitatemque peruenturam este, quae profecto, ut assirmat. insunt maxime in quolibet erga semet ipsum, de ut haec, quod etiam adiungit, ita reliqua omnia, quibus amicus definitul : nam a seipso proficisci munera ciuicta amicitiae ; indeque Ortiim ducentia, perueniroque ad Milos . testatur se prius dixisse , id quod non multo supra secit: quare necesse sibi non es.seidem iterare.
rum , ω amicitia aequishtri enu serapropinquius: cuncta enim haec erga semet jsum maxime infuM: maxime enim amicui ou ui ue fidi ἰ quaprς-pter maxime diligere oportet siemet i um .
S v M t T etiam ad declarandum, quod tradit,auctoritatem prouerblorum: neque enim putandum est,uniuersam aliquam gentem. in existimanda voce alicuius sacile decretam esse, quae
626쪽
In IX. Librum Arit de morib. UT
quae assensu suo illam probauit, & ut certam indubitatamque ipsam recepit: prouerbia enitu huiuscemodi quaeda voces sunt: citat igitur ipsa, breuiteri; exponit: primiim ipsorum erat; unus animus in duobus scilicet corporibus, quo de prouerbio supra disserui alterunt autem bona amicorum communia: tertium aequalitas est amicitia, studiumque amicorum Inter se:& genu sura propinquius, cuius prouerbii meminit quoque M. Cicero in epistola quadam ad Tironem, graecis ipsius verbis positis. Expositis igitur iam omnibus, quae videntur declarare, oportere, rectumque eine, magis semet ipsum, quam alium quempiam Ailigere,quoram, extrema fuerunt prouerbἰa concludens hanc partem quae ilionis, nquit: cuncta enim haec, quae prolata sunt ad praestantem amorem signi scandum, exi tun t eximia e beneuolentia erga temet ipsum; unusquisque enim maxime amicus est sibi ipsi : vnde colligitur inquit, oportere maxime diligere semet ipsum .
Subitatur autem merito, viris comitari oportet, cum amiae no indignae sint,
quibus credatur: fortas igitur huiuscemodi rationes opus est diuidere, ac d pinguere quatenus utrae , . qua parte verae sintsi igitur adepti fuerimus,quomodo viraei accipiunt amatorem sui, fortasse totum planum apertumi erit.
Mn us oppostis Inter se opInionibus Iam confirmat Is, & quibus fierI potuit rationiabus, corroboratis, ait. Non sine caul. quaeri solitum de hoc, dubiosque esse homines, v- tram duarum harum rationum sequi ipsos deceat, cum ambae multum in se habeant eius, quod valet ad fidem faciendam. Quid autem consilij capiendum sit, cum inciditur in huiuscemodi aliquem nodum, ostenilite admonetque oportere omnem huῖuscemodi quaestionem diuidete, ac distinguere: vix enim fieri potest, ut contrariae inter se rationes in viliqua re obscura, distici lique examinanda eodem pacto probabiles sint: contingit autem hoc saepe, cum verbum, In quo manet strupulus ille, non eodem modo ab omnibus capi- auri ut hic usu venit; nam GA O longe aliter usurpabant, qui de veritate huius rei tanto-rere inter se dissentiebant. HuIuscemodi quiddam tetigit M. Cicero in L. Pisonem ac Paene haec verba ex prellit, eum hominem iri deret, ut ignarum bonarum artium. ac rudem : habebat enim ille domi suae Philodemum quendam Epicureum qui eum ei laudasi set voluptatem, finemque humanae vitae sui princeps, duxque eius familiae censuerat esse dixisset, ut tamen doctorum virorum mos est, ostendere vellet, quomodo accipi debe-xet Id nomen, cum una non esset notio Ipsius,ille tam acecuratam disputationem contempsit, satisque esse sibi asa mauit audiisse, commendari a sapiente viro voluptatem: in hac' igitur re exponenda inquit facetus orator. Graecus, primo distinguere, atque diuidere il- ' la , quemadmodum dicerentur; & quae sequuntur: sed ad auctorein redeamus, qui In- quit, sorteste inutile non esse, vel oportere potius huiuscemodi voces, rationesve diuid te, ac distinguere, & ita subtiἰiter videre quousque ambae, de qua parte verum significant: Hatimque quod rectum esse, & doctrinae proprium, facit: si cognouerimus dicens, qu modo utraeq; rationes scilicet, piunt idest amatorem este sui ipsus, quod obscii xum nunc est, planum apertumque fiat. Sequitur autem superiorem ordinem; incipitque inb his, qui culpae attinem esse rebantur φι οπι elle.
Qui igitur in opprobrium 'sum Acunt, miris os sui amatores vocant eos, qui fili is tribuuηt plui iusta parte in pecunia,π sonoribus, σcorporis v
627쪽
luptatibus: haec enim sunt, quorum cupiditate multi Pommati sunt, omne situ ium suum ponunt in ipsis adipiscendis, ut omnium optimis: is e factum est, ut δε ilsis homines inter se pugnent: qui igitur circa res has plus aequo υ-lunt, indulgent cupiditatibus, m omnino assessibus, oe parti isti animi, quae expers eu rationis: huiusicemedi autem eu maior pars hominum . Qua de causa
appellatio facta est a magna parte, quae mala, vitiosi est: iure lotis igitur jς, qui hoc pacto ibidiosi sui, am/tores sunt, hec objcitur.
in i igitur inquit,obljciunt aliquibus, tamquam probrum, esse illos φλα me, vocant amatores sui, valdeque cupidos eos, qui sibi tribuunt, plusquam deceat horum bonorum idea I ecuniae , popularis honoris, voluptatis corporis: vident enim maiorem partem mortatum appetere huiuscemodi res s plurimumque studii ponere in his rebus, si pollint, 'dipiscendis, tamquam haec optima bona sint, & praestantillima omnium: unde inquit, multi contendunt inter se de possessone ipsorum atque acriter proeliantur. DescribIt autem mores horum t ponitque nobis ante oculos Improba ipsorum desideria, qui ne iusta quidem mensura ipsorum content I sunt: inquit enim , qtii nimis auidi sunt, ardentque desiderio horum bonorum, indulgent cupiditatibus: demumque motibus turbidis, ac parti illi animorum nostrorum, quae rationis est expers; & huiuscemodi sane ςst maior pars hominum quapropter inquit, nomen impositum est his a maiore numero mortalium, qui sunt astines vitio, quare addit, concludens rationem, merito, iureque bono iis, qui hoc pacto sunti ἱλαι , id nomen obijcitur, continereque in se culpam magnam existimatur.
αθaς ceci , λο-πν - , EA Gἱa . Solere autem multitudinem eos, qui sibi huiuscemodi res tribuunt, appellare sui amatores, obsecurum non est: sinam aliquis semper nudet e cere,quo iustasunt,'sisupra ceteros omnes,mepropria temperantiae,vel quaecum', alia sint ex istis, quae sunt accommodata virtutilus, atq, omnino semper honestatemsHi sistere conetur, nemo dicet hunc sui amatorem, neque vituperabit.
C v M dixisset, vocatos si αυ se amatoresque magnos sui ipsius qui sequerentur toto corpo voluptates, quas significauit, esseque illos maiorem partem homἰnum, restabat id verum esse ostendere, id quod facἰt, a contrarijs argumentum ducens: non esse enim obscurum inquit. quin multitudo soleat vocare amatores sul acres , qui sibi sumum bona, quae indicauit: si enim inquit aliquis Incumberet in res iustas gerendas praeter ceteros mortales. vel proprias temperantiae, siue quarumlibet aliarum virtutum : demumq; dignitatem sibi semper an te oculos propositam haberet. asscisceretq; sibi honesta facta nemo diceret hunc esse amatorem sui: neque vituperaret illum, qui laude potius magna, atque honore di nus est. Libet indicare locum summi Latini orator s pro M. Coelio, in quo idem ille dixit. quodhic ab exsinso philosopho significatur, in defendendo illo adolescente magni sanς ingeni j, sed dedito his voluptatibus, quae gratae,acceptaeque multitudini hic esse tradun- tur, inquit igitur. Quamobrem, si quem forte inueneritis qui aspernemr oculis pulchri- ,, tudinem, rtim, non odore ullo, non tactu non sapore capiatur, excludat auribus omnem is suauitatem, hute homini ego fortasse, & pauci Deos propitios : plerique autem iratos x, putabunt,
Videri autem posset huiusi modi aliquis metis isse sui durior . tribuit enim
628쪽
In IX: Librum Arist de morib. ya 9
si , quae pulcberrima sum, maxime Ana, oe gratificar si sius parti, Iuae maxime princeps, ac regina est, oe omnibus in rebus ipsi paret.
QI A N T V s si error multitudinis, declarat, in iudicio faciendo de vero amatore sui ipsius, ct quantae eulpae affinis sit sententia eius, quae putat, diligere se ipsum hominem, qui se potius odio habet, ac perdit: auersum autem ab amore sui eum, qui se ornat,& meliorem cotidie reddit: inquit igitur videri merito poste magis dignus este, qui appelletur φί Mucas, quem modo. quasi pinxit, cum sibi tribuat, sumatque pulcherr ma facta , bonaque illa, et e vincunt cetera bona; suntque in primis digna, quae hoc nomine vocentur, placeatq; semper, ac gratum faciat optimae sui parti, & quae iustum imperium in homine habet: iarsi que omnibus in rebus obtemperet.
Quemadmodum antem uitas, id quod maximam pote tem habet, esse idetur, Er omnis alia coagmentatio, ac grex hominum , sic Er homo: cr sui amator igitur maxime, qui hoc diligit, atque huic gratificatur.
S i MILIBus autem, Inductioneque utens, docet rationem ae mentem existumarI debere hominem esse, cum sit optima, & praestantillima pars ipsius, non aliter atque appellatur maxime ciuitas pars eius. quae regit ipsarn reodemque pacto omnis alius coetus hominum,ae grex ab illo, qui summam potestatem illic habet: quare inquit, argumentum eoncludens , & studiosus sui putari debet, qui mentem amat, caramque habet, di huic placere summa cura studet.
Et continens sine, σ incontinens dicitur, quod ominetur mens,sive non δε- minetur, tam 1uam hoc 'mussu Iue homo pl.
ALTERUM hoc argumentum est, quo idem constitu ἰt, appellari scilicet res a potiore sui parte,& quae illic regit ac dominatur. Continens enim Inquit, homo & incontinens vocatur, quia in illis inens victrix restet, in content Ione illa, & pugna, quae antecedit, cum tamen existant non minus In ipsis partes, quae vincuntur, ac superantur, & numero quidem plures: ut enim continens aliquis merito vocetur, ne sic est, antecedat acris contentio, α quasi proelium inter mentem ,& appetitiones, in qua concertatione melior sit, ac superior ratio ipsa, ac mens: subigatur autem, & tamquam manus det , appetitio Omnis, Cuius contrarium contingit in eo, qui vocatur incontinens. Sequitur autem apud aucto rem . quae sane conclusio est, hoc scilicet animo, di consilio, ipsis imposita fisisse haec nomina ; quia finguli homines tales sunt , qualis est pars, quae in ipsis summam potestatem habet, ac regnat.
Et eris xidentur si, oe sponte Aa e se, quaecumque gerunt maxime
rum ratione: esse igitur is quemque hoc maxime, obscurum non est, oe fro-ιum, ac moderatum virum maxime hoc diligere.
T a R T M hoc argumentum est, siue pol Ius simile,quod idem valet; estque de ipsum pars inductionis huius: inducendo enim probat quod confirmare vult,egille, inquit, igitur Prae aerea videntur homines,& sponte quidem egisse quae maxime, secuti ratἰonem, ipsique obtemperantes administrarunt; maxime enim vitatur addidisse, quia negati non potest.
629쪽
quin illa quoque, quae secerunt, parentos libidini, ac corporis voluptari, ceterisque tui. Fidis animi motionibus, aliquo modo secerint: aliter enim poena assici non possent, illa vero proprie egisse existimandi sunt, quae consilium, rationemque secuit gellerunt. Adadit autem, claudens Iotam rationem,certum atque explorat 'm esse,unum quemque mortalem maxime hoc,quod iam signiscauit elle, idest mentem, ac consilium: de praeterea nihil dubij testare, quin probus, ct moderatus vir, hanc maxime amet, & caram habeat.
uapropter sui amator maxime esset, alia flecte sui amatoris, atquι siti est,
cui hoc οἶν citur, tantumque Ucrepans ab eo, quantum vivere, ut ratio traecia
tis issere a vita, quae sequitur motum turbidum inappetat non bene tam sed id, quod videatur posse proisse .
C v M ostenderit Iam, qui iure bono studiosus sui amatorq; haberi debeat, repetens quod itidem declararat,aliter dici ipsum talem ac vocetur amator sui ille. cui cudii obiiciunt tam quam probium,eo pacto se ipsum diligere, discrepareq; illum ab hoc tantum. quantii indiffert, sequi in omni sua vita tamquam ducem rationem, a vita dedita libidinibus, & quae praeda ni turbidorum animi motuum: eodemq; pacto quantum discrepat appetere sitie id, quod honestum est,dignitati' A plenum, siueid, quod speciem retinet quandam utilitatis, posse'; aliquado prodesse putatur: Argyropylus existimauit,extremum hoc quoque prolatum ab auctore futile de amatore sui vero, iusteq;, qui non solum sequi debeat honestum, sed etiam illud,quod conducere possit,& si ipsum quidem non est vere tale. sed videtur tantum utile quod accepit ab Eustratio,qui ita huc locum declarauin noster tamen,ut apparet, intelligens hoe durum esse, propositum quoq; ipsum habere, non minus atq; honestum, utile quod sit, studet tueri hanc sententiamaaboratque etiam non parum ut hoc probelia bἰtraturque, poste etiam hoc facere virum probum, dummodo utile illud non aduerset ut honesto, neque id sectetur, ut finem sed eiusmodi sit, ut finem adiuuet, ipsique seruiat. n- stat Instrumenti. Videndum igitur,an melius sit,credere ipsum dictum suisse de contrario, ut supra opposuit vitae honestae ac rectae vitam turpem, & quae multis modis peccet: via getur enim id quoque hic efficere debuiste. Parum praeterea mihi probabile est oportere verum amatorem sui, sectari debere utile quod sit, nec tantum ipsum verum, sed tantum simulatum, & adumbratum utile.
Eos igitur, qui circa honestas actiones eximie se gerunt, ae plurimum in i-lsis Hud, ponunt , cuncti probans , . laudant.
C ONs I ARE videtur, quod dix It, a consensu, communique iudicio mortalium, qui cuncti: probant eos,qui plurimum studii ponunt in rebus honestis gerendis; nec tantum in animum Ipsos recipiunt, beneque secum de illis sentiunt, verum etiam palam laudant e sdem ; quare perspicitur id verum esse, ac fieri debere.
uοἱ si omnes certarent ad honefatem peruenire, contenderentque nemnes, ut agerent ea, quae marime honesia sunt, oe communiter omnibus conti gerent ea, quae recta sunt ,σpriuatim singulis mortalitus e numero omni lo-
mrum, Pae maxima Funt, si1uissim virtus huiuscemodi sui dum est.
630쪽
In IX. Librum Arist. de morib. I i
s T 2 N D l T post hoc, quae bona nascerentur, & priuatini Sc publice . si cuncti homines incumberent in hanc curain, conteiiderentq; Inter se de dignitate: omnibusque animi viribus niterentur efficere in vita, quae valde nonesta sunt, relictis prauis stildi s : perue nirent enim ad eos ita maxime bona; de quorum aduentu dubitari non posse : quippe cum virtus huiuscemod i quiddam sit, potestatemque hanc plane habeat. Magna autem vis est horum verborum; exacuereque ipsa deberent, atque inflammare cunctos ad virtutem -- undam : quemadmodum etiam eorum, quae sequuntur: quare fung tur hoc loco munere veri philosophi, quod aperte est, in odium adducere vitium, & virtutem celebrare, ad iramque colendam uniuersam excitare.
uapropter probum quidem sirum oportet sui amatorem esse: ita enim σῆ eiuvabitur, res honestas gerens, oealys etiam emolumento erit, ac proderit e improbum autem non oportet: detrimento num erit, Ac σ proximis.
cum se tuum det titiosis animi motibus sequenda.
Couex VnEMs totam hanc rationem; ostendensque, quomodo decet, se Ipsium diligere inquit, oportere probum virum sui ipsius amatorem elle: si namque ait, hoc ab eo fiet, &Ipse ex amore illo fructus magnos capiet: cum gerat ea, quae honesta sunt: unde enim veriora bona capi po sunt , quam ex honestis factis, & ceteris etiam hominibus prodesIe, exemplo scilicet sui: improbum autem hominem minime decet se Ipsum amare ; nocebit enim. si id gesserit, sibi ipsi, & proximis, cum sequatur motus animi turbidos,ac vitiosos, voluteturque in omni flagitio, ae scelere.
19 s νω. In improbo igitur homine dontismi, quae oportet agere, ρο quae agit: moderatus aurem rar, quae Fortet , haec se agis . omnis enim mens sumit sibi agendum, quoYOptimum sibi ipsi est: moderaris autem sir obtemperat menti.
Exi ei et e superioribus sententiis , nulla In re umsuam peerate probum, δc moderatum virum . notioque argumento concludit, rem prornis ita se habere, quod facere ae seruare proprium est eius, qui se ipsum vere diligit: non est autem dubium, quin quaedam sint, quae decet homines sequi in vita, ae moliri: alia autem non pauca, quae multi sectanturae gerunt, valde ab his discrepantia. Ordiens autem a prauis mortalibus,ostendit dissen- cIre latet se valde, quae Ips gerunt ae moliuntur ab his, quae oportere te rei tum esset, eos efficere aemunistrare ; cuius contrarium perspicitur este in vita e factῖ probi viti: nihil OnIm Ille umquam facit, quod sibi esse endum non esset. Quomodo autem hoe eustodiatur ab Ipse tam exquisite, tantaque concordia ossiciorum de faciorum in animo, vitaque ipsius maneat, declarat, dicens, omnem mentem sumere, statuereque sibi agenda ea, quae optiaria sbi ips sint: probum autem virum obtemperate menti; sequique ipsam tamquam Optimum ducem.