장음표시 사용
81쪽
. . . . . Coelumq, ct mare qui condidi. '
' Scilicet Amoris propria quum sit operatio gene t p rare;ut ait t Areopogita noster agens de Diuinis nos. vol. ὀου minibus, statim ac ex Chao simul cum Terra spaciosa 1 Genes. prodiit Amor, dominium Terrae ceu materiae sustia id ζ illico ex ea coelum condidit, ut ait D. Augusti
v nus,& mare 'coelum ex portione materis puriori, mare vero ex imput tori parte- nam omnes antiqui coelum es- , se materiale constituunt, &ciusdem materiae cum re bus nostratibus; quam sententiam recepit & comprobauit unus inter Philosophos recetiores Romanus Egidius; quum a subcoelestibus coelum dissidere materia nemo ante r Aristotelem constituerit. Coeli autem nomine significat nunc more vetusto poeta noster totam. illam corpulcntiam,quae complectens Aeris, Ignis, &t, Aetheris elenientum,ab extimateri eni&aquei globior cap. . superficie protenditur usq; ad ultimas sidera;quo sen- Aristoteli dicuntur aues coeli, tranquillitas, ,ἴ coeli, nubes cocli, serenitates coeli, ac pluuiae co γε- sect. lib&similia. Qinnimo poeta per coelum, & mare non P ' si nudam eoru corporum substant ia, sed omnia viventium genera ex iis orta,& in iis degentia. Quum enim rerum mundanarum generationem prisci sapie tes tetigerintatum qui Theologi dicebantur,qui ex Nocte cuncta generant; tum qui naturales appellabantur, qui res omnes una praeexistentes in Chao aeterni tatis tunc fieri statuebant,quuin ex eo educerentur, ut
pridemu Aristoteles. Vtramq; hanc opinionem Sim- mias attingit,&primum quidcinnaturalium, statuens
82쪽
eum Hesiodo in Theogonia ex Chao ante omnia effluxisse Terram latam & Amorem. Deinde vero Theo logorum, asseverans Amorem ex Terra condidisse eo lum de mare,quia Terram prisci significabant nomine Noctis,quod expers luminis obscura sit, seu quod eius. unius umbi a sit ipsa nox; ex qua Terra, quam supra vidimus esse materiae symbolum; dum coelum & mare generant Veteres virtute Amoris,iam ex Nocte cuncta generare dicuntur a quoniam omnia animantia tam . terrigena, quam aquatica & volatilia materiam haben tia ex aqua,ut ait Thales, & multo antea Moses in sa- rax pagina;& a coelo,ut ab effciente communi prou nientia; quod annonat y Aristoteles; omnia inquam y.r m
animantia nomine coςli & maris intelliguntur; Vt pro--hr pterea diuinus Amor Telluri dominans, Terramq; re 6. & seq.gens veluti primam omnium materiam,ex ea,quam alii noctem appellauerunt, constituerit coelum, & mare . atq; ex his duobus proxime dependentia generabilia cuneta nostratia, potissimumq;animantia;quod admonet in Symposio Plato dicens in hanc sententia, dis ad ..tiq; per Amoris sapientiam animalia cuncta gignantur atq; nascantur quis dubitet e & ante Platonem ex Pluia tarcho in Erotico .describit Empedocles Amoris magnitudinem inquiens:
EB in eis se Amor,plane quam casera longus, . ,, Δη-m; eadem latus,sed eum ru conspice mente ,, Ne Rupidus ustra hunc oculorum lumine quare.,, Intelligendum est haec de Amore dici neq;enim visu ,, Deus , sed intelligentia cernitur iste, unus de ami-
quissimu.De quotu singuli. si certum iudiciumquet
83쪽
, ras, ominia templa peruagans,&qtis phisticum sub examen vocans nihil calis quisitionis relinquens immune . Ne pro,, A. Non ego satis video qualis dea si Venis. R. Haec eu quae hominibus inferii Cupidinem, . Cuius quicunq; terras incolimus,prolessemusis Venetem sane δε 'st', id est,uitae largi tricem Eespcles filigi feram,Sophocles scite &conuenienter alaueritnt. Quibus consentiens y Lucretius ita de v
,, Aeneadum genetrix hominum,Diunmq;et oluptas , Alma Venas, elisubter labentia gnao, mare nauigerum,quae terras frugiferentes Concelebras,per te quoniamgenus omne animantum ,, Concipitur,misit exortum iamrnaso . t A Deniq; per maria ac montes , famosi rapaces,, Frondiferasq; domos atavium camposiq; virentes Omnibus incutiens blandum Aer se cura amorem, cit ut cuidegeneratim sciapropagent. Auae quoniam rerum naturam solagubernas,ia, Nec sine te quicqtiam dias in liminis oras
Sed & duos aeni sui primos versiculos hausissemias e sacra pagina potuit,in qua metrum hoc in Annae Cantico, is Domini en sunt cardines Terrς,. o posuisse, per
' Qupe suauissima Musa Balberina sic explicuit, Nam qua lux oritur Soli1, occisio , .
84쪽
Et alibi senium versi culorum Simmis sene propones,
,, Ga Deus micantia t, Creami astra machinam se mundi, o i. 'Euicquid hoc in ambitu eis.
Ne horreas, si tantus quum sim , de amor hi satum ' fero memnm Sitie. . umbrosas laetisine ero genas. Quoniam unusquisque audito nomine Amoris , illico virente concipere consueuit imbelbem Silaolieni, deliis caruiΓ,& pulchrum puellum - cuiusmodi tela: t Iucernam se vidisse dudum apud An ieiuni Psyche, pioindeque si ab audito Amoris nomine videns longevuvirum densa barba,&hirsutis genis hispidum,qualem Onecesse est esse Deum deorum omnium antiquissimum, coeli, maris, & rerum omnium primum conditorem ceXhorresceret,non alitὀr quam olim Xanthi Philophi muliereulae apud x Planudem audita pueri pulchri ies or.eain emptione ad ministeria domestica,viso turpissimo mor 8 fialium Aesopo,exhorruerunt. Praemonet hic apud Sim rniam Amor, ne ad eius adspeetum horreamus, causa reserens cur barbatus sit,& externam deformitatem,Vt ita dicam, in tetna pulchritudine compensans. Cst rutii & maxime decorum hic seruat poeta,Deum indu . ' cens p raemonentem ne ad eius adspectum horreamus,
Quia Dci conspectus homini nunquam non fuit formu
85쪽
dabilis :na & in xi lacris litteri : Deus infit Moysi
poteris v, dere facie meam , non enim videbit me homo, es ieri. i. o vivet, Alibique ad apparitionem Angelorum ti-24. Ma S muerunt, exhorruerunt, turbatique sunt viri sancti. iPorro Diuinus Amor uniuersi conditor, densum &hirsutum ferre mentum dicitur, de una brosas lanugi- ne ferre malas non quidem ob Alas,ut censuit vir egregius; quoniam Alae mento non adnascuntur, nec genis, sed ob aetatem solam,ut insinuaretur Amorem hunc antiquissimsi esse, qualem decet esse primogenitu Chaos. ac coeli,marisq; conditorem,mundanorumq, omnium primum opificem;qualemq; Plato docet es e in Conuiuio, Parmenides, Pythagoras, Orpheus, Trismeg 'stus,&omnis antiquitas; qua de re Plutarchus in Erotico dicit: Dan Parmenides Amorem inendit Veneris operum esse antiquis amis libro de oro mundi sis scia
' Ante alios omnes superosgenerauit Amorem' Hesiodus autem naturae congruentius mihi videtur Amare acere omnium anti' uisimum, ut per eum omnia nascantur. Sed & sol lassis apud Platonem in Symposio , Diotima dicit Amorem non esse pulchrum ea de causa y in bypL quod foret antiquissimus. Quin &y ibidem Plato de-R ςς j finiens Amorem esse desiderium pulchri,Amorem tur pem esse supponit,quia nil nisi turpe appetit pulchrum ut docet x Aristoteles,& ratio suadet,cui desiderium ὰ,.ph.t. is boni absentis. At in sacra pagina quoque Deus dici- Daniel.7 tura Antiquus Hesem ι senex, ut idere licet apud
86쪽
Tunc enim ego natu am quari visam es Necessu ari . Causa mi icasrt Amor diuinus suae antiquitatis ; in primis enim ait se natum esse,quum Hesiodi & Acusilai testimonio quorum, sententiam nunc sequitur Sim-mias Amor simul cu Terra exaehao prodierit,utriusq; itum ex Chao, prinam rerum omnium priucipio ponit. Dicitur autem Amor diuinus natus fuisse, quia tunc incoepit in operibus sese manifestare, quando Deus lx chao cuncta produxit iuxta seniorum placita,nimirunt tunc se primum Deus communicans rebus mundanis,miram sui bonitatem ostendit, mirificeq, se Amorem isse patefecit. Deinde vero tempus suae naritiuitatis refert Amor in arbitrium Necessitatis, nempetu decretum Pati ; quum enim fatale decretum esset ex Chao caetera cuncta progigni beneficio Amoris I xllu ridoininantis , iam Necessitati fati visum fuit a prima Origine mundi cx vetuitissimo Chao nasci antiquissimo tempore Terram & Amorem , veluti rerum aliarum omnium, & mundi totius prima primordia , priscaq, principia. inam Simm: ar sententiam puldherinne Pla-
, Io sic in Conuiuio declarauit: Res Deorum Amoreis.
uraeniente disposis sum. Amore, inquam, palurisadi- avis 3 deisrmitatem quippe nonsequisur Amoν. ante vera, τι supra dicebam,permulta atq; atrocia inter deos propter Necesitatis regnum,ut dicitur,contigerunt.Postquam c- νοῦ υ deus hic expulchrorum desiderio naius ect , bona simnia ιam ad Deos quism ad hominesseruenere. cccssitatis nomine vctures cum δ Materia appultabant,tumaXime mib. FL-
Fatri h ac ipsum Deum,quod apertissiinc constat e ri
87쪽
e 'Aemigis. stotele scribente in hanc sentem lam, uidean Ieteres nihil aliud quam Deum dici censueri p.
or intellio. cai ex eo nomen est, quod natura quae pdamiinmobilis. --ου- --νο idea Fatum , csumat te rerum conserta, MFenseque tenore procede D. quod alio nomine ab 'eo omnia termis rasne , ac nissu in re urinatura infinitam Porro F to se omnia subdita esse veteres opinabantur,Vt admonuerit Plato in prouei bium quam cum Neresstra epugnatit. Quare Deus Amor; siue diuinus Amoraunenatu ita dicitur, quando visum est Necessitati , seu quando fatali decreto .visu' omnempe quando immutabili summi Dei voluntae me cuit: ac reueramus&ad intra,&ad extia quod aiunt nostratium Theologorum Scholas natus est: ad intra quide Deus Filius in principio aeternitatis,seu ab aeterono genitusest ex fecundamente Dei Patiis; quia Ohcnt ineuit aeternae voluntati Diuinae immutabili ; quae ob invariabilitatem appellatur & a Simmia, & ab Ari
stotele , nomine Necessitatis; ad extra vero, tum in Principio totius temporis, quando Deus Pater Filium ritum unigenitum fecis secum rerum omniv m Creatoremitum ua plenitudine temporum; quando DeusPatersit inn, ratum fecit hominem. Quas quidem treS Dei generationes a D. Ioanne ta*as in Evangelii sui. ἡ , bul'Philosophus Platonicus Amelius Christianti res ioni non ciuitiatus approbauit admirabiliter in- '
88쪽
τει σαρκα κm τον ἀνθρωπον καταχθιάσων hoc est . Atque hoc
certe erat verbum , per quod semper exiIrens , ea quae sum D fuerunt, sicut Heraclitus censet'. orper Iouem, quod Verbum Zarbarus ille minimas in ordine, o confusione
principii Rans, apud Deum isse, o Deumfuisse per quem in uniuersum cuncta sunt facta: in quo quod factam sit,
fuerit vivens, o ista, se ens: sum in corpora lapsum, mnemque indutum, hominem apparuisse et octendens etiam eunc nataseae suae magni adinem. Omnino que resolutum,
rursum deifcatum, Deumque extitisse, qualis itemfuisset, anteaquam in corpus, ct carnem, se hominem descendisse ibus Amelius iste natione Graecus,&religione Gentilis,uirum rei 1gione Christianu, & Hebraeum origine, Barbarum appestat, sed eius doctrinam de triplici Dei generatione cum iuramento veram esse testatur; qua rum primam in principio aeternitatis innuit dicens, Verbum semper existens, Eans in ordine or confusione princFy,apud Deumfuisse, se Deumfuisse. quod ait Eua- geli ita Ioan nes, Inprincipio erat Verbum, o Verbum erar apud Deum , es Deus erae Verbum: hoc erat in principio apud Deum. Secundam in principio temporis attingit Amelius asserens, Atque hoc cene erat Verbum,per quod semper eAsens, ea quaesunt,sa fuerunt: & mox. uod Verbum Barbarus ille exictimas in ordine or confusone
89쪽
in uniuersem euncta sunt facta: in qua qu/d factum sc. fuerit vivens, se visa, orens. Ioanne dicente de Verbo Deo Filio Dei, Omnia per ipsum factasunt, de ne 's actam est nihil. quod fisam ect, in ipse vita erat. Ter.
tiam quoque generationem ponit Amelitis addens de Vci bo , tum in corpora lamiam, carnemque indutum, hominem apparuisse : quum Ioannes dicat, Et verbum caro
factnm est , es habuaxis in nobis. Quin & Amelius ait,
Verbum hominem factum ostendisse Mnc etiam natura suae magnitiainem, Deumque extitisse, qaalis item fuerat. anteq eam in corpus se c-rnem , or hominem descendisset :nimirum per mirabilia' facinora, & per admirabilem do strinam homo factum Verbum se se Deum ostendit magnae potetitiae, mortuos ad vitam reuocans,mutisi quelam, auditum surdis,& cscis visum ditio concit .as: Qv d & Ioanncs testatur asserens, Versam car actum est , o habitaviit in nobis or vidimus gloriam eius,gloriam quasi unigenisi a patre plenumgratia, o veritatis: nimirum Verbum in plenitudine temporis assumens casenem, & homo nascens, mansit plenum gratiar, & veritatis ; nihil de sua diuinitate remittens ex assumptae carnis contagione, ad animae nostrae discrimen, quae dum corpori iungitur,illico coinquinatur labe peccati Originalis, quo Dei gratiam non habet ; similiterque ignorantiae malo succumbit nullam omnino veritarem agnoscens: Verbum vero diuinum humanae carni a L, sumptae copulatum pristinae suae tum gratiae,seu gloriae,r tum etiam veritatis ac sapientiae plenitudinem, omni- noque suam sibi diuinitatem, & omnem perfectionem retinuit. Quin etiain quod ait Amelius,Verbum homi
90쪽
hem factum, ostendisse naturae suae diuinae magnitudi . nem,Ioannes asserit , semidie cum aliis d Apostolistis '
tigit in monte Tha boreo, quando fiammis Iss P Μλις-μνrum Iacobum cst Ioannem fratrem eius , o Eaxit illos in montem excelsm seorsum: se transfiguratus in ante eos:or reolenduit scies eius sicut Sol ; vinimenta autem eius facta sane asia cur nix. Et ecce apparuerunt illis Myses o Elias eum eo isquBes Respondens amem Petrus dixit ad Iesum,nomine,bonum est nos hic esses vis araa- , mus hic tria tabernacular ιibi unum,ior Musi unum, o Ebς unam. Adhuc eo loquente, ecce nubes lucida obam bauit eos: ese rece vox de nube, dicens, Hic est Alius meus dilectas , in quo mihi bene complacui, imum audite. Quod praeterea dicit Amelius, Verbum omnino refitatu rursum deificatum, Dexmque extitisie,qualis item fuerat a re aquam in corpus ese carnem cy' hominem desiendisset, accepit a Ioanne pariter, Iesum vere mortuum fuisse, rursus virtute propria reuixisse Deum,ac impassibilem i& immortalem;& omnino gloriosum.qualis erat ante inquam humanum corpus assumeret, de caeli gloria deis scendens in uterum Virginis. Verum enim vero quod
Verbum in hac sui triplici generatione semper Deum Patrem habuit sui genitorem,qui Filium genuit ab sterno Verbum,& in principio temporis fecit secum Creatorem uniuersorum,& in plenitudine temporu genuieverum hominem saluatorem; genuit inqyam ad placitum suae voluntatis immutabilis,quae propterea Necesiliras appellatur;quam sine violentia,cum summa liber e ν. de ritate coniunctam in Deo colitv Plato cum asseclis non