장음표시 사용
251쪽
Iatio adeo veracitatis omni mendacio in est, adeoque cum eo. dem indivulso nexu cohaeret.
I. 336. Simularia Bui veracitatem simulat, mendax est. Etenim cum sit --ratiratis lator Videri velit, qui non est . 329 ; qui veracitatem simu . quase s --lat verax videri Vult, cum non sit. Quamobrem cum verax ritim. sit, qui moraliter Verum loquitur, quando alteri ad animi sui sensia indicanda obligatur . a 8 id; qui veracitalcm simulat, videri vult moraliter verum loqui, quando alteri animi sui sensa significare tenetur, consequenter moraliter verum non loquitur, sed falsum . aso. isa.). Enimvero qui moraliter falsum loquitur, quando alteri animi sui sensa significare tenetur, mendax est I. 18 a.). Mendax igitur est, qui vera- 'citatem simulat.
sermo. Videmus adeo, cujusnam vitii reus si, qui veracitatem somulat. Et per propositionem praesentem ac praecedentem smul patet, mendacem definiri posse, quod fit simulator veracitatis.
I, 337. . Mendaciam est seermo simulatus Pugnans cam ullatione is ram Hoendi. Mendacium enim falsiloquium est, quod comta . mittitur quando alteri ad animi nostri sensa significanda obli gamur f. 18 a. , consequenter quando Verum loqui debemus f. iso.). Quoniam itaque falsiloquium omne sermo simu latus est . 3 3 3 J , mendacium sermo simulatus est, qui pugnat cum obligatione verum dicendi. Proposito praesens pro definitione mendacii accipi potest.
Quamobrem qui in methodo demonstrativa vires suas peri. clitetri voluerit, is ex hac mendacii desinitione deducere pote rit, quae in superioribus de mendacio demonstrata sunt. Et quoniam ad methodum exercendam inprimis prodest, ut alia ex aliis alio modo demonstrentur ; ideo non inutile est ejus dem
252쪽
De sine eritate, simulatione Missimulatione. stets
dem rei plures dare definitiones. modo ex una deducantur Ceterae, quemadmodum hic a nobis factum.
3 3 8. Si ulatio pugnat cum ossicio quodam erga te stsim, vel erga mando adios, aut obligatione quadam contracta, qua aberi in Iragulari teneras, imalatia lia seu si fuerit contra jus perfectum aut imperfectum alteraus ς illicita lictio.
s. Quoniam ia omittendum, quod officio cuidam erga teipsum vel erga alios, aut obligationi contractae, qua alteri in singulari teneris, repugnat s. 7 2 a . n. l. Fur. nas. ς simulatio cum officio quodam erga te ipsium vel erga alios, aut obligatione quadam contracta, qua alteri in singulari teneris, pugnans
omittenda est, seu ad eam omittendam obligamur, consequenter illicita est 3. iro .pars. l. Irid. 'ac . uniν. . moderat linum.
Quicquid est contra jus sive persectum, sive imperfectum alterius, id nemo facere debet . 91 O. art. I. Pr. naid, adeoque id illicitum est s. iro. para. I. Hic pract. univ. . Illicita igitur etiam est simulatio, quae est contra jus imperfectum, vel persectum alterius. tauod erat aberum. Ostendimus in eodem casu falsiloquium illicitum esse f.
I 66. t id quod mirum non est, propterea quod falsiloquium est sermo smulatus 3. 333. . Quamobrem in praesente propositione inferri poterat . falsiloquium in eadem hypothesi illicitum esse, nisi id superius iam alia ratione demonstrassemus. Immo per propositionem praesentem demonstrari etiam poterat. smulationem virtutis & vitii illicitam esse: id quod in superioribus itidem iam aliter demonstra. vimus β 3r9. 32s.). Ex notione simulationis. quod stilucet consistat in dissensu actionis externae eum interna, deduci nequit, quod sit illicita. Qui ergo omnem simulationem -- pliciter damnant, sumunt quod demonstrare nequeunt. Quodsi dicas, smulationem omnem esse conjunctam cum animo fati Iendi alios 3. 33r. , adeoque eam illicitam esse a denuo su-
253쪽
mis, quod demonstram nequis, alios sallere, adeoque sectoodam suo alterum inducere, ut pro vero habeat, quod non est 3. 33o. , semper esse illicitum. Sed nec hoc demonstrare potes. Obstant ea, quae de falsiloquio licito s3. 172. , de de ambiguitate in loquendo licita 3. I97. seqq. demo stravimus, etiamsi is fallatur, cui loquimur. Qui omnem s. mulationem simpliciter damnant, non alias asserunt rationes, quam quae in casu particulari eam illicitam reddunt, per pro . positionem praesentem dijudicandas. Ita consequentiarii urgent approbari hypocrisin, si aliqua simulatio admittaturi id quod verum non esse, non modo demonstratio superior g. 3α .), sed ipsa etiam propositio praesens aperte loquitur. Ostendant, si fieri possit, sinulationem omnem, hoc est, disi
sensum omnem actionis externae cum interna 3. 3I6. pari. a. Hic pris. umv. , pugnare cum ossicio aliquo erga seipsum, vel erga alios, quemadmodum hypocrisis pugnat cum ossicio erga Deum, tum etiam erga seipsum atque alios 9. 3 a . , dc ultro largiemur, simulationem omnem illicitam esse. Experietur autem se inanem operam sumere, qui hanc demonstrationem tentaverit. Videamus itaque, quandonam simulatio
licita se. . 339. Si sine simulatione incio cuidam erga te ipsium, vel erga adis , sim ant obligations cuidam contractae, sua alteri in segulari teneris, *ris facere nequeas; simulatio licita est. Etenim lex naturae nobis dat jus ad cos mstus, sine quibus obligationi nostrae, adeoque ossicio cuidam erga nos mctipsos vel erga alios, aut obligationi cuidam contractae, qua alteri in singulari tenemur, satis facere non possumuS h. Is 9. ριra. I. Phil. WacI. uni .P.
Ergo etiam dat jus ad sim ututionem in hypothesi propositionis praesentis, consequenter in eadem simulatio licita est
I TO. pari. r. Psit. Hur. uni P. In propositione praesente non sumimus, nisi quod smulatio necessaria si ad satisfaciendum ossicio cuidam vel erga se-
254쪽
Desinceritate, simulatione F dissimulatione. 227
ipsum, vel erga alios lauando autem de ossiciis erga alios smispliciter loquimur, pro substrata materia simul intelligenda sunt . ossicia erga Deum aut obligationi cuidam contractae, qua sinteri in singulari tenemur. Quamobrem addendum non est. eam simul pugnare cum ossicio quodam erga alis, vel obligatione contracta, qua alteri in singulari tenemur di id quod subinde facere solent nasutuli, ut habeant, quod reprehemdant, methodi demonstrativae non satis gnari ac verioris L
Si sine Duilatione violatur jus perfectam aut imperfectam aL Liam porro seritis, s molatio licita est. Nemo enim quicquam facere debet, expendumnquod est contra jus alterius f. 9io. Hrt. I. Phil. min. uni AQuamobrem cum lex naturae det nobis jus ad eos actus, sine quibus obligationi naturali satisfieri nequit g. Is 9. pari. I. Psil. I. univd, jus etiam dat ad simulationem in hypothesi praesentis propositionis, consequenter in eadem licita est
simulatio oo. pari. I. Phil. pracr. - J. Quae ad propositionem praecedentem annotavimus, huc quoque trahenda sunt Ostendimus idem, quod de simulatione in propositione praesente &praecedente evincitur, de sal-sloquio f. Ira . . Cur vero sit eadem simulationis, quae fal- . . siloquii ratio, ex iis intelligitur, quae paulo ante annotavimus ηοt 3. 3380. Possibilitatem hypothesium ut demonstremus, scilicet quod subinde simulatio pugnet cum ossicio aliquo aut obligatione contracta quadam, qua alteri in singulari tenemur, vel etiam violet jus sive imperfectum, sive perfectum alterius, subinde autem sine ea ossicio cuidam vel obligationi istius modi satisfieri nequeat, vel etiam jus alterius Violetur, opus no est. Quando enim casus particulares occurrunt, in qui principia generalia hic stabilita applicanda, patebit non sumi, quae impossibilia sunt, consequenter superflua non tradi, nec casus praeter necessitatem multiplicarL
255쪽
Exceptio quando si is malationem illicita a ciuis
Si sine simulatione oscio cuidam erga reipsum vel alios satisfacete non 'tueris, pugnet vero eadem cum jure perfecti vel imperse .cto asterius cujusdam; si latio illicita est. Etenim si sine simu - . latione officio cuidam erga teipsum vel alios satisfacere non potueris, simulatio licita est . 339. , adeoque permissa . 16s. ITO. Urt. I. NitracI. univd: si vero eadem pugnat cum iure persecto vel imperfecto alterius, illicita est 3. 3 3 8. , adeoque prohibita . IIo. 8art. I. Phil. Hact. uniυ. . Quamobrem si sine ea ossicio cuidam erga teipsum vel erga alios satisfacere non potueris, eadem tamen simul pugnet cum jure persecto vel imperfecto alterius cujusdam; lex permissiva colliditur cum prohibitiva g. zo 6. mrt. 1. PHLρNEZ. univ.AQuoniam itaque in casu collisionis lex permissiva cedit prohibitivae β. a I I. para. t. Phil. Hac . unm. ; illicita simulatio est pugnans cum jure sive imperfecto, sive perfecto alterius, licet sine ea ossicio cuidam erga teipsum, vel erga alios satisfacere nequeas. Exeeptio hie fimulationem illicitam essicit, quae extra collisonem legum naturalium licita foret i 3. 338. . Atque adeo vides, cur in hypothesibus propositionum non plures adiiciendae sint determinationes, quam quae sumuntur, propterea quod subinde collisioni legum naturalium locus est. Etenim quando collisionis in hypothesi expressa mentio non fit, eam abesse debere intelligimus. Neque metuendum est, ne in applicando incidas in errorem, si circumspectus fueris: propOstionem enim applicaturus determinationes praesentes omnes, per quas casus obvius determinatur, inquirendae sunt, atque tum parebit, num eaedem solae adsint, quae in propositione s muntur, an Vero praeterea aliae, quae casum variant. I. 342.
Quoniam salsiloquium sumo simulatus est o 33 3 ,si -
256쪽
m sinceritate, simulatione F dissimulatione. 229
mulatio vero illicita est, si sine ea ossicio cuidam erga teipsum G ρι- vel erga alios satisfacere non potueriS, eadem Vero pugnetum. cum jure perfecto vel imperfecto alterius cujusdam . 3 4i . ;falsiloquium quoque Alicitum est, sine quo incio cuidam erga te sum
vel erga alios satisfacere nequis, eadem vero pugnat cum jure perfecto vel imperfecto alterius. ' . Ne propositio praesens male applicetur, perpendendum est, quandonam aliquid fiat contra jus alterius t3.239. para. Phil. Fract. univInde nimirum judicium ferendum de pugna cum jure alterius. g. 343. Si sine simulatione incio cuidam erga teipsum vel erga alios sa- Casius aliustis facere non potueris, eadem vero repugnet ullarioni cuidam con- simulationistractae, qua alteri in singulari teneris; simulatio illicita est. Osten- isticisa obditur eodem modo, quo idem in casu pugnae cum jure alte- exceptio-rius demonstravimus I. 34 I.). nem. Immo casus praesens ad illum reducitur, quatenus obligationi eontractae, qua alteri in singulari tenemur, respondet jus persectum. Sed haec reductio non est hujus loci. g. 344.
Quia falsiloquium sermo simulatus est I. 3 3 3. ; erit-- menda-
illicitum,si sine simulatisne incio cuidam erga reiNum Vel erga os rium extemsatisfacere nequeas, eadem vero repugnet obligarioni cuidam contra-sius.cta, qua alteri in singulari teneras I. 3 4 3. . . 343. diuando alteri ai animi nostra sensa indicanda siligamur, Simulati simulatio Ahcisa es. Quando enim alteri ad animi nostri sen- nis isticitala indicanda obligamur, eum inducere non licet, ut fallam derincipium animi nostri sensis concipiat opinionem a8. Onto J. Enim- quando no vero simulator intendit, ut alius falsam concipiat de animi ris negoti.
257쪽
tim js eum seu sensis opinionem ga 8.). Ergo simulatio illicita, quan- . . do alteri ad animi nostri senia indicanda obligamur.
Quodsi nullo in casu alteri ad animi nostra sensa indicanda
obligaremur, simulatio omni in casu, quo nobis negotium cst cum aliis, soret licita: neque enim tum unquam foret contrajus sive persectum, sive imperfectum alterius, quae pugna cum jure alterius illicitam facit simulationem f. 3 3 80. Obligantur adeo ad actiones sinceras edendas f. 7I4. pari. 2. Phil. 'acI. univ , quςmadmodum ad veriloquium in eodem casu obligati sumus f. I 62. , quod in numero actionum sincerarum contineri facile ostendi poterat, siquidem necesse esset, ut demonstraretur. Vtemur autem hoc principio in casibus particularibus simulationem demonstrandi: id quod hic no dum facere licet, ubi de simulatione tantummodo in genere agitur. Neque enim existimandum est praesenti in loco omnia tradi, quae de simulatione tenenda sunt, sed ea tantummodo, ad quae demonstranda principia stimesentia prostant in anterioribus. Immo anteriora quoque hinc demonstrati poterant, quemadmodum ex demonstrationibus perspicitur, quae de ve- ei loquio & falsiloquio tradidimus in capite praecedente I 6s. e seqq . Quoniam vero nobis non solum propositum est veritatem docere, verum etiam in omni nostra philosophia intendimus, ut methodus philosophica, quam diximus II s. Diste. 'Him. , & quam Cum mathematica eandem esse ostenis. O dimus f. 13o. Disc. praelim.), lectori reddatur familiaris, cum sne ea ad certam & distinctam cognitionem in nulla discipli na pervenire possimus c3. I 37. Disc. Praelim demonstrationes variari consultum est.
g. 346. Temeraria Temere si alandum non es. Nihil enim temere faciendum simularis iue I. 278.). Quamobrem nec inmere simulandum est. licita. Temere quid iacit, qui nullo sine facit I. a 77. . Unde &temeraria smulatio est, quae nullo fit fine. Praesens adeo propositio damnat fimulationem omnem, quae nullo sine fit. 3. 34'
258쪽
De sinceritate, simulatione es dissimulatione. 23I
. 347. . Anis ultimus simulationis es sui aborumpis perfectio. Finis Finis Hi enim ultimus omnium actionum humanarum est sui aliorum. μην-qtie perfectio . a 8. 8art. a. Pia1 pract. unis P. Quamobro in lationis.
ultimus quoque finis simulationis sui aliorumque perfecitio esse debet.
Poteramus quoque ex hoc principio deducere ea, quae de smulatione tenencia sunt, nisi ex principiis proprioribus eadem deduci consultum fuisset. In praxi tamen utile est, ut ad hoc
' 348. Si alteri ad animi nobi sensa indicanda siligamur, metu peri. M μυώculi inde nisis vel alus ιmminentis simulare non licet. Quodsi mali addu- enim alteri ad animi nostri sensia indicanda obligamur, simu-ctis si la- latio illicita est . 343. , adeoque ad eam omittendam obli- re liceat. gamur . ITO. 8art. . ILL 'acI. unm P. Quamobrem cum nemo metu mali cujusdam imminentis deterreri debeat, quominus omittat, ad quae omittenda lege naturali obligatur s. 99. Part. I. Pr. naid; nec metu mali cujusdam vel periculi nobis immincntis ad si inulandum ut adducamur pati debemuS, conlcqvcnter nec simulare licet, quando alteri ad animi nostri senia indicanda obIigamur. Idem ostendimus de salii loquio . str .). Quandonam
vero alteri ad animi nostri sensa indicanda obligemur, ex iis patet, quae superius demonstrata sunt f. Is 9. I 6 o. .
. 3 49. ΘΠ ad animi nostris a alteri significanda non obligamor, μ' rauando pericissi a j rtend2 vel utili aris propria aut aliena gratia .ulare lice . ritu, aver- Etenim si ad animi nostri senta alteri significanda non Obli- tendi velgamur, nec moraliter necessc est, ut ejus gratia actio externa commodicum interna consentiat I. Ir8. sart. I. i'hil. ' I. an tu , con' Micujus a- sequen tra
259쪽
sequenter ex parte ejus nil obstat, quo minus dissentire adeoque simulata esse possit . II 6. pari. 2. Puc tradi. unis. . Quamobrem cum quilibet operam dare debeat, ut sibi caveat a malis corporis atque sortunae, quantum in potestate sua est I 83. pari. ἔ. Fur. naid, eademque ab aliis, quantum datur, avertat . 6o8. pari. I. Fur. nat. , ex adversio Verout consequatur corporis & fortunae bona, quae in potestate ipsius sunt l. 18 i. para. f. Fur. naid, & ut alii eadem consequantur, quantum datur . 6o8. pari. I. Pr. nat. ἰ lex nuturae dat nobis jus adactus simulandi, si absque ea periculum a nobis vel aliis avertere nequeamus, nec utilitatem nostram vel alienam promovere possimus, ubi ad animi nostri sensia alteri significanda non tenemur s. Is 9. pari. I. Phil. pract. -ιν. . consequenter in casu propositionis praesentis stimulare licet periculi a nobis vel aliis avertendi, vel utilitatis propriae aut alienae gratia I. II o. pari. L. Phil. 'HI. vIv. .
Forsan erunt nonnulli, qui sibi persuadebunt, ex principiis, quibus ad demonstrandum propostionem praesentem usi sumus, sequi, quod periculi avertendi vel utilitatis propriae aut alienae gratia temper simulare liceat. Enimvero hi non peris pendunt, in praesenti casu simulationem spectari tanquam meis dium consequendi finem licitum. Quamobrem cum ad conis sequendum finem licitum non uti liceat mediis illicitis, quod nemo non confitetur ; nec simulare licet sinis liciti consequendi gratia, s smulatio eo in casu illicita st. Simulator facto suo fallere intendit alium 3. 33 I. , neque alia de causa smulat, quam ut fallat, quod nemo non agnoscit. Quods ergo ex parte ejus, quem fallere intendit, nil obstet, quo minus s- .mulet, simulatio in se illicita non est f. 34s.), consequenter nec ea haberi potest pro medio illicito. Per se autem patet, actum smulantis in se spectatum talem esse non debere, qui Iege naturali prohibitus st: tum enim is foret illicitus extra casum simulationis, adeoque non opus seret demum disqui
260쪽
De Aaceritate mutatione B dissimulatione. 233
rere, num simulare liceat periculi avertendi vel eommodi obotinendi gratia, cum jam constaret tale quid simpliciter fieri non posse. Neque verendum est, in applicanda propositio. ne facile aberrari posse, siquidem quis simulationem pro li. cita agnoscat ex hoc solo, quod ei, cujus respectu simulat, ad animi sui sensa significanda non obligetur; neque enim actio. nes patrandae spectandae sunt tantummodo , quatenus sunt actus simulantis, Verum etiam quales sint in se spectatae, utrum
s. 3 so. Tuctum simulamis a simulatine sed Arum non debet esse illici. male esseram Ponamus enim factum simulationis a stimulatione sejun- debeat factum illicitum esse posse. Quoniam illicitum est, ad quod cum
non committendum seu omittendum obligamur s. IIo.partinns. I. Hic pract. -- ; simulationis gratia committere licet actionem ad quam omittendam obligamur. Obligatio itaque, Quae a lege naturae Venit, immutabilis non est. Quod cum sit absurdum s. 14 a. 't. I. Phil. praes. uni λ factum simulantis a simulatione sejunctum non debet esse illicitum.
Propositionem hane addere iubet, ne quis difficultates eirca determinationes simulationis licitae facessat inanes Vi eorum, uuae ad propositionem praecedentem annotavimus. Malum nunquam facere licet, adeoque nec se attonis gratia. Ceterum hinc intelligitur, quando simulationem repugnare dicimus officio cuidam vel obligationi contractae, qua alteri in singulari tenemur, factum non spectari simpliciter qua tale factum, quale extra casum simulationis est, sed quatenus simulandi causa patratur. g. 3II., aue alteri patefacienda non obligamur, seu qua cst scenaei Grina alieri ius non est, ea dissimulare licet. Etenim si ad qua dam ab aedis Hareteri patefacienda non obligamur, seu ea cognoscendi alteri .