장음표시 사용
221쪽
aio Commenta, ut in Librum III. Regum. Cap. XXI.
. Venit ergo Achab in domum suam indignans, A frendens super verbo. quod locutus fuerat ad eum Naboth Iezrallelites, dicens : Non dabo tibi her ditatem Patrum meorum. Et proiiciens se in led ulum tuum, auertiti aciem suam ad parie rem. & non comedit panem. s. Ingressi, est autem ad eum Ioabel uxor sua. di xitque et i Quid est hoc. unde anima tua contristata cst & quare non comedis panem 3 6. Qui respondit ei: Locutus sum Naboth I tahelitae. dc dixi ei: Da mi hi vineam tuam, accepta pecunia aut ; si tibi placet, dabo tibi vineam melio
rem pro ea. Et ille ait Non dabo tibi vineam meam. 7. Dixit ergo ad eum ictati l uxor eius : Grandis auctoritatis es, & bene regis regnum Israel. Surge. Rin mede panem. & aequo animo esto; ego dabo tibi vineam Naboth Iezrahesitae. 8. Scripsit itaque litteras ex nomine Acirub; 5 signauit eias annuloeius. Femisit ad maiores halu Sc optimates , qui erant in ciuitate eius, dc habitabant cum Naboth. 9. L iterarum autem hara erat tententia i Praedicate Ieiunium, d sedere facite Nuboth inter primos populi. io. &submittite duos si ros filios Belial contra eum. &fah um testimonium Jicant: Benedixit Deum & regem : & educite eum.& lapidate. sicque moriatur. ii. recei unt ergo ciues eius maiorcs natu & optimates, qui habitabunt cum eo in urbe . sicut piae eperat eis Iezabel. &sicut scriptum erat in litteris quas miserat ad eos : Ιχ. s laedicauerunt ieiunium . dc sedere iecerunt Naboth inter primos populi. i 3. Et adductis duobus viris silijs diaboli. fecerunt eos sedere contra eum: at illi . scili et ut viri diabolici, dixerunt contriteum testimonium coram multitudine et Benedixit N. both Deum S regem : qua αob rem eduxerunt eum ex tra ciuitatem, & lapidibus interiecerunt. iq. Mise rumque ad Iota l. dicentes . Uapidatus est Naboth. .c mortuus est. Is . Factum est .iutem, cum audissct Iezabel lapidatum Naboth , d mortuum, locuta est ad Achab: Surge. & pini de vineam Naboth Iezrahelitae , qui noluit tibi acquieicere, a dare eam accepta pecunia : non enim vivit Naboth. sed mortuus est.
16. Quod cum audistat Achab. mortuum Wdelicet Naboth. surrexet . di dos cendebat m vineam Naboth Iezrahelitae. xt possi teret eam. I . Factus est igitur sermo Domini ad Eliam Diesbiten , dicens. Ig. Surge, & descende in oc- mimum Achab regis Israel. qui est in Samaria: ecce ad vineam Naboth descendi , ut possideat eam : i9. 8 Iosueris ad eum, dicens Haec dicit Dominus: Occidim . insuper&pos isti. Et post haec addes : Haec dicit Dominus i in loeo hoc, in quo linxerunt Qines sanguinem Naboth, lambent quoque sanguinem tuum. Σo. Et ait Achab ad Eliam: Num inuenisti me inimicum tibi ὶ Qui dixit:
Inueni. coquod venumdatus sis. vet faceres malum in conspectu Domini. 21. Ecce ego inducam super te malum, Si demeram posteriora tua. de intersiciam de Achab mingentem ad parietem. & clausum & vltimum in IstaeL 11. Et dabo domum tuam scut domum lorolmam si ij Nabat. 3c scut domum Baasa si ij Ahia i quia
egisti. ut me ad iracundiam prouoc. res. 8 peccare fecisti Israel 13. Sed 5c deIeetabel locurus est D. minus. dicens : Canes comedent Iezabel in agro Ieetrahel 14. Si mortuus fuerit Achab in ciuitate, comedent eum canes: si autem mortuus fuerit in agro, comedent eum volucres eali: et . , Igiriar non sint alter talis sicut Achab. qui venumdatus est. vi saceret malum in conspectu Domini: concitabat enim eum Ictabel uxor sua. 16. & abominabilis factus est . in tantum ut sevueretur idola, quae scoerant Amorrhaei. quos consum sit Dominus a facie filiorum Israel. 17. It .ique cium aud sidi Achab sermones istos. scidit vestimenta sua. de operuit cilicio carnem suam. ietur auitqi e & dormiuit in socco. & ambulauit demissi, capiti'. 18. Et factus est sermo Domini ad Eliam Thesbiten dicensi 1 o. Nonne vidisti humiliatum Achab coram me quia igitur humiliatus est mei causa. non inducam malum in diebus eius. sed in diebus fili j sui inieram malum domui
Hebri idem est quod nubena, vel seque a m. βω, ait ex S. Hieron. Pagninus Via meam et . quia si v vicinam .concupiuit Achab: inex lebilit enim est diui um auaritia re eupidita . uua de re in Loe einui insignem tractatum
seriosit s Amhroc di- Nihoth. siue de Nabu- ς, in quo actiter pessiti it diuites auaros oc
222쪽
Commentaria in D m IV puum. XXI. 111
ista angusti s o septim p F ibat nihil
depos se diu diuitu concupiau , rea bire W est, quia Gineam bis at pauper viam. iiii pauper vulitur 3 qui cretem in est D n qui .eienam aeter certa pauper coctu sed tur, alter ni pavo assecta. vox a. Vi NE M HAM J Haec verba urget egregie S. Ambros. cap. 2. iam dicto : Qis, imquit, tax alia est stipem silice pustia usu, nisi: Da mibi, hoc est: da mi is, quia Da mihi, quia allad
tat S. Ambros . cap. 3. regis auari impudemium. Hac erat istis ur, inquit, omnum ψω, scomissuro,n statium vitania Gradivi Lereretur. Non tam
resa io cupitis quasi νtile p. re , sid assos muri exclu-Gre. Mai. ν vota cum is pauperum i iis, quam deristris emolumentis. Din ram vi bam putatu, si quid pauper habeat, quia digni possis a divitu
Inuturi Damam vestrum cuiatu. quta I id alanum est.
vi J q. Hereditas a parentibus consignata
mihi conseruanda est, non tam ut mea, quam ut eorum hereditas: hanc enim memoriam , reuerentiam filius debet parentibus, ut eotiam bona tueatur, &ad miter transmittat. Poriato idem S. Ambias. cap. 3. iam citato. scio contagionem inquit, sui ninnum .s d xitis arbitretur e quasi duat: Pet M tua loca sit in percisionem , ego autem hirmitatem patrum meorum non possum vend π.Ttopol. vinea est anima, quae est tota hereditas nostra, quare cave, ne eam vili pretio voluptatis, vel honoris vendas diabola, morti Sc gehennae. de S. Ambros. hori. ad virgines. pervin atu accipit virginitatem, per Iezabel concupiscentiam, per Na th Christum: IVnea, inquit,quia dum tactis inrisalu s ; coningia velut is uin murririasimi , inqui stelam Elino: eridis oleratim barum cit, cadunt atque oraue ant, nis sinem imp
nat si nectus, aut ad perfectum retrat continentia. Non reniat ergo in ras Achab, qui cupiat rineam -- Llere se extinguere: nec veniat in vos Ie M
m pro nobis est, pro nobis mini ι, pro notu salse an iitru testimoniis. - . ET NON COMEDIT PANEM J ex ira 3e tristitia, quod Naboth eius cupiditati restiuiset, atque eum quasi eontempsisset. Audi S. Ambros. cap. 6. Nun nranducami pauem suum, quoniam quartisat a senum. Etenim diuites metu a uirum panem quam D ma Man: qairuta mantiora sumptu .ment puum. aut in. non manducauis pis m som lens si morte mulctare, quia ei aliquid negaretis. Et eleganter cap. 6 Ditem, inquit, da viri Gentiris i acrem prasulim , arbitrum mortu. Ditem appellunt cy cuuitem, quia nisi mortem diuti insint non nouerit , cui regnum δε moriris, cui sedes inscrisui. Quid Est enim diues, nisi quidum inexplibyugur gra d uitiarum, intulabita oti j, ιιλ ροὸ in Dubiit, ρ- ma desiit. Et nonnullis interiectis: miscuenim si vi erui, etsi modicam νei milium e Meat sciato riuitis non est, qui eum Dat dormire: exi tat eum cupiduas, exagitat cura peruigil aliena raptem i, torquet muria, mora rarat, 'rilitas mares uum inseri da perturbat, soluitata tisidaritia. DixiT ipso An Eu, I EA Atti uxoa VERN vrvs J Impio marito Iezabel fuit impientior, auaro auarior, crudeli crudelior , rapace rapacior, cupido cupidior. Undes. Ambros cap. s. docet Ieaabel ellet typum auaritiae, quae diu tibus promittit contra iustitiam possessionem, quam desiderant. Ipsa enim Achab de Israeli fuit fax & incenti ix idololatriae de malorum omnium quasi sutia quaedam inferni, ut patet
Parent AH miliait/ὶ isi xxivi J ut sceliti vias. M puta iredi intuliae Naboth praetexatis speciem pietatis de zeli Dei et iubet enim Iezabel indiei i fimium, ut per illud quati per publicam populi
poenitentiam expietur blaspnemia Naboth, quam illi salio impingi eutabat. Blasphemia enim erat Hebraeis horrenda ι unde ea audita vestes sci debant, aliaque publici doloris de detestationis rei tam indignae signa edebant. Βεηεoixiae s Naboth in Drvii ET REGεMJM- veta rem cit, id est maledixi: Est Euphonismus per Antiphrasin ' quia enim blasphemia res est adeo horrenda ; hine eam Iudaei ne nominare qu dem audebant, sed eam significabant per contrarium, puta per benedictioncm de laudem: ita S. Hieron. Epist. 3 ad Iulian. ET LAPininus a NTEapEcERuset J Blasphe- vasa. umus enim lapidibus obriiendus erat ex lege Leuit. 2φIG. Additur 4. Reg. 9. M. filios Naboth quoque hiis Ie interfectos, ut sic vinea eorum ab ijs ad Achab transiret, quas deficiente herede horas foret rex. Simili modo Eudoxia uxor Arcadii Imper. ambiens vineam Calli tropes viduae, S. Chrys,stomum, qui viduae causam agebat, in exiis humegit, de per mille aerumnas itinertim, famis , sitis . militum eum vexantium , dic. ad mortem admit; ut vere S. Chrysost. non tantum iit Confessor. sed Se Martyr ι utpote pro iustitia iniuste occissis, non una morte, sed ce
Allegor. Naboth fuit typus Christi, quia a Seribis 8: Pharisaei, amuentibus eius vineam, id est synagogam, per falsos restes accusatus blasphemiae, quod se dicitet filium Dei, idemque occisus est iuxta parabolam vineae, quamnae ipsa de re is obiecit Clit stus Matth. 2ISeriserum enim de Chi isto vox est vers. Hic est h. vir venire αrida, eum, o bab Himm h reditaterer e . Hinc δ: canes. id est Gentiles nos
enim Iudaei despiciebant quasi canes) Romani. duce Tho de vespasiano linxerunt satirui ncvi Iudaeorum Christicidarum , in eodem l . coi
223쪽
UL Commentaria in Librum In Regum cap. XXII
co, puta Ieroselymae.& in eodem tempore, tali cet in Paschate, quo ipsi occiderant Christum. ita
HRs s. SuRGE, ET Possing JHebr. v I h. id est scilicet titulo conriscationis; quia Nabal, accusatus erat criminis laeta Maiestatis tam diu me, quam regiae, ideoque condemnatus. re vinea eius , Iezabele fisco regis Achab sint a dicta. Va .r se Occi Di i , IN sv PER GrossvnisTi J O eidisti Naboth, ut eius vineam inuaderes N pos sdere . itaque iniquae caedi iniquam possessionem addidisti : quare lep talionis tu pariter occide
fANavis Eri TuvM l Id ita reipla per congruam iusta inque Dei vindictam contis ile narratur cap. aa. 38. Dices. ibi dieitur quoia canes linxeruit sanguinem Achab in Samaria. at velo Naboth sanguinem canes linxerunt in Iezrahel. ubi occisus est. Resp. Iezrahel pertinuisse ad Samariam, quae erat metropolis de caput totius regni Iu ras. Idem ergo locus hie intelligendus eii in genere, non in indiuiduo. Ita Anulens. Lytan. vata M. Aliter respondent Hebraei, scilicet arma Achab singuine eius tincta abluta suis Ie in Piscina Iezrahel .cum eo ad armamentarium deserrentur: quare tunc canes sanguinem eius ablutum linxisse: sed id consutat Abulens. ex eo quod a 2. 38. prini,hetia haec impleta dicatur cum eius sanguinem
in xerunt canes in Samaria, pro qua perperam. Posset quoque diei Deum mitigasse & reuocasse hanc poenam ob
poenitentiam Achab. vii insinuatur versus.
Denique planius & plenius Salianus & San- chra censent id impletum in Ioram filio Achab: hic enim occisus est in agro Iezrahel. Sanguis enim ista significat filios; bi enim ex sanguine parentum gignuntur; unde illud Anchise de Iulio
Caesare. Pro ue tria mouhoe est o fili mi Iule AEneid. 6. Id ipsum probatur tum ex vers. 29. ubi Deus mitigans poenam hane Achabo intentatam ob eius menitentiam, ait
se illam ab Achab translaturam in eius filium I ram, tum ex bH. Regii m. cap.9. vecl.2s dc M. ubi occis. Ioram iussit Iehu eius cadauer proiici in agrum Naboth lingendum Sc vorandum c nibus. ut haec de eo Dei prophetia impleretur. Sie Aristobulus primus e Machabaeis Iudae rum rex occidit stat rem Antigonum , sed iusto Dei iudicio doloribus excruciatus vomuit sanguinem ; qui eodem loci effusiis est, quo ipse statris sanguinem enuderat. Vnde ipse ingemiscensea- clamauit ait Ioseph. 13. Antiq. 19. Dron utumans, huiuit. motu impium ct seliratum minis quando tam cit. Vrso par- c grati sit gulas. o inprui suom quot silueretine Mumam , quam in urru Did staterni maius stulta it λ ιαν non semes eam reia . m Aper partis opis sit libare meum s-- subum. atque ita parentare οπυ, per ηιμ ct parrici-Δum3 rixea satin erat, c m exbatinis .inimam mala
ΜALvM J Vreum aim, quasi seruus addictus peci cato. unde Caietan . venumdatia, inquit id ea traditus peccato ; nam quod venditur, traditur se memi ς ias Domino. q. d. Tu o Achab, tua in v voluntate totus addictus es peccato , quasi ad nihil aliud venditus vel locatus sis quam ad pe eandum. Alludit ad seruos, qui ad certa opera se elocant, iique totos se addicunt: sic enim Achab sesi sum addixerat non ramum idoli, sed de suae laeta tali, ut quas seruus ab ea ageretur ad ova ne scelus, ita A ens. Sensus ergo est q. d. Tuo Achab re uera non es rex nee ista et ita, id est liber, ct ingenuae conditionis, sed mancipium Baal & Iezabelis, quia iis te totum addixisti de
mancipasti, ut eis per Omnia obscquaris. ac facias
quicquid ipsi volunt. Causa suit, quω Ith baal rex Tyri de pater Iezabelis. ideoque si cer chab esset sacerdos Asthartes, ut ait Iosephus lib.
I. contra Apionem, ac nomine suo profiteret ut cultum Baal ; ideo enim dictus est Πωaa. vel, vi Noster vertit cap. 16.3l. Ethbaal. Hice impati r Baali de Astarthae addictissimus. imo consocratus tacerdos, suam impietatem dc idololatriam transfodit in filiam suam Iezabel, dc in maritume in Achab. unde Ioseph. lib '. cap. 7. sari, ait, Drtorum Deis erat quem A. Mθω in stratiam Πλ. Tyriotimo novi Mum regu , soceri pis ι. r. te ra San ria vicato, o prophetu cum reliqω ι ulla assignasi . Intuere hie de admirare libertatem Eliae, qui . Achab regem in iaciem obiurgat, eique o cit, quod fit peccati mancipium, ni eoque extremam perniciem denuntiat. Sie S. Athanasius, S Hiis latius de Lucifer Calatitam acriter obiurgant C stantinum. Imper. Arrianum, eumque voc ni Herodem, Neronem, de Antichristum. Eorum' verba recitaui Apocal. tr. vers s.
Tropol. vide hie quan vilis, miser de insuat
peccator, qui instat Achab ob modicam voluptatem, litio ob unum aureum, vendit se tuamque nimam diabolo, eamque vi mancipium tradit si cupiditati, ut fiat pabulum mortis de sementum gehennae.
tatem tuam fianditus excindam. scivir v ri MENTA TvA J videtur haec Vix ir Achab poenitentia imis te ex metu pinnae, non ex amore iustitia . ideoque seruilis, imperfecta, de extorta: unde non videtur Deus ei condi nasse culpam, sed poenam tantum d milit, eamque ab eo in filium transtulit, ut dicitur vers. 29. Da LPran. Dionys. Caietan. imo S. Gregor. homil. 19. in Ezech. In qui verbis. ait, pinsandam est, quoadorim ebctu sis maeror amaritu M pealeat,
quia itere timent Deum, si si ei ct oti pii rem ta φι uis, quia timctat perderes Gni sacidum; t quomati Harata sit stam ea as ctio pro cultu meu qui platret, sibo ad limpia piacuit prid ii bant. Veram tamen de seriam fuisse hoe tempore Achab poenitentiam , censent Abulens Hugo. Uatabl. Sancti cet Serarius, S. Chresin. Epist.
ait: si has, perturbaris ipse Duris immanitate pani ruit, cycitatis citium alvi sucinis sium evit, atque ha erga si Domini in serico iam pro cauit, ut a cνη-ctu eum abs erit peccati . S c enim ait mru ad mam,
224쪽
Commentaria in Lidinum cap. XXII. υ3
ι . ac Te l. libr. . contra Marci a. cap. I sententia nariter probabilis est, eamque i
subat id quod Deus ait ad Eliam vers. a'. N M humiliatum πι- dcci me obstat quod Achab post poenitentiaui mox ad pristina scelera redierit. Erat enim homo leuissimus,ait Them r. Se totus a isa Ioabete agebatur. Sie enim hodie multi vere poenitem.sed mox data occasi ne , in sua solita peccata relabuntur. vitamque sententiam concilio dicendo. Pritatentiam Achab fuisse veram attritionem, at non assi irrexisse ad contritionem charitate sormatam. Setio enim de recatis doluit ob imminetues sibi clades ab Elia intentatas; at non doluit de iis amore Dei quod miret eum, qui est summum bonum, o disset. si repi mam evasit , at culpam non deleuit , nee iust-fic tus est: quae sententia videtur veridiua αs. script . summe consentanea. Quare perpe ram Caluinus censet hanc Achab pinnitentiam fuisse fictam
Epist.3o. id Oceanum: o felix paenitentia, qua ad si Dei traxit Mata , qua furem.m ori inimi iam confisse errare mutauits Loquitur autem de
i. Ransierunt igitur tres anni absque bello later syriam Arsrael et . In an o. i descendit Iosaphat rex Iuda ad regem Israel. 3. Dixit uini, Israel ad seruos suos: Ignoratis quod nostra sit Ramoth G daad. dcxestligimus tollere eam de manu regis diriae λη. Et ait ad Iosaphat . veniesne inocum ad praeliandium in Ramoth Gesaad 3 s Dixit Iotiphat ad regem lsrael: Sicut ego trum. ita Sc tu: populus meus. & populus tuus . . unum sunt i dc equites mei . 'equites tui D. xitaue Iosaphat ad regem lsrael e Ο9aere. . pro te: hodie sermone Domini b. Congrestauit ergo rex Israel prophetas, quadringentos circiter viros' ait ad eos: Ire debeo in Ramoth Galaad ad belliuidum, a quiescere Qui responderunt i Alicende. α dabit eam Dominus in manu regis.. 7. Dxit autem I ,Ω-pliat i Non est hic propheta Domini quispiam, ut interro Unus per cum 8. Mait rex Israel ad Iosaph. at: Remansit vir uniis . per quem possumus interrostare D minum a sed ego odi eum, quia non prophetat mihi bonitin. sed malunt. Micha istilius Iemla. Cui Iosaphat ait : Ne loquaris ita rex. V cauit ergo rex Israel cunuchum quemdam. &dixit ei: Festin i : dueere Michaeam filium Iemda. io Rex autem Israel,& losaphat rex Iuda. dehant quisque in solio suo. vestiti cul-rtato, in area iuxta osti uiri Uriae Samariae.& uniuersi prophetae prophetabant in Onspectu eorti m. ii ' quoquesbi Sedecias filius Chanaana cornua ser-lm, & ait: Haec dicit D minus: His ventilabis Syriam donee delea 'eum. 11: dinesque prophi similitet pryphetasapi Scentes et Ascende in Ram,h Gaalaadj dc vade prosperh . & tradet Dominus lfi manus restis.i Nunti iis vero cui te
xat ut vocaret Michaeam . t onus est ad rem o . . ' - .
ce e. & vad rospere. & tradet eam Πόminus in manus regis. it Dixit auatem rex adeunti Iterum atque 'iteris adium vinia loquaris' mihi nisi quod verum est . in nomine Dormi . i D ill ait: Vidi cuntium Ismes dispersimi in montibus, quas oues nim habentes postorem. &ait Dominus: Non habent isti Ominum; reuertatur unusquisque in domum suam in pace. i 8. Dixit ergo rex Israel ad Iosaphat; Numquid non dixi tibi, quia non prophetat mihi bonum
225쪽
ii mentaria in Lilni III. Regum. Cap. XXII.
sed semper malum 3 I9. Ille vero addens. ait; Propterea audi. sermonem Dominini: Vidi Dominum sedentem super solium suum , Somnem exercitum caelicissistentem ei h dextris M a sinistcis; io. ' ait Dominus: Quis decipiet Achab regem Israel. ut ascendat, & cadat in Ram Galaad Et dixit unus verba huiuscem di, & alius aliter. xt. Epessus est autem spiritus. & stetit coram Domino. ct ait: rgo decipiant illum. Cui locutus est nominus; in quo λ xx. Et ille ait; FG
diar. & ero spiritus mendax in ore omitium prophetarum eius. Et dixit Dominus: Decipies. A praeualebis: egredere. M sic ita. 23. Nunc igitur ecce dedit Dominus spiritum mendaci j in ore omnium prophetarum tuorum . qui hic sunt. dc Dominus NM utus est contra te malum. 2q. Accessit autem Sedecias filius Chanaana. &percussit Michaeam in maxillam ,&dixit :MEne ergo dimisit Spiritus Domini. &locutus est tibi λ x s. Et ait Michaeas: visurus es in die illa , quando ingredieris cubiculun ., intra cubiculum ut abscondaris. Et ait rex Israel; Tollite Michaeam . & maneat apud Amon principem ciuitatis, di apud Ioas filium Amelech.
et . R dilate eis; Haee dicit rex; Mittite virum istum in carcerem . dc sustentate eum pane tribulationis. &aqua angustiae, donec reuertar in pace. 28. D. xitque Michaeas: Si reuersus fueris in pace, non est locutus ist me Dominus. Et ait; Audite populi omnes. 29. Ascendit itaque rex Israel.&losaphat rex Iuda, in Ra moth Galaad. 3o. Dixit itaque rex Israel ad Iosaphat; Sume arma. & ingredere praelium, S induere vestibus tuis. porro rex Israel mutauit habitum suum. & ingrensus est bellum. 3 i. Rex autem S Tiae praeceperat principibus curruum triginta duobus. dicens : Non pugnabitis contra minorem & maiorem quempiam. nisi cod-tra regem Israel solum. 31. Cum ergo vidissbnt principes curruum Iosaphat. suspicati sunt quod ipse esset rex Israel, de impetu facto pugnabant contra eum. R exclamauit Iosaphat. 33. Intellexeruntque principes curruum quod non esset rex Israel, ct cessauerunt ab eo. 34. Vir autem quidam tetendit arcum, in incertum
sagittam dirigens. & easu percuisit regem Is ael inter pulmonem & stomachum. At
ille dixit aurigae suo: Verte manum tuam,id elice me de exercitu.quia grauiter vulneratus sum. 3 . Commissum est ergo praelium in dieilla, ct rex Israel stabat incurru suo contra Syros, & mortuus est vespere : fluebat autem sanguis plagae in sinum currus: 36. &praeco in nuit iri uniuerso exercitu antequam sol occumberet. dicens: Unusquisque reuertatur in ciuitatem. A in terram suam. 37. Mortuus est autem rex.& perlatus est in Samariam : sepelieruntque regem in Samaria. 38. Miauerunt currum eius in piscina Samariae.&linxerunt canes sanguinem eius Rhabe, nas lauerunt. iuxta verbum Domini quod locutus fuerat. 39. Reliqua autem se monum Achab.& uniuersa quae t. A domus eburnea quam aedificauit. cunctarum que urbium quas extruxit, nonne haec scripta sunt in Libro sermonum dierum te.
sum Israel. o. dormiuit ergo Achab cum patribus suis. ®nauit Ochoziastilius eius pro eo. i. Josaphat vero stius Asa regnare coeperat super Iudam anno quarto Achab regis Israel. 42. Trigintaquinque annorum erat cum regnare ccepisset. 8 yigintiquinque annis regnauit in Ierusalem: nomen matris eius Azuba filia Salal. 43. Et ambulauit in omni via Asa patris sui. & non declinauit ex earsecitque quoci rectum erat in conspectu Domini. qq. Verumtamen excelsa non abstulit: ad buc enim populus sacrificabat.& ad ebat incensum in excelss. 's. Pacemque habuit Iosaphat cum rege Istael. Λ6. Reliqua autem verborum Iola
psat. Supera eius. quae gssiit, ct pryta. nonne haec scripta suyt in Libro verborum
dierum regqm iuda - .a . . Sed de reliquias essemin ator uiri, qui remanserant in diebus Asa patris eius. Astulit de terra. η8. Nec erat tunc rex constitutus in Edom. 49. Rex vero Iosaphat lacerat classes in mari, o uae navi orent in Ohi propter avrym: a ire non potuerunt quia inactae sunt in Asongaber. ueo. Tu qait Ochorias filius Achab d Iosephat . Vadant se tui mei cum seruis tuis in nauiulius. Et noluit Iosaphat. si . Dormivitque Iosaphat chm patribus suis. R sepultus in cum eis in ciuitate David patris sui regnauitque Ioram filius ejus pro eo. Σ. hoetias autem situs Achab regnase coeperat super Israel. in Samaria, anno sentimod imo Iosaphat regis Iuda. regnauitque super Israel duobus .annis. 33. Et
secit malum in conspectu bomini. & ambulauit in via patris sui S matris suae. a in via Ieroboam sit ij Nabat, qui peccare fecit Israel. 3 . Seruiuii quoque Baas, Aadorauit eum. ερ irritavit Dominum Israel. iuxta omnia Ma fecerat Hier eius. . .
226쪽
Commentariam Librum III. stuum. Co XXI . iis
tu es sicut ego. Hebraei enim in comparatione repetunt το sicut, vel ita. Sensus ergo est. q. Quod tu iacturus es. faciam & ego; si tu eas in bellum contra syros, ibo ego: omnia erunt nobis communia, de communis quoque erit bel-halea N periculum. Causa datur a. Paralip .i8. i. qiiod Iosaphat erat regi Achab assinitate coniumctus mam Athaliam filiam Achab dederat filio. suo Ioram uxorem , ideo ille ipse Achabum hic inutiit, & cum eo luit ad bellum. Qua in re peccauit praebendo auxilium, de amicitiam s uendo euin impio sic hab, ideoque pene in praelio fuit occisus, ut dicitur vers. 32. Hinc&r uertens a bello, obuium habu t Iehu prophetam, qui eum grauitet increpuit dicendo: Impio prae auxi sum, Ota qui runt Dominum, amicitia ian- Ieru : ct idcirco tisam quidem Domini merebar u ; sed bona opera is uota fiunt in te. dce. Vbi vides quam Deo displiceant connubia & scedera eum impii , quamque eadem toti regno sint periculosa. Nam impia Athalia extinxit omise semen regium, id est omnes suos ex Ioram filios di nepotes, vulco Ioas excepto α abscondito, ut ipsa sola ronaret q. Regum. I l. vers. i. Eadem de causa naues, quas milit Iosaphat cum nauibus Ochoziae
filii Achab in Tharii confractae sunt, ut dicitura. Paralip. 2o. 37. Eleazar Propheta ad Iosaphat dixi ci evi hatasti satu, cum O. Metia,
nedicat & prosperat connubia & soedera cum pr bis & sanctis, ae sancti suam sanctitatem S: selia' eitatem suis coniugibus dc foederatis aspirant, uti aspirauit Abraham Hethaeis Gene Las. 6. Iacob Labano Genes. 3 o. a . Ioseph Putiphari Genes. 39. 3. Moia Hebraeis quos ex AEgypti se uitute ea uxit Exodi. ret. Samuel Data ili, David Sauli, Ice. H in quod sanxit Apostolus a.
Corinth. 6. i . dicens: . Nolite iugum duiere cum m-s i in . enim panicipatio iustitia cum iniquitate λ at qMa frimas imi ad tene αλ ius autem comen.
Vos 'RR, &c. SERMONEM DOΜi Ni J ora tum a Deo per Prophetam aliquem, an felix sit futurus belli euentus, an infelix: si enim sit iselix , ibimus ad illud; sin infelix, domum redibimus. v CONGREGΛVIT Εκco Rix Isa A t A- Ν''ebabi) νκornετλs QSADRiNGENetos Dei, sed Baal siue daemonis, ideoque pseudoprophetas, idololatras de haereticos. Hinc L ciser Calarit. libr. i. de Apostat. Regibus notat principes haereticos suas adhaerere pseudopropi, lic a est Praedicantibus haereticis , ac veros Dei Prophetas despicere, imo per ui & ore dere , uti fecere Constantius, Valens. Iulianus
ct abj, qui proinde a suis Arrianis seducti misere perierunt. AscvNDE, ET DABIT EAM DOMi Nus is
MANν Mois J puta tuam. o Achab. Diabo his ab his pseudoprophetis per auguria. dc sortilagia eis consueta consultus de belli euentia. virui ctoriam promittit : sed mentitur. Quare ipse decipit prophetas, & hi decipiunt Achab, eumque nimis tibi credentem in decipulam caedis
ROGEMvs PER EVM lotaphat erat .ei, Dei cultor; quare displicuit et , cpiod Achab prophetas Baal, ipsumque Baal, hoc es daemonem, contu luisset. nec eis v te mendacibus credidit. Pet itergo , quaeri verum veri Dei Prophetam eiusque oraculum suscitari Sc sequi.
cbaea , qui inter minores Prophetas numeratur sextus, lino hic eum pra cessit iso antiis; hic
enim prophetauit sub Iosaphat δ' Achab. ille verb sab Ioatham & Achaz ; hie in Israel, ille
EAM DO Mixus tu MAvvs R Gis J Primo, Ca- .ietan. censet Mil hsam id dixtile antequam a Deo oraculum accepister, ideoque alijs Prophetis ac sensum fuisse. ertasse, Ic falsum prindixit te; ac mox adiuratum rege, a Deo illustiatum, verum oraculum de regis nece a Deo accepiste de pronunctiasse.
Secundo, Dionys ait hane res risionem esse ambiguam , t airque de Benadad rege hilae limite regis Achab, quam de ipso Achab aecipi poΩse. Sic enim dae non consultui aut bigue responadendo festitit Croesum , dicens: Croesu H in penetraus, niagnam diser t
Et Pyrthum, dicens. teste Ennio: Aio te . cita romanos ν incere pes. vide Ciceron. lib. 2. de Di n. Tertio , Theodor. de Lyranus censent Mi chaeam hie nil asserere , sed ut ostendat se non odire regem Achab, ut ipse putabat . optate illi dumtaxat prosperum belli successium, ut, tr det, idem iit quod, opto ut tradat. Quarto de genuine Michaeas hie loquitur iis taee. q. d. andoquidem , si Achab, prophe tie tui tibi victoriam spondent. tuque eis eredis, vade ad praelium : illi enim dicunt te victorem
rediturum. Experire ergo eorum oraculum, quia mihi memiae non credis. Ego enim scio te in praelio periturum , sed illud nolo tibi edicere, quia tu i ii lignus es qui audias a Deo venitatem, cum mendMein Baalem consulas. eiusque oratula mendacia audire malis., quam mea ex Deo vero
verissima. Iti Abuletit vata M. Sancheet, Sera
ITERvN AT QVE πεRvMADivllo TEJvidebat vix Lis. rex ex vultu, stetiti, de modo dicendi, Michaeam non serib, sed figurate δ: ironiae loqui. Adi rat ergo eum, ut non nisi veritatem verumque raculum serib ex animi sui sensu deproma
xlv l Praedic it Michaeas Israeli, fugam, de mortem regis Achab, eumque occidendum in pr*ho, q. d. po r. id est rex occidetur ; quate eius subditido milites , quasi oves sine pastore epitato montis Samariae diffugient.
227쪽
tis Commentaria in Librum III. Regum. Cap. XXII.
A dextris eram Angeli, a linistris diaboli ; unde inde exivit is, qui dixit vers 22. Egrediar , cr
era mendax , more Oinviam Prophetarum et .
Domino, inter ισι ct saran. Vbi S. Gregor. lib. 2. Moral. cap. is. citans hane Michaeae vitio.
nem : a dextera Dei, inquit, O Distra ang/hrum ex tritis stat, ct Guntia etia. rum Iuri- tuum diuitia pietati concordat; o reproborum si is sua malitia seruum Iasiis districtimis rivi a tem
Nota hane visionem Michaeae non fuisse rem
veram. vereque gestam, scd imaginariam : Deus enim in imaginatione Michaxe pingebat hanc speciem dc sormam concilii. vi videretur sibi videte Deum cum Angelis re daemonibus consultante inde modo decipiendi regem Achab. Nec enim vere Deus concilium cum Angelis, multb mis' nus eum daemonibus celebrat, neque cum eis
consultat . utpote qui sciat certissimo omnes modos rei conficiendae , quique sint futuri efficaces Ec habituri eis: istum, qui non . . enim coelisiari in suit p Roman. ii. 34. Idem patet ex Angelorum dissensione & ignorantia, quae
hie tacite inducitur, cum eorum omnium se tentiis daemonis consilium praeseratur vers. 22.
Igitur fuit imastinaria & symboliea haec visio, a
Deo immissa Prophetae, ut per eam rex Achabilitelligeret se decipi a suis pseudoprophetis victoriam promittentibus, idque fieri Deo permittente& di onente ad iustam eius castigatu,nem & i teritum. Accommodat enim Deus se suumque oraculum Achab restis captui & conceptui. Ita Serarius, Sanchez dc alij. vos. ro ET AIT DO ii Nus : Quis D Ecipi ET A-cn As J ista Dei inquisitio praeter demerita de is celera Achab, quibus meruit decipi 3t perire, duo significat. Prius, quod decipere alienum est a Deo. Vnde Deus illud hie in mirit quasi
idipsiam non habeat in se, nee inter diuina illud reperiatur ι sed in coetu daemonum, qui hic inter se agitabant consilium de modo decipiendi Achab: vnde Deus eos in hac visione interrogans inducitur. q. d. Quis ex vobis o daemones, decipiet Achab λ Ibo enim vos hac de re agitara consilium. Posterius, quod ipsum decipere daemonum fuerit exalae cogoitum, de ordinatum a Deo ad Achab punitionem: Deus enim volebat punire Achab, ideoque permisit eum consulere daem nem per suos pseudoprophetas, ac daemoni permisit mentiri de decipere Achab, promittendo via .ctoriam in praelio, quo ipse erat occide dus. Ita S. August. quaest. . in lib. Iudicum. Unde Theoci. de Procop. docent hie significari diuinam, voluntatem suisse causam exitii Achab r haec enim voluit Achabi impietatem punire, ideoque' nonnulla eius peccata, quae tamen libeia fiunt, permisit, nimirum ut consuleret suos magos, eisque crederet, itaque deciperetur de periret.
Haec duo, ait Caiet. significat ista Dei inqui sutio. Nam alioqui Deus proprie nihil inquirit, cum omnia persecte perspiciat de sciat. Loquitur ergo hic Scriptur. anthropopathως, siue humano more. quia homines in re dubia de sutura inquirunt, &consultant de modo congruo rei A peragendae.
A Livs AxiτrRJ Vatij inodi decipiendi Achab
ab astitatibus non tam Angelis, quam daemonibus in *mbolica hae vilione Deo suggesti narrantur, qui in particulari non recensemur, quia ijs uti noluit Deus. In genere tamen rei eruntur, ut pateat omnes modos decipiendi a Deo esse cra-nitos , de in promptu ad manum, ut ijs eaequa. tur decretum suae prouidentiae, de vindictae de o
cidendo impio Achab. Ita Caiet. EGREssus Eset AvTEM spiRiτvs J q. st VHLai tulit se Domino ad decipiendum Achab di bolus quispiam, huius enim ossietum est uae ti& decipere e hoe enim facere nequeunt Ar eliboni, ideoque veraces de fideles. Neque enim, ut ait S. Glegor. a. Moral. is. svi est cre- ω-
num seritrum faticia desieram raetiisse , n diceret:
rediar, ct ero lytrii in mendax in ore omnium Pr B phetarum elis; sed quia Achis ex na edentilis peccatu dem eras, m tali debuist dravitate damnari, quatenua qui sis em ceriureat in culpam, quam que noeem c praei r ad poenam. Ouulua iustitia Gcentia malignis stiri tibia datuν. ut q- vocimo in peccati laqueo frangulant , in peccati poenam etiam nolentes trahant. Idem docet S. August. libr. M. EGREDIAR , ET ERO spi RiTvs MENDAx VEMi IN ORE OMNivM Pgo Pn TARvM Eius 4 q. d. Suggeram mendacium de mendax proua illum omnibus pseudoprophetis Achab , ut illi uno ore regi promittant victoriam in praelio, cum ipse meodem sit necandus. Porro Philustrius liM. de Haeresib. haereti de Pythonissa haec addit; ince tum unde : Et ait iminum φνὰ in ad Dominum: Faciam me quasi angelum liuis . cae roba simila et 2 qa r , ct duram eum in praerum, ct ibi eum deseram, o sic morietur. Et ait Do ininia et Vade ,hfacies. Rursum. S. Epiphan. haeres. as. Spiritin, inquisierroru βν ut latis in tibia. diuersis mauu νnumque quemlidam concitam ad-rsis raritat m: nam, ipsatis a imitamentum est draconu, per quem Iocum ea dia . ct ricepit Euam. ET Dixi τ Douitius: DEcipIEs, ET PRAE-vALEBis: EGREDERE, Errac iTA J verba sunt Dei non iubentis, sed permittentis diabolo parato decipere, ut decipiat Achab. Sie Christus ait I dae : Quod facis fac cit A. I n. cap. ia. V. id est
RvM TvoavM J D st laxando daemoni habeo, nas, non impediendo, sed volenti decipere plmittendo deceptionem. Daemon enim neminem deopere vel tentare potest, nis positive id ei permittat Deus. Quare sicut qui leonem fune
ligatum manu tenet, ii funem larit . ut leo aliquem inuadat de occidat, dicitur is qui senem laxauit , eum occidisse; sie & Deus dicitur dat ritum mendi , cum funem laxat diabolo eique
paratissimo ad mentiendum permittit ut tet entia
tur, & decipiat. Hisce enim phrasibus significat. Scriptur. aliissimam Dei prouidentiam ita sua
manu continere omnium hominum voluntates,
tam malorum quam bonorum , ut nihil omniano ve lle aut agere possint, nisi quod Deus per
228쪽
Commentaria in Librum ita Regum. p. Il. iij
Vras. rvi PEPCvsso Mici AM IN NAx LAMJ A per contemptum vocabat' teste Theodordita quae ignominiosa de probrosa est percussio, vu
id est intimom, obsitusissimum cubiculum, quoniam Oo inuenies locum in quo possis esse tutus a me tu Syrorum hostium) vet Allscos-DARis J
Nis, ET AQEA AN GusTi vel amictionis. Va-tab. dari sol, q.d.Sustentate eum exiguo pane, de exigua acua. hald patre quin m lictisne id est non ad laturitatem, sed ad n cessitatem tantum, ut vivere possit, nee same vel siti moriatur. UEas. U. AvDiTEPOPvLi OMNE H hoc meum ora. culum illudque notate, ut cum illud verse eue-VEM. 2s. VEM. 27. 3. c. 2o. Potrboccisus est Iulianus eodem die. quo ipse anno praecedente M.L annem Z Paulum S.Constam it Constantini Magni filiae pri-
mi certos occiderat, de martyrio coronarat,
nimirum die 26. Iun:j,uti solet ter aduertit Ba
INTER P vLMONEM ETsTOMA clivia He .r a bra tibi Duben basiri quod Rabbini kertunt, inter O tharacem.Chald inter iuncturas lor ca Noster a. Parat.18.33. verti Dinter ceraticem P sicapulta. Vtrumque verum est. ait Abul nam sagitta haee adunca i trauit inter ceruicem & scapulas Achabi, exiit veto inter stomi:hum& pulmonem eiusdem: lita ergo sagittar exitus, in Parat .vero eiusdem
ingressus narratur. ET LAWεRvNT CURRUM E ivsis Piscix A VERx I
VLas. 3o. Dixi T ITA E REx Is RAEL ADIos A. Pil AT , .c. INDvERE VEsTIllus et visi regiis ct soliti, quasi belli dux, ut animos militibus addas ad sortiter pugnandum.
ΠAAt Tu M svvMJ ac demuto regio induit plebeium gregarij militis. Fecit hoe Achab non ad honorandum Iosaphat, quasi ipse esset imperator, de belli dux sesio id ipse coram Iosa- . phit simularet sed ex terrore prophetiae Michaeae. Esto enim non plata crederet eum vera dicere, te ilicet se oecidendum in praelio; tamen id ipsum timuit, praesertim accedente praecepto regis syriae, quo tu:Ierat ut omnes sui munum Achab arma conuerterenti Ho
etans. b, quod Septuag. Ioseph. verrunt, mire trices. Meretrius,inquiunt,tota sust in Io sephus vero: meretrices rabac ex eo sonte aqM-lantar, quia iste noctem'antire purgant. τm mane
flavant; iit ex Peazopia S: Theluor. Ser arvis. Child.S: Ribbini vertunt, arms, adduntque haec relata cile in armamentariu u, quod erat in Iea tabel; ibique canes sanguinem iis inhaerentem lincii se, itaque ad amu sim impletume. D Eliae ora ulu M. Vetu u N olet optime vettit. habenas. Agitur
enim hia de cui tu , eiusque habenis sanguine Azbab eruentatis, ideoque lotis in piscina Si praeceptuin videtur ei innotuisse. Porro Iose- inariae pnde canes ibidem eum linxiita Atque phus addit, id eum feeille ut facilius de certius sir impleta ea prophetia Eliae non per omnia
prophetiam Michatae eluderet .a: taliam suilla' ostenderet, cu n mutato habitu, Sc in ultrinoogmine positus, procul e set a gladiis 5: ictibus hostium, ut nihil ei de vulnere dc morte metuine udum videretur. - NON PUGNABITis. 3 e.NISI CONTRA RE-
β i 3 i, λει soco,il puta contra Achab, ut eum solum occidatis vel capiatis: ille enim est fax belli. Iosaphat enim sequitur eum ut comes dueem. Uare illo sublato, auferetur omne bel lum. Rursu ua, iussit hoc rex Syr:ς instinctu Dei, ut videtur, volentis Achab unpium punire de trucidare. Vnde Iosephus addit, solum Actabin praelio occubu:sse, idque praedixisse Mia
vias. 34. Viη AvTEM tDAM TETENDir Aacvu, tu is c LRTvM ςAGiTTAM DIRIGENS ET CASUPER cvssi T REGEM Is AELJFuit hic cassus fortuitus tes pectu militis Syri sagittam ex arcu i cientis, at respectu Dei non tuit casus, sed destinatas ictus: Deus enim per Angelos direxit hanc sagat tam ut non alium feriret, quam ii pium AchabSic Iulianus Apollata, quas nouus Achab, idolorum cultum restituens. caelesti l lo, ait Naetiana.otat. 2an Iulianuvi in bello Persicolistus occubuit anno Domini 363. nimirua S. Mercurio Martyre confot sus,ut ex Hella.dio docet Dania seMrat. ι .de Imagm.Nicepho. rus l .io. 33 abi; ideoq; freaiens Sc stendens manum sanguine tuo implens, euaritiae in aeruiacens: Vis i , inquit, ita ipse clit illum
sed ex parte : quo id omnia vel 5 impletae thin eesse O hodie fi ij Arhab, ut dixi cap. s. i
Doues gavax EAJ amasso domus fiant vos. a . ex ebore dixi Amos 3. ad illa: Peribot darenti
Rrgum nominatur crebro eorum mater, quia
a matre pendet educatio prolium vel in bonu, vel in malum, de qualis est mater, talis est Sc roles. Ita Spartani sortes fuerunt in bellis Scaboribus, quia matres habebant, quae ex instructione Lycurgi, laboribui de duritiei se scproles at Iae faciebant. Vnde Gorgon Leoniduvxor dieenti libi cuidam: ndisia variana M. stris Cris imperatu, respondit: et' a sola etiam viros patinias. Ita Plutarch. in Apoph: heg. Clatius exemplum est in S. Nencestio Duce Bohemiae , eiusque fratre dolestior ille enim a pia auii Ludat illa pie educarus, pius β: sanitus es sectus est; hie ab impia uiatre Dabroaucia imis piὰ enutriti impius de fratricida euasit nam veregnum occuparet, S. IVencellium occidit, sed Mirtyrem effecit, vii habet vita s. en-eeli ii, quam ex aenea Sylvio recenset Surius die as. Septemb. Hoc est quod ait Apost.jius:
229쪽
Commentaria in Librum III. Regum. Cab. XXII.
. VzavMTAMis ExcΕLsA NON AB soLiri Dices, a. Paral. II. I. dicitur ea abstulisse. Resii. non abstulit ea initio regni, ne seditionem po Puli contra se concitaret;sed in progresti , cum sat tegnum suum firmastet. Vnde in Parat .adis daciam. Aut abstulit ea. sed non ita, quin rursum succreuerint ex nimia
populi ad illa propensitone, ut insinuatur 2. P ral ao. 33. Denique Lyran.&alij respondent, Iosaphat sustulisse excessa idolis erecta , permisiste vero excelsa Deo vero dicata. Finc re n-sio uti planior. ita verior est. Nam cum Script. dixistet a. Paral. i7. 6. Iosaphat sustulisse aec lac lucos,scilicet idololatricos, postea cap. 2o.33. subi id Verumtamen excesse,scilicet Deo vero diu cata, sed ab eo vetita. non a viis. Ugas. 46. AUTEM vER Boauu id est te tum a: factorum: est Metonymia in hisce libris fre
Ivo A λ J Nimirum in Chronicis & Diariis in quibus verba,id est gest regum Iuda per singulos dies descripta erant. Plurima enim heroica facta Iosaphathie breuitatis studio sublicemur, E quibus no
' nulla recensentur a Paralip.cap.r7.2. ubi celebratur zelus Iosaphat in cultu Dei propagando,& in erudiendo populo, ideoque gloria illi in prae inium a Deo retributa.Rursu eodem libro cap. i9.narratur qudd ipse in luda resor. marit tribunalia, ac Iudices constituerit Leuitas, aliosque viros pios & incorruptos. Ad haec cap.2o.recensetur insignis victoria, quam ipse sua pietate dc prece a Deo contra Ammon &Moab obtinuit, ubi inter alia v. I 2. orans ait: In quirim nan est tota sortititiis, ut ps mishuic multitusni resistire qtia irruit super nos. Sed cam ignorem quid de eamω,hoc serum babe mus risidui, ut eculas nostros cruamis ad te. in circa Deus suscitauit prophetam Iahaziel, qui ait v. IT . Gii de iis state , o vi tibilis auxilium Domi usum in. Fidens ergo ipse castra praecessit, sed ita ut praemitteret cantores Deum laudantes de concinentes : Confitemini Domina quo-xMm iam, quoniam in canam misericordia cia. Cumque hi coepissent canere , Deus hostium insidias conuertit in ipsbsinet. ut se inuicem inuaderent, dc mutua se caede truncarent. Vnde ad unum omnes perierunt, ae superuenit Iosaphat cum suis ad spolia eis detrahenda. NEC ERAT TvNC REx Cosmi et vetus iN VERA O
Eoo uJ quia Idumaea subacta a Dauide,regebatur ab eius Praesectis sed mox sub Ioram filio Iosaphat ec iit Edom, est sub Iud , c pituit sibi regem,ri dicitur 4. Reg. 8. m. QUAE NAvi GARENT IN Opui κJ ubi sit vos. mOphir, dixi c. 9.28. CONFRACTAE svNT IN AsIONGABER Jquia foederatae re iunctae erant elissi impij regis Israel, nimirum Ochoziae filij Achab , ut dicitur a. Paralipom. 2o. 37. Vnde Ochoatas videns naves suas confractas , petiit a Iosaphat, ut sui serui irent cum seruis Iosaphat in eius nauibus; sed id noluit Iosaphat, ut sequiatur; nimirum quia timebat eamdem vel mi rem Dei vindictam ob societatem cum impia
TATE DA viri puta in Sion : mausulaeum tamen ipsi erectum est in valle, quae inde dicta est Iosephat, quet sita est inter Ierusalem & moniatem oliveti, ubi fiet iudicium uniuersale, uti ex Beda & aliis dixi Ioelis 3.2. Hic finitur liber tertius Regum, qui con plectitur historia Regum Iuda per annos ias.
Salomon enim regnauit annis 4o .Roboam 17. Abia 3. Asa i. Iosaphatas. hange hos omnes, habebis annos 126.
Denique quoad *nchronisnum historiae
Gentilium haec tradit Eusebius in Chron.GOnebrSalianus& alii. mpore Iosaphat imporauit iri Israel Achab,& Ochozias illius filius ;in Assyria Orpbratanes; in Lacedaemone At chelausa Athenis Mec ades. Conrinthi Agelas,
apud Latinos Capetus Sylvius, & Tiberinus Sylvius, qui fluuio Tibri nomen dedit, cum prius vocaretur Albula ;& Agrippa Sylvius; in Egypto Nepher, Cheres, Amenophis, Os
230쪽
Ebriei hunc librum iungunt libro tertio , 5e cum eo: unum esciunt. Verum Latini aptius diuidunt; & hieluartum inchoant. Hic enim coepit prolapsiis regni Iu-a, Mod sub Salomone caeterisque nucusque regibus,: iuerat serte, amplum & opulentum. Porro libro primo Regum audiuimus gesta Heli, Samuelis de Saulis per 8o. annos. lib. secundo gesta Dauidis regis per o. annos. lib. tertio gesta Salomonis, Roboam, Abiae, Asae & Iosaphat, per annos i 26. iam vero hoc lib. quarto audiemus gesta loram, Ochoetiae, Athaliae, lora, Amasiae, Oziae, Ioatham, Achaz, Egechiae, Manassis, Amon, Iosiae, Ioachaz, loakim, Ioachin & sedeciae per annos ιο . ex naui de reista generationis serie successive descendentium; quibus in Istaele siue in decem tribubus regnarunt Ochozias filius Achab, Ioram, lehu, Ioachas, Ioas, Ieroboam, Zacharias, Sellum, Manahem, Phaceia, Phacee& Osee, sub quo desiit regnum Israel anno sexto Egechiae, cum totus eius populus a Salmanasar abductus est in Assyriam, ut audiemus cap. i8. Io. Regnum Iuda vero desiit anno ultimo Sedeciae, cum eius populus abreptus sui eii Nabuchodonoser in captiuitatem Babylonicam , ut audiemus
chinae aegrotanti, νῶ sanitate're nuntios consulenti me bub Minter reserim mortem Lenuntiat , mox vers 9. duos quinquagenorios ab eo adse capiendum missos . igne Musi eum 3 o. militibus conburit; tertio υπὸ sdisupplici pascitae cum eo inbiniam adit, raque necem incentat. . soritur ergo υcMuas, eique smeedit frater Ioram.
R vARichrus est auteni Moab in Israel. postquam mortinas est Achab. 1. Ceciditque OchoZias per cancellos coenaculi sui, quod habebat in Samaria.& aegrotauit: misitque nuntios. dicers ad eos: Ite, consulite Beelzebub deum Accaron. virum vivere queam de infirmitate mea hac. 3. Angelus autem Domini locutus est ad Eliam Thesbiten. dicens: Surge. ct ascende in occursum nuntiorum regis Samariae & dices ad eos: Numquid non est Deus in Israel, ut eatis ad consulendum Beel=ebub deum Accaron Quam ob rem haec dicit Dominus . lectulo, super quem ascendisti. non descendes. sed morte morietis. Et abiit Elias. 3. Reversique sunt nun- cornei. in lib. IV. Regum. T 2 tii