장음표시 사용
131쪽
missione, ab eodem Deo jus & imperium , &
cum ipsi a Deo pendeant, hominibus superiores, soli Deigratia Reges. Altero sensu a Deo Reges imperium qua tales habent, dum eorum Vicaria uti opera in terrarum resimi ne ipsi Deo, ut alibi Angelorum placuit: Et alio sensu imperium habere a Deo quod infallibili R irres9tibili suo decreto ab aeterno ita constituit, ut qui rex est, is esset. Et ad potestatem certe ei directricem & supereminentem referri debet, qui hominum corda regit, mentesque ita disponit, ut quem ipse imperio destinasset, in
eum populus consentiret , regemque acciperet : rarius autem, nec sine mysterio factum. Ad eandem mirabilis regnorum regumque coν-
servatio referenda. Et solius omnipotentis Dei solio reges privare , cum & vita possit 'Omne sub regnograviore regnum est. His sensibus potestas omnis a Deo dicitur :iregna coelitus data: per Deum regnare principes: in man, hus Altissimi regna posita: & ipse Deus Rex Regum salutatur: & quae similes tum in sacristum profanis loquendi sunt formulae. Unde saepius Justinianus Imperator, A caelest Majγsate se imperium accepisse. Eodem sensu potestates inferiores a Deo esse dicuntur : ita de Pontio Pilato Christus, Deum illi dedissepotestatem , sed quae sub Caesaris esset potestate. Riisquis autem cum dicitur, major hominum consistentium in naturq statu pars vulgo intelligitur : Sed cum haec in eo statu minorem non vincat , &non consentientes hostium sint loco dum adversus eos naturi jus maneat, qui qui viel major pars de fortioribus intelligenda,qui statum civilem adversus c teros tueri possint. In Conciliis ut formato jam statu Democrytico
132쪽
6.tico hoc obtinet ut numeris censeantur, non , in nostra hac de instituendo primo imperio congregatione quae quasi democratica esset dici non potest η, quia & numeris pars minorim . do fortior , invita majore , concludere pro simperio, ejusque forma, & modo potest .Quae 7 pars autem, hoc est quicunque omnes in rem- M. publicam convenerunt, consentientes in eandem Juris renunciationem & submissionem haberi debent, pacto inito ut ab omnibus invicem aequali securitate provisum sit, obligatorio inter se,cum qui alteri quod debet prestare non desinit, id est jure suo seu facultate naturali ante renunciationem competente, adversus eum non utitur, eundem is ad simile obligatum virtute ejusdem pacti teneat: omnes obligati uni sunt, qui concessam imperii conditionem suscepit. Quae de singulis in naturae statu dicta ad civitates transfer, quae & ipsae per juris renunciationem & submissionem in alterius ditionem cedunt. Submissio autem exi ressa requiritur,& quae ex mente sincera pronciscatur, hoc est animo submittendi, deque submissione pera tum tanto negotio congruum ac lassicientem constet: Sola enim vel liberalior reverentiae 3c potestatis proressio subjectionem non inducit, cum humanitatis magis sit testimonium ,& ad dignitatem exprimendam, vel benevolentiam 8 etiam captandam, quam ad jus pertineat. Tacite se submittunt qui sub idem concedentes impe- .rium ob vitae suae & rerum tutelam, dc defen- , . 'sonem publicam, hoc ipso defendendi in im- . - perante Jus agnoscunt', quod jus ad media & sp '9-;ura Majestatis omnia complectitur. Sic impe rantem possessio tuetur ubi de consensu cx- g. 28. presso non apparet. Igitur sive tacite sive exprese
133쪽
presse, ex pacto unus imperans, caeteri subjectit o. sirent. Hoc penes imperantem est, cum sit im-' 6 8-η- s, perans, quod ad imperium suiscit : quod sub-m p jestionem& obedientiam a parte altera inclu'. is dit, nec minus nec amplius η, nisi expresse 9'γ' '' ' , ut alibi plenius. De regno ipsius P iper pactum in Hebraeos peculiari: Et causa regni' 7 ejus naturalis in omnes homines infla dicetur .
. XVIlI. Hinc summa quae dicitur Majcsar.J iQuippe in quiem omnes .consenserunt Majesatis nomine insignitur et quae dignitatis & potestatis significativa est. Unde alibi, Stimina 2.
potesar, Dominus, b Princeps appellatur voce inpotentiore significatu accepta. Distinguit Poeta , Tu Domini nomen, Principis ille tenet: Et Romanorum Imperatores , postquam palam &sine ulla dissimulatione regnum liberrimum tenerent, Principes tamen appellatos historias legenti manifestum fiet et nempe artis hoc erat, ut auram populi Sc benevolentiam captarent, imperii modestiam simulando, dum vestigia quasi
remanerent morientis jam vel mortuae libertatis. Vetus scilicet arcanum est, speciose nomina rebus etiam pessimis indere. Sed & Majestatis vox modestia quadam, & probandae Libertatis, non juris ratione, dici de Republica non solet. sic nempe usus introduxit in odium Do- minatus, & singularis imperii: sed qui ab arbitrio utentium pendet. Voce autem simpliciterposita, ejus in quo sumus territorii Princepsu intelligitur. Summa dicitur, quia superiorems g. 63 agnoscit neminem AE: quin ea summi conditio, g - 7 is est, ut nihil adaeque t. aequalitas summitatem 'si' ' 7' evertit ; & dari nihil magis atque duo infini λpossunt , vel ad unum posterius si duo velis postrema dare, quorum alterum altero non nis
134쪽
posterius. itaque non est Summitas. Quod omni imperio, paterno, herili , despotico , &voluntario , etiam conditionato convenit' : gyς. n. ubi enim de summitate quaeritur , dicendum aequs summa esse imperia. , f. XIX. Potestar eadem es. J Consensus re- ualis aequale omnium imperantium jus facit. In herili consensuali , 35 cespotico ubi servitus obtinet , quamvis ipsos homines uterque victor& dominus proprietatis & dominii jure possideat, si legis naturalis obligationem spec-
temus, laxior potestas in corpora, atque alibi esse non debet idi unde nec major atque subin- , stitutivo quovis ubi servitus non obtinet. In ' S 2 η.6. 'res vero utriusque herilis & despotici majorem esse potestatem η, licet consensu a servi- g 3o. n.9. tute recesilan η, ea ratio probat, quod servitus de rebus non dicitur, adeoque effectus tantum personalis seu jus quod spectet personalia cesset: neque vero res accedere quodammodo in personae consequentiam videri positini, cum recessiis ille juris strictissimi habendus sit. I. g. XX. In libertas eadem. J Sub imperio: Nam quae in naturae statu singulis aequalis erat, consensu aequali aequaliter imperio & legibus
a. subjecia est , nulla sermae distinctione. Illud vero est liberum esse, nulli subjectum esse 'quomodo in naturae statu singuli, nunc Reges sunt. Quoties igitur instituta post imperia, delibertate sermo est, non de subditorum sed imperantium est, qua corpus sunt, non qua singuli , quia jus iis naturale, quae libertas est non impedita, manesi quam & appellare libertatem publicam licet. Subditus quisquis imperantibus est : imperantes nemini. Liber est qui legibus non tenetur: sola imperantis fortuna le-
135쪽
gibus excepta est. Nulla igitur populo libertas est ubi lex est: actio libera est ubi lex silet. Tot
libertatis naturalis vincula sunt quot leges. Cunctis unus superior legibus princeps naturae Iibertatem retinet. Liberi ergo Principes, de in naturae statu: non ita subditi, quod vel ipsa ea vox indicat. Toto jam Ger in orbe Solus Caesar erit. Lucaxi. De libertate actionum loquor. Est enim & alia quam animi voco, cui oppone re subjectionem licet quapropter spem, metum, beneficia, vel simile quis sui ectum se alii profitetur. Corporis appello, dum circumire quolibet licet, qua gaudere non contingit iis qui certo loco tenentur, & inter hos liberi minus qui loco angustiore coactantur: hoc sensu &maria non libera, quibus Deus terminos pinsuit: & luminaria canestia, dum spatia determinata habent, eoque respectu obedire crevtionis re naturae suae legibus dicuntur. Subhe- ῖ.rili imperio tanto subditorum libertas minor est, quanto ex servitute subjectio major habetur; minus liber est qui lege seviore tenetur:
Sed sub qua ipsa longe meliore positi conditio- 4- ne singuli, seu cives seu servi sunt, quam sub. g. . re. statu naturali erant ', vel victi cum vita salus - se. g.ύν- que omnis in manu Victoris esset 8. Sub demo- 'cratico autem imperio tantum quisquis de natu'rali libertate possidet, quantum qua imperans in imperio suffragium valet, dum satenus nullius subjectus est legibus vel imperio. Hoc sen- ssu populi imperium sub Libertatis nomine, qua mirifice placere vulgus innocens sibi solet, a regno proprie sic dicto distinguitur. caetera paria, & acrior quandoque libertas regno: libertatem sibi fingunt jus per se imperandi, quamvis durius sit imperium. Sic & liberum
136쪽
appellare licet populum quem vis popularis subegit, dum populari regitur imperio ', licet ' g. a'
victor in propriam utilitatem regat. nominis distinctio non rei est. quamvis & eo sensu liber os apud bonos authores *pius occurrat: sed . quod imperii formam , non aliud notat. Quod autem ex legis civilis permissione, licet ex- pressa, fit, non est proinde libertatis civilis dicendum, manet enim naturalis η, quam lex pr g Ia civilis vel non tollit, vel confirmat, vel resti- ''tuit, nihil ex jure novo addit; erat jam ante legem ea libertas , quae manet non impedita per legem: itaque in actionibus permissis non ratio aliqua civilis, sed sola naturalis spectit da, nisi promissioni limitatio adhibita, quae limitatio civilis erit., s. XXI. 2 iam nec auget territorium. J Non plus habet juris qui latius imperat. disti niua sunt territoria, singulis sua jura propria, vis majestatis eadem. territorium ad jus quod ex con- sensu venit nihil confert. eadem potestas in una est Thebarum civitate, & in magno Persarum rege, dum penes utrumque absoluta plenaque majestas sit. Vix tamen est ut Majestatis vox, dignitatis maxime significativa, de terris angustioribus usurpetur. g. XXII. Neeminuisforma. J Jus ex consen- I. su est, & ipsa forma ex consensu : distincta sunt haec, imperii formam eligere, &electia potestatem dare : jus igitur re forma cum a consensu deriventur, non jus ex forma, seda ex voluntate metiendum. Non Rex in regno magis, atque in rep. Senatus pollet. Rexim se Senatus est. Rex sepopulus, annuas mandat
137쪽
sed qua regens: regit qua univerius , qua
Idem de libertate est judicium.
. est Icorpus, qua persona; regitur qua singuli soluti, personae plures. Idem diverso respectuq & imperans, &subjectus est η. XXIII. Nil mutat foederatio. J Si aequale sit foedus nulli dubium est: Est autem aequale quod utrimque eodem modo se habet, nec uni quam alteri magis tribuit. Inaequale , quod magis tribuit, hoc est , jus praecipuum aliquod
seu praelationem alteri, vel permanentem vel transeuntem, donat. Si permanentem, ex Qua conservare quis alterius imperium ac majestatem comiter teneatur , imperii reverentiam dixit Tacitus manet nihilominus summum, absolutumque quod erat prius, imperium: etenim nisi summum maneret, stare cum eo foedus' g, s *- non posset :quid quod non at i a ratione contra' hatur foedus, quam ut libertas servetur 3 ortime haec Proculus suo responso complexus. I. I. d. Potentiori autem cum in hoc foedere et 'ceditur ita inferior alterius maiestatem comiter conservet, ut& propriam severe tueatur , nedum superior paulatim se ingerat, vel sub um- hrasit libertatis vel libertatem ipsam amittat. Plus est in clientelari foedere, cum inferior se in clientelam, patrocinium, fidem, protectio'nem, defensionem tradit superioris sadvocatiam armatam appellantὶ quo tutius ab vi hostium libertatem conservet: liber quippe munet. Clientelae vero conditiones legesque distincte & aperte dicantur ,ne de generalioribus quandoque disceptatio invadendae libertatis materiam superioris libidini praebeat. Si cum imminutione imperii foedus, tantum de jure majestatis decedit quantum foedere contine
138쪽
tur. tale Carthaginiensium cum Romanis, ne cui bellum facerent injussu populi Romani: ubi belli indicendi jus quae pars maxima estinajestatis) ab arbitrio Populi Rom. pendebat. 3. quod de simili sit judicium. Est autem foedus cum qui hostes non sint, ad amicitiam sociali
foedere inter se conji gendam, coeunt. undere socii,& amici, foederati : quod amicitiae foedus. aliud quod auxilia defendenti, vel offendenti pollicetur: unde defensivit deris &offensivi species. quandoque &. materiam dueversam habet '. Si cum noste tractatus, non foederis sed pacis, generalius conventio pub lica dicetur . Distinguenda negotia foederis accurate ab sociorum particularium sunt. I. F. XXIV. No)a tollit Cnio. J In Unione enim quae inter plures contrahitur respublIcas ut ju- .ra per se, & ante unionem ab alterius distinctare singulis propria contrahentes nulla sibi se vent, ipsa Iura communicantur ', ita ut quae 2 singulae prius separatim, jureque singulis proprio , jam uniti, junctim , re concurrenter .
xorceant ν, cum una sit respublica , unum corpuS, una summa potestas, unum imperium summum : a quo. Vno ut magistratus omnes imferiores, sic jurisdictio omnis, juraque omniam estatis ita dependent, ut singuli quod ea spectet, nihil habeant quod unito non subsit imperio. Eaque vera dicenda Vnis Angli
coalitionem dixere ': est enim talis quando plu- . 2. res consensu Unum fiunt. Quae autem serratis p.re. At. ω- sit juribus non est talis, quia communicatum Omp-s se
nihil intelligitur nisi quod expresse dictum: cratera sui juris, & potestates singulae sumina ,
unione aci certos fines restricta ; eoque respectu particularis , non-vera, & corpus unum non
139쪽
nisi improprie; rectius foedus ad amicitiam,
societatem, defensionem communem dicetur, prout ipso pacto convenerit. Neutra vero spe- ό cie amittuntur jura, ut vel uni decrescat, ab teri accrescat. Sed nec uniuntur regna quae plu- ra sub uno eodemque principe concedunt: dbstincta manent singula: neque enim in morali& civili corpore, ut in naturali quidem, contra naturam est, ut unum idemque caput plurium ac distinctorum sit corporum ; itaque de eo rege judicandum atque de plui ibus est, quomodo si duae' pluresve qualitates in unam eandemque personam concurrant. ita distinctum utriusque regni jus manet: & alio jure Rex illi, alio
huic, nec eodem alteri praeest. g. XXV. Populus, Primores , seu Singuli re' igant. J Unus, plures, vel omnes. Numeri di- 'versitas formam diversam facit. hinc tres vulgo formae, sub Monarchiae , Ariylocratiae, & Democratiae Nomine. De prima &ultimavera&apta est denominatio : potest autem plurium dici imperium licet non regant. Arbstocratia & Democratia Polyarchiae sunt species, quare rectius imperium in duas distinx ris formas. Monarcha dicitur qui solus imperium tenet, quoquo titulo noscatur, modo titulus is potestatem summam, liberam ab omni
subjectione significet, quippe cum qualitatem Deo proximam significet , dici majus quicquam nihil potest. Unus natura dictus, quod ab Uno civili distet. Quibus imperio minus
recte videbitur uti, T rannur : qui violenter occupatum imperium sine populi consensu tenet, Inoasor dicitur, & hostis loco est donec .. vitium consensu legitimo purificatum sit η. In aristocratia imperium penes Optimates est;
140쪽
eaque forma vel ex consensu est primario multitudinis in ipsa imperii institutione ' vel se- s. in cundario mutata forma, per ea quae infra ple- Gnius neque enim Aristocratia necessario ex ' S-9 Democratia est, quia nec ipsa de instituendo imperio congregatio prima democratica est. Est aristocratia vel cum Principatu, vel ' S 7 2. sine Principatu. Manet Optimatium vulgo nomen , licet quidam non optimi praesint. Semper Vero penes populi partem minorem confise tat, & conveniendi tempus, & locus certus sit. Si ex diversis populi ordinibus, ordinum dicitur Imperium, differentiis qualitatum quibus ad rempublicam ordinantur. Si paucissimi
3. ad se traxerint, Olearchiam, vel ex vitio statum corruptum appellant. Quod si malum est, rerum potestatem suminam directricem intra
paucissimos consistere; necessarium puto: neque vero omnes tanto numero qui in concilio
assident, gubernandae reip. aeque idonei sunt, cum & plurimos ineptissimos reperias, qui ne propriae quidem rei p. statum internum, jura Ma)estatum, quid dicam externum noverint: qui rei p. stum, ptaesidia, vires , commoda, opes, onera, squar scire omnia ad defensionem& salutem spectat populi necessario, cum finis sirimperiit penitus ignorant. Adde & plurima
apud principes externos esse arcana , ad quae
non nisi ingeniis perspicacissimis, judiciisque
acutissimis, per longam rerum seriem, &prq-
sentium cum antecedentibus & nituris conjunctionem instructis , patere potest aditus, quae & ipsa ad defensionem maxime speet intexternam de quibus disserere caeteri cum intelligant, nescio quid miraculi audire se putant, obmutessentes, vel consula nullia nulIa I ru